သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း
ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရး ႏွင့္ ရခိုင္ျပႆနာ (အပိုင္း ၂)
please wait

No media source currently available

0:00 0:11:32 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းမွာ ရခိုင္ျပႆနာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အေနာက္မီဒီယာတခ်ိဳ႕ရဲ႕ တာ၀န္မဲ႔ေရးသားမႈေၾကာင့္ ဘယ္သူ႔အတြက္မွ အက်ိဳးမ႐ွိ႐ံုသာမက လြန္စြာထိခိုက္နာေစတယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္သံအမတ္ေဟာင္း Derek Mitchell က ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။ New York ၿမိဳ႕ Carnegie Center က Devin Stewart နဲ႔ ျပဳလုပ္တဲ႔ အင္တာဗ်ဴးမွာ Derek Mitchell အခုလို ေျပာၾကားလိုက္တာပါ။ အင္တာဗ်ဴး ဒုတိယပိုင္းကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဘာသာျပန္ဆိုေရးသားၿပီး ဦးစံမိုေဝနဲ႔ အတူ တင္ဆက္ထားပါတယ္။

ေမး ။ ။ အခုလက္နက္ကိုင္ တိုက္ခိုက္မႈေတြ ရွိလာေနတဲ့အခ်ိန္ ရခို္င္ေဒသဟာ အၾကမ္းဖက္ဝါဒရဲ ႔ အႏၱရာယ္ က်ေရာက္လာႏိုင္ေျခ ရွိလာႏုိင္တယ္လို႔ ထင္ပါသလား။

ေျဖ ။ ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၾသဂုတ္လတုန္းက ARSA တိုက္ခိုက္မႈကို တခ်ဳိ ႔က အၾကမ္းဖက္ဝါဒနဲ႔ ပတ္သက္တယ္လို႔ သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။ က်ေနာ္က အဲဒါဟာ အၾကမ္းဖက္ဝါဒနဲ႔ ဆိုင္မဆိုင္ ေဆြးေႏြးရာမွာ မပါဝင္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ လူတုိင္းဟာ အၾကမ္းဖက္ဝါဒရဲ ႔ အႏၱရာယ္နဲ႔ ႀကံဳရႏိုင္ပါတယ္။ ဘယ္ႏုိင္ငံမွ လြတ္ႏို္င္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ARSA တိုက္ခိုက္မႈဟာ က်ေနာ္ အဲဒီကို ေရာက္ေနတုန္း တညလံုး အိပ္ေရးပ်က္ေစခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္ပါ။ ပဋိပကၡ တာရွည္လာေလေလ Al Qaeda, ISIS တို႔လို အစြန္းေရာက္ မူစလင္ေတြက ပိုၿပီးေတာ့ အာရံုစိုက္လာၾကမွာပါ။ သူတုိ႔ရဲ ႔ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြအတြက္ မက္လံုးေပးေနသလိုလည္း ျဖစ္ေနပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဒီအေျခအေနကို က်ေနာ္ စိုးရိမ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ခက္ခဲတဲ့ ေမးခြန္း ေမးပါရေစ။ ဒီေမးခြန္းေတြက တခုမွ မလြယ္ပါဘူး။ အခုဟာက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ကမာၻ႔မီဒီယာေတြရဲ ႔ ေဝဖန္တာကို ခံေနရပါတယ္။ ေဝဖန္မႈေတြက ပိုပိုၿပီး ဆိုးလာေနပါတယ္။ အဲဒီလို ေဝဖန္ေနတာ မွန္္ကန္ပါရဲ ႔လား။ ေဝဖန္ထိုက္တယ္လို႔ ထင္ပါသလား။ သူဟာ ဒီျပႆနာကို မွန္မွန္ကန္ကန္ ကိုင္တြယ္ပါရဲ ႔လား။ အလံုအေလာက္ ဦးစားေပးတာေကာ ရွိပါရဲ ႔လား။

ေျဖ ။ ။ ပထမဦးဆံုးကေတာ့ ခ်ဳိးႏိွမ္ၿပီး ေျပာတာပါပဲ။ တျခားဘယ္လို ေျပာရမယ္ဆိုတာ က်ေနာ္ မေသခ်ာပါဘူး။ ဒါဟာ သူကိုပဲ သဲႀကီးမဲႀကီး လုပ္ေနၾကတာ။ ဒီအေရးမွာ သူ႔ရဲ ႔ ေခါင္းေဆာင္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး မွ်မွ်တတ တရားသျဖင့္ ေဝဖန္သူေတြ မရွိဘူးလို႔ေတာ့ က်ေနာ္ မဆိုလုိပါဘူး။ က်ေနာ္လည္း ဒါကို လူသိရွင္ၾကား ေျပာဖူးပါတယ္။ ၾသဂုတ္လ မတိုင္ခင္တုန္းကပဲ က်ေနာ္ ေဝဖန္ၿပီး ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။ တႏွစ္အၾကာမွာ NLD အတြင္း စိတ္ပ်က္စရာေတြ ရွိခဲ့တယ္လို႔ က်ေနာ္ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဒါကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဂရုစိုက္သင့္တယ္လို႔ ေရးဖူးပါတယ္။ သူႀကိဳက္မႀကိဳက္ေတာ့ မသိပါဘူး။ ၾသဂုတ္လေတြေနာက္ပိုင္း ျဖစ္လာတဲ့ ျပႆနာေတြေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ အေျခအေနေတြ ပိုဆိုးလာပါတယ္။ ဒီျပႆနာကို က်ေနာ္တုိ႔ ေက်ာ္လႊာရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူက တုိင္းျပည္ေခါင္းေဆာင္ပါ။ ဒီအေျခအေနဟာ တုိင္းျပည္သစ္ တည္ေဆာက္ေနတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ဒုတိယ လြတ္လပ္ေရး လႈပ္ရွားမႈလုိ႔ သူကိုယ္တိုင္လည္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ တိုင္းျပည္အတြက္ အေျခခံမူေတြ ခ်မွတ္ေပးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ လူတိုင္းက သူကို သူမတူ ထူးျခားတဲ့ ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ၾကည့္ေနၾကပါတယ္။

ေမး ။ ။ Moral leader ကိုယ္က်င့္သိကၡာအရပါ စံနမူနာ ထားရမယ့္ ေခါင္းေဆာင္တေယာက္လုိေပါ့။

ေျဖ ။ ။ ဟုတ္ပါတယ္။ Moral leader ပါပဲ။ Thomas Jefferson တို႔လိုမ်ဳိးပါ။ စင္လံုးေခ်ာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ တိုင္းျပည္ကို တည္ေထာင္ခဲ့ၾကတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးေတြလည္း ဘယ္သူမွ ေျခာက္ပစ္ကင္း သဲလဲစင္ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ ခ်မွတ္ခဲ့တဲ့ အေျခခံမူေတြဟာ အခုထိ က်ေနာ္တို႔က တဆင့္ၿပီးတဆင့္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ လိုအပ္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္မႈကို မေပးႏိုင္ဘူးလို႔ ထင္ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥလို၊ သတင္းေထာက္ႏွစ္ေယာက္လို ကိစၥမ်ဳိးေတြကို သူက ဘာမွေျပာတာ မၾကားရပါဘူး။ တရားစီရင္ေရးကို သူ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ခြင့္ မရွိပါဘူး။ တရားဥပေဒ စိုးမိုးလာရင္ေတာ့ သူ လုပ္ေပးႏုိင္မယ္လို႔ သူ ထင္ေကာင္းထင္ထားပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ သူ ဒါကို ထုတ္ေဖာ္ေျပာသင့္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ သိပ္အေရးတႀကီး ေျပာခ်င္တာက သူတေယာက္တည္းကို ဦးတည္ၿပီး အလြန္အကၽြံေျပာေနၾကတာပါ။ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္ျပႆနာ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေျပာလာၾကတာဟာ လြန္စြာ အက်ဳိးယုတ္ေစပါတယ္။ သူ႔အတြက္သာမက ရိုဟင္ဂ်ာေတြအတြက္လည္း အက်ဳိးယုတ္ေစပါတယ္။ သူလည္း ေဒါသထြက္ပါလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္ကိုယ္တိုင္လည္း ေဒါသ ျဖစ္မိပါတယ္။

ေမး ။ ။ ျမန္မာႏုိင္ငံထဲမွာ အေျခအေန ဘယ္လိုရွိတယ္။ ဘာေတြ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာကို အတိအက် သိျမင္ႏုိင္ဖို႔ဆိုတာက အခက္အခဲ ရွိပါတယ္။ ဒီအေျခအေနမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို အေနာက္တိုင္း မီဒီယာေတြက ပံုေဖာ္ေနၾကတာကို ဘယ္လို သေဘာရပါသလဲ။

ေျဖ ။ ။ အေထာက္အထား ရရွိေရးဟာ ဒီေနရာမွာ သိပ္ကို အေရးႀကီးပါတယ္။ ဘာျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာကို ကိုယ္တိုင္သြားၾကည့္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒုကၡသည္စခန္းက လူ (၇) သိန္းအေၾကာင္း မီးေမွာင္ထိုး တင္ျပေနၾကတာ က်ေနာ္ ႏွစ္သက္ပါတယ္။ တခါတခါ Context မရွိပါဘူး။ အဆက္အစပ္မရွိဘဲ လိုရာဆြဲတင္ျပမႈေတြကို က်ေနာ္ စိုးရိမ္မိပါတယ္။ အဆက္အစပ္မရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြဟာ အမွန္တရား မဟုတ္ဘူးလို႔ က်ေနာ္ သံရံုးမွာ အၿမဲေျပာေလ့ရွိပါတယ္။ အခ်က္အလက္တခုက မွန္ကန္ေပမယ့္ ဘာနဲ႔မွ အဆက္အစပ္မရွိဘဲ ထုတ္ႏုတ္ျပထားတယ္ဆိုရင္ အမွန္တရားကို အျပည့္အဝ မရႏုိင္ဘူး။ မွန္ကန္တဲ့ အေျဖကိုလည္း မရွာႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔က ျပႆနာကို ေျဖရွင္းဖို႔ လုပ္ေနၾကတာပါ။ ျပစ္တင္ရႈတ္ခ်ရံုသက္သက္ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔က ဒီရိုဟင္ဂ်ာေတြကို ကူညီဖို႔၊ ျမန္မာျပည္ကို ကူညီဖို႔၊ ရခိုင္ျပည္နယ္ကို ကူညီဖို႔ လုပ္ေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ ေျပာရရင္ New York Times က NickKristof ဆိုရင္ သိပ္စိတ္ပ်က္စရာ အင္မတန္ေကာင္းပါတယ္။ အဆက္အစပ္ မရွိဘဲ လိုရာကိုဆြဲၿပီးေရးတယ္။ က်ေနာ္ တခါ သူကိုေျပာဖူးပါတယ္ - ဒါေပမဲ့ သူက ထပ္ေရးတယ္။ သူေရးတာ မွားတယ္လို႔ က်ေနာ္ မဆိုလိုပါဘူး။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဒုကၡေရာက္တာကို ေရးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို စက္တင္ဘာတုန္းက အသားလြတ္ႀကီး ထပ္ခါတလဲလဲ အက်ဳိးအေၾကာင္း မဆက္စပ္ဘဲနဲ႔ Shame on Aung San Suu Kyi ဆိုတာမ်ဳိးေတြကို သူ ေရးခဲ့ပါတယ္။ ဒါေတြဟာ လံုးဝဆို လံုးဝ အက်ဳိးမရွိပါဘူး။ သက္သက္မဲ့ လူအထင္ႀကီးေအာင္ ေလွ်ာက္ေရးေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါဟာ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအတြက္လည္း အေထာက္အကူ မျဖစ္ပါဘူး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဂရုမစိုက္ေတာ့တာလည္း သူ႔ေၾကာင့္ပဲလို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူေတြက သူ႔ေဆာင္းပါးကို ဖတ္ၾကတယ္။ New York Times ဟာ အေရးႀကီးပါတယ္။ အဲဒီမွာ ေရးသားလိုက္လို႔ လူေတြက ျပႆနာကို ဆက္စက္လႊမ္းၿခံဳ နားလည္ဖို႔ ဂရုမစိုက္ၾကေတာ့ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ေျပာတာကို ဂရုမစိုက္ၾကေတာ့ေအာင္ လုပ္လိုက္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ New York Times က ငါတေကာေကာ ျဖစ္ေနရင္ ပရိသတ္ေတြ ဘယ္ဟာကို ဖတ္ၾကဖို႔ အႀကံေပးခ်င္ပါလဲ။

ေျဖ ။ ။ က်ေနာ္က ဒီလိုေျပာခ်င္ပါတယ္။ သူတုိ႔ဆီမွာလည္း Roger Cohen ရဲ ႔ ေဆာင္းပါးေတြက သိပ္ေကာင္းပါတယ္။ Roger Cohen ဟာ သြားတယ္။ ၿပီးေတာ့ က်န္တဲ့ ဂ်ာနယ္လစ္ေတြထဲမွာ အေကာင္းဆံုး ေရးႏိုင္တယ္လုိ႔ ဆိုရပါလိမ့္မယ္။

ေမး ။ ။ က်ေနာ္လည္း ဖတ္ဖူးပါတယ္။

ေျဖ ။ ။ အဲဒါ Sunday Times မွာ မ်က္ႏွာဖံုးေဆာင္းပါး ျဖစ္ပါတယ္။ New York Times ကလည္း အဲဒါကို ေနရာေပးတဲ့အတြက္ က်ေနာ္ ခ်ီးက်ဴးပါတယ္။ ဒါဟာ သူေရးေနၾက Column ေဆာင္းပါးမ်ဳိး မဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒီလို Column ေနရာ အကန္႔အသတ္နဲ႔ ဒါေတြကို ေရးျပဖို႔ မလံုေလာက္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ သူဟာ အျပည့္အစံု မွ်မွ်တတ အဆက္အစပ္နဲ႔တကြ ဘယ္သူမွ ခ်န္မထားဘဲ ေရးသြားခဲ့ပါတယ္။

ေမး ။ ။ က်ေနာ္ မွတ္မိပါတယ္။ အဲဒီေဆာင္းပါးကို။

ေျဖ ။ ။ သူက တကယ္ေတာ္ပါတယ္။ ျပႆနာကို ကိုင္တြယ္တဲ့ နည္းတခုပါပဲ။ အေျခအေနကို တကယ္နားလည္သေဘာေပါက္ေစခ်င္တယ္။ ပိုမဆိုးေစခ်င္ဘူး။ အေျဖလုိခ်င္တယ္ဆုိရင္ ဒီအတုိင္းပဲ လုပ္ရမွာပါ။

ေမး ။ ။ ဒီေဒသမွာ တလြဲေတြ ရွိေနတယ္လို႔ ခင္မ်ား ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီထဲက တခုကေတာ့ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြကို ယံုၾကည္စိတ္ခ်လို႔ မရဘူးဆုိၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါကို အခြင့္ေကာင္းယူၿပီးေတာ့ ဘယ္သူ ဝင္လာမလဲ။ တရုတ္ပဲေပါ့။

ေျဖ ။ ။ တရုတ္ေပါ့ ေသခ်ာတာေပါ့။ ျမန္မာေတြ အလြတ္သေဘာ ေျပာေနၾကတာ ရွိပါတယ္။ ဒီရိုဟင္ဂ်ာ ျပႆနာေနာက္ကြယ္က အေမရိကန္ေတြ ရွိေနတယ္။ က်ေနာ္ အဲဒီမွာ ေနတုန္းကတည္းက က်ေနာ္ရဲ ႔ အေျခခံေအာက္ေျခအဆင့္ မိတ္ေဆြအခ်ဳိ ႔က ေျပာၾကတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ရခိုင္ကို စိတ္ဝင္စားေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တရုတ္နဲ႔ လုပ္ေနတဲ့ ပိုက္လိုင္းတို႔ စီးပြားေရးစီမံကိန္းတို႔ ကိစၥေတြကို ဖ်က္လိုဖ်က္ဆီး အေမရိကန္က လုပ္ေနတယ္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီျပႆနာေတြကို CIA က ဖန္တီးေနတယ္လို႔ တခ်ဳိ ႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ႀကံဆေတြးေတာမႈေတြက ေကာလာဟလေတြပါ။ ဒီအကြက္မ်ဳိးကို တရုတ္ကလည္း ကစားေနၾကပါ။ အေရွ ႔ေတာင္အာရွမွာ တစံုတခုျဖစ္ၿပီေဟ့ဆိုရင္ ေနာက္မွာ အေမရိကန္ လက္မည္းႀကီး ရွိေနတယ္လို႔ တရုတ္က ဆုိပါတယ္။

ေမး ။ ။ ဆိုေတာ့ အခု အေနာက္ႏုိင္ငံေတြအေပၚ သံသယ ျဖစ္လာေနခ်ိန္ ျမန္မာနဲ႔ တရုတ္ ဆက္ဆံေရးကို ဘယ္လိုသံုးသပ္လုိပါသလဲ။ သူတုိ႔ နွစ္ႏုိင္ငံရဲ ႔ ဆက္ဆံေရးဟာ ရွည္လ်ားၾကာျမင့္ေနၿပီဆုိေတာ့

ေျဖ ။ ။ အၿမဲတမ္းလည္း ဆက္လည္ရွည္လ်ားေနအံုးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ နယ္စပ္ခ်င္းလည္း ထိေတြ႔ေနတာလည္း အရွည္ႀကီးပါ - ကီလိုမီတာ ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ ရွိပါတယ္။

ေမး ။ ။ ခင္မ်ားေျပာတဲ့ စကားအတိုင္း ေမးခ်င္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ တရုတ္က အျမတ္ထြက္ အႏုိင္ရေနပါလား။ Is China winning there?

ေျဖ ။ ။ သူတုိ႔ကေတာ့ သူတုိ႔ ႏုိင္တယ္လုိ႔ ထင္ေနပါတယ္။ သူတုိ႔က ျမန္မာႏုိင္ငံကို ျပန္လည္ရလိုက္ၿပီဆုိတဲ့ သေဘာေပါ့။ ဆံုးရႈံးခဲ့ရၿပီလို႔ တခါက ထင္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၂-၂၀၁၃ တုန္းကဆိုရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ အေနာက္တိုင္းေတြနဲ႔ အေမရိကန္ဘက္ကို လွည့္သြားလို႔ သူတုိ႔ ဆံုးရႈံးလိုက္ရၿပီဆိုၿပီး အဲဒီတုန္္းက Xi Jinping က ေျပာေနတယ္လို႔ ေကာလာဟလ က်ေနာ္ ၾကားခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါေတြအားလံုးဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု က ဘာလုပ္ျပန္ၿပီ၊ ညာလုပ္ျပန္ၿပီဆိုၿပီး တရုတ္ေျပာေနတဲ့ ကိစၥပါ။ တရုတ္ရဲ ႔ သံသယေတြပါ။ တကယ္တမ္းေတာ့ က်ေနာ္တို႔ မူဝါဒက ျမန္မာႏုိင္ငံကို ေျပာင္းလဲမႈ ဆက္လက္ျဖစ္ထြန္းေစခ်င္တဲ့အတြက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ပါ။

ေမး ။ ။ ေစာေစာက ခင္မ်ားေျပာတဲ့ ၂၀၁၂ က တရုတ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ကိစၥကို ေမးခ်င္ပါတယ္။ အဲဒီတုန္းက ျမန္မာျပည္သူေတြနဲ႔ အစိုးရဟာ အေမရိကန္နဲ႔ ဆက္ဆံေရး ပိုေကာင္းေအာင္ လုပ္လာတာဟာ သူတုိ႔ႏုိင္ငံအတြင္း တရုတ္ရဲ ႔ ၾသဇာႀကီးထြားလာတာကို ဟန္႔တားခ်င္တဲ့သေဘာလို႔ ေျပာႏိုင္ပါသလား။

ေျဖ ။ ။ ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ တရုတ္နဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းဖို႔ လိုအပ္ေနတဲ့ အေရွ ႔ေတာင္အာရွႏုိင္ငံ တခုပါ။ နယ္စပ္ခ်င္း ထိဆက္ေနတယ္။ စီးပြားေရး ကူးလူးဆက္စပ္မႈရွိတယ္။ ဟိုဘက္ဒီဘက္ တူညီတဲ့လူမ်ဳိးစုေတြလည္း ေနၾကပါတယ္။ အခုလဲ လြန္ခဲ့တဲ့ ဆယ္ႏွစ္ေက်ာ္ စစ္အစိုးရလက္ထက္တုန္းကလို အထီးက်န္ ျပန္ျဖစ္ရမယ့္ အေျခအေနမ်ဳိးကို ေရာက္လာေတာ့ တရုတ္ကို နစ္သက္တဲ့သေဘာေတြ ေတြ႔လာရပါတယ္။ ကုလသမဂၢမွာ တရုတ္က ျမန္မာဘက္က ရပ္တည္ေျပာတာ။ Sanction ကို ဟန္႔တားတာ။ စစ္တပ္က သေဘာက်ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္တို႔ဟာ ျမန္မာအက်ဳိးကို သိပ္ထည့္မတြက္ဘဲ လုပ္တယ္ကိုင္တယ္ဆိုတာလည္း ျမန္မာေတြက သိထားၾကပါတယ္။ တရုတ္အမ်ားအျပား ဝင္လာၿပီး ျဖစ္တဲ့နည္းနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံသား လက္မွတ္ေတြယူၿပီးေနၾကတယ္။ တာဝန္မဲ့ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏံွမႈေတြကိုလည္း စိုးရိမ္ၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာေတြဟာ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာကို ညိွၿပီးေတာ့ ေနၾကရတာပါ။ အခုေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ကို စိတ္ဆိုးၿပီး အေနာက္ႏုိင္ငံေတြကိုပဲ ေဒါသထြက္ေနၾကပါၿပီ။

ေမး ။ ။ OBOR လို႔ေခၚတဲ့ One Belt One Road ျမန္မာျပည္မွာ အလုပ္ျဖစ္မယ္လို႔ ထင္ပါသလား။

ေျဖ ။ ။ ဒီ စီမံကိန္း အခုေတာ့ စေနပါၿပီ။ မလကၠား ေရလက္ၾကားကို အေမရိကန္က ထိန္းခ်ဳပ္ထားတယ္ဆိုၿပီး ဒါကို ပိတ္စို႔လိုက္ရင္ အေရွ ႔ေတာင္အာရွတဆင့္ သူတုိ႔ သယ္ယူေနတဲ့ ေရနံ (၇၀) ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိေနတဲ့အတြက္ တရုတ္က ဒါကို စိုးရိမ္ေနပါတယ္။ ဒါကို Malacca Dilemma - မလကၠား အက်ပ္အတည္းလို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ အိႏိၵယသမုဒၵရာက တိုက္ရိုက္ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သယ္ခ်င္တာပါ။ ဆုိေတာ့ OBOR လို႔ေခၚတဲ့ One Belt One Road ဟာ တကယ္ေတာ့ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ကိစၥတရပ္ပါ။ ေဒသအတြင္းမွာ Infrastructure လို႔ေခၚတဲ့ အေျခခံအေဆာက္အအံုေတြ သိပ္လုိအပ္ေနတာပါ။ ၿပီးေတာ့ တရုတ္ေစ်းကြက္က အင္မတန္ ႀကီးမားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အာရွဖြံ႔ၿဖိဳးေရးနဲ႔ ကမာၻ႔ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအတြက္လည္း အေထာက္အကူ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါကို က်ေနာ္တုိ႔ သက္သက္မဲ့ အဆုိးမျမင္သင့္ပါဘူး။ သို႔ေသာ္လဲ တရုတ္ဘက္က သိပ္ထိန္းခ်ဳပ္ၿပီး ဗိုလ္က်စိုးမုိးမႈ လုပ္လာရင္ေတာ့ ခံျပင္းမႈေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ရပါလိမ့္မယ္။ ဆိုေတာ့ ဒါဟာ ေကာင္းတယ္မေကာင္းဘူးဆိုတာထက္ သူတို႔ ဘယ္လိုကိုင္တြယ္သလဲ၊ ပံုေဖာ္သလဲဆိုတာက ပိုၿပီးအဓိကက်ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႔ အခု Trump အစုိးရရဲ ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚထားတဲ့ မူဝါဒကို ဘယ္လို သေဘာရပါသလဲ။ ဘာမ်ား အႀကံေပးခ်င္ပါလဲ။

ေျဖ ။ ။ က်ေနာ္က Trump ကို အႀကံေပးရမယ္။ အႀကံေပးႏိုင္မယ္လို႔ေတာ့ မထင္ပါဘူး။ တကယ္တမ္း သူ႔ရဲ ႔သေဘာထားကို က်ေနာ္ မသိပါဘူး။ သူဟာ အာရွႏုိင္ငံေတြ၊ ေျမာက္ကိုရီးယားနဲ႔ ကူးလူးဆက္ဆံမွာကိုေတာ့ စိုးရိမ္ပါတယ္။ သူ႔လူေတြကေတာ့ အမ်ဳိးသားလံုၿခံဳေရး မဟာဗ်ဴဟာကို ခ်မွတ္ထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ တရုတ္နဲ႔ မွန္ကန္တဲ့ ဆက္ဆံေရး ရွိရမယ္။ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ယွဥ္ၿပိဳင္မႈကို ပိုၿပီးေတာ့ ဦးစားေပးမယ္။ ဒါလဲပဲ မွန္ကန္တဲ့ကိစၥလို႔ ထင္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG