သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္စီးပြားေရး ဒဏ္ခတ္ျပင္ဆင္မႈအေပၚ တံု႔ျပန္ခ်က္မ်ား


ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ဆူေလဘုရားျမင္ကြင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ အေမရိကန္အစိုးရက စီးပြားေရးအရ ျပစ္မွတ္ထား ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈတခ်ဳိ႕ကို ျပင္ဆင္ခဲ့တဲ့အေပၚ ကုန္သြယ္ေရး၊ စီးပြားေရး၊ ႏိုင္ငံေရးပိုင္းအရ သက္ေရာက္မႈ အမ်ဳိးမ်ဳိး႐ွိလာႏိုင္တယ္ဆိုတာကို သက္ဆုိင္ရာ နယ္ပယ္က ကၽြမ္းက်င္သူေတြရဲ႕ သံုးသပ္ခ်က္ေတြကို ကိုဝင္းခန္႔ေမာင္က စုစည္းတင္ျပပါလိမ့္မယ္။

ေမလ (၁၇)ေန႔ အဂၤါေန႔တုန္းက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ အေရးယူ ပိတ္ဆုိ႔မႈဆိုင္ရာ ျပင္ဆင္ခ်က္မွာ ဘ႑ာေရး၀န္ႀကီးဌာနေအာက္က ႏိုင္ငံျခားပိုင္ဆုိင္မႈမ်ားထိန္းခ်ဳပ္ေရး (OFAC) ဌာနခြဲက ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ပစ္မွတ္ထား ပိတ္ဆို႕အေရးယူမႈ (SDN) စာရင္းကို ျပင္ဆင္ခဲ့တာပါ။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနနဲ႔ ညိွႏႈိင္းတိုင္ပင္မႈေတြ ျပဳလုပ္ၿပီး အခုအသစ္ျပင္ဆင္လိုက္တဲ့ စာရင္းမွာေတာ့ ျမန္မာအစိုးရပိုင္ လုပ္ငန္း ၇ ခုႏွင့္ အစိုးရဘဏ္ ၃ ခုကို SDN စာရင္းကေန ပယ္ဖ်က္ေပးလိုက္ပါတယ္။ အခုလို ပယ္ဖ်က္လိုက္သလို အင္းဝဘဏ္နဲ႔ ျမဝတီဘဏ္ ၂ ခုကိုလဲ အေမရိကန္ဘ႑ာေရးလုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ဆက္စပ္လုပ္ကိုင္ႏိုင္ဖို႔ ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လဲ SDN စာရင္းမွာ ေနာက္ထပ္ ကုမၸဏီ ၆ ခုကုိ ထပ္မံ တုိးခ်ဲ႕ထည့္သြင္းလုိက္ပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ စတီဗင္ေလာႏွင့္ သူပုိင္ Asia World ကုမၸဏီက ၅၀% ႏွင့္အထက္ ပိုင္ဆိုင္တဲ့ ကုမၸဏီေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤါေန႔က ခုလုိ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆုိ႔မႈေတြကို ျပင္ဆင္လိုက္ေပမ့ဲလဲ၊ အရင္ထဲက SDN စာရင္းထဲမွာ ႐ွိေနတဲ့ ပုဂၢလိကပိုင္ ကုမၸဏီေတြ၊ လူပုဂၢိဳလ္ေတြကိုေတာ့ ဖယ္႐ွားျပင္ဆင္ျခင္း မ႐ွိပါဘူး၊ အဲဒီထဲမွာ အႀကီးဆံုး စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြ အပါအ၀င္ ကုမၸဏီနဲ႕ လူပုဂိၢဳလ္ ၁၀၀ ေက်ာ္ရဲ႕ အမည္စာရင္းေတြ ပါ၀င္ေနဆဲပါ။

ခုလို အေမရိကန္အစိုးရရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အိမ္ျဖဴေတာ္ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ Josh Earnest ကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက ဒိမိုကရေရစီနည္းအရ ေပၚေပါက္လာတဲ့ အစိုးရသစ္ကို ေထာက္ခံပ့ံပုိုးဖို႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈကို ျပန္လည္ျပင္ဆင္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အဂၤါေန႔ ပုံမွန္သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ႐ွင္းျပသြားခဲ့ပါတယ္။

“ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈ စာရင္းမွာ က်န္ေနတဲ့သူ အမ်ားစုျဖစ္တဲ့ တသီးပုဂၢလနဲ႔ လုပ္ငန္းေတြရဲ႕ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြကို ကန္႔သတ္ႏုိင္ဖို႔ အဓိက ရည္ရြယ္လုပ္ေဆာင္တာပါ။ သူတုိ႔က ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ႏုိင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲေတြကို ေႏွာင့္ယွက္ ပိတ္ပင္ေနသူေတြ၊ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ဆက္ၿပီး က်ဴးလြန္ေနသူေတြ၊ ေျမာက္ကိုရီးယားနဲ႔ စစ္ေရးအရ ကုန္သြယ္ဆက္ဆံေရး တိုးျမႇင့္ဖို႔ လုပ္ကိုင္ေနသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုလူေတြနဲ႔ ကုမၸဏီေတြကို ပစ္မွတ္ထားၿပီး အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈကို ဆက္ၿပီး ျပဌာန္းထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အေမရိကန္အစိုးရရဲ႕ စီးပြားေရးအရ ပိတ္ဆို႔ ဒဏ္ခတ္မႈေတြက ျပည္သူေတြကို ထိခိုက္ေစၿပီး၊ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႈပ္ႏွံမႈေတြကို အဟန္႔အတားျဖစ္ေစ တယ္လုိ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ စီးပြားေရးအသိုင္းအဝိုင္းက ေထာက္ျပၿပီး ပိတ္ဆို႔မႈေတြကို ဖယ္႐ွားဖုိ႔ ေတာင္းဆိုေနၾကတာပါ၊ အေမရိကန္ရဲ႕ ေနာက္ဆံုး စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔မႈ ဆိုင္ရာ ျပင္ဆင္ခ်က္နဲ႔ပါတ္သက္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကုန္သည္မ်ားနဲ႔ စက္မႈ လက္မႈ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းခ်ဳပ္ UMFCCI ရဲ႕အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအးလြင္က ခုလိုတံု႔ျပန္ပါတယ္။


“အေမရိကန္စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔တာ ရာႏႈန္းျပည့္ lift လုပ္တာကေတာ့ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာတက္တယ္။ တိုင္းသူျပည္သားေတြရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာတက္တယ္။ႏိုင္ငံတကာကိုလည္း ႏိုင္ငံႀကီး၊ ႏိုင္ငံေလး၊ ႏိုင္ငံငယ္ အားလံုးနဲ႔ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္သမားအခ်င္းခ်င္း ရင္ေဘာင္တန္းၿပီး စကားေျပာလို႔ ရသြားတယ္။ လြတ္ခ်င္တာေပါ့.. လြတ္ေစခ်င္တာ.. အားလံုးလြတ္သြားတာ ေကာင္းပါတယ္.. ဒါေပမယ့္ ဒီလို အခြင့္ထူးခံရထားၿပီးေတာ့ တရားမဝင္လုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ လုပ္ငန္းရွင္ေတြအဖို႔က သူတို႔ ေပးဆပ္ရမယ့္ ဟာေတြကို ႏိုင္ငံအတြက္ေရာ နစ္နာသြားတဲ့ ျပည္သူေတြအတြက္ေရာ ျပန္လည္ ေပးဆပ္ႏိုင္ေအာင္လို႔ အစိုးရက စီမံခန္႔ခြဲေပးဖို႔လိုပါလိမ့္မယ္။ အဲေတာ့ ဒီဥစၥာက သူတို႔ လက္ဝါးႀကီးအုပ္လုပ္တဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြအခ်ိဳ႕နဲ႔ တာဝန္ရွိတဲ့သူအခ်ိဳ႕ မရွိလို႔ဆိုတာထက္ အစုိးရသစ္ေပၚေပါက္လာလို႔ အေမရိကန္စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈဟာ ေျဖေလွ်ာ့တာလို႔ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ယူဆတယ္။”

စီးပြားေရးဒဏ္ခတ္မႈေတြကို ဆန္႔က်င္တဲ့ စီးပြားေရးပညာ႐ွင္ ဦးခင္ေမာင္ညိဳ ေဘာဂေဗဒကလဲ ခုလို အေမရိကန္ရဲ႕ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈ ျပင္ဆင္ခ်က္ေၾကာင့္ အရင္ ပိတ္ဆို႔မႈဒဏ္ကို အဓိကခံေနရတဲ့ ေအာက္ေျခလူတန္းစားေတြအတြက္ သက္သာရရေစႏိုင္တယ္လို႔ VOA ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာပါတယ္။

“အစကတည္းက ဆရာတို႔အေနနဲ႔ ေျပာရရင္ေတာ့ လက္မခံဘူး။ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔တဲ့ဟာက သူတို႔က အစိုးရတစ္ရပ္ရဲ႕ လုပ္ပံုကိုင္ပံုကို ေျပာင္းေစခ်င္တာေပါ့ေလ။ အဲေတာ့ အခုဟာက အစိုးရက လံုးဝေျပာင္းသြားၿပီ။ သို႔ေသာ္လည္း စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔တာက ပိတ္တာသာ လြယ္တာ၊ ျပန္ရုပ္တာက ခက္တယ္။ အဲ့ေတာ့ တကယ္တမ္းက အစိုးရက လံုးဝေျပာင္းသြားၿပီဆိုေတာ့ ဆရာတို႔ နားလည္တာ ေျပာရရင္ေတာ့ လံုးဝႀကီး ရုပ္ဖို႔ေကာင္းၿပီ။ သို႔ေသာ္လည္း ေစာေစာက ေျပာသလိုေပါ့ေလ.. သူ႔မွာလည္း နည္းနည္း ခ်ိန္ဆစရာေလးေတြ ရွိတဲ့ သေဘာရွိတယ္။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ သူက အစိုးရရဲ႕ အျပဳအမူကို ေျပာင္းလဲဖို႔ ရည္ရြယ္ေပမယ့္ တကယ္တမ္း ခံရတာက ေအာက္ေျခလူတန္းစားပဲ ျဖစ္ၿပီးေတာ့ အေပၚမွာေတာ့ လြတ္ေနတာေတြ အမ်ားႀကီး ရွိတယ္ေလ။ ဆိုေတာ့ တကယ္တမ္း ခံရတာက ေအာက္ေျခလူတန္းစားျဖစ္ေတာ့ သူတို႔ ခံစားရတာေတြ အခုနည္းနည္း ေလ်ာ့သြားမယ္၊ သက္သာမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။”

ပစ္မွတ္ထား ပိတ္ဆုိ႔ထားတဲ့စာရင္းထဲမွာ လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ လူပုဂၢိဳလ္နာမည္စာရင္း (၁၀၀)ေက်ာ္ က်န္ေနေသးတာအားလံုး ဖယ္႐ွားေပးသင့္တယ္လုိ႔ သူကဆိုပါတယ္၊ အေမရိကန္က ဒဏ္ခတ္မႈကို အခုေနာက္ဆံုး ျပင္ဆင္လိုက္တာဟာ အေမရိကန္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ ပိုၿပီး လုပ္ရလြယ္ကူေအာင္ လုပ္ေပးလိုက္တာလို႔ ဦးခင္ေမာင္ညိဳ (ေဘာဂေဗဒ)က သံုးသပ္ပါတယ္။

“အေမရိကန္ရဲ႕ စီးပြာေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ရ ကိုင္ရတာလြယ္ေအာင္ ပိုလုပ္ေပးလိုက္တယ္လို႔ ျမင္တယ္။ အဲဒါကလည္း အဓိကကေတာ့ အေမရိကန္ လုပ္ငန္းရွင္ေတြကလည္း ေလာ္ဘီလုပ္ၾကတာေပါ့ေလ။ ဒါေပမယ့္ တစ္ဖက္ကက်ေတာ့လည္း အေမရိကန္မွာကိုက အုပ္စုေတြ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိေနတယ္မလား.. အဲေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးသမားေတြ၊ လူနည္းစုရဲ႕ အခြင့္အေရးကို ျမန္မာႏိုင္ငံက ဖိႏွိပ္ထားတယ္လို႔ ျမင္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ၊ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ တပ္မေတာ္က ဆက္ၿပီးေတာ့ အေရးပါေနေသးတယ္လို႔ ျမင္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ေတြ၊ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးဟာ စိတ္မခ်ရဘူးလို႔ ဆိုတဲ့သူေတြကလည္း ရွိတာေပါ့။ ရွိေတာ့ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ကို မွ်ၿပီးေတာ့ လုပ္လိုက္တဲ့ သေဘာလို႔ ျမင္တယ္။ ခါတိုင္းကေတာ့ သက္တမ္းတိုးတာ သက္သက္ပဲ။ အခုဟာေတာ့ ဘယ္လို ေျပာမလဲ.. Carrot and Stick ေပါ့။ ေရမုတ္တစ္ဖက္ မီးစ တစ္ဖက္ေပါ့။ အဲဒါေလး ေတြ႔ပါတယ္။”

ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးသံုးသပ္သူ ေဒါက္တာရန္မ်ိဳးသိမ္းကေတာ့ အခုလို အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ႏိုင္ငံေရးပိုင္းဆက္ႏြယ္မႈကို အခုလို သံုးသပ္ပါတယ္။

“ကၽြန္ေတာ့္ အျမင္ကေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရအေနနဲ႔ေပါ့ေလ.. ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမိုကေရစီအေျပာင္းအလဲအေပၚမွာ စိုးရိမ္စိတ္ေတြ၊ သံသယေတြ ရွိေနေသးတယ္လို႔ ယူဆတယ္။ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္မလို႔ အခု ဒီေန႔ေပါ့ေလ အေမရိကန္အစိုးရကေနၿပီးေတာ့ ဒီစီးပြားေရးအရ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ SDN စာရင္းကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ခ်ည္တံုခ်တံုလုပ္ခဲ့တဲ့ သေဘာမ်ိဳးကို ေတြ႔ရတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဗမာျပည္ရဲ႕ ဒီမိုကေရစီအေျပာင္းအလဲဟာ စိတ္ခ်လက္ခ်ျဖစ္တဲ့ အေနအထားကို မေရာက္ေသးဘူးဆိုတာကို အေမရိကန္အစိုးရအေနနဲ႔ သံုးသပ္ထားပံုရတယ္။ ေနာက္တစ္ဖက္က ၾကည့္မယ္ဆိုရင္လည္း ဒီစီးပြားေရးအရ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္သလို အခ်ိန္မေရြးလည္းပဲ Sanction List ထဲမွာေရာ SDN List ထဲမွာေရာ တိုးႏိုင္တယ္ဆိုတာကို ျပသခဲ့တယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ျမင္တယ္။”

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ျပစ္မွတ္ထား အေရးယူဒဏ္ခတ္မႈုျဖစ္တဲ့ National Emergencies Act အေမရိကန္အမ်ိဳးသားအေရးေပၚ အက္ဥပေဒကို ျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္မႈေတြနဲ႔ အတူ သမၼတ အိုဘားမားက ေနာက္ထပ္တႏွစ္ သက္တမ္းတိုးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဘ႑ာေရးနဲ႔ ကုန္သြယ္ေရးဆိုင္ရာ ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈတခ်ဳိ႕ကို ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ထဲကစၿပီး အိုဘားမားအစိုးရက ေလ်ာ့ေပါ့ေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG