သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကိုဗစ္နဲ႔ အဆုပ္ေရာဂါအခံ


ကိုဗစ္နဲ႔ အဆုပ္ေရာဂါအခံ
please wait

No media source currently available

0:00 0:07:37 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

ကိုဗစ္ေရာဂါ သဘာဝအရ ေရာဂါအခံရွိသူေတြမွာ ပိုျပင္းျပင္းထန္ထန္ ခံစားေစရတာက၊ အဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္းေရာဂါအခံ ရွိသူေတြအတြက္ဆိုလွ်င္ ပိုေတာင္တိုက္႐ိုက္သက္ဆိုင္တယ္လို႔ က်န္းမာေရးပညာရွင္ေတြက သတိေပးေျပာဆိုပါတယ္။

Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) ေခၚ နာတာရွည္ အဆုပ္ပြပန္းနာေရာဂါ (သိုမဟုတ္) နာတာရွည္အဆုပ္ပြ ေလႁပြန္က်ဥ္းေရာဂါ အခံရွိသူေတြမွာ၊ နဂိုကတည္းက ေမာၾကပ္ေနကာ၊ ေအာက္ဆီဂ်င္အရ နည္းတာေၾကာင့္၊ အဆုပ္ကို တိုက္႐ိုက္ထိခိုက္ၿပီး အဆုပ္ေရာင္တာ (Pneumonia) နဲ႔၊ ေအာက္ဆီဂ်င္က်တာေတြ ျဖစ္ေစၿပီး၊ အခု ကိုဗစ္ေရာဂါ ထပ္ဝင္လာခ်ိန္မွာ၊ ႏွစ္ထပ္ကြမ္း ပိုဆိုးသြားေစတာပါ။ နာတာရွည္ အဆုပ္ေလႁပြန္ေရာင္တာ (Chronic Bronchitis) နဲ႔ အဆုပ္ေလအိပ္ပ်က္စီးတာ (Emphysema) ေတြေၾကာင့္လည္း၊ COPD ဆက္ျဖစ္ေစႏိုင္တာေၾကာင့္၊ အဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္းေရာဂါေတြကို ေရာေထြးေခၚဆိုေလ့ရွိၿပီး၊ ကိုဗစ္ျဖစ္လာခ်ိန္မွာေတာ့ စုေပါင္းၿပီး ဆတိုးျပင္းထန္ကာ ေသဆုံးမူလည္း ပိုမ်ားေစႏိုင္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ကိုဗစ္ကာလမွာ အဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္းေရာဂါအခံ ရွိသူေတြမွာ သာမန္လူေတြလို ကိုဗစ္ကို ပုံမွန္ကာကြယ္တာအျပင္၊ အထူးသတိျပဳ အေလးထား ကာကြယ္သင့္တာေတြလည္း ရွိလာပါတယ္။ ဒီအဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္းေရာဂါအခံေၾကာင့္ ကိုဗစ္ပိုၿပီး ကူးစက္ႏိုင္တာကို မေတြ႔ရေသးတာမို႔၊ အျခားသူေတြလိုပဲ ပုံမွန္ကာကြယ္ေရးအတြက္၊ အိမ္မွာအဓိကေနတာ၊ အျပင္ထြက္လွ်င္လည္း Mask ပါးစပ္နဲ႔ႏွာေခါင္းစည္းတပ္တာ၊ မၾကာခဏ လက္ေဆးတာ (ေရဆပ္ျပာ၊ Hand Gel လက္သန႔္ေဆးရည္သုံးၿပီး) နဲ႔ လူခ်င္းခပ္ခြာခြာ ( ၆ ေပအကြာ) ေနတာေတြ လုပ္ေဆာင္ေပးသင့္ပါတယ္။ အျခားသူေတြနဲ႔ မတူပဲ အထူးကာကြယ္ဖို႔ လိုအပ္တာကေတာ့၊ အဆုပ္ေရာဂါအခံေၾကာင့္ ပိုကူးစက္ခံရႏိုင္တဲ့ ေဆး႐ုံ၊ ေဆးခန္း မၾကာခဏ သြားေနရတာမ်ိဳးကို ကာကြယ္ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ဖို႔ပါ။ ဒီအတြက္ အဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္းေရာဂါဆိုင္ရာ ေဆးေတြကို ပုံမွန္ေသာက္ၿပီး ထိန္းထားတာ၊ လိုအပ္လွ်င္ ဖုန္းနဲ႔တဆင့္ ဆရာဝန္နဲ႔ ပုံမွန္တိုင္ပင္တာ (Telemedicine) အျပင္၊ အဆုပ္ေရာဂါ ၾကြေစႏိုင္တာေတြကို ေရွာင္ဖို႔ပါ။ ဒီေရာဂါကို ႂကြေစတဲ့ ေဆးလိပ္ေသာက္တာ၊ အမႈန္အမႊားနဲ႔ အနံ႔အသက္ေတြ ႐ူမိတာကို ေရွာင္ရွားတာအျပင္၊ ရာသီေျပာင္းခ်ိန္ ဓာတ္မတဲ့တာေတြကိုလည္း သတိျပဳ ခြဲျခားဆင္ျခင္ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ကိုဗစ္ကာလမွာ အခုလို အဆုပ္ေရာဂါႂကြလာလွ်င္ ႐ိုး႐ိုးႂကြတာအျပင္၊ ကိုဗစ္ေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏိုင္တာမို႔ ခြဲျခားသိဖို႔လိုလာကာ၊ လကၡဏာျပင္းထန္လာလွ်င္ေတာ့ အေရးေပၚ (Emergency) ဌာနကို အျမန္ျပဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ကိုဗစ္ျဖစ္လာလွ်င္ ဒီေရာဂါအခံရွိသူေတြမွာ ခံႏိုင္ရည္နည္းၿပီး အသက္အႏၲရာယ္ ရွိႏိုင္လို႔ပါ။ ဒီေနရာမွာ တစ္ခုသတိျပဳရမွာကလည္း ဒီနာတာရွည္ အဆုပ္ပြပန္းနာ ရွိထားတာကို မသိေသးသူေတြလည္း ရွိေနႏိုင္တာပါ။

နာတာရွည္ အဆုပ္ပြပန္းနာနဲ႔ ကိုဗစ္ကို ခြဲျခားသိႏိုင္ဖို႔ အဓိကအခ်က္ကေတာ့၊ ကိုဗစ္မွာသာျဖစ္တဲ့ အဖ်ားရွိတာနဲ႔ အနံအသက္ေပ်ာက္တာအျပင္၊ ေရာဂါျဖစ္တဲ့ကာလလည္း တိုေတာင္းတာပါ။ နာတာရွည္ အဆုပ္ပြပန္းနာကေတာ့ လေတြနဲ႔ခ်ီ တျဖည္းျဖည္း ျဖစ္လာတာပါ။ က်န္လကၡဏာေတြျဖစ္တဲ့ ေမာတာ၊ အသက္႐ူၾကပ္တာ၊ အသက္႐ူခ်ိန္ ႐ႊီး႐ႊီးျမည္တာ၊ ေခ်ာင္းဆိုးတာ၊ သလိပ္ထြက္တာေတြကေတာ့ ႏွစ္ခုလုံးမွာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီအဆုပ္ေရာဂါအခံ ရွိထားမွန္းမသိသူေတြလည္း ရွိႏိုင္တာမို႔၊ ကိုဗစ္ကာလမွာ ဒီလကၡဏာေတြကို ဂ႐ုျပဳၿပီး၊ အေျခအေနေပးလွ်င္ အဆုပ္အတြက္ ေသခ်ာေအာင္ ေဆး႐ုံ ေဆးခန္း ျပသင့္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွက တီဘီအဆုပ္ေရာဂါလည္း ျဖစ္ႏိုင္တာမို႔ ႀကိဳခြဲျခားသိဖို႔ လိုပါတယ္။ ကိုဗစ္ျဖစ္ေၾကာင္း ေသခ်ာေအာင္ကေတာ့ ေဆးစစ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ အေရးႀကီးဆုံးကေတာ့ အဖ်ားပါရွိလာၿပီး၊ အေမာကလည္း ပိုဆိုးကာ၊ ေခ်ာင္းလည္း ပိုဆိုးလာလွ်င္ေတာ့၊ ကိုဗစ္ကာလမို႔ အျမန္ဆုံးေဆး႐ုံေဆးခန္း ျပသင့္ပါတယ္။

ဒီေရာဂါအေၾကာင္း ပိုမိုသိရိွနားလးည္ႏိုင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္း က အဆုပ္နဲ႔ ရင္ေခါင္း အထူးကုဆရာဝန္ႀကီးနဲ႔ ေဆးတကၠသိုလ္ (၁) အဆုပ္နဲ႔ အသက္႐ူလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာ ေဆးပညာဌာန အၿငိမ္းစားဌာနမူး ပါေမာကၡ ေဒါက္တာဝင္းႏိုင္ ကို ဆက္သြယ္ေမးထားပါတယ္။

== Unicode ==

ကိုဗစ်ရောဂါ သဘာဝအရ ရောဂါအခံရှိသူတွေမှာ ပိုပြင်းပြင်းထန်ထန် ခံစားစေရတာက၊ အဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်းရောဂါအခံ ရှိသူတွေအတွက်ဆိုလျှင် ပိုတောင်တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်တယ်လို့ ကျန်းမာရေးပညာရှင်တွေက သတိပေးပြောဆိုပါတယ်။

Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) ခေါ် နာတာရှည် အဆုပ်ပွပန်းနာရောဂါ (သိုမဟုတ်) နာတာရှည် အဆုပ်ပွ လေပြွန်ကျဉ်း ရောဂါအခံရှိသူတွေမှာ၊ နဂိုကတည်းက မောကြပ်နေကာ၊ အောက်ဆီဂျင်အရ နည်းတာကြောင့်၊ အဆုပ်ကို တိုက်ရိုက်ထိခိုက်ပြီး အဆုပ်ရောင်တာ (Pneumonia) နဲ့၊ အောက်ဆီဂျင်ကျတာတွေ ဖြစ်စေပြီး၊ အခု ကိုဗစ်ရောဂါ ထပ်ဝင်လာချိန်မှာ၊ နှစ်ထပ်ကွမ်း ပိုဆိုးသွားစေတာပါ။ နာတာရှည် အဆုပ်လေပြွန်ရောင်တာ (Chronic Bronchitis) နဲ့ အဆုပ်လေအိပ်ပျက်စီးတာ (Emphysema) တွေကြောင့်လည်း၊ COPD ကို ဆက်ဖြစ်စေနိုင်တာကြောင့်၊ အဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်းရောဂါတွေကို ရောထွေးခေါ်ဆိုလေ့ရှိပြီး၊ ကိုဗစ်ဖြစ်လာချိန်မှာတော့ စုပေါင်းပြီး ဆတိုးပြင်းထန်ကာ သေဆုံးမူလည်း ပိုများစေနိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ကိုဗစ်ကာလမှာ အဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်းရောဂါအခံ ရှိသူတွေမှာ သာမန်လူတွေလို ကိုဗစ်ကို ပုံမှန်ကာကွယ်တာအပြင်၊ အထူးသတိပြု အလေးထား ကာကွယ်သင့်တာတွေလည်း ရှိလာပါတယ်။ ဒီအဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်းရောဂါအခံကြောင့် ကိုဗစ်ပိုပြီး ကူးစက်နိုင်တာကို မတွေ့ရသေးတာမို့၊ အခြားသူတွေလိုပဲ ပုံမှန်ကာကွယ်ရေးအတွက်၊ အိမ်မှာအဓိကနေတာ၊ အပြင်ထွက်လျှင်လည်း Mask ပါးစပ်နဲ့နှာခေါင်းစည်းတပ်တာ၊ မကြာခဏလက်ဆေးတာ (ရေဆပ်ပြာ၊ Hand Gel လက်သန့်ဆေးရည်သုံးပြီး) နဲ့ လူချင်းခပ်ခွာခွာ ( ၆ ပေအကွာ) နေတာတွေ လုပ်ဆောင်ပေးသင့်ပါတယ်။ အခြားသူတွေနဲ့ မတူပဲ အထူးကာကွယ်ဖို့ လိုအပ်တာကတော့၊ အဆုပ်ရောဂါအခံကြောင့် ပိုကူးစက်ခံရနိုင်တဲ့ ဆေးရုံ၊ ဆေးခန်း မကြာခဏ သွားနေရတာမျိုးကို ကာကွယ်လျှော့ချနိုင်ဖို့ပါ။ ဒီအတွက် အဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်းရောဂါဆိုင်ရာ ဆေးတွေကို ပုံမှန်သောက်ပြီး ထိန်းထားတာ၊ လိုအပ်လျှင် ဖုန်းနဲ့တဆင့် ဆရာဝန်နဲ့ ပုံမှန်တိုင်ပင်တာ (Telemedicine) အပြင်၊ အဆုပ်ရောဂါ ကြွစေနိုင်တာတွေကို ရှောင်ဖို့ပါ။ ဒီရောဂါကို ကြွစေတဲ့ ဆေးလိပ်သောက်တာ၊ အမှုန်အမွှားနဲ့ အနံ့အသက်တွေ ရူမိတာကို ရှောင်ရှားတာအပြင်၊ ရာသီပြောင်းချိန် ဓာတ်မတဲ့တာတွေကိုလည်း သတိပြု ခွဲခြားဆင်ခြင်နိုင်ဖို့ လိုပါတယ်။ ကိုဗစ်ကာလမှာ အခုလို အဆုပ်ရောဂါကြွလာလျှင် ရိုးရိုးကြွတာအပြင်၊ ကိုဗစ်ကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်တာမို့ ခွဲခြားသိဖို့လိုလာကာ၊ လက္ခဏာပြင်းထန်လာလျှင်တော့ အရေးပေါ် (Emergency) ဌာနကို အမြန်ပြဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ ကိုဗစ်ဖြစ်လာလျှင် ဒီရောဂါအခံရှိသူတွေမှာ ခံနိုင်ရည်နည်းပြီး အသက်အန္တရာယ် ရှိနိုင်လို့ပါ။ ဒီနေရာမှာ တစ်ခုသတိပြုရမှာကလည်း ဒီနာတာရှည် အဆုပ်ပွပန်းနာ ရှိထားတာကို မသိသေးသူတွေလည်း ရှိနေနိုင်တာပါ။

နာတာရှည် အဆုပ်ပွပန်းနာနဲ့ ကိုဗစ်ကို ခွဲခြားသိနိုင်ဖို့ အဓိကအချက်ကတော့၊ ကိုဗစ်မှာသာဖြစ်တဲ့ အဖျားရှိတာနဲ့ အနံအသက်ပျောက်တာအပြင်၊ ရောဂါဖြစ်တဲ့ကာလလည်း တိုတောင်းတာပါ။ နာတာရှည် အဆုပ်ပွပန်းနာကတော့ လတွေနဲ့ချီ တဖြည်းဖြည်း ဖြစ်လာတာပါ။ ကျန်လက္ခဏာတွေဖြစ်တဲ့ မောတာ၊ အသက်ရူကြပ်တာ၊ အသက်ရူချိန် ရွှီးရွှီးမြည်တာ၊ ချောင်းဆိုးတာ၊ သလိပ်ထွက်တာတွေကတော့ နှစ်ခုလုံးမှာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီအဆုပ်ရောဂါအခံ ရှိထားမှန်းမသိသူတွေလည်း ရှိနိုင်တာမို့၊ ကိုဗစ်ကာလမှာ ဒီလက္ခဏာတွေကို ဂရုပြုပြီး၊ အခြေအနေပေးလျှင် အဆုပ်အတွက် သေချာအောင် ဆေးရုံ ဆေးခန်း ပြသင့်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှက တီဘီအဆုပ်ရောဂါလည်း ဖြစ်နိုင်တာမို့ ကြိုခွဲခြားသိဖို့ လိုပါတယ်။ ကိုဗစ်ဖြစ်ကြောင်း သေချာအောင်ကတော့ ဆေးစစ်ဖို့ လိုပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ အရေးကြီးဆုံးကတော့ အဖျားပါရှိလာပြီး၊ အမောကလည်း ပိုဆိုးကာ၊ ချောင်းလည်း ပိုဆိုးလာလျှင်တော့၊ ကိုဗစ်ကာလမို့ အမြန်ဆုံးဆေးရုံဆေးခန်း ပြသင့်ပါတယ်။

ဒီရောဂါအကြောင်း ပိုမိုသိရှိနားလးည်နိုင်ဖို့ ကိုဝင်းမင်း က အဆုပ်နဲ့ ရင်ခေါင်း အထူးကုဆရာဝန်ကြီးနဲ့ ဆေးတက္ကသိုလ် (၁) အဆုပ်နဲ့ အသက်ရူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ဆေးပညာဌာန အငြိမ်းစားဌာနမူး ပါမောက္ခ ဒေါက်တာဝင်းနိုင် ကို ဆက်သွယ်မေးထားပါတယ်။

XS
SM
MD
LG