သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

မေန႔က စတင္လိုက္တဲ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ အစည္းအေ၀းမွာ ျမန္မာ့အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြကို အဓိကထား ေဆြးေႏြးဖြယ္ရိွတယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာ့အေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ထြက္ မထြက္ဆိုတာကေတာ့ ေမးခြန္းထုတ္စရာရိွပါတယ္။ ဒီအေျခအေနေတြကို မခင္ျဖဴေထြး စံုစမ္းေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၂၇ ရက္ေန႔မွာ စတင္က်င္းပတဲ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ (၃၄) ႀကိမ္ေျမာက္ အစည္းအေ၀းမွာ ျမန္မာ့အေရး ေဆြးေႏြးတဲ့အခါ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြကို အဓိကထား ေဆြးေႏြးႏုိင္ဖြယ္ ရွိေနပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့လပိုင္းေတြအတြင္း ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႔ေတြရဲ႕ နယ္ေျမရွင္းလင္းမႈေတြအတြင္း မူစလင္လူနည္းစုေတြအေပၚ ႏွိပ္စက္ညႇဥ္းပမ္းမႈေတြနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ရွိခဲ့တယ္လို႔ဆိုၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္ အပါအ၀င္ ကုသလမဂၢ ထိပ္တန္း အရာရွိ အေတာ္မ်ားမ်ားက အျပင္းအထန္ ေ၀ဖန္ခဲ့ၾကတာပါ။ ဒီလို အေျခအေနေတြေၾကာင့္လည္း လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီမွာ ဒီကိစၥကို ဦးစားေပး ေဆြးေႏြးႏိုင္တယ္ဆုိတာကို ခန္႔မွန္းလို႔ရတယ္လို႔ ညီမွ်ျခင္းျမန္မာအဖြဲ႔ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးေအာင္မ်ိဳးမင္းက ေျပာပါတယ္။

“Ms. Yanghee Lee ရဲ႕ သူ႔မစ္ရွင္အၿပီးမွာ ထုတ္ျပန္ေၾကညာတဲ့ ေျပာၾကားခ်က္မွာဆုိရင္ ေတာ္ေတာ္ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ပါ၀င္တယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အာ႐ံုစူးစုိက္မႈေတြ၊ ႏုိင္ငံေတြ အထူးသျဖင့္ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြၾကားထဲမွာ အမ်ားႀကီးရွိလာတယ္ဆိုေတာ့ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးမႈ အျပင္းအထန္ျဖစ္မွာေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံက တကယ့္ကို အသြင္ကူးေျပာင္းမႈကာလကို ျဖတ္သန္းေနၿပီလား၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး အမွန္တကယ္ ရရွိေနၿပီလား။ စစ္ပြဲကိစၥေတြ၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈမရွိတဲ့ကိစၥေတြကိုလည္း မျဖစ္မေန ေဆြးေႏြးၾကမယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ကုသမဂၢကေန ႏွစ္စဥ္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္ေလ့ရွိေပမဲ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္တုန္းကေတာ့ NLD ပါတီ ဦးေဆာင္တဲ့ အရပ္သားအစိုးရသစ္ စတင္ တာ၀န္ယူတဲ့အခ်ိန္ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာတဲ့အေနနဲ႔ ျမန္မာ့အေရး ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္တာေတြ မလုပ္ခဲ့ပါဘူး။ အခု လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ အစည္းအေ၀းမွာလည္း အလားတူ အေျခအေန ထပ္ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္လို႔ AHRC အာရွလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီက ေရွ႕ေန ဦးမင္းလြင္ဦးက ေျပာပါတယ္။

“ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ႏုိင္ဖုိ႔ဆုိတာက ေတာင္းဆုိတဲ့ႏုိင္ငံေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း ေထာက္ခံမွ ဒါက ျဖစ္မယ့္ကိစၥျဖစ္တယ္ေလ။ အခု က်ေနာ္တုိ႔ EU ဥေရာပမွာလည္း ေရႊ႕ေျပာင္းေနထုိင္တဲ့လူေတြရဲ႕ ျပႆနာ သူတုိ႔ကိုယ္တုိင္လည္း ရင္ဆုိင္ႀကံဳေတြ႔ေနရတာျဖစ္တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့တခါ အေမရိကန္ႏိုင္ငံကလည္း အစိုးရအေျပာင္းအလဲမွာ အရင္ကလို EU၊ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီနဲ႔ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းကပါ အရင္လို ပူးေပါင္းပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔အတြက္ ေသခ်ာ မေသခ်ာဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔ မသိဘူး။ မသိႏုိင္တဲ့ အေျခအေနေပါ့ေနာ္။ အဲ့လို အေျခအေနမွာကေတာ့ က်ေနာ္ ထင္တယ္။ ဒီကိစၥက အလြယ္တကူေတာ့ ျဖစ္လာဦးမွာမဟုတ္ဘူး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေျပာတဲ့အတုိင္းပဲ ဆက္လက္ ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လိုဦးမယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ထင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆုိေတာ့ အစိုးရသစ္တက္လာတာ အခုမွ ၁ ႏွစ္ပဲရွိေသးတာကိုး။ အဲေတာ့ ဖိအားေပးၿပီးေတာ့ လုပ္တယ္ဆုိတာ ပိုၿပီးေတာ့ အေျခအေန ဆိုးသြားႏုိင္တယ္ဆုိတာကို ႏုိင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းက ပိုၿပီးေတာ့ သိလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ထင္ပါတယ္။”

ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီမွာ ျမန္မာ့အေရး ေဆြးေႏြးၾကတဲ့အခါ လူမႈအေျချပဳ အရပ္ဘက္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းေတြလည္း ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္းလိုလို ပံုမွန္ တက္ေရာက္ေလ့ရွိျပီး သူတို႔ရဲ႕ အျမင္ေတြကို တင္ျပေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္ပိုင္းႏွစ္ေတြမွာေတာ့ ဒီလို တက္ေရာက္ ေဆြးေႏြးတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ေတြ၊ အရပ္ဘက္ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းေတြ နည္းပါးလာခဲ့ပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ေတာ့ ဦးမင္းလြင္ဦးက အခုလို သံုးသပ္ပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ အရင္တုန္းကေတာ့ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းေတြက ျပင္ပမွာ အေျခစိုက္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္း အသီးသီးနဲ႔ ဆက္သြယ္ ေဆာင္ရြက္ၿပီးေတာ့ သြားတာေတြရွိတယ္။ ျပင္ပ NGO ေတြကေန ကူညီ ေထာက္ပံ့တဲ့အတြက္ ျပည္တြင္းမ၀င္ႏုိင္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက သြားၾကတာမ်ားတာကိုး။ အခုက အဖြဲ႔အစည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ျပည္တြင္းမွာ ၀င္ၿပီးေတာ့ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့အခါက်ေတာ့ အဖြဲ႔အစည္း ရပ္တည္ေရးတို႔ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အဖြဲ႔အစည္း ေရရွည္အလုပ္ျဖစ္ဖို႔အတြက္ စီမံကိန္းေတြခ် ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြျဖစ္တဲ့အခါက်ေတာ့ အရင္လို အျပင္ထြက္ၿပီးေတာ့ ေျပာဖို႔ အေျခအေန သိပ္မေပးဘူးလို႔ က်ေနာ္ ျမင္တယ္။”

ဆြစ္ဇာလန္ႏုိင္ငံ ဂ်နီဗာၿမိဳ႕မွာ ဒီလထဲ စတင္က်င္းပေနတဲ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Ms. Yanghee Lee ကလည္း သူ႔ရဲ႕ ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အေသးစိတ္ အစီရင္ခံစာတေစာင္ တင္သြင္းမွာျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇန္န၀ါရီလက ျမန္မာႏုိင္ငံကို သီတင္းႏွစ္ပတ္နီးပါး သြားေရာက္ေလ့လာခဲ့တဲ့ အေျခအေနေတြအျပင္ ဒီလထဲ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံေတြကို သြားေရာက္ခဲ့တဲ့ သူ႔ရဲ႕ ခရီးစဥ္ေတြအတြင္း ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကို မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔မွာ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကို တင္သြင္းမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေလ့လာစံုစမ္းဖို႔အတြက္ အထူးကိုယ္စားလွယ္ရဲ႕ တာ၀န္ေတြ ေနာက္ထပ္ တႏွစ္ သက္တမ္းတိုး တာ၀န္ေပးအပ္သင့္ မသင့္ ဆိုတာကိုလည္း အခုက်င္းပေနတဲ့ အစည္းအေ၀းမွာ အဖြဲ႔၀င္ႏုိင္ငံေတြက ဆံုးျဖတ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG