သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဒီတပတ္တင္ဆက္မယ့္ ဦးေက်ာ္ဇံသာရဲ႕ ျမန္မာ႔အေရးသံုးသပ္ခ်က္မွာေတာ့ ဝါရင့္သတင္းစာဆရာႀကီး Bertil Lintner နဲ႔ Scroll မီးဒီယာ တို႔ ႐ခိုင္ေျမာက္ပိုင္းအေရး ဆက္သြယ္ေမးျမန္း( ဒုတိယပိုင္း) ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာျပႆနာအေပၚ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဘာလုပ္ႏိုင္သလဲ၊ ဘာလုပ္သင့္သလဲ၊ ဒီ ျပႆနာဟာ ေဒသတြင္းဘယ္လုိရိုက္ခတ္ႏိုင္သလဲ၊ ေျပလည္ႏိုင္တဲ႔ အလားအလာ ရွိသလား စတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြကို ေမးျမန္းေျဖဆိုထားပါတယ္။ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ျပန္ဆိုၿပီး ကိုဥာဏ္ဝင္းေအာင္နဲ႔အတူ တင္ဆက္ထားပါတယ္။

ေမး ။ ။ ARSA အဖြဲ႔ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲက တျခားေသာ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ဘယ္လိုိမ်ား ကြာျခားမႈ ရွိပါသလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ တျခားတုိင္းရင္းသား သူပုန္အဖြဲ႔ေတြက အနည္းအမ်ားဆုိသလို သမားရိုးက် စစ္တပ္ပံုစံနဲ႔ လႈပ္ရွားၾကပါတယ္။ ယူနီေဖာင္းေတြရိွတယ္။ ရာထူးအဆင့္ေတြ သတ္မွတ္ထားၾကတယ္။ တပ္ခြဲ၊ တပ္ရင္း၊ တပ္မ စတာေတြ ဖြဲ႔စည္းထားၾကတယ္။ ေမာင္းျပန္ေသနတ္၊ စက္ေသနတ္ေတြလည္း ကိုင္ၾကပါတယ္။ ARSA ရဲ ႔ နည္းလမ္းေတြက ဒါနဲ႔ သိပ္ကြဲလြဲပါတယ္။ ၂၀၁၆ ေအာက္တိုဘာမွာ တိုက္ခိုက္တာနဲ႔ အခု ၾသဂုတ္လမွာ တိုက္ခဲ့တာေတြက တျခားတုိင္းရင္းသား သူပုန္ေတြနဲ႔ ပံုစံခ်င္း သိပ္ကြဲပါတယ္။ သူတုိ႔က ရြာသားေတြကို ရာနဲ႔ခ်ီ စည္းရံုးၿပီးေတာ့ ပစ္မွတ္ေတြကို ဝိုင္းတယ္။ အမွန္တကယ္ရွိတဲ့ အင္အားထက္ပိုၿပီးေတာ့ မ်ားတယ္ဆိုတာ ျပတဲ့သေဘာပါ။ သူတုိ႔မွာ လက္နက္သိပ္မရွိဘူး။ ဓါးေတြ၊ လံွေတြ အမ်ားစုက။ သူတုိ႔နည္းကေတာ့ နီေပါလ္ နဲ႔ အိႏိၵယ အလယ္ပိုင္းက ေမာ္ဝါဒီ အုပ္စုေတြနဲ႔ ဆင္တူပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ထဲက တျခားတုိင္းရင္းသားအုပ္စုေတြနဲ႔ မတူပါဘူး။

ေမး ။ ။ သူတုိ႔မွာ အင္အား ဘယ္ေလာက္ရွိမယ္လို႔ ခန္႔မွန္းပါသလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ က်ေနာ္ အတိအက်ေတာ့ မသိပါဘူး။ ၾသဂုတ္လ (၂၅) မတိုင္မီကေတာ့ (၅၀၀-၆၀၀) ေလာက္ အမာခံေတြ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ထဲမွာ သင္တန္းေတြ တက္ၿပီးေတာ့ သင္တန္းဆရာေတြအားလံုးကလည္း အာဖဂန္စစ္သားေဟာင္းေတြ။ သင္တန္းဆရာေတြ (၁၅၀) ေလာက္မွာ အားလုံးက ႏုိင္ငံျခားသား၊ အမ်ားစုက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံသားေတြ၊ တိုက္ခိုက္ေရးသမားေတြထဲက တခ်ဳိ ႔ဆိုရင္ ပါကစၥတန္နဲ႔ အင္ဒိုနီးရွား၊ ဥပၸကစၥတန္ကလည္း တစ္ေယာက္ပါတယ္။ သူတုိ႔ကိုယ္သူတို႔ မေလးလို ေျပာတဲ့သူေတြလည္းပါတယ္။ မေလးရွားကလား၊ ထိုင္းေတာင္ပိုင္းကလား ဆိုတာေတာ့ က်ေနာ္ ေသခ်ာမသိပါဘူး။

ေမး ။ ။ ဆိုေတာ့ ဒီလူတစုဟာ ရခိုင္က မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ဘာေၾကာင့္လာၿပီး တိုက္ေနၾကလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ တျခားအဆင့္ေတြမွာ ေဒသတြင္းက လူေတြကို ထည့္သြင္းခန္႔အပ္ထားပါတယ္။ ဒီလိုပါဝင္လာတဲ့လူေတြဟာ ႏွစ္နဲ႔ခ်ီၿပီး ဆက္ဆံျပဳမႈခံလာရတဲ့ ပံုစံေတြကို ခံျပင္းေဒါသထြက္ေနတဲ့ လူငယ္ေတြပါ။ ဒါေပမဲ့ ပါကစၥတန္သားေတြ၊ ဥပၸကစၥတန္ေတြ၊ မေလးေတြ ဘာလို႔ ပါလာစရာရွိလဲ။ တကယ္ေတာ့ အဲဒီလူေတြက ဂ်ီဟက္ဘာသာေရးစစ္ပြဲျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေနၾကတာပါ။

ေမး ။ ။ ဆိုေတာ့ ဒီလူေတြက ေဒသတြင္းက သူတို႔ကိုသူတုိ႔ ရိုဟင္ဂ်ာဆုိသူေတြရဲ ႔ ေထာက္ခံမႈေကာ ဘယ္ေလာက္ရသလဲ။ ရေကာရပါသလား။

Bertil Lintner ။ ။ သိပ္မရပါဘူး။ အမ်ားႀကီး ကြဲေနၾကတယ္ ထင္ပါတယ္။ ၾသဂုတ္ (၂၅) တိုက္ခိုက္မႈအတြက္ ARSA အဖြဲ႔ အျပစ္တင္ခံရပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္တိုက္တာလဲ။ ဘာေၾကာင့္ သြားစတာလဲလို႔ အျပစ္တင္ခံရပါတယ္။ ARSA အဖြဲ႔ရဲ ႔ တိုက္ခိုက္မႈဟာ အခ်ိန္ကိုက္ တြက္ခ်က္ၿပီးလုပ္တယ္ဆိုတာ သိထားရပါလိမ့္မယ္။ ကိုဖီအာနန္ေကာ္မရွင္ အစီရင္ခံစာထြက္လာၿပီး နာရီပိုင္းအတြင္းမွာ တိုက္ခိုက္တာပါ။ တကယ္တမ္းေတာ့ ဒီအစီရင္ခံစာဟာ ျမန္မာအစိုးရကို ေဝဖန္ထားတာပါ။ ဒီတိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ အဲဒီ အစီရင္ခံစာ လံုးဝေမွးမိွန္းသြားပါတယ္။ ဒါဟာ တိုက္ဆိုင္မႈ လံုးဝမဟုတ္ပါဘူး။ သူတုိ႔က စစ္ေရးအရ လႈပ္ရွားဖို႔ ပိုလိုခ်င္ေနတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ တဘက္မွာ စစ္တပ္ကို သြားစရေကာင္းသလားဆိုၿပီး လူထုက အျပစ္တင္ေနခ်ိန္၊ တျခားတဘက္မွာ ေမွ်ာ္လင့္တဲ့အတိုင္း ေဒါသထြက္ေနတဲ့ လူငယ္အမ်ားအျပား သူတုိ႔ဘက္ကို ဝင္လာၾကပါတယ္။

ေမး ။ ။ အေနာက္တုိင္း မီဒီယာေတြက ဒီျပႆနာအေပၚ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ ႔ ကိုင္တြယ္မႈကို အထူးတလည္ ေဝဖန္ၾကပါတယ္။ ဘာေျပာခ်င္ပါလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ ၂၀၁၅ မွာ တရားမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ခဲ့ေပမယ့္ အေရးႀကီးတဲ့ ဝန္ႀကီးဌာနကို ကိုင္ထားတဲ့ စစ္တပ္က ေမာင္းႏွင္ေနတာပါ။ ျဖစ္ေနပ်က္ေနတာေတြကိုၾကည့္ရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ လံုးဝကင္းလြတ္ေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူ႔အေနနဲ႔ ဘယ္သူကိုမွ ျပတ္ျပတ္သားသား အမိန္႔မေပးႏုိင္ပါဘူး။ စစ္တပ္က ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ရဲ ႔ အမိန္႔ကိုသာ နာခံပါတယ္။ ေရြးေကာက္ခံ ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ ႔အမိန္႔ကို မနာခံပါဘူး။ သူဟာ သတိထား ေလွ်ာက္လွမ္းေနရပါတယ္။ သူက ရိုဟင္ဂ်ာေတြအတြက္ ေျပာလာမယ္ ဆုိပါစို႔ - အဲဒီအခါမွာ သူ႔ႏုိင္ငံေရးကို သူ သတ္လိုက္သလို ျဖစ္မွာပါ။ သူ႔ရဲ ႔ မဲဆႏၵရွင္ အမ်ားအျပား ဒီျပႆနာမွာ ဘယ္လို ရပ္တည္ၾကတယ္ဆိုတာ သိပ္ရွင္းပါတယ္။

သေဘာထား တင္းမာတဲ့ ရခိုင္အမ်ဳိးသားပါတီ ANP ကို ေထာက္ခံမႈ ျပသလိုက္ရင္ အေနာက္တိုင္း သတင္းေလာက က အျပင္းအထန္ ေဝဖန္လိမ့္မယ္။ သူဘာမွ မလုပ္ဘဲလုပ္ရင္ အခု ႀကံဳေနရသလို ေဝဖန္ခံရမွာပါ။ ဒါဟာ သူ႔အတြက္ အင္မတန္ သိမ္ေမြ႔ၿပီး အတိမ္အေစာင္းမခံႏုိင္တဲ့ အေျခအေနမ်ဳိးပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႔ လုပ္ခဲ့သင့္ရဲ ႔သားနဲ႔ မလုပ္ခဲ့တာကေတာ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ၿမိဳ ႔ေတာ္ စစ္ေတြကို သြားေရာက္ၿပီးေတာ့ ေရြးေကာက္ခံ ႏိုင္ငံေရးသမားတခ်ဳိ ႔ကို ေတြ႔သင့္တဲ့ကိစၥပါ။ ရခိုင္အမ်ဳိးသားပါတီေခါင္းေဆာင္ကို မႀကိဳက္လို႔ သူ လုပ္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ရခိုင္မွာ အရပ္သားေတြရဲ ႔ အခန္းက႑လည္း ရွိေနတယ္ဆိုေတာ့ အသိအမွတ္ျပဳ ျပသဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဘာမွ ေျပာေနစရာ မလုိပါဘူး။ ေဆးရံုတခုကို သြားၾကည့္တာမ်ဳိး၊ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းအားလံုးက လူေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုတာမ်ဳိးေတြ လုပ္ခဲ့ျခင္းအားျဖင့္ ေဘာင္က်ဥ္းလြန္တဲ့ အရပ္သားေတြရဲ ႔ အခန္းက႑ကို ခ်ဲ ႔ထြင္ေပးႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ဒီရခိုင္အေရးကို တံု႔ျပန္တဲ့ေနရာမွာ အိႏိၵယႏုိင္ငံဟာ အေနာက္တုိင္း ဒီမိုကေရစီႏုိင္ငံ အမ်ားစုနဲ႔ မတူပဲ၊ အတိအလင္း ရႈတ္ခ်တာလည္း မေတြ႔ရပါဘူး။ ဒီလိုလုပ္တာ အိႏိၵယအစိုးရအတြက္ မွန္ကန္တဲ့လုပ္ရပ္လုိ႔ ထင္ပါသလား။

Bertil Lintner ။ ။ ဒါကို မွန္တယ္မွားတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္ ေျပာရမယ့္ကိစၥ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာအတြက္ အေရးႀကီးဆံုး အိမ္နီးနားခ်င္း ႏွစ္ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ တရုတ္ နဲ႔ အိႏိၵယတို႔က အေနာက္ႏုိင္ငံေတြလို ရႈတ္ခ်တာမ်ဳိး မလုပ္ၾကပါဘူး။ ဒါဟာ မဟာဗ်ဴဟာအေရးေၾကာင့္ဆိုတာ ထင္ရွားပါတယ္။ ျမန္မာဟာ တရုတ္အဖို႔ အိႏိၵယသမုဒၵရာထြက္ေပါက္အတြက္ အေရးႀကီးပါတယ္။ အိႏိၵယအတြက္လည္း အေရွ ႔ေတာင္အာရွဆီသြားရာ တံခါးေပါက္လည္း ျဖစ္ေနပါတယ္။

ေမး ။ ။ အိႏိၵယအစိုးရဟာ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တင္းမာတဲ့ ရပ္တည္မႈကို မၾကာေသးခင္က ျပသခဲ့ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ လံုၿခံဳေရးၿခိမ္းေျခာက္မႈတရပ္လိုေတာင္ ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ ဒါကို ဘယ္လိုေျပာခ်င္ပါလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ လံုၿခံဳေရး စိုးရိမ္မႈေတြေၾကာင့္ ဒီလို ရပ္တည္တာ ျဖစ္ေကာင္းျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ စိုးရိမ္ေလာက္တဲ့ အေထာက္အထားေတြ မေတြ႔ရေသးပါဘူး။ ဆုိေတာ့ တကယ္မရွိေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာက ဒုကၡသည္က ရွစ္သိန္းေလာက္ ရွိေနတာပါ။ သူတုိ႔ ဘယ္ကိုသြားမွာလဲ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ လူဦးေရက နဂိုကတည္းက ပိုၿပီိးေတာ့ ျပြတ္သိပ္ေနတာ လူေနက်ဲတဲ့ေနရာဆိုလို႔ ရွားရွားပါးပါး တေနရာပဲ ရွိပါတယ္။ စစ္တေကာင္းေတာင္တန္းေဒသ ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္ ရရွိတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ မွန္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီေဒသမွာရွိတဲ့ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ခ်က္ကမာေတြနဲ႔ မာရမာေတြ အထူးစိုးရိမ္ေနၾကမွာပါ။

ေမး ။ ။ ဒီျပႆနာဟာ ေတာင္အာရွေဒသကို ဘယ္လို ရိုက္ခတ္ႏိုင္မယ္ ထင္ပါလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ ေျပာဖုိ႔ေတာ့ နည္းနည္းေစာပါေသးတယ္။ ရုတ္တရက္ပဲ အဲဒီေဒသတြင္းမွာ ဒုကၡသည္ေတြ မ်ားျပားလာတာပါ။ အစြန္းေရာက္ အစၥလာမ္မစ္ အုပ္စုေတြက ဒီအေျခအေနကို အခြင့္ေကာင္းယူဖို႔ ၾကည့္ေနၾကတယ္ဆိုတာ လူတိုင္းသိပါတယ္။ အင္ဒိုနီးရွား၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နဲ႔ ပါကစၥတန္ အုပ္စုေတြက အဲဒီအထဲက သူတုိ႔အတြက္ တပ္သားသစ္ ရွာေနၾကပါတယ္။ စစ္ေသြးၾကြ တံု႔ျပန္မႈ ျဖစ္လာရင္ေတာ့ ေဒသအတြင္း သိပ္ဆုိးဝါးတဲ့ အက်ဳိးဆက္ေတြ ျဖစ္လာမွာပါ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ မၾကာခင္ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပဖို႔လည္း ရွိတယ္ဆိုေတာ့ ထည့္တြက္ရပါလိမ့္မယ္။ တခ်ိန္တုန္းက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဟာ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ လက္တြဲၿပီး ရိုဟင္ဂ်ာသူပုန္ေတြကို တိုက္ခိုက္ဖို႔ ကမ္းလွမ္းခဲ့ဖူးပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြကို လက္မခံဘူးလိုေတာင္ ျငင္းဆန္ခဲ့ဖူးတာ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပႆနာက သိပ္ႀကီးထြားလာေတာ့ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွိတ္ဟာဆီနာနဲ႔ အဝါမီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္အစိုးရက ရပ္တည္ခ်က္ ေျပာင္းသြားခဲ့ပါတယ္။ ဘာသာေရး အယူသီးအေျခခံဝါဒီ ဂ်ာမာအိ အစၥလာမ္ေမေတြ ဒီအေျခအေနကို အျမတ္ထုတ္မယ့္အေရးကို ဟန္႔တားႏုိင္ဖို႔အတြက္ ေျပာင္းသြားတာပါ။ တကယ္လို႔ ရိုဟင္ဂ်ာ ေသာင္းက်န္းသူေတြနဲ႔ နီးစပ္တယ္လို႔ သိၾကတဲ့ ဂ်ာမာေတြရဲ ႔ ေထာက္ခံမႈနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ အမ်ဳိးသားဝါဒီ BNA ကသာ အႏုိင္ရလာရင္ေတာ့ လံုၿခံဳေရးအတြက္ အထူးစိုးရိမ္စရာ ျဖစ္လာပါလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္လဲ ရွိတ္ဟာဆီနာအေနနဲ႔ ဒုကၡသည္ေတြဘက္က ရပ္တည္ပါတယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္း အပူတျပင္း ျပသခ်င္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမး ။ ။ ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ၾကား မၾကာခင္က ရရွိခဲ့တဲ့ ဒုကၡသည္ ျပန္ပို႔ေရး သေဘာတူညီခ်က္ကို ဘယ္လို သေဘာရပါသလဲ။

Bertil Lintner ။ ။ အဲဒါကေတာ့ ရုပ္ျပပါ။ ဘာမွျဖစ္လာမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ပထမတခ်က္က စီစစ္ေရး လုပ္မွာပါ။ ဒီလူအမ်ားအျပားမွာ ဘယ္အေထာက္အထားမွ မရွိပါဘူး။ ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ သူတို႔ေကာ ျပန္သြားခ်င္ၾကရဲ ႔လားဆိုတာပါ။ စစ္တပ္က ရက္ရက္စက္စက္ လုပ္လႊတ္လိုက္တာက ဘယ္ေတာ့မွ ျပန္မလာခ်င္ေအာင္ လုပ္လိုက္တဲ့သေဘာလို႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး သူတုိ႔ ဘယ္ကို ျပန္လာမွာလဲ။ သူတို႔အိမ္ေတြက မီးေလာင္သြားခဲ့ၿပီေလ။

ေမး ။ ။ ဒီျပႆနာ မၾကာခင္ ေျပလည္မယ့္ အလားအလာေကာ ျမင္ပါသလား။

Bertil Lintner ။ ။ ဒါေတာင္ ေျဖဖို႔သိပ္ခက္ခဲပါတယ္။ ရိုးရိုးသားသား ေျပာရရင္ က်ေနာ္ မေျဖႏုိင္ပါဘူး။ သူတုိ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္မွာ ေနႏုိင္မလားဆိုေတာ့ ေနႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ဟာ စစ္တေကာင္းေတာင္တန္းေဒသအတြက္ ျပႆနာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဆိုရင္ တတိယႏုိင္ငံတခုကို သြားၾကမလား။ ဘယ္သူက သူတို႔ကို လက္ခံမွာလဲ။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ Bertil Lintner ဟာ အခုအခါ ပိတ္သြားခဲ့ၿပီျဖစ္တဲ့ Far Eastern Economic Review သတင္း မဂၢဇင္းရဲ ႔ ျမန္မာ့ေရးရာသတင္းေထာက္ ျဖစ္ခဲ့ၿပီး၊ အသက္ (၂၄) ႏွစ္အရြယ္ ၁၉၇၇ ခုႏွစ္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ သြားေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကစၿပီး ၁၉၆၂ က ၂၀၁၀ အထိ ကာလရွည္ၾကာစြာ စစ္တပ္ႀကီးစိုးအုပ္ခ်ဳပ္မႈ ျဖစ္ရပ္ေတြကို ႏွစ္ေပါင္း (၃၀) လံုးလံုး ေရးသားတင္ျပခဲ့ပါတယ္။ သူတုိ႔ေရးသားမႈေတြေၾကာင့္ ၁၉၈၂ မွာ ျမန္မာအစိုးရက သူကို ျပည္ဝင္ခြင့္ ပိတ္ပင္လုိက္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူဟာ အဲဒီလို ပိတ္ပင္မႈကို ဖီဆန္ၿပီးေတာ့ အိႏိၵယနယ္ေျမ နာဂေတာင္တန္းကတဆင့္ ျမန္မာျပည္ထဲကို သူ႔ဇနီးသည္ Hseng Noung နဲ႔အတူ ဝင္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ Hseng Noung ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံသူ ရွမ္းအမ်ဳိးသမီးတဦး ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ သူဟာ သူ႔ရဲ ႔သမီးငယ္ကို ေမြးဖြားၿပီးခါစ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ဟာ ရွမ္းျပည္နယ္၊ ကခ်င္ျပည္နယ္ေတြမွာ ဆယ့္ရွစ္လခန္႔ ၾကာျမင့္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ေနာက္ဆံုးမွာ တရုတ္ျပည္ဘက္ကို ေရာက္ရွိသြားခဲ့ပါတယ္။ ဒီခရီးဟာ ၾကမ္းတမ္းလွတဲ့အျပင္ လူမ်ဳိးစု လက္နက္ကိုင္မ်ဳိးစံုတို႔ရဲ ႔ နယ္ေျမေတြလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ ခရီးစဥ္ရဲ ႔ ရလဒ္ကေတာ့ Land of Jade – A Journey from India through Northern Burma to China ေက်ာက္စိမ္းေျမ ျမန္မာျပည္ေျမာက္ပိုင္းကို ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး အိႏိၵယမွသည္ တရုတ္ႏုိင္ငံသြားခရီး စာအုပ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစာအုပ္ဟာ ျမန္မာတုိင္းရင္းသားအင္အားစုေတြနဲ႔ ပဋိပကၡေတြကို ထဲထဲဝင္ဝင္အက်ဆံုး ေရးသားထားတဲ့ စာအုပ္လို႔ မွတ္ယူခံရတဲ့ စာအုပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဆီြဒင္လူမ်ဳိး သတင္းစာဆရာ Bertil Lintner ဟာ အေရွ ႔ေတာင္အာရွရဲ ႔ ႏုိင္ငံေရးစာအုပ္ေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာကိုလည္း ေရးသားခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုတင္ျပခဲ့တဲ့ အင္တာဗ်ဴးဟာ က်ေနာ္ ေမးျမန္းတဲ့ အင္တာဗ်ဴး မဟုတ္ဘဲ၊ က်ေနာ္က ဘာသာျပန္ဆို တင္ျပျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားလိုပါတယ္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG