သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကိုဗစ္ကပ္ေဘးေၾကာင္႔ TB အဆုတ္ေရာဂါကူးစက္မႈ ျမင့္မားလာတဲ႔ အထဲ ျမန္မာပါ၀င္


မွတ္တမ္းဓါတ္ပံု - ၂၀၁၇ ခုႏွစ္တုန္းက အင္စိန္ေဆးခန္းတြင္ TB အဆုတ္ေရာဂါ လူနာကို ျပဳစုေနစဥ္

(Zawgyi/Unicode)

ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကပ္ေဘးေၾကာင့္ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ TB အဆုတ္ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးေအာင္ျမင္မွုေတြ ၁၀ စုနွစ္ တစုေက်ာ္ ေနာက္က်သြားခဲ့ရတယ္လို ့ လာမယ့္ မတ္လ ၂၄ မွာ က်ေရာက္မယ့္ ကမၻာ့ TB အဆုတ္ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးေန ့မတိုင္မီ ဆရာ၀န္ေတြက သတိေပးလိုက္ပါတယ္။

“ကာကြယ္ကုသ နိုင္ေပမယ့္လည္း TB အဆုတ္ေရာဂါဟာ ကမၻာေပၚမွာ ေသဆံုးမႈ အမ်ားဆံုး ကူးစက္ေရာဂါျဖစ္ေနျပီး နွစ္စဥ္ လူ ၁.၅ သန္းေသဆံုးရတာမို ့လူ ၂ သိန္းခြဲေလာက္ နွစ္စဥ္ေသဆံုးရတဲ့ ခုခံအားက်ဆင္းမႈေရာဂါ AIDS ထက္ပိုျပီး ေသဆံုးမႈမ်ားပါတယ္” လုိ ့ UNITAID အဖြဲ ့ရဲ့ ေျပာခြင့္ရ Herve Verhoosel က ေျပာသြားတာပါ။

နိင္ငံ ၉ ခုမွာ တခုဟာ TB ပ်ံ႕ႏွံ႔မႈ ျမင့္မားေနတာျဖစ္ျပီး Bangladesh, India, Indonesia, Myanmar, Pakistan, Philippines, South Africa, Tajikistan နဲ ့ Ukraine ႏိုင္ငံေတြမွာ ေရာဂါ ေတြ ့ရွိကုသမႈ ပ်မ္းမွ် ၂၃ ရာခုိင္နွုန္းရွိေနတယ္လုိ ့ ဂ်ီနီဗာ အေျခစိုက္ Stop TB Partnership အဖြဲ ့ရဲ့ ေလ့လာေတြ ့ရွိခ်က္ အရ ဆိုပါတယ္။

“ပထ၀ီေဒသအားျဖင့္ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသမွာ TB အဆုတ္ေရာဂါကူးစက္သူ ၄၄ ရာခိုင္နွုန္းရွိျပီး အာဖရိက က ၂၅ ရာခိုင္နွုန္းနဲ ့ပစိဖိတ္အေနာက္ဘက္ျခမ္းက ၁၈ ရာႏႈန္းရွိေနပါတယ္။”

လို ့လည္း UNITAID အဖြဲ ့ရဲ့ ေျပာခြင့္ရ Herve Verhoosel က ေျပာပါတယ္။

ကမၻာ့ TB အဆုတ္ ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးေန ့ကို ဂ်ာမန္သိပၸံပညာရွင္ Robert Koch က ေရာဂါျဖစ္ပြားေစခဲ့တဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို စတင္ေတြ ့ရွိေၾကာင္းေၾကညာတဲ့ ၁၈၈၂ မတ္လ ၂၄ ကို သတ္မွတ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ TB အဆုတ္ေရာဂါဟာ ခုခ်ိန္ထိ ကမၻာ့ ေသဆံုးမွုအမ်ားဆံုး ကူးစက္ေရာဂါတခုအျဖစ္ ဦးေဆာင္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ TB အဆုတ္ ေရာဂါကို ကုသဖို ့ေဆးတမ်ိဴးတည္းသာရွိျပီး အရြယ္ေရာက္ျပီးသူေတြအတြက္ ဒီေဆးရဲ႕ အာနိသင္ဟာ အကန္ ့အသတ္ရွိေနပါတယ္။

ကမၻာတ၀ွမ္း ၂၀၁၉ ခုနွစ္မွာ လူ ၁.၄ သန္း TB အဆုတ္ ေရာဂါနဲ ့ေသဆံုးခဲ့ပါတယ္။ TB လူနာေတြအတြက္ အသံုးျပဳတဲ့ ေဆးရံုခန္းေတြဟာလည္း ကိုဗစ္အေရးေပၚလူနာေဆာင္ေတြအျဖစ္ ခ်က္ခ်င္းေျပာင္းလဲခဲ့ရျပီး အသြားအလာကန္႕သတ္မႈ ခ်မွတ္ထားတာေၾကာင့္ TB စမ္းသပ္စစ္ေဆးျခင္းနဲ ့ကုသျခင္းေတြအေပၚ လြန္စြာထိခိုက္ခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


..............

ကိုဗစ်ကပ်ဘေးကြောင့် TB အဆုတ်ရောဂါကူးစက်မှု မြင့်မားလာတဲ့ အထဲ မြန်မာပါဝင်

(Unicode)

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကပ်ဘေးကြောင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ TB အဆုတ်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးအောင်မြင်မှုတွေ ၁၀ စုနှစ် တစုကျော် နောက်ကျသွားခဲ့ရတယ်လို့ လာမယ့် မတ်လ ၂၄ မှာ ကျရောက်မယ့် ကမ္ဘာ့ TB အဆုတ်ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ့မတိုင်မီ ဆရာဝန်တွေက သတိပေးလိုက်ပါတယ်။

“ကာကွယ်ကုသ နိုင်ပေမယ့်လည်း TB အဆုတ်ရောဂါဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ သေဆုံးမှု အများဆုံး ကူးစက်ရောဂါဖြစ်နေပြီး နှစ်စဉ် လူ ၁.၅ သန်းသေဆုံးရတာမို့လူ ၂ သိန်းခွဲလောက် နှစ်စဉ်သေဆုံးရတဲ့ ခုခံအားကျဆင်းမှုရောဂါ AIDS ထက်ပိုပြီး သေဆုံးမှုများပါတယ်” လို့ UNITAID အဖွဲ့ရဲ့ ပြောခွင့်ရ Herve Verhoosel က ပြောသွားတာပါ။

နိင်ငံ ၉ ခုမှာ တခုဟာ TB ပျံ့နှံ့မှု မြင့်မားနေတာဖြစ်ပြီး Bangladesh, India, Indonesia, Myanmar, Pakistan, Philippines, South Africa, Tajikistan နဲ့ Ukraine နိုင်ငံတွေမှာ ရောဂါ တွေ့ရှိကုသမှု ပျမ်းမျှ ၂၃ ရာခိုင်နှုန်းရှိနေတယ်လို့ ဂျီနီဗာ အခြေစိုက် Stop TB Partnership အဖွဲ့ရဲ့ လေ့လာတွေ့ရှိချက် အရ ဆိုပါတယ်။

“ပထဝီဒေသအားဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသမှာ TB အဆုတ်ရောဂါကူးစက်သူ ၄၄ ရာခိုင်နှုန်းရှိပြီး အာဖရိက က ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ပစိဖိတ်အနောက်ဘက်ခြမ်းက ၁၈ ရာနှုန်းရှိနေပါတယ်။”

လို့လည်း UNITAID အဖွဲ့ရဲ့ ပြောခွင့်ရ Herve Verhoosel က ပြောပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ TB အဆုတ် ရောဂါတိုက်ဖျက်ရေးနေ ့ကို ဂျာမန်သိပ္ပံပညာရှင် Robert Koch က ရောဂါဖြစ်ပွားစေခဲ့တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို စတင်တွေ့ရှိကြောင်းကြေညာတဲ့ ၁၈၈၂ မတ်လ ၂၄ ကို သတ်မှတ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ TB အဆုတ်ရောဂါဟာ ခုချိန်ထိ ကမ္ဘာ့ သေဆုံးမှုအများဆုံး ကူးစက်ရောဂါတခုအဖြစ် ဦးဆောင်နေဆဲဖြစ်ပါတယ်။ TB အဆုတ် ရောဂါကို ကုသဖို့ဆေးတမျိူးတည်းသာရှိပြီး အရွယ်ရောက်ပြီးသူတွေအတွက် ဒီဆေးရဲ့ အာနိသင်ဟာ အကန့်အသတ်ရှိနေပါတယ်။

ကမ္ဘာတဝှမ်း ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှာ လူ ၁.၄ သန်း TB အဆုတ် ရောဂါနဲ့သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ TB လူနာတွေအတွက် အသုံးပြုတဲ့ ဆေးရုံခန်းတွေဟာလည်း ကိုဗစ်အရေးပေါ်လူနာဆောင်တွေအဖြစ် ချက်ချင်းပြောင်းလဲခဲ့ရပြီး အသွားအလာကန့်သတ်မှုချမှတ်ထားတာကြောင့် TB စမ်းသပ်စစ်ဆေးခြင်းနဲ့ကုသခြင်းတွေအပေါ် လွန်စွာထိခိုက်ခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္နယ္အသီးသီးအလိုက္ရလဒ္မ်ား

XS
SM
MD
LG