သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း

 ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးဂယက္ တ႐ုတ္ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ အၾကပ္႐ိုက္


ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ေက်ာက္ျဖဴၿမိဳ႕နယ္အတြင္းက ကၽြန္းေပၚက တ႐ုတ္ပိုင္ ေရနံခ်က္စက္႐ံု။ (ေအာက္တိုဘာ ၂၊ ၂၀၁၉ ) 

[[Zawgyi/Unicode]]

မတည္ၿငိမ္တဲ့ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနေတြေၾကာင့္ ျပည္တြင္းမွာ အမ်ားဆုံးရင္း ႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားတဲ့ တ႐ုတ္လုပ္ငန္းေတြအတြက္ စိန္ေခၚမႈေတြ ဆက္ၿပီးရွိေနဦးမယ္လို႔ ပညာရွင္ေတြက ခန႔္မွန္းလိုက္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ တႏွစ္လုံးမွာ တ႐ုတ္-ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံကုန္သြယ္ေရး က်ဆင္းသြားသလို ရွိၿပီးသား တ႐ုတ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြဟာလည္း ျပည္တြင္းဆန႔္က်င္မႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ တ႐ုတ္ဟာ သူ႔ရဲ႕အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးမွာ သတိထားၿပီး ကိုင္တြယ္ရလိမ့္မယ္လို႔ ေလ့လာသူေတြက ေျပာပါတယ္။ ရန္ကုန္ကေပးပို႔တဲ့ ဒီသတင္းကိုေတာ့ ကိုၿငိမ္းခ်မ္းက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္တပ္အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ပိုင္း တ႐ုတ္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြရဲ႕ ရင္းႏွီးျမွဳပပ္ႏံွမႈေတြက ထက္ဝက္နီးပါးက်ဆင္းသြားခဲ့တယ္လို႔ စီးပြားကူးသန္းဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ စာရင္းေတြ အရသိရပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ တ႐ုတ္- ျမန္မာ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရး ထိခိုက္ေနတာ၊ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ လံုၿခံဳေရးမတည္ၿငိမ္မႈေၾကာင့္ တ႐ုတ္လုပ္ငန္းေသးေတြ ရပ္နားကုန္တာ၊ နယ္စပ္လုံၿခဳံမႈ မရွိေတာ့တာ စတာေတြေၾကာင့္ တ႐ုတ္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲက သူ႔ရဲ႕အက်ိဳးစီးပြားေတြအတြက္ စိုးရိမ္ေနပံုရတယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရးေလ့လာသူေတြက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာဟာ တ႐ုတ္အတြက္ လုံၿခဳံေရးအပါအဝင္ ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ပါ အဓိကက်တဲ့အတြက္ တ႐ုတ္ရဲ႕ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေတြကေတာ့ ဆက္ၿပီးရွိလိမ့္မယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရးေလ့လာသူေတြက ျမင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္ေကာင္စီနဲ႔ စစ္ေကာင္စီကို ဆန႔္က်င္ေနသူေတြၾကားမွာ သူ႔ရဲ႕အက်ိဳးစီးပြား မထိခိုက္ဖို႔အတြက္ သတိထားၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္ရေၾကာင္း ႏိုင္ငံေရးေလးလာသူ ဦးရဲထြန္း ( သီေပါ) သုံးသပ္ပါတယ္။

“အခု နစက လက္ထက္မွာ အရင္ နဝတ၊ နအဖ လက္ထက္ကနဲ႔မတူဘဲနဲ႔ သူ႔ကိုဆန႔္က်င္တဲ့ ျပည္သူလူထုက စစ္ေရးနည္းေတြနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ၿပီးေတာ့ ေတာ္လွန္တိုက္ခိုက္တာေတြ ေပၚလာတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲဒါက သူ႔ရဲ႕ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြနဲ႔လုံၿခဳံမႈအတြက္က ေတာ္ေတာ္ အေရးႀကီးတဲ့ ကိစၥျဖစ္ေနေတာ့ သူက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ဒီကာလမွာ ဆက္လုပ္မယ္ဆိုရင္ တဘက္က ဘယ္လိုျမင္သြားမလဲဆိုရင္ ဒီ နစကကို သက္ဆိုးရွည္ေအာင္ လုပ္ေပးတဲ့ ျပည္ပရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြလို႔ အဲလိုျမင္သြားၿပီးေတာ့ ဖ်က္လို႔ဖ်က္စီးလုပ္မွာကို သူစိုးရိမ္တယ္။ ေရွ႕မွာလည္း လူထုဆႏၵျပပြဲေတြအတြင္းမွာ သူ႔ရဲ႕အထည္ခ်ဳပ္ေတြဘာေတြ ဖ်က္စီးခံရတာလည္း ရွိခဲ့ေတာ့ သူအဲဒါကို သတိႀကီးႀကီးထားေနတာေပါ့။ ဒါေၾကာင့္မို႔သူက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေနာက္အစိုးရ တက္လာလို႔ရွိရင္ လုံၿခဳံေရးကိုအာမခံႏိုင္တဲ့ အဖ်က္လုပ္ငန္းေတြ မရွိေတာ့တဲ့ ကာလမ်ိဳးေရာက္ဖို႔ကို သူကလိုလားတယ္။”

၂၀၂၁ ခုႏွစ္ စစ္အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ ေပၚေပါက္လာတဲ့ ဆႏၵျပမႈေတြနဲ႔အတူ ရန္ကုန္တိုင္း လႈိင္သာယာစက္မႈဇုံထဲက တ႐ုတ္စက္႐ုံ ၁၀ ခုထက္မနည္း ၂၀၂၁ မတ္လမွာ မီးရႈိ႕ခံခဲ့ရပါတယ္။ တ႐ုတ္အစိုးရက ဒါကိုရႈတ္ခ်တဲ့ သေဘာထားကိုလည္း ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ကေန တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္အထိ သြယ္တန္းထားတဲ့ ေရနံနဲ႔ သဘာဝပိုက္လိုင္း ၿခဳံေရး စိုးရိမ္စရာျဖစ္လာတာ၊ စစ္ေကာင္စီကို တ႐ုတ္က ပံ့ပိုးေနတယ္ဆိုတဲ့အျမင္နဲ႔ တ႐ုတ္မလိုလားတဲ့ သေဘာထားေတြ ႐ွိေနတာက တ႐ုတ္အက်ိဳးစီးပြားကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနတယ္လို႔ ႏိုင္ငံေရး ေလ့လာသူေတြက ေျပာပါတယ္။

လက္႐ွိလက္နက္ကိုင္တိုက္ပြဲေတြျဖစ္ေနတဲ့ ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ တ႐ုတ္စီမံကိန္းေတြလည္း ႐ွိေနပါတယ္။ တ႐ုတ္အစိုးရအေနနဲ႔ ျမန္မာျပည္တြင္းက သူ႔ရဲ႕ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးမွာ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ စြက္ဖက္မႈ၊ ဒါမွမဟုတ္ တိုက္တြန္းမႈတခုခုေတာ့ လုပ္ရလိမ့္မယ္လို႔ တမၸဒီပအင္စတီက်ဳက ျပည္သူ႔ေရးရာမူဝါဒ ေလ့လာသုံးသပ္တဲ့ ပညာရွင္တဦးက ေျပာပါတယ္။

“အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း တခုတည္း ၾကည့္လို႔မရဘူး၊ တ႐ုတ္ေတြက ျမန္မာျပည္မွာ တကယ့္ကိုထဲထဲဝင္ဝင္ စီးပြားေရးကို ျမန္မာျပည္မွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားတယ္၊ ဒါကိုမဆုံးရႈံးခ်င္ဘူးဆိုရင္ တခုခုေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔ ျပတ္ျပတ္သားသား လုပ္ရလိမ့္မယ္ဆိုေတာ့ သူတို႔က မလုပ္တတ္ဘူး။ နထိုးႀကီးမွာ ( ေရနံ) ပိုက္လိုင္းက အေစာင့္အေရွာက္ေတြ အသတ္ခံရတယ္တဲ့ ဒါပိုအေရးႀကီးတယ္။ တ႐ုတ္ေတြက လႈိင္သာယာက စက္႐ုံေတြကို အကုန္လုံးကုန္ ကိစၥမရွိဘူး။ ဒီ ပိုက္ လိုင္းက သူ႔အတြက္အသက္ပဲ။ တ႐ုတ္ေတြက အမ်ားႀကီးခ်င့္ခ်ိန္ရမယ္။ ဒီစက္႐ုံေတြ လႈိင္သာယာမွာ မီးရႈိ႕တာ ျပန္ေဆာက္လို႔ရတာပဲ။ ဘာခက္တာမွတ္လို႔လဲ၊ ပိုက္လိုင္းႀကီး ကြဲသြားရင္ သြားေရာ။ ထိုင္ၾကည့္႐ုံနဲ႔ ေကာင္းသြားမယ္ထင္လား မရဘူး။ တခုခုလုပ္ရလိမ့္မယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားၫႊန္ၾကားမႈ ဦးစီးဌာနရဲ႕ စာရင္းအရဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တ႐ုတ္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက ၁၀ ႏွစ္အတြင္း အနိမ့္ဆုံးကို ေရာက္ေနတာပါ။ ၂၀၁၀-၂၀၁၂ မွာ တ႐ုတ္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက အေမရိကန္ေဒၚလာ ၄.၃ ဘီလီယံေက်ာ္ၿပီး ၂၀၂၀- ၂၀၂၁ မွာေတာ့ ၂.၆ ဘီလီယံပဲရွိပါတယ္။

ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနေတြေၾကာင့္ တ႐ုတ္က သူ႔ရဲ႕စီးပြားေရးစၾကၤန္ စီမံကိန္းေတြကိုလည္း လက္ရွိမွာ ရပ္နားထားပါတယ္။ ႏွစ္ႏိုင္ငံ နယ္စပ္ကုန္သြယ္ေရးကိုလည္း ကိုဗစ္ေရာဂါ အေၾကာင္းျပၿပီး ပိတ္ထားပါတယ္။ ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြား အတြက္ဆိုရင္ေတာ့ တ႐ုတ္ဟာ စစ္ေကာင္စီကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔ကို ေရွာင္ရွားၿပီး တခ်ိန္မွာ ဖိအားေပးေကာင္း ေပးလာႏိုင္တယ္လို႔ ခန႔္မွန္းေနၾကတာလည္း ရွိပါတယ္။

“အာဆီယံႏိုင္ငံေတြ အကုန္လုံးအေပၚမွာ လႊမ္းမိုးတဲ့ Geopolitics culture (ပထဝီႏိုင္ငံေရး သေဘာတရား) အရဆိုရင္ တ႐ုတ္ရဲ႕ Influence နဲ႔ အေမရိကန္ရဲ႕ Influence (လႊမ္းမိုးမႈ) ေပါ့ေနာ္ ဘယ္ဟာကပိုႀကီးသလဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ၾကည့္ရင္ တ႐ုတ္ကပဲ ပိုႀကီးႏိုင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ တ႐ုတ္နဲ႔ ျမန္မာနဲ႔က trade ေရာ investment ေရာ တျခားဟာေတြေရာ မ်ားတဲ့အတြက္ တကယ္လို႔ တ႐ုတ္ရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားကို တစုံတခု ထိခိုက္မယ္ဆိုရင္ တ႐ုတ္ကေန အာစီယံႏိုင္ငံေတြကို သူကတနည္းတဖုံနဲ႔ ဖိအားေပးမွာပဲ။ ဒါေၾကာင့္မို႔လည္း လက္ရွိျဖစ္ေနတာေပါ့ေနာ္။”

စီးပြားေရးပညာရွင္ ဦးသန္းစိုး ( ေဘာဂေဗဒ) ေျပာသြားတာပါ။ ျမန္မာက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ အိႏၵိယ အပါအဝင္ အာဆီယံႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ကုန္သြယ္ေရးမွာ တ႐ုတ္ေလာက္ မ်ားမ်ားစားစား မရွိတဲ့အတြက္ စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈအရေတာ့ ဒီႏိုင္ငံေတြက တိုက္႐ိုက္ဖိအားေပးလာႏိုင္စရာ အေျခအေနနည္းတယ္လို႔ ေလ့လာသူေတြက ေျပာပါတယ္။

မဟာဗ်ဴဟာနဲ႔ မူဝါဒေရးရာ အင္စတီက်ဴ ISP Myanmar ကျပဳစုထားတဲ့ အခ်က္အလက္အရဆိုရင္ အာဏာသိမ္းၿပီးတဲ့ေနာက္ တ႐ုတ္ကမ္းလွမ္းထားတဲ့ ေဒၚလာသန္း ၂,၅၀၀ တန္ဖိုးရွိတဲ့ သဘာဝဓာတ္ေငြ႕စီမံကိန္းကို စစ္ေကာင္စီဘက္က အတည္ျပဳခဲ့ၿပီး ေနာက္ထပ္ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ဆိပ္ကမ္းနဲ႔ အထူးစီးပြားေရးဇုန္စီမံကိန္းေတြကိုလည္း ဆက္ၿပီးအေကာင္အထည္ ေဖာ္သြားမယ္လို႔ ကတိေပးခဲ့ပါတယ္။

လက္႐ွိအေျခအေနမွာေတာ့ တ႐ုတ္ဘက္ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ေလွ်ာ့ခ်ထားၿပီး ယခင္သေဘာတူညီထားတဲ့ ႏွစ္ႏိုင္ငံစီမံကိန္းေတြကိုလည္း အေကာင္အထည္မေဖာ္ေသးဘဲ ရပ္ဆိုင္းထားပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

=================

[[Unicode]]

မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဂယက် တရုတ်ကုန်သွယ်ရေးနဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အကြပ်ရိုက်

မတည်ငြိမ်တဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေတွေကြောင့် ပြည်တွင်းမှာ အများဆုံးရင်း နှီးမြှုပ်နှံထားတဲ့ တရုတ်လုပ်ငန်းတွေအတွက် စိန်ခေါ်မှုတွေ ဆက်ပြီးရှိနေဦးမယ်လို့ ပညာရှင်တွေက ခန့်မှန်းလိုက်ပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၁ တနှစ်လုံးမှာ တရုတ်-မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရေး ကျဆင်းသွားသလို ရှိပြီးသား တရုတ် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေဟာလည်း ပြည်တွင်းဆန့်ကျင်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတာပါ။ ဒါကြောင့် တရုတ်ဟာ သူ့ရဲ့အကျိုးစီးပွားအတွက် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှာ သတိထားပြီး ကိုင်တွယ်ရလိမ့်မယ်လို့ လေ့လာသူတွေက ပြောပါတယ်။ ရန်ကုန်ကပေးပို့တဲ့ ဒီသတင်းကိုတော့ ကိုငြိမ်းချမ်းက တင်ပြပေးထားပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း တရုတ်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေရဲ့ ရင်းနှီးမြှုပပ်နံှမှုတွေက ထက်ဝက်နီးပါးကျဆင်းသွားခဲ့တယ်လို့ စီးပွားကူးသန်းဝန်ကြီးဌာနရဲ့ စာရင်းတွေ အရသိရပါတယ်။ တချိန်တည်းမှာပဲ တရုတ်- မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ထိခိုက်နေတာ၊ နိုင်ငံရေးနဲ့ လုံခြုံရေးမတည်ငြိမ်မှုကြောင့် တရုတ်လုပ်ငန်းသေးတွေ ရပ်နားကုန်တာ၊ နယ်စပ်လုံခြုံမှု မရှိတော့တာ စတာတွေကြောင့် တရုတ်ဟာ မြန်မာနိုင်ငံထဲက သူ့ရဲ့အကျိုးစီးပွားတွေအတွက် စိုးရိမ်နေပုံရတယ်လို့ နိုင်ငံရေးလေ့လာသူတွေက ပြောပါတယ်။ ဒါပေမယ့် မြန်မာဟာ တရုတ်အတွက် လုံခြုံရေးအပါအဝင် ရေရှည်အကျိုးစီးပွားအတွက်ပါ အဓိကကျတဲ့အတွက် တရုတ်ရဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု တွေကတော့ ဆက်ပြီးရှိလိမ့်မယ်လို့ နိုင်ငံရေးလေ့လာသူတွေက မြင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ စစ်ကောင်စီနဲ့ စစ်ကောင်စီကို ဆန့်ကျင်နေသူတွေကြားမှာ သူ့ရဲ့အကျိုးစီးပွား မထိခိုက်ဖို့အတွက် သတိထားပြီးတော့ လုပ်ဆောင်ရကြောင်း နိုင်ငံရေးလေးလာသူ ဦးရဲထွန်း ( သီပေါ) သုံးသပ်ပါတယ်။

“ အခု နစက လက်ထက်မှာ အရင် နဝတ၊ နအဖ လက်ထက်ကနဲ့မတူဘဲနဲ့ သူ့ကိုဆန့်ကျင်တဲ့ ပြည်သူလူထုက စစ်ရေးနည်းတွေနဲ့ လက်နက်ကိုင်ပြီးတော့ တော်လှန်တိုက်ခိုက်တာတွေ ပေါ်လာတဲ့အခါကျတော့ အဲဒါက သူ့ရဲ့ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေနဲ့လုံခြုံမှုအတွက်က တော်တော် အရေးကြီးတဲ့ ကိစ္စဖြစ်နေတော့ သူက ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေ ဒီကာလမှာ ဆက်လုပ်မယ်ဆိုရင် တဘက်က ဘယ်လိုမြင်သွားမလဲဆိုရင် ဒီ နစကကို သက်ဆိုးရှည်အောင် လုပ်ပေးတဲ့ ပြည်ပရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေလို့ အဲလိုမြင်သွားပြီးတော့ ဖျက်လို့ဖျက်စီးလုပ်မှာကို သူစိုးရိမ်တယ်။ ရှေ့မှာလည်း လူထုဆန္ဒပြပွဲတွေအတွင်းမှာ သူ့ရဲ့အထည်ချုပ်တွေဘာတွေ ဖျက်စီးခံရတာလည်း ရှိခဲ့တော့ သူအဲဒါကို သတိကြီးကြီးထားနေတာပေါ့။ ဒါကြောင့်မို့သူက မြန်မာနိုင်ငံမှာ နောက်အစိုးရ တက်လာလို့ရှိရင် လုံခြုံရေးကိုအာမခံနိုင်တဲ့ အဖျက်လုပ်ငန်းတွေ မရှိတော့တဲ့ ကာလမျိုးရောက်ဖို့ကို သူကလိုလားတယ်။”

၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ ဆန္ဒပြမှုတွေနဲ့အတူ ရန်ကုန်တိုင်း လှိုင်သာယာစက်မှုဇုံထဲက တရုတ်စက်ရုံ ၁၀ ခုထက်မနည်း ၂၀၂၁ မတ်လမှာ မီးရှို့ခံခဲ့ရပါတယ်။ တရုတ်အစိုးရက ဒါကိုရှုတ်ချတဲ့ သဘောထားကိုလည်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ ရခိုင်ပြည်နယ်ကနေ တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်အထိ သွယ်တန်းထားတဲ့ ရေနံနဲ့ သဘာဝပိုက်လိုင်း ခြုံရေး စိုးရိမ်စရာဖြစ်လာတာ၊ စစ်ကောင်စီကို တရုတ်က ပံ့ပိုးနေတယ်ဆိုတဲ့အမြင်နဲ့ တရုတ်မလိုလားတဲ့ သဘောထားတွေ ရှိနေတာက တရုတ်အကျိုးစီးပွားကို ခြိမ်းခြောက်နေတယ်လို့ နိုင်ငံရေး လေ့လာသူတွေက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိလက်နက်ကိုင်တိုက်ပွဲတွေဖြစ်နေတဲ့ နေရာတော်တော်များများမှာ တရုတ်စီမံကိန်းတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။ တရုတ်အစိုးရအနေနဲ့ မြန်မာပြည်တွင်းက သူ့ရဲ့ရေရှည်အကျိုးစီးပွားအတွက် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှာ အပြုသဘောဆောင်တဲ့ စွက်ဖက်မှု၊ ဒါမှမဟုတ် တိုက်တွန်းမှုတခုခုတော့ လုပ်ရလိမ့်မယ်လို့ တမ္ပဒီပအင်စတီကျုက ပြည်သူ့ရေးရာမူဝါဒ လေ့လာသုံးသပ်တဲ့ ပညာရှင်တဦးက ပြောပါတယ်။

“အထည်ချုပ်လုပ်ငန်း တခုတည်း ကြည့်လို့မရဘူး၊ တရုတ်တွေက မြန်မာပြည်မှာ တကယ့်ကိုထဲထဲဝင်ဝင် စီးပွားရေးကို မြန်မာပြည်မှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားတယ်၊ ဒါကိုမဆုံးရှုံးချင်ဘူးဆိုရင် တခုခုတော့ ခင်ဗျားတို့ ပြတ်ပြတ်သားသား လုပ်ရလိမ့်မယ်ဆိုတော့ သူတို့က မလုပ်တတ်ဘူး။ နထိုးကြီးမှာ ( ရေနံ) ပိုက်လိုင်းက အစောင့်အရှောက်တွေ အသတ်ခံရတယ်တဲ့ ဒါပိုအရေးကြီးတယ်။ တရုတ်တွေက လှိုင်သာယာက စက်ရုံတွေကို အကုန်လုံးကုန် ကိစ္စမရှိဘူး။ ဒီ ပိုက် လိုင်းက သူ့အတွက်အသက်ပဲ။ တရုတ်တွေက အများကြီးချင့်ချိန်ရမယ်။ ဒီစက်ရုံတွေ လှိုင်သာယာမှာ မီးရှို့တာ ပြန်ဆောက်လို့ရတာပဲ။ ဘာခက်တာမှတ်လို့လဲ၊ ပိုက်လိုင်းကြီး ကွဲသွားရင် သွားရော။ ထိုင်ကြည့်ရုံနဲ့ ကောင်းသွားမယ်ထင်လား မရဘူး။ တခုခုလုပ်ရလိမ့်မယ်။”

မြန်မာနိုင်ငံရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် ကုမ္ပဏီများညွှန်ကြားမှု ဦးစီးဌာနရဲ့ စာရင်းအရဆိုရင် မြန်မာနိုင်ငံမှာ တရုတ်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုက ၁၀ နှစ်အတွင်း အနိမ့်ဆုံးကို ရောက်နေတာပါ။ ၂၀၁၀-၂၀၁၂ မှာ တရုတ်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုက အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄.၃ ဘီလီယံကျော်ပြီး ၂၀၂၀- ၂၀၂၁ မှာတော့ ၂.၆ ဘီလီယံပဲရှိပါတယ်။

မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေတွေကြောင့် တရုတ်က သူ့ရဲ့စီးပွားရေးစြင်္ကန် စီမံကိန်းတွေကိုလည်း လက်ရှိမှာ ရပ်နားထားပါတယ်။ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးကိုလည်း ကိုဗစ်ရောဂါ အကြောင်းပြပြီး ပိတ်ထားပါတယ်။ ရေရှည်အကျိုးစီးပွား အတွက်ဆိုရင်တော့ တရုတ်ဟာ စစ်ကောင်စီကို အကာအကွယ်ပေးဖို့ကို ရှောင်ရှားပြီး တချိန်မှာ ဖိအားပေးကောင်း ပေးလာနိုင်တယ်လို့ ခန့်မှန်းနေကြတာလည်း ရှိပါတယ်။

“အာဆီယံနိုင်ငံတွေ အကုန်လုံးအပေါ်မှာ လွှမ်းမိုးတဲ့ Geopolitics culture (ပထဝီနိုင်ငံရေး သဘောတရား) အရဆိုရင် တရုတ်ရဲ့ Influence နဲ့ အမေရိကန်ရဲ့ Influence (လွှမ်းမိုးမှု) ပေါ့နော် ဘယ်ဟာကပိုကြီးသလဲဆိုတော့ ကျနော်တို့ကြည့်ရင် တရုတ်ကပဲ ပိုကြီးနိုင်တယ်။ အဲဒီတော့ တရုတ်နဲ့ မြန်မာနဲ့က trade ရော investment ရော တခြားဟာတွေရော များတဲ့အတွက် တကယ်လို့ တရုတ်ရဲ့ အကျိုးစီးပွားကို တစုံတခု ထိခိုက်မယ်ဆိုရင် တရုတ်ကနေ အာစီယံနိုင်ငံတွေကို သူကတနည်းတဖုံနဲ့ ဖိအားပေးမှာပဲ။ ဒါကြောင့်မို့လည်း လက်ရှိဖြစ်နေတာပေါ့နော်။”

စီးပွားရေးပညာရှင် ဦးသန်းစိုး ( ဘောဂဗေဒ) ပြောသွားတာပါ။ မြန်မာက ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၊ အိန္ဒိယ အပါအဝင် အာဆီယံနိုင်ငံတွေနဲ့ ကုန်သွယ်ရေးမှာ တရုတ်လောက် များများစားစား မရှိတဲ့အတွက် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုအရတော့ ဒီနိုင်ငံတွေက တိုက်ရိုက်ဖိအားပေးလာနိုင်စရာ အခြေအနေနည်းတယ်လို့ လေ့လာသူတွေက ပြောပါတယ်။

မဟာဗျူဟာနဲ့ မူဝါဒရေးရာ အင်စတီကျူ ISP Myanmar ကပြုစုထားတဲ့ အချက်အလက်အရဆိုရင် အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက် တရုတ်ကမ်းလှမ်းထားတဲ့ ဒေါ်လာသန်း ၂,၅၀၀ တန်ဖိုးရှိတဲ့ သဘာဝဓာတ်ငွေ့စီမံကိန်းကို စစ်ကောင်စီဘက်က အတည်ပြုခဲ့ပြီး နောက်ထပ်ကျောက်ဖြူ ရေနက်ဆိပ်ကမ်းနဲ့ အထူးစီးပွားရေးဇုန်စီမံကိန်းတွေကိုလည်း ဆက်ပြီးအကောင်အထည် ဖော်သွားမယ်လို့ ကတိပေးခဲ့ပါတယ်။

လက်ရှိအခြေအနေမှာတော့ တရုတ်ဘက်ကတော့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေ လျှော့ချထားပြီး ယခင်သဘောတူညီထားတဲ့ နှစ်နိုင်ငံစီမံကိန်းတွေကိုလည်း အကောင်အထည်မဖော်သေးဘဲ ရပ်ဆိုင်းထားပါတယ်။

=================

XS
SM
MD
LG