သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆး မွ်တေရး


A medical worker shows vials with Russia's Sputnik V Coronavirus vaccine in a medical room, at a vaccination center in the GUM, State Department store, in Red Square in Moscow, Russia
ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆး မွ်တေရး
please wait

No media source currently available

0:00 0:07:00 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

ျပင္းထန္တဲ့ ကိုဗစ္-19 မ်ိဳးကြဲသစ္ (Delta) ေပၚလာအၿပီး၊ ကာကြယ္ေဆးကို အေလးထားထိုးလာခ်ိန္မွာ ထိေရာက္ႏိုင္ေရးအတြက္၊ အားလုံးမွ်တစြာ ရဖို႔လိုေနၿပီး၊ မလိုတဲ့ ထပ္မံထိုးႏွံမူေတြ ဆင္ျခင္ဖို႔၊ က်န္းမာေရးပညာရွင္ေတြက သတိေပးေျပာဆိုေနၾကပါတယ္။

ကိုဗစ္ကာကာကြယ္ေဆးကို တတ္ႏိုင္လွ်င္ (သို႔မဟုတ္) ထိုးခြင့္ရလွ်င္ ထိုးသင့္ေပမဲ့၊ မလိုတဲ့ ထပ္မံထိုးႏွံမူေတြလုပ္မဲ့အစား၊ မထိုးရေသးသူေတြအတြက္ မွ်တသြားေအာင္ (Vaccine Equity)၊ အခြင့္အလမ္း ေပးသင့္ပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ မလိုအပ္တဲ့ ထိုးႏွံမူေၾကာင့္ ထိေရာက္မူ ထပ္ရွိႏိုင္တဲ့ အေထာက္အထား မရွိေသးေပမဲ့၊ တျခား မထိုးရေသးသူေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနလွ်င္ေတာ့၊ ကူးစက္မူေတြ ျပန္႐ိုက္ခတ္လာႏိုင္တာကို ေတြ႔ထားလို႔ပါ။ ကမာၻ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (WHO) ကလည္း ဒီအတြက္ အေမရိကန္မွာ ကာကြယ္ေဆးအမ်ားႀကီး ထိုးထားႏိုင္ခဲ့ခ်ိန္မွာ၊ ကာကြယ္ေဆး ထိုးနည္းခဲ့တဲ့ အိႏၵိယမွာ အျဖစ္မ်ားသြားၿပီး၊ ျပင္းထန္တဲ့ မ်ိဳးကြဲသစ္ (Delta) ေပၚလာတာေၾကာင့္၊ အခု အေမရိကန္အပါအဝင္ တကမာၻလုံးကို ျပန္ကူးတဲ့လႈိင္းအဆင့္ ေရာက္လာရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္မွာ ထပ္ေဆာင္းကာကြယ္ေဆး (၃ ႀကိမ္ေျမာက္) ထိုးဖို႔ျပင္ေနခ်ိန္မွာ၊၊ မထိုးရေသးသူေတြမ်ားတဲ့ ႏိုင္ငံေတြကို မကူညီႏိုင္လွ်င္၊ အလားတူ ေနာက္တစ္ေခါက္ မ်ဳိးကြဲသစ္နဲ႔ ျပန္႔ပြားလာႏိုင္တာကို ထည့္တြက္ဖို႔ လိုလာပါၿပီ။

အလားတူ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာလည္း အရင္က အိႏၵိယကာကြယ္ေဆး (Covishield) အျပည့္ (၂ လုံး) ထိုးဖို႔ အခြင့္အလမ္း ရၿပီးသားသူေတြ၊ တတ္ႏိုင္သူေတြအေနနဲ႔ အခုအဓိကထိုးေနတဲ့ တ႐ုတ္ကာကြယ္ေဆးေတြကို ထပ္ထိုးမဲ့အစား၊ ထိုးခြင့္မရေသးသူေတြကို အခြင့္အလမ္း မွ်မွ်တတ ေပးသင့္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အခု တ႐ုတ္ကာကြယ္ေဆး အျပည့္ (၂ လုံး) ထိုးၿပီးသားသူေတြအေနနဲ႔လည္း ေနာက္ထပ္ ထပ္ေဆာင္းထိုးျခင္းျဖင့္ ပိုထိေရာက္ႏိုင္တဲ့ အေထာက္အထား မရွိေသးတာမို႔ ထပ္မထိုးသင့္ဘဲ ထိုးခြင့္မရေသးသူေတြပါ မွ်တသြားေအာင္ လမ္းဖြင့္ေပးသင့္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ကိုဗစ္ျဖစ္ခဲ့ၿပီးသားသူေတြအေနနဲ႔လည္း အေမရိကန္မွာ ထိုးတဲ့ကာကြယ္ေဆး (Pfizer နဲ႔ Moderna) အျပည့္ရဖို႔ ႏွစ္လုံး ထိုးစရာမလိုေတာ့ဘဲ တစ္လုံးနဲ႔သာ လုံေလာက္တာကို ေတြ႕ရွိထားပါတယ္။ အေၾကာင္းက ကိုဗစ္ျဖစ္ၿပီးတာေၾကာင့္၊ ကာကြယ္ေဆး ပထမအႀကိမ္ ထိုးထားသလို၊ ကိုယ္ခံပစၥည္း (Antibody) က သဘာဝအားျဖင့္ ထြက္ထားၿပီးသားမို႔ပါ။ အလားတူပဲ အရင္ အေမရိကန္က ကာကြယ္ေဆးထိုးၿပီးမွ ကိုဗစ္ျဖစ္လာခဲ့သူေတြအတြက္လည္း၊ ေနာက္ထပ္ တစ္လုံး ထိုးစရာမလိုေတာ့ပါဘူး၊ ေရာဂါကေန သဘာဝကိုယ္ခံပစၥည္း ရထားလိုက္လို႔ပါ။ ဒီကေန ကာကြယ္ေဆး တစ္လုံး အပိုထြက္လာၿပီး အျခားမထိုးရေသးသူေတြအတြက္ အေထာက္အကူ ပိုျဖစ္သြားေစႏိုင္ပါတယ္။

ျမန္မာအတြက္ေတာ့ အခုလို အေမရိကန္ကာကြယ္ေဆးေတြ ထိေရာက္မူက၊ အလားတူသေဘာ ထုတ္ထားတဲ့ အိႏၵိယကာကြယ္ေဆးအတြက္လည္း ဆင္တူႏိုင္ေပမဲ့၊ အေထာက္အထားေတာ့ လိုေနေသးၿပီး သမ႐ိုးက်သေဘာထုတ္တဲ့ တ႐ုတ္ကာကြယ္ေဆးအတြက္ေတာ့ မေသခ်ာေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေသခ်ာတာတစ္ခုကေတာ့ ကိုဗစ္ျဖစ္ၿပီးသားသူေတြအေနနဲ႔လည္း အနည္းဆုံး (၃) လ ေရာဂါျပန္မျဖစ္ႏိုင္ေသးတာကို အေမရိကန္ CDC (ကူးစက္ေရာဂါ ကာကြယ္ထိန္းခ်ဳပ္ေရးဌာန) က ေတြ႔ရွိထားတာေၾကာင့္၊ ပိုမ်ိဳးကြဲသစ္ ထပ္မေပၚေသးလွ်င္ အလွ်င္စလို ခ်က္ခ်င္း ကာကြယ္ေဆး ထိုးစရာမလိုေသးဘဲ လပိုင္းကာလတစ္ခု ေစာင့္ၾကည့္ကာ အျခားကိုဗစ္မျဖစ္ေသးသူေတြအတြက္ ဦးစားေပးႏိုင္ပါတယ္။

ျမန္မာျပည္အတြက္ အေရးႀကီးတာက လက္ရွိၿမိဳ ႔ႀကီးေတြမွာ ကိုဗစ္ ကူးစက္မူ က်ဆင္းလာေနေပမဲ့၊ ႏိုင္ငံတကာမွာ ျဖစ္ခဲ့သလို နယ္႐ြာေတြကို တဆင့္ဆက္ကူးသြားတာ မ်ားလာႏိုင္ပါေသးတယ္။ အခုလိုအေနအထားမွာ ထပ္ထိုးဖို႔ မလိုသူေတြကေန ပိုထြက္လာႏိုင္တဲ့ ကာကြယ္ေဆးေတြကို ကူးစက္မူမမ်ားေသးတဲ့ ေက်း႐ြာေတြအတြက္ မွ်မွ်တတျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေပးသင့္ပါတယ္။ ေက်း႐ြာေတြမွာလည္း ကာကြယ္ေဆး ထိုးခြင့္ရတာနဲ႔ ထိုးႏွံသင့္ပါတယ္။ မိမိကိုယ္ကိုယ္နဲ႔ မိသားစုအတြက္၊ ၿမိဳ ႔ႀကီးေတြမွာလို ထိခိုက္ေသေၾကလြယ္တဲ့ သက္ႀကီးေတြအတြက္ ကာကြယ္ေပးႏိုင္လို႔ပါ။ ဒါ့အျပင္ အခုလိုအားလုံး မွ်မွ်တတ ကာကြယ္ေဆးရမွသာ၊ ကာကြယ္ေဆး မရတဲ့ေဒသေတြကေန၊ အျဖစ္မ်ားၿပီး ပိုမ်ိဳးသစ္ေပၚလာကာ၊ ႏိုင္ငံတကာမွာလို၊ ကာကြယ္ေဆး ရၿပီးသားသူေတြဆီကို ျပန္႐ိုက္ခတ္ မကူးစက္ေအာင္ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကာကြယ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီအေၾကာင္း ပိုမိုသိရိွနားလည္ႏိုိင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္းက နယူးေယာက္ၿမိဳ ႔မွာ ကိုဗစ္လူနာေတြကို ကိုင္တြယ္ကုသေပးေနၿပီး၊ ျမန္မာျပည္မွာရိွတဲ့ လူနာေတြကိုလည္း ဖုန္းကတဆင့္ ကူညီကုသေပးေနတဲ့ Wyckoff Heights ေဆးရံု ကူးစက္ေရာဂါအထူးကု ေဒါက္တာေဇယ်ာသက္ ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။


== Unicode ==

ပြင်းထန်တဲ့ ကိုဗစ်-19 မျိုးကွဲသစ် (Delta) ပေါ်လာအပြီး၊ ကာကွယ်ဆေးကို အလေးထားထိုးလာချိန်မှာ ထိရောက်နိုင်ရေးအတွက်၊ အားလုံးမျှတစွာ ရဖို့လိုနေပြီး၊ မလိုတဲ့ ထပ်မံထိုးနှံမူတွေ ဆင်ခြင်ဖို့၊ ကျန်းမာရေးပညာရှင်တွေက သတိပေးပြောဆိုနေကြပါတယ်။

ကိုဗစ်ကာကာကွယ်ဆေးကို တတ်နိုင်လျှင် (သို့မဟုတ်) ထိုးခွင့်ရလျှင် ထိုးသင့်ပေမဲ့၊ မလိုတဲ့ ထပ်မံထိုးနှံမူတွေလုပ်မဲ့အစား၊ မထိုးရသေးသူတွေအတွက် မျှတသွားအောင် (Vaccine Equity)၊ အခွင့်အလမ်း ပေးသင့်ပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ မလိုအပ်တဲ့ ထိုးနှံမူကြောင့် ထိရောက်မူ ထပ်ရှိနိုင်တဲ့ အထောက်အထား မရှိသေးပေမဲ့၊ တခြား မထိုးရသေးသူတွေ အများကြီး ရှိနေလျှင်တော့၊ ကူးစက်မူတွေ ပြန်ရိုက်ခတ်လာနိုင်တာကို တွေ့ထားလို့ပါ။ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WHO) ကလည်း ဒီအတွက် အမေရိကန်မှာ ကာကွယ်ဆေးအများကြီး ထိုးထားနိုင်ခဲ့ချိန်မှာ၊ ကာကွယ်ဆေး ထိုးနည်းခဲ့တဲ့ အိန္ဒိယမှာ အဖြစ်များသွားပြီး၊ ပြင်းထန်တဲ့ မျိုးကွဲသစ် (Delta) ပေါ်လာတာကြောင့်၊ အခု အမေရိကန်အပါအဝင် တကမ္ဘာလုံးကို ပြန်ကူးတဲ့လှိုင်းအဆင့် ရောက်လာရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒါကြောင့် အမေရိကန်မှာ ထပ်ဆောင်းကာကွယ်ဆေး (၃ ကြိမ်မြောက်) ထိုးဖို့ပြင်နေချိန်မှာ၊၊ မထိုးရသေးသူတွေများတဲ့ နိုင်ငံတွေကို မကူညီနိုင်လျှင်၊ အလားတူ နောက်တစ်ခေါက် မျိုးကွဲသစ်နဲ့ ပြန့်ပွားလာနိုင်တာကို ထည့်တွက်ဖို့ လိုလာပါပြီ။

အလားတူ မြန်မာနိုင်ငံမှာလည်း အရင်က အိန္ဒိယကာကွယ်ဆေး (Covishield) အပြည့် (၂ လုံး) ထိုးဖို့ အခွင့်အလမ်း ရပြီးသားသူတွေ၊ တတ်နိုင်သူတွေအနေနဲ့ အခုအဓိကထိုးနေတဲ့ တရုတ်ကာကွယ်ဆေးတွေကို ထပ်ထိုးမဲ့အစား၊ ထိုးခွင့်မရသေးသူတွေကို အခွင့်အလမ်း မျှမျှတတ ပေးသင့်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အခု တရုတ်ကာကွယ်ဆေး အပြည့် (၂ လုံး) ထိုးပြီးသားသူတွေအနေနဲ့လည်း နောက်ထပ် ထပ်ဆောင်းထိုးခြင်းဖြင့် ပိုထိရောက်နိုင်တဲ့ အထောက်အထား မရှိသေးတာမို့ ထပ်မထိုးသင့်ဘဲ ထိုးခွင့်မရသေးသူတွေပါ မျှတသွားအောင် လမ်းဖွင့်ပေးသင့်ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ကိုဗစ်ဖြစ်ခဲ့ပြီးသားသူတွေအနေနဲ့လည်း အမေရိကန်မှာ ထိုးတဲ့ကာကွယ်ဆေး (Pfizer နဲ့ Moderna) အပြည့်ရဖို့ နှစ်လုံး ထိုးစရာမလိုတော့ဘဲ တစ်လုံးနဲ့သာ လုံလောက်တာကို တွေ့ရှိထားပါတယ်။ အကြောင်းက ကိုဗစ်ဖြစ်ပြီးတာကြောင့်၊ ကာကွယ်ဆေး ပထမအကြိမ် ထိုးထားသလို၊ ကိုယ်ခံပစ္စည်း (Antibody) က သဘာဝအားဖြင့် ထွက်ထားပြီးသားမို့ပါ။ အလားတူပဲ အရင် အမေရိကန်က ကာကွယ်ဆေးထိုးပြီးမှ ကိုဗစ်ဖြစ်လာခဲ့သူတွေအတွက်လည်း၊ နောက်ထပ် တစ်လုံး ထိုးစရာမလိုတော့ပါဘူး၊ ရောဂါကနေ သဘာဝကိုယ်ခံပစ္စည်း ရထားလိုက်လို့ပါ။ ဒီကနေ ကာကွယ်ဆေး တစ်လုံး အပိုထွက်လာပြီး အခြားမထိုးရသေးသူတွေအတွက် အထောက်အကူ ပိုဖြစ်သွားစေနိုင်ပါတယ်။

မြန်မာအတွက်တော့ အခုလို အမေရိကန်ကာကွယ်ဆေးတွေ ထိရောက်မူက၊ အလားတူသဘော ထုတ်ထားတဲ့ အိန္ဒိယကာကွယ်ဆေးအတွက်လည်း ဆင်တူနိုင်ပေမဲ့၊ အထောက်အထားတော့ လိုနေသေးပြီး သမရိုးကျသဘောထုတ်တဲ့ တရုတ်ကာကွယ်ဆေးအတွက်တော့ မသေချာသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ သေချာတာတစ်ခုကတော့ ကိုဗစ်ဖြစ်ပြီးသားသူတွေအနေနဲ့လည်း အနည်းဆုံး (၃) လ ရောဂါပြန်မဖြစ်နိုင်သေးတာကို အမေရိကန် CDC (ကူးစက်ရောဂါ ကာကွယ်ထိန်းချုပ်ရေးဌာန) က တွေ့ရှိထားတာကြောင့်၊ ပိုမျိုးကွဲသစ် ထပ်မပေါ်သေးလျှင် အလျှင်စလို ချက်ချင်း ကာကွယ်ဆေး ထိုးစရာမလိုသေးဘဲ လပိုင်းကာလတစ်ခု စောင့်ကြည့်ကာ အခြားကိုဗစ်မဖြစ်သေးသူတွေအတွက် ဦးစားပေးနိုင်ပါတယ်။

မြန်မာပြည်အတွက် အရေးကြီးတာက လက်ရှိမြို့ကြီးတွေမှာ ကိုဗစ် ကူးစက်မူ ကျဆင်းလာနေပေမဲ့၊ နိုင်ငံတကာမှာ ဖြစ်ခဲ့သလို နယ်ရွာတွေကို တဆင့်ဆက်ကူးသွားတာ များလာနိုင်ပါသေးတယ်။ အခုလိုအနေအထားမှာ ထပ်ထိုးဖို့ မလိုသူတွေကနေ ပိုထွက်လာနိုင်တဲ့ ကာကွယ်ဆေးတွေကို ကူးစက်မူမများသေးတဲ့ ကျေးရွာတွေအတွက် မျှမျှတတဖြစ်အောင် လုပ်ဆောင်ပေးသင့်ပါတယ်။ ကျေးရွာတွေမှာလည်း ကာကွယ်ဆေး ထိုးခွင့်ရတာနဲ့ ထိုးနှံသင့်ပါတယ်။ မိမိကိုယ်ကိုယ်နဲ့ မိသားစုအတွက်၊ မြို့ကြီးတွေမှာလို ထိခိုက်သေကြေလွယ်တဲ့ သက်ကြီးတွေအတွက် ကာကွယ်ပေးနိုင်လို့ပါ။ ဒါ့အပြင် အခုလိုအားလုံး မျှမျှတတ ကာကွယ်ဆေးရမှသာ၊ ကာကွယ်ဆေး မရတဲ့ဒေသတွေကနေ၊ အဖြစ်များပြီး ပိုမျိုးသစ်ပေါ်လာကာ၊ နိုင်ငံတကာမှာလို၊ ကာကွယ်ဆေး ရပြီးသားသူတွေဆီကို ပြန်ရိုက်ခတ် မကူးစက်အောင် ထိထိရောက်ရောက် ကာကွယ်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီအကြောင်း ပိုမိုသိရှိနားလည်နိုင်ဖို့ ကိုဝင်းမင်းက နယူးယောက်မြို့မှာ ကိုဗစ်လူနာတွေကို ကိုင်တွယ်ကုသပေးနေပြီး၊ မြန်မာပြည်မှာရှိတဲ့ လူနာတွေကိုလည်း ဖုန်းကတဆင့် ကူညီကုသပေးနေတဲ့ Wyckoff Heights ဆေးရုံ ကူးစက်ရောဂါအထူးကု ဒေါက်တာဇေယျာသက် ကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။

XS
SM
MD
LG