သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏိုင္ငံတကာဖိအားေၾကာင့္ ျမန္မာဒီမိုကေရစီေရးထိခိုက္မွာစိုးရိမ္


႐ိုုဟင္ဂ်ာအေရး ေအာက္လႊတ္ေတာ္ၾကားနာပြဲ။

အေမရိကန္အပါအ၀င္ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြအေနနဲ႔ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ အေျခအေနေတြကိုၾကည့္ျပီး ျမန္မာအစိုးရအေပၚ ဖိအားေပး ဒဏ္ခတ္တာမ်ဳိး လုပ္မယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို အားေပးရာမေရာက္သလို၊ လက္ေတြ႔က်တဲ့ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ိဳး မျဖစ္ႏုိ္င္ဘူးလို႔ ျမန္မာ့အေရး သံုးသပ္သူတခ်ိဳ႕က ျမင္ပါတယ္။ ဗုဒၶဟူးေန႔က အေမရိကန္ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ႏိုင္ငံျခားေရးရာ ေကာ္မတီ ၾကားနာပြဲတခုမွာေတာ့ ရခိုင္အေရးနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ျမန္မာစစ္တပ္ကိုေရာ အစိုးရကိုပါ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေ၀ဖန္ခဲ့သလို၊ ျမန္မာအစိုးရ အေပၚ ဒဏ္ခတ္မႈေတြ၊ ဖိအားေတြ တုိးျမႇင့္ေပးသြားဖို႔ အၾကံျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ အျပည့္စံုကို မခင္ျဖဴေထြးက စုစည္းတင္ျပေပးပါမယ္။

အေမရိကန္ေအာက္လႊတ္ေတာ္၊ ႏုိင္ငံျခားေရးရာေကာ္မတီမွာ ဗုဒၶဟူးေန႔က ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခိုင္ျပည္နယ္ အေျခအေနေတြနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ၂ နာရီနီးပါးၾကာ ၾကားနာပြဲလုပ္ခဲ့တာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ စစ္ဖက္ဆက္ဆံေရး ျဖတ္ေတာက္တာ၊ စစ္ဘက္ေခါင္းေဆာင္ေတြအေပၚ ပစ္မွတ္ထား အေရးယူတာေတြ အျပင္ ျမန္မာအစိုးရကို ေပးေနတဲ့ အကူအညီေတြ ဆိုင္းငံ့ဖို႔နဲ႔ ကုလသမဂၢမွာ ျမန္မာ့အေရးကို ခ်က္ခ်င္း အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေအာင္ တြန္းအားေပး ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ဆိုတာေတြကို ေျပာဆို အၾကံျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ စစ္တပ္က လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြကို ဆိုးဆိုးရြားရြား က်ဴးလြန္ေနတာေၾကာင့္ ႐ုိဟင္ဂ်ာ မူစလင္ ေလးသိန္းေက်ာ္ အိမ္နီးခ်င္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံကို ထြက္ေျပးခဲ့ရျပီး လက္ရွိ အၾကမ္းဖက္မႈ အေျခအေနေတြကို အဆံုးသတ္ေအာင္ အစိုးရဘက္က ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္း မရွိဘူးလို႔ ဆိုျပီး ျမန္မာအေပၚ ဒဏ္ခတ္မႈေတြနဲ႔ ဖိအားေတြ တိုးျမႇင့္ေပးသြားဖို႔ ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြနဲ႔ လႊတ္ေတာ္အမတ္တခ်ိဳ႕က ေထာက္ျပ ေျပာဆိုခဲ့ၾက တာပါ။ ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသံုးသပ္သူ ေဒါက္တာ ရန္မ်ိဳးသိ္မ္းကေတာ့ - အေမရိကန္အပါအ၀င္ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြ အေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္းက ျပႆနာေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ နားလည္ဖို႔လိုျပီး ျမန္မာဒီမိုကရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို ထိခိုက္ေစႏုိင္တဲ့ ဖိအား တိုးျမႇင့္ေပးတာမ်ိဳး မျဖစ္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“လက္တေလာ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာေတြ အက်ပ္အတည္းေတြဟာ ေန႔ခ်င္းညခ်င္းျဖစ္လာတဲ့ ျပႆနာေတြမဟုတ္ပဲနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံျဖတ္သန္းခဲ႔ရတဲ့ အာဏာရွင္စနစ္ရဲ႕ ၁၀ စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာမွာ အေျခတည္ၿပီးျဖစ္လာတဲ့ ျပႆနာေတြဆိုတာကို အေမရိကန္အပါအ၀င္ေပါ့ေလ၊ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြအေနနဲ႔ အေလးအနက္ထား စဥ္းစားႏိုင္ဖို႔လိုအပ္တယ္လို႔ ျမင္တယ္။

တကယ္လို႔ အေမရိကန္အပါအ၀င္အေနာက္အုပ္စုႏိုင္ငံေတြအေနနဲ႔လက္တေလာ က်ေနာ္တို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာေတြကို အေၾကာင္းျပဳၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚမွာ ဖိအားေပးမႈေတြ ျမင့္တင္လာမယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ ဒီမိုကေရစီအေျပာင္းအလဲလမ္းေၾကာင္းအေပၚမွာ အဆိုးသက္ေရာက္မႈေတြ ရွိလာမွာကို က်ေနာ့္အေနနဲ႔ စိုးရိမ္မိပါတယ္။ အေမရိကန္အပါအ၀င္ အေနာက္အုပ္စုႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ဖိအားေပးမူကို အေၾကာင္းျပဳၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံဟာ တရုတ္ႏိုင္ငံအေပၚ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ မွီခိုရတဲ့သေဘာမ်ိဳး တရုတ္ႏိုင္ငံ ဘက္ကို တြန္းပို႔လိုက္တဲ့ သေဘာမ်ိဳး ျဖစ္လာမွာကိုလည္း စိုးရိမ္စရာရွိပါတယ္။ အဲဒီအခါက်ေတာ့ လက္တေလာက်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ ႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ အက်ပ္အတည္းေတြ ျပႆနာေတြကို ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းအေနနဲ႔ ထိေတြ႔ဆက္ဆံေျဖရွင္းတဲ့ေနရာမွာ သံခင္းတမန္ခင္းအရေပါ့ေလ အေမွ်ာ္အျမင္ရွိရွိ ခ်င့္ခ်င့္ခ်ိန္ခ်ိန္နဲ႔ ထိေတြ႔ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၿပီးေတာ့ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ႏိုင္တဲ့နည္းလမ္းကို ရွာေဖြၿပီးေတာ့ ေဖာ္ေဆာင္သင့္တယ္လို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီလိုတိုက္တြန္းအၾကံျပဳခ်င္ပါတယ္။”

အေမရိကန္ အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာအေနနဲ႔ ျမန္မာအစိုးရအေပၚ ဖိအားတိုးျမႇင့္ေပးတာက လက္ေတြ႔မက်သလို၊ ျမန္မာအစိုးရ အေနနဲ႔လည္း လက္ရွိ အေျခအေနမွာ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ေ၀ဖန္ေျပာဆိုမႈေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ တံု႔ျပန္ ကိုင္တြယ္ႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားသင့္တယ္လုိ႔ ျမန္မာ့အေရး သံုးသပ္သူ ဦးေအာင္သူျငိမ္းက ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ ျမန္မာအစိုးရကို ဖိအားေပးမယ္ဆိုတဲ့ ပံုစံကေတာ့ လက္ေတြ႔မက်ဘူးလို႔ထင္တယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာျပည္အစိုးရဘက္ကလည္း သိဖို႔လိုတာေပါ့ေနာ္၊ အခုကာလမွာ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာလို႔ေျပာတဲ့ sovereignty ဆိုတာက ေျပာမယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ အကၽြင္းမဲ့အာဏာမဟုတ္ေတာ့ပဲနဲ႔ မွန္းရသေဘာမ်ိဳးျဖစ္လာတယ္။ ေနာက္တခါ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ စိုးရိမ္ပူပန္မႈ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ေျပာဆို ေ၀ဖန္မႈေတြက ဒါလံုး၀ ပယ္ခ်ထားတယ္ဆိုတာမ်ိဳးလည္း လုပ္လို႔မရဘူးေပါ့ေနာ္။ ဆိုေတာ့ ဒီအေနအထားမွာေတာ့ ျမန္မာအစိုးရဘက္ကလည္း ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ ေရွ႕ထြက္လုပ္ဖို႔လိုသလို ျမန္မာျပည္ကို ႏိုင္ငံတကာကေနၿပီးေတာ့ ဖိအားေပးၿပီးေတာ့ ေျပာင္းေအာင္လုပ္မယ္ဆိုတာကလည္း အေျဖမဟုတ္ဘူးလို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။”

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း အၾကမ္းဖက္ ပဋိပကၡေတြ ေပၚေပါက္ခဲ့ျပီးေနာက္ပိုင္း အေမရိကန္ဘက္က ျမန္မာအေပၚ အျမင္သေဘာထားတခ်ိဳ႕ ေျပာင္းလာတာေတာ့ သိသာတယ္လို႔ ဦးေအာင္သူျငိမ္းက ေထာက္ျပပါတယ္။

“က်ေနာ္ျမင္တာ အေျခခံအရေပါ့ေနာ္ ဆိုေတာ့ တခ်ိဳ႕ကိစၥေတြေျပာင္းလာတာရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ သမၼတ အိုဘားမားလက္ထက္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအေျခအေနကို သူတို႔က ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမွာ ေအာင္ျမင္တဲ့ ျပယုဂ္ႏိုင္ငံတခုေပါ့ေနာ္ ဒီလိုဟာမ်ိဳးသည္ အိုဘားမားအစိုးရက တေလွ်ာက္လံုးေၾကြးေၾကာ္ခဲ့ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အခုအခ်ိန္မွာက်ေတာ့ သမၼတ Trump တက္လာေတာ့ သူကျမန္မာျပည္အေပၚမွာ သိပ္စိတ္၀င္စားမႈလည္းမရွိဘူး။ ဆိုေတာ့ ဒီအေနအထားမွာပဲ အထူးသျဖင့္ေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ကိစၥက ေျပာမယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံတကာသတင္းမီဒီယာေတြမွာေရာ ၊ ႏိုင္ငံတကာေဆြးေႏြးေျပာဆိုမႈေတြမွာ ေတာ္ေတာ္ေလးကို စိုးရိမ္ပူပန္ေနတဲ့ ကိစၥေပ့ါေနာ္ ဆိုေတာ့ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရဘက္ကလည္း စဥ္းစားခ်က္ေတြက ျမန္မာျပည္ကို လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ေနတယ္ ေနာက္တခါက်ေတာ့ ဒုကၡသည္အေရးက အေရးေပၚျဖစ္ေနၿပီ။ အဲဒီေတာ့ ဒါကို က်ဴးလြန္ေနတဲ့လူေတြကို ျပစ္ဒဏ္ေပးရမယ္၊ အေရးယူရမယ္ ဖိအားေပးရမယ္။ ဒီလိုပံုစံမ်ိဳးေတြ ျဖစ္လာတာ က်ေနာ္ေတြ႔ပါတယ္။”

ရခိုင္အေရးနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ျမန္မာအစိုးရအေပၚ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ေ၀ဖန္မႈေတြ ျမင့္မားေနခ်ိန္မွာပဲ မေန႔က ၾကားနာပြဲမွာလည္း အလားတူ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ အစိုးရကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကတာျဖစ္ျပီး၊ အစိုးရအေပၚ အေရးယူမႈေတြနဲ႔ ဖိအား တုိးျမႇင့္ေပးသြားဖို႔ တိုက္တြန္း ေျပာခဲ့ၾကတာပါ။ ဒီအေတာအတြင္း ကုလသမဂၢ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာလည္း ရခုိင္အေရးနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ António Guterres က ဒီကေန႔ လူသိရွင္ၾကား ရွင္းလင္း တင္ျပဖို႔ ရွိေနပါတယ္။

XS
SM
MD
LG