သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ဆီးရီးယားစစ္ပြဲသည္ အၾကမ္းဖက္မႈတိုက္ဖ်က္ေရးေလာ


ဆီးရီးယားႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးႀကံေပးပုဂၢဳိလ္ Jan Egeland

ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းဟာ အၾကမ္းဖက္မႈကို တိုက္ခိုက္တယ္လို႔ အေၾကာင္းျပၿပီး ဆီးရီးယားျပည္သူေတြ အတိဒုကၡေရာက္ေနတာကို ဂရုမစိုက္တဲ့အျပင္ အကာကြယ္ေပးဖို႔ ပ်က္ကြက္ေနတယ္လို႔ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးႀကံေပးပုဂၢဳိလ္ Jan Egeland က စြပ္စြဲ ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။ VOA သတင္းေထာက္ ဂ်နီဗာကေပးပုိ႔တဲ့ သတင္းနဲ႔ AFP ကသတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို အေျခခံၿပီး ဦးေက်ာ္ဇံသာက တင္ျပမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

Jan Egeland ဟာစစ္ပြဲေၾကာင့္ ဖရိုဖရဲျဖစ္ေနတဲ့ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံမွာ ကုလသမဂၢ စာနာမႈ ေထာက္ပံ႔ေရးကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဦးစီးဦးေဆာင္ျပဳခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ အခု အဲဒီရာထူးက ႏုတ္ထြက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ဆီးရီးယားစစ္ပြဲမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနသူေတြရဲ႕ ဆိုးရြားလွတဲ့ စစ္တိုက္လိုတဲ့ သေဘာသဘာ၀ကို ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းက ဘယ္လိုအားေပး အားေျမာက္ျပဳလုပ္ေနတယ္ ဆိုတာ သံုးသပ္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ဟာ လူဦးေရထူထပ္ဆံုးႏိုင္ငံတခုက အရပ္သားေတြ ျပြတ္သိပ္ေနတဲ့ ေနရာကို ငရဲျပည္ျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးလိုက္တာပဲ။ ေလာေလာဆည္ျဖစ္ေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡ ၄၀ အနက္ သက္တမ္းအၾကာဆံုးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။”

ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းက ဒီမူ၀ါဒေၾကာင့္ပဲ ၇ ႏွစ္ေက်ာ္ေအာင္ ျပင္းထန္တဲ့ တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္လာခဲ့ရတယ္။ သိန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ လူေတြေသဆံုးခဲ့ရၿပီး သန္းနဲ႔ခ်ီအိုးမဲ့အိမ္မဲ့ ဒုကၡသည္အျဖစ္ ျဖစ္ခဲ့ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

“ဘယ္ေလာက္အထိ အေျခအေနဆုိး၀ါးေစတဲ့အေၾကာင္းအရင္းေတြအနက္ တခုကေတာ့ လူတိုင္းကအၾကမ္းဖက္မႈကို တိုက္ခိုက္ေနတာလို႔ ေျပာေနၾကျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ေတြ႔ရသေလာက္ လူတိုင္းက ဒီလိုပဲ ေျပာေနၾကတာပါ။ အၾကမ္းဖက္မႈကို တိုက္ခိုက္ေနတယ္ဆိုတဲ့ အဲဒီအျဖစ္ေတြေၾကာင့္ပဲ အရပ္သားေတြၾကံဳေတြ႔ရတဲ့ အနိ႒ာရံုေတြ ပိုဆိုးေစတာပါ။”

ေလာေလာဆည္မွာ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံ အႏွံ႔အျပားမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈရေအာင္ အားသြန္ခြန္စိုက္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီျဖစ္ေပမယ့္ ႏိုင္ငံတ၀ွမ္းလံုးက လူမႈေရး အနိ႒ာရံုေတြကေတာ့ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔စဲျဖစ္တယ္လို႔ Egeland က သတိေပးထားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေျမာက္ပိုင္းကၿမိဳ႕ေတြျဖစ္တဲ့ အလက္ပိုနဲ႔ Idlib တို႔မွာ မၾကာေသးမီကပဲ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အရွိန္ျမင့္လာတဲ့အတြက္ စိုးရိမ္စရာေကာင္းတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ကုန္ဆံုးခ်ိန္အတြင္းမွာအလက္ပိုၿမိဳ႕မွာ ဓါတုလက္နက္ေတြနဲ႔ တိုက္ခဲ့တဲ့အတြက္ လူ ၇၀ ခန္႔ေသဆံုးခဲ့ရၿပီး ဒါဟာ ဓါတုလက္နက္နဲ႔ တိုက္ခိုက္တယ္ဆိုတာ တေန႔က်ရင္ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေျမာက္ႏိုင္တယ္လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

Idlib ၿမိဳ႕မွာလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ေတြအတြင္းမွာပဲ လက္နက္ကိုင္ အုပ္စုေတြအၾကား ေမာ္တာေတြ လက္ပစ္ဗံုးေတြနဲ႔ ပစ္ၾကတဲ့ ဗံုးက်ဲတိုက္ခိုက္တာေတြေၾကာင့္ ဘယ္မွ သြားစရာမရွိျဖစ္ေနတဲ့ အရပ္သား သံုးသန္းေလာက္အသက္အႏၱရာယ္က်ေရာက္ေနရတယ္လို႔ေထာက္ျပထားပါတယ္။

တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ဒီ ၇ ႏွစ္ၾကာစစ္ပြဲအတြင္း ေပ်ာက္ဆံုး ဒါမွမဟုတ္ ထိန္းသိမ္းခံရသူေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို သက္ဆိုင္ရာမိသားစုစီအေၾကာင္းၾကားဖို႔ ဆီးရီးယားကို ကုလ စံုစမ္းေရးေက္ာမရွင္က ဗုဒၵဟူးေန႔မွာပဲ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

ေသဆံုးမႈေတြကို အေၾကာင္းၾကားဖို႔ အစိုးရမွာ အျပည့္အ၀ တာ၀န္ရွိတယ္ဆိုတာ မျဖစ္မေနဖိအားေပးဖို႔ အခ်ိန္တန္ၿပီလို႔လဲ ကုလသမဂၢစံုစမ္းေရးေက္ာမရွင္ဥကၠ႒ျဖစ္တဲ့ Paulo Pinheiro ကဆိုပါတယ္။

“ထိန္းသိမ္းခံေတြ ေပ်ာက္ဆံုးသြားသူေတြကိစၥကို ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရၿပီးမွ ကိုင္တြယ္လို႔ မရပါဘူး။ အခုအခ်ိန္မွာပဲ ဒီကိစၥကို စဥ္းစားကိုင္တယ္ၾကရမွာပါ။”

Mr. Pinheiro ဟာ စစ္အတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြကို ေဖာ္ထုတ္စစ္ေဆးဖို႔ ကုလသမဂၢ ဖြဲ႔စည္းေပးထားတဲ့ ေကာ္မရွင္ ္ဥကၠ႒ျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ေမလတုန္းကေတာ့ ေသဆံုးသူေတြရဲ႕ စာရင္းကို ပထမဦးဆံုးအၾကိမ္အျဖစ္ ဆီးရီးယားလံုၿခံဳေရးစစ္တပ္တို႔က လူထုမွတ္ပံုတင္ရံုးကို စာရင္းေပးပို႔ခဲ့ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ မဆိုစေလာက္မွ်သာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ေျပာက္ဆံုးသူေတြ ဘာျဖစ္သြားတယ္ဆိုတာ မိသားစုေတြ သိရွိခြင့္ရွိရမယ္ ၊ သူတို႔ရုပ္အေလာင္းေတြ ဘယ္မွာရွိတယ္ဆိုတာကို အသိေပးရမယ္။ ဒါ့အျပင္ ထိန္းသိမ္းခံေတြကေရာ ဘယ္ေနရာမွာ ရွိေနသလဲဆိုတာကို ႏိုင္ငံတကာေကာ္မရွင္ေတြကို ေခၚယူျပသရမယ္လို႔ ကုလသမဂၢ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

လူေပါင္း ၃ သိန္း ၆ ေသာင္းေက်ာ္ေသဆံုးခဲ့ၿပီး သန္းနဲ႔ခ်ီ အိုးမဲ့အိမ္မဲ့ ဒုကၡသည္ျဖစ္ေနရတဲ့ ဆီးရီးယားစစ္ပြဲ အဆံုးသတ္ဖို႔အတြက္ ကုလသမဂၢ ရဲ႕ သံတမန္နည္းၾကိဳးပမ္းမႈဟာ ေလာေလာဆည္မွာ အေျဖမေတြ႔ႏိုင္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း Russia ၊ အီရန္ ၊ တူရကီတို႔ရဲ႕ စစ္အင္အားတည္ၿငိမ္ေရး အားထုတ္မႈကေတာ့ အရွိန္ရေနေၾကာင္းပါ။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG