သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ အႀကိဳကာလ ေလ့လာဆန္းစစ္ခ်က္ေတြအရ ဧၿပီ ၁ ရက္၊ စေနေန႔မွာ က်င္းပမယ့္ ၂၀၁၇ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲအေပၚ လူထုရဲ႕ စိတ္ဝင္စားမႈနဲ႔ ပါဝင္ မဲေပးလိုစိတ္ နည္းပါးတာေတြ႕ရတာမို႔ ဆႏၵမဲေပးသူဦးေရ နည္းမွာကို စိုးရိမ္တယ္လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ ေရးအဖြဲ႕ ေတြက ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းေရးအတြက္ အေရးပါတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြအေပၚ လူထု စိတ္ဝင္စားမႈနည္းတာဟာ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြမွာ တာဝန္ရွိတယ္လို႔ ေဝဖန္ေထာက္ျပေနၾကတာပါ။ ဒီသတင္းအျပည့္အစံုကိုေတာ့ ဗြီအိုေအ ျမန္မာပိုင္းသတင္းေထာက္ မျမင့္ျမင့္ခိုင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲအႀကိဳ ေလ့လာဆန္းစစ္ခ်က္ေတြအရ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ႏႈိင္းယွဥ္ရင္ ၂၀၁၇ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ မဲေပးလိုစိတ္ နည္းတာေတြ႕ရတာမို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မွာ ဆႏၵမဲေပးသူဦးေရ နည္းမွာ စိုးရိမ္တယ္လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေတြကို ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ့ PACE အဖြဲ႕ က စိုင္းရဲေက်ာ္စြာျမင့္က ေျပာပါတယ္။

" ျပည္သူလူထုက ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲအေပၚမွာ သိရွိမႈနဲ႔ ပါဝင္လိုစိတ္က ၂၀၁၅ နဲ႔ယွဥ္မယ္ဆိုရင္ အရမ္းနည္းတယ္။ ၂၀၁၅မွာလည္း က်ေနာ္တို႔ စစ္တမ္းေတြ အမ်ားၾကီးေကာက္ခဲ့တယ္။ ၂၀၁၅ ေမမွာ စစ္တမ္းေတြေကာက္တယ္။ ၿပီးေတာ့ ၂၀၁၆ ၿပီးတဲ့အခါမွာ စစ္တမ္းေတြ ေကာက္တဲ့အခါမွာလည္း ဒီေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕စိတ္ဝင္စားမႈက အခုထက္စာရင္ ပိုမ်ားတာ က်ေနာ္တုိ႔ေတြ႔ရတယ္။ ဥပမာ ဆိုၾကပါစို႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲရွိတာကို သိလားလို႔ဆိုရင္ ၆၂ ရာခုိင္ႏႈန္းက သိတယ္ က်န္တဲ့သူေတြက မသိဘူး။ ေက်းလက္ေတြမွာဆို တဝက္က မသိဘူး။ ဒါဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔က နည္းတယ္လို႔ေျပာလို႔ရတယ္။ ေနာက္တခါ မဲထည့္မလား ေျပာေတာ့ ကံေသကံမ မဲထည့္မယ္ ေျပာတာက ၅၇ ရာခုိင္ႏႈန္းကပဲေျပာတယ္။ က်န္တဲ့ရာခုိင္ႏႈန္းက သိပ္မေသခ်ာဘူး မေသခ်ာေသးဘူးေပါ့ေလ ဆိုတဲ့ဟာမ်ိဳးေျပာတယ္။ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပတဲ့ေနရာမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ႕ စာရင္းဇယားအရဆို မဲဆႏၵရွင္က ႏွစ္သန္းနဲ႔ တစ္သိန္းေလာက္ရွိတယ္။ ဆိုေတာ့ ႏွစ္သန္းနဲ႔တစ္သိန္းေလာက္မွာ တဝက္ေလာက္ကပဲ လာခ်င္တယ္ဆိုတဲ့သေဘာမ်ိဳးျဖစ္ေနတာေပါ့။ ဒါဟာ က်ေနာ္တို႔ အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ ဒီမိုကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းမႈအတြက္ ႏိုင္ငံသားေတြဟာ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါဝင္လိုစိ္တ္ နည္းေနတယ္ဆိုတာဟာ မေကာင္းဘူး ဆိုတဲ့အခ်က္ပါပဲ။ အဲ့တာေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ စိတ္ပူတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ေျပာတာ။"

ဒီမုိကေရစီစနစ္အတြက္ အေရးပါတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြအေပၚ လူထုစိတ္ဝင္စားမႈ နည္းရျခင္းအတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြမွာ တာဝန္ရွိတယ္လို႔ သူက ဆိုပါတယ္။

"ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲကို စီစဥ္ၿပီးေတာ့ ဦးေဆာင္ၿပီးေတာ့ က်င္းပရမယ္ ဒါဟာ ဥပေဒထဲမွာအရ ေရြးေကာက္ပဲြေကာ္မရွင္ရဲ႕ တာဝန္ဝတၱရားထဲမွာ ေရြးေကာက္ပြဲေတြကို ၾကီးၾကပ္က်င္းပရမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့မွ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြကို ၾကီးၾကပ္ရမယ္။ ေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲ အျငင္းအခုန္ေတြကို ေျဖရွင္းရမယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲက်င္းပရမယ့္ဆိုတဲ့ေနရာမွာ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပ႐ံုတင္ မဟုတ္ဘူး။ ျပည္သူလူထုရဲ႕မဲဆႏၵရွင္ပညာေပး ႏိုးေဆာ္တဲ့လုပ္ငန္းေတြ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ရမယ္။ ဒါကလည္း ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ႕တစိတ္တပိုင္း ပါတယ္လို႔ယူဆတယ္။ ေနာက္တခ်က္က က်ေနာ္တို႔ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြက လႈပ္ရွားမႈ နည္းလာတယ္။အေရးၾကီးတဲ့အစိတ္အပိုင္းပဲ။"

PACE အဖြဲ႕ အေနနဲ႔ေတာ့ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မွာ ၿမိဳ႕နယ္ ၂၂ ၿမိဳ႕နယ္ကို ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္သူ ၆၀၀ နီးပါး ေစလႊတ္ၿပီး ေစာင့္ၾကည့္မွာျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၁၇ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ အႀကိဳကာလမွာ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ ပုတ္ခတ္ေျပာဆိုမႈေတြ၊ လံႈ႕ေဆာ္မႈေတြေတာ့ မေတြ႕ရဘူးလို႔ PACE အဖြဲ႕ရဲ႕ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္စည္းရံုးေရးကာလ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ျခင္း ကနဦး အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

၂၀၁၇ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ အႀကိဳကာလ မဲစာရင္း ေလ့လာျပဳစုတာေတြကို တအိမ္တက္ဆင္း ေလ့လာတဲ့အခါ လူဦးေရ ၆၀% ေက်ာ္ကိုပဲ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က မဲစာရင္း မွန္၊ မမွန္ ျပန္လည္ဆန္းစစ္ၿပီး အဲ့ဒီထဲက ၉၀%ဟာ မဲစာရင္းျပင္ဆင္မႈ မလုပ္ခဲ့ရဘူးလို႔ ေျပာၾကတယ္ဆိုၿပီး PACE အဖြဲ႕ကေျပာပါတယ္။

ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ျပည္နယ္ေတြမွာ စိတ္ပါဝင္စားမႈ ပိုနည္းတာေတြ႕ ရၿပီး ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္တင္မကဘဲ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ႏိႈးေဆာ္ရမယ့္ အာဏာပိုင္ေတြမွာလည္း တာဝန္ရွိတယ္လို႔ Peace and Justice Myanmar အဖြဲ႕က မေရႊရည္ဝင္းက ဆိုပါတယ္။

"ေရြးေကာက္ပြဲဆိုတာ ျပည္ေထာင္စုေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွာသာ တာဝန္ရွိတာ မဟုတ္ပဲ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္မွာရွိတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲဆိုင္ရာ ေျပာျပပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ ျပည္သူေတြကို ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ဆိုင္ၿပီး ႏိုးေဆာ္ပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့သူေတြ အားလံုးမွာလည္း တာဝန္ရွိပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်မတို႔လို အရပ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြဟာ လုပ္ႏုိင္စြမ္းရွိလို႔ လုပ္ေနေသာ္လည္း က်မတို႔လို အရပ္ဖက္အဖြဲ႔အစည္းေတြ ပိုမိုလုပ္ေဆာင္ႏုိင္ေအာင္ ႏုိင္ငံေတာ္ပိုင္းဆိုင္ရာကေရာ တျခားပိုင္းဆိုင္ရာေတြကေရာ က်မတို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းကူညီမႈ က်မတို႔ကိုလက္တြဲေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔ဆိုတာ အရမ္းအေရးၾကီးပါတယ္လို႔ေျပာခ်င္ပါတယ္။"

တႏိုင္ငံလံုးမွာ လစ္လပ္ေနတဲ့လႊတ္ေတာ္မဲဆႏၵနယ္ ၁၉ ေနရာအတြက္ ပါတီ ၂၄ ခုက ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းေတြနဲ႔ တသီးပုဂၢလကိုယ္စားလွယ္ ေလာင္း စုစုေပါင္း ၉၅ ဦး ဝင္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္မွာျဖစ္ၿပီး ရန္ကုန္တိုင္းအတြင္းမွာဆိုရင္ ေကာ့မွဴးမဲဆႏၵနယ္၊ လိႈင္သာယာမဲဆႏၵနယ္၊ ကမာရြတ္၊ လိႈင္၊ ၾကည့္ျမင္တိုင္၊ လသာ၊ ပန္းပဲတန္း၊ ဆိပ္ကမ္းၿမိဳ႕နယ္ေတြပါ၀င္တဲ့ အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္ အမွတ္ ၆ မဲဆႏၵနယ္၊ ရခိုင္ျပည္နယ္က အမ္းမဲဆႏၵနယ္၊ ရွမ္း ျပည္နယ္က မိုင္းရွဴးနဲ႔ ေက်းသီး မဲဆႏၵနယ္ေတြ မွာေတာ့ အက်ိတ္အနယ္ ယွဥ္ၿပိဳင္ရဖြယ္ ရွိေနပါတယ္။

XS
SM
MD
LG