သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း

လာမယ့္ႏွစ္သစ္ က်န္းမာေရး သႏၷိဌာန္


A woman hangs a paper note bearing her New Year wishes to a wire at a Buddhist temple in Seoul, South Korea.
လာမဲ့ႏွစ္သစ္ က်န္းမာေရးသံဓိဌာန္
please wait

No media source currently available

0:00 0:07:00 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

ကိုဗစ္ကပ္နဲ႔ ႏွစ္သစ္ ႏွစ္ႀကိမ္ႏွစ္ခါ ကူးလာခဲ့ၿပီးအျပင္ စစ္အာဏာသိမ္းလႈိင္းေအာက္မွာ ႏွစ္သစ္ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သာမန္ထက္ပိုတဲ့သႏၷိဌာန္ေတြ လိုႏိုင္တယ္လို႔ က်န္းမာေရးပညာရွင္ေတြက ဆိုၾကပါတယ္။ ကူးစက္ျမန္လြန္းတဲ့ ကိုဗစ္-19 မ်ိဳးကြဲသစ္ Omicron ကို တကမၻာလုံးနည္းတူ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စတင္ႀကဳံလာခ်ိန္မွ၊ အာဏာသိမ္းဂယက္ေအာက္မွာ အရင္ ကိုဗစ္မ်ိဳးကြဲေတြနဲ႔အခ်ိန္မတိုင္ခင္ ေသဆုံးခဲ့ရသူေတြကို အမ်ားျပည္သူေတြ ျပန္အမွတ္ရစရာ ျဖစ္ပါတယ္။ဒီအထဲ မႏွစ္က ႏွစ္သစ္က်န္းမာေရး သႏၷိဌာန္ေတြ အေၾကာင္း ေျပာခဲ့တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆရာဝန္မ်ားအသင္း အေထြေထြေရာဂါကုဆရာဝန္မ်ားအဖြဲ႔ အတြင္းေရးမွဴး ေဒါက္တာျမင့္ဦးလည္း ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။ ေဒါက္တာျမင့္ဦးလိုပဲ ကိုဗစ္နဲ႔ က်န္းမာေရးပညာေပးေတြ ေရွ ႔တန္းကေန လုပ္ေဆာင္ေပးခဲ့တဲ့ အေရးေပၚအထူးကုဆရာဝန္ႀကီး ေဒါက္တာေမာ္ေမာ္ဦးလည္း စစ္အာဏာသိမ္းအၿပီး အက်ဥ္းခ်ခံထားရဆဲပါ။

အလားတူ ကိုဗစ္နဲ႔အာဏာသိမ္း ေနာက္ဆက္တြဲေၾကာင့္ စိတ္ဒဏ္ရာ (Trauma) အပါအဝင္ က်န္းမာေရးျပႆနာေတြ၊ ပညာေရးနဲ႔ အလုပ္အကိုင္ ျပတ္ေတာက္မူေတြ ေနာက္ ထြက္ေျပးေျပာင္းေ႐ႊ ႔ ႐ုန္းကန္ေနရမႈေတြကို တစိုက္မတ္မတ္ ႀကံ့ႀကံ့ခံ ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းေနရသူေတြကိုလည္း အသိအမွတ္ျပဳစရာပါ။ အခုလို အေျခအေနမွာ အရင္လို တဦးခ်င္း ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရး ထိခိုက္ႏိုင္တဲ့ အရက္နဲ႔ေဆးလိပ္ ျဖတ္ဖို႔မ်ိဳး သႏၷိဌာန္ ခ်တာအျပင္ ကိုဗစ္ကိုယ္ခံအား ပိုေကာင္းဖို႔နဲ႔ တႏိုင္ငံလုံး အနည္းနဲ႔အမ်ား စိတ္ဒဏ္ခံစားရေနမူအတြက္ပါ အထူးလိုအပ္လာပါတယ္။အေရးႀကီးတာက တဦးခ်င္း လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာေတြကို သႏၷိဌာန္ေတြ ခ်ၿပီး ႏွစ္မကုန္ခင္ တျဖည္းျဖည္း အတိုင္းအတာတခုအထိ လုပ္သြားႏိုင္ေအာင္ စီမံဖို႔လိုပါတယ္။မလုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာေတြ အမ်ားႀကီးခ်ၿပီး အတင္းလိုက္လုပ္၊ ေနာက္ ခ်က္ခ်င္း အကုန္မရႏိုင္လို႔၊ ျပန္ပ်က္သြားရတာမ်ိဳး မျဖစ္ရေအာင္ပါ။

လာမယ့္ႏွစ္သစ္မွာ အေရးႀကီးတာတခုက ပိုကူးစက္ျမန္တဲ့ ကိုဗစ္မ်ိဳးကြဲသစ္ Omicron ေအာက္ မွာ ကာကြယ္ေရးေတြ ပိုမိုအေလးေပး လုပ္ဖို႔ပါ။ ပုံမွန္ကာကြယ္ေရးေတြျဖစ္တဲ့ Mask ပါးစပ္နဲ႔ႏွာေခါင္းစည္းတပ္တာ၊ လက္ပုံမွန္ေဆးတာ (လက္သန႔္ေဆး Hand Sanitizer သုံးတာ) အပါအဝင္ တကိုယ္ရည္သန႔္ရွင္းေရးလုပ္တာ၊ လူခ်င္းခပ္ခြာခြာေနတာ (Social Distancing)၊ မလိုအပ္ဘဲ အမ်ားနဲ႔ ေတြ႔ဆုံမႈေတြ မလုပ္ၾကတာ စတာေတြအျပင္ ကိုဗစ္ကိုယ္ခံအား (Immunity) ပိုေကာင္းေအာင္ ကိုယ္လက္လူပ္ရွားေလ့က်င့္ခန္း (Exercise) ကို ပုံမွန္ျဖစ္ေအာင္လုပ္တာ၊ အာဟာရရွိ (Nutrient Food) ဖို႔ ပိုစားတာနဲ႔ ေနာက္ ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆး (Vaccine) အေျခခံ (၂) လုံး အတတ္ႏိုင္ဆုံးနဲ႔ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ အားျဖည့္ကာကြယ္ေဆး တတိယတလုံး (Booster) ထိုးတာေတြအထိလုပ္ဖို႔ သႏၷိဌာန္ ခ်ထားသင့္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ပညာေရးနဲ႔ စီးပြားေရးအလုပ္အကိုင္ ထိခိုက္ေနသူေတြကို ပညာေရးနဲ႔ စီးပြားေရးတတ္ႏိုင္သူေတြက ဝိုင္းကူညီပံ့ပိုးေပးတာ၊ ကိုဗစ္ကာကြယ္ေဆး လိုအပ္ေနသူေတြ ရႏိုင္ေအာင္ တတ္ႏိုင္သူေတြ ရွာေဖြကူညီပံ့ပိုးေပးတာ၊ ေနရာေျပာင္းေ႐ႊ ႔ ႐ုန္းကန္ေနရသူ (Displaced Person) ေတြနဲ႔လူငယ္ေတြအပါအဝင္ ႐ုန္းကန္လူပ္ရွားေနရသူေတြကိုလည္း အလွဴေငြအား စိတ္အားျဖင့္ ကူညီေပးတာေတြကို ျပည္တြင္းေရာ ျပည္ပမွာပါ သႏၷိဌာန္ ခ်ႏိုင္ပါတယ္။အခုလို ျပည္သူအားလုံး အခ်င္းခ်င္း မွ်ေဝခံစားကာ ဝိုင္းကူညီ ပံ့ပိုးေစာင့္ေရွာက္ေပးတဲ့ စိတ္ခြန္အားေၾကာင့္ အမ်ား ခံစားေနရတဲ့ စိတ္ဒဏ္ရာေတြကို ေျဖေလွ်ာ့သက္သာေစႏိုင္တာအျပင္ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ ဒီ ဒုကၡဆိုးႀကီးကေနပါ ေက်ာ္လႊားလြတ္ေျမာက္သြားႏိုင္မယ့္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္အထိ ရေစႏိုင္ပါတယ္။

ဒီအေၾကာင္း ပိုမိုသိရိွနားလည္ႏုိင္ဖုိ႔ ကိုဝင္းမင္းက ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံအေျခစိုက္ စိတ္က်န္းမာေရး အထူးကုသမားေတာ္ႀကီးနဲ႔၊ ျမန္မာေဆးတကၠသိုလ္ေတြရဲ႕ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ပါေမာကၡ Dr. Raymond တင့္ေဝ ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

==Unicode==

ကိုဗစ်ကပ်နဲ့ နှစ်သစ် နှစ်ကြိမ်နှစ်ခါ ကူးလာခဲ့ပြီးအပြင် စစ်အာဏာသိမ်းလှိုင်းအောက်မှာ နှစ်သစ်မြန်မာနိုင်ငံမှာ သာမန်ထက်ပိုတဲ့သန္နိဌာန်တွေ လိုနိုင်တယ်လို့ ကျန်းမာရေးပညာရှင်တွေက ဆိုကြပါတယ်။ ကူးစက်မြန်လွန်းတဲ့ ကိုဗစ်-19 မျိုးကွဲသစ် Omicron ကို တကမ္ဘာလုံးနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံမှာ စတင်ကြုံလာချိန်မှ၊ အာဏာသိမ်းဂယက်အောက်မှာ အရင် ကိုဗစ်မျိုးကွဲတွေနဲ့အချိန်မတိုင်ခင် သေဆုံးခဲ့ရသူတွေကို အများပြည်သူတွေ ပြန်အမှတ်ရစရာ ဖြစ်ပါတယ်။ဒီအထဲ မနှစ်က နှစ်သစ်ကျန်းမာရေး သန္နိဌာန်တွေ အကြောင်း ပြောခဲ့တဲ့ မြန်မာနိုင်ငံဆရာဝန်များအသင်း အထွေထွေရောဂါကုဆရာဝန်များအဖွဲ့ အတွင်းရေးမှူး ဒေါက်တာမြင့်ဦးလည်း ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။ ဒေါက်တာမြင့်ဦးလိုပဲ ကိုဗစ်နဲ့ ကျန်းမာရေးပညာပေးတွေ ရှေ့တန်းကနေ လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့တဲ့ အရေးပေါ်အထူးကုဆရာဝန်ကြီး ဒေါက်တာမော်မော်ဦးလည်း စစ်အာဏာသိမ်းအပြီး အကျဉ်းချခံထားရဆဲပါ။

အလားတူ ကိုဗစ်နဲ့အာဏာသိမ်း နောက်ဆက်တွဲကြောင့် စိတ်ဒဏ်ရာ (Trauma) အပါအဝင် ကျန်းမာရေးပြဿနာတွေ၊ ပညာရေးနဲ့ အလုပ်အကိုင် ပြတ်တောက်မူတွေ နောက် ထွက်ပြေးပြောင်းရွှေ့ ရုန်းကန်နေရမှုတွေကို တစိုက်မတ်မတ် ကြံ့ကြံ့ခံ ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းနေရသူတွေကိုလည်း အသိအမှတ်ပြုစရာပါ။ အခုလို အခြေအနေမှာ အရင်လို တဦးချင်း ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကျန်းမာရေး ထိခိုက်နိုင်တဲ့ အရက်နဲ့ဆေးလိပ် ဖြတ်ဖို့မျိုး သန္နိဌာန် ချတာအပြင် ကိုဗစ်ကိုယ်ခံအား ပိုကောင်းဖို့နဲ့ တနိုင်ငံလုံး အနည်းနဲ့အများ စိတ်ဒဏ်ခံစားရနေမူအတွက်ပါ အထူးလိုအပ်လာပါတယ်။အရေးကြီးတာက တဦးချင်း လုပ်ဆောင်နိုင်တာတွေကို သန္နိဌာန်တွေ ချပြီး နှစ်မကုန်ခင် တဖြည်းဖြည်း အတိုင်းအတာတခုအထိ လုပ်သွားနိုင်အောင် စီမံဖို့လိုပါတယ်။မလုပ်ဆောင်နိုင်တာတွေ အများကြီးချပြီး အတင်းလိုက်လုပ်၊ နောက် ချက်ချင်း အကုန်မရနိုင်လို့၊ ပြန်ပျက်သွားရတာမျိုး မဖြစ်ရအောင်ပါ။

လာမယ့်နှစ်သစ်မှာ အရေးကြီးတာတခုက ပိုကူးစက်မြန်တဲ့ ကိုဗစ်မျိုးကွဲသစ် Omicron အောက် မှာ ကာကွယ်ရေးတွေ ပိုမိုအလေးပေး လုပ်ဖို့ပါ။ ပုံမှန်ကာကွယ်ရေးတွေဖြစ်တဲ့ Mask ပါးစပ်နဲ့နှာခေါင်းစည်းတပ်တာ၊ လက်ပုံမှန်ဆေးတာ (လက်သန့်ဆေး Hand Sanitizer သုံးတာ) အပါအဝင် တကိုယ်ရည်သန့်ရှင်းရေးလုပ်တာ၊ လူချင်းခပ်ခွာခွာနေတာ (Social Distancing)၊ မလိုအပ်ဘဲ အများနဲ့ တွေ့ဆုံမှုတွေ မလုပ်ကြတာ စတာတွေအပြင် ကိုဗစ်ကိုယ်ခံအား (Immunity) ပိုကောင်းအောင် ကိုယ်လက်လူပ်ရှားလေ့ကျင့်ခန်း (Exercise) ကို ပုံမှန်ဖြစ်အောင်လုပ်တာ၊ အာဟာရရှိ (Nutrient Food) ဖို့ ပိုစားတာနဲ့ နောက် ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေး (Vaccine) အခြေခံ (၂) လုံး အတတ်နိုင်ဆုံးနဲ့ ဖြစ်နိုင်လျှင် အားဖြည့်ကာကွယ်ဆေး တတိယတလုံး (Booster) ထိုးတာတွေအထိလုပ်ဖို့ သန္နိဌာန် ချထားသင့်ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ပညာရေးနဲ့ စီးပွားရေးအလုပ်အကိုင် ထိခိုက်နေသူတွေကို ပညာရေးနဲ့ စီးပွားရေးတတ်နိုင်သူတွေက ဝိုင်းကူညီပံ့ပိုးပေးတာ၊ ကိုဗစ်ကာကွယ်ဆေး လိုအပ်နေသူတွေ ရနိုင်အောင် တတ်နိုင်သူတွေ ရှာဖွေကူညီပံ့ပိုးပေးတာ၊ နေရာပြောင်းရွှေ့ ရုန်းကန်နေရသူ (Displaced Person) တွေနဲ့လူငယ်တွေအပါအဝင် ရုန်းကန်လူပ်ရှားနေရသူတွေကိုလည်း အလှူငွေအား စိတ်အားဖြင့် ကူညီပေးတာတွေကို ပြည်တွင်းရော ပြည်ပမှာပါ သန္နိဌာန် ချနိုင်ပါတယ်။အခုလို ပြည်သူအားလုံး အချင်းချင်း မျှဝေခံစားကာ ဝိုင်းကူညီ ပံ့ပိုးစောင့်ရှောက်ပေးတဲ့ စိတ်ခွန်အားကြောင့် အများ ခံစားနေရတဲ့ စိတ်ဒဏ်ရာတွေကို ဖြေလျှော့သက်သာစေနိုင်တာအပြင် တချိန်ချိန်မှာ ဒီ ဒုက္ခဆိုးကြီးကနေပါ ကျော်လွှားလွတ်မြောက်သွားနိုင်မယ့် မျှော်လင့်ချက်အထိ ရစေနိုင်ပါတယ်။

ဒီအကြောင်း ပိုမိုသိရှိနားလည်နိုင်ဖို့ ကိုဝင်းမင်းက သြစတြေးလျနိုင်ငံအခြေစိုက် စိတ်ကျန်းမာရေး အထူးကုသမားတော်ကြီးနဲ့၊ မြန်မာဆေးတက္ကသိုလ်တွေရဲ့ ဂုဏ်ထူးဆောင်ပါမောက္ခ Dr. Raymond တင့်ဝေ ကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။

XS
SM
MD
LG