သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေမလ ၂၉ ရက္ တနလၤာေန႔က ၿပီးဆံုးသြားတဲ့ ၂၁ ရာစုပင္လံု ဒုတိယအစည္းအေဝးမွာ ျပည္ေထာင္စု သေဘာတူစာခ်ဳပ္ အစိတ္အပိုင္း ၁ အျဖစ္နဲ႔ က႑ ၄ ခုက အခ်က္ေပါင္း ၃၇ ခုကို သေဘာတူညီလက္မွတ္ထုိးႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရးနဲ႔ ေျမယာႏွင့္သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ စတဲ့က႑ေတြမွာ အမ်ားအားျဖင့္ သေဘာတူညီခ်က္ရ႐ွိခဲ့ၾကေပမဲ့ လံုၿခံဳေရးနဲ႔ပါတ္သက္လို႔ေတာ့ တစံုတရာသေဘာတူႏိုင္ခဲ့ျခင္းမ႐ွိပါဘူး။ အခုက်င္းပခဲ့တဲ့ ၂၁ ရာစုပင္လံု ဒုတိယအစည္းအေဝးကေန ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္ဆီ ဦးတည္ေ႐ွ႕ဆက္ႏုိင္ဖုိ႔ ဘယ္လို အလားအလာ႐ွိပါသလဲ မစုျမတ္မြန္က စုစည္းတင္ျပပါမယ္။

အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ တိုင္းရင္းသာအဖဲြ႔အစည္း ကိုယ္စားလွယ္ေတြၾကား ေမလ ၂၄ ရက္ေန႔ကစလို႔ အႀကိတ္အနယ္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီးေနာက္၊ ၂၁ ရာစုပင္လံု ဒုတိယအစည္းအေဝးအဆံုးသပ္တဲ့ တနလၤာေန႔မွာ ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္ အစိတ္အပိုင္း ၁ ဆိုတဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ကို ရ႐ွိခဲ့ၾကပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး၊ ေျမယာနဲ႔သဘာဝပါတ္ဝန္းက်င္စတဲ့ က႑ေတြအတြက္ မူဝါဒသေဘာတူညီခ်က္ စုစုေပါင္း ၃၇ ခ်က္ကို စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္ခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးမႈ ပူးတဲြေကာ္မတီ (UPDJC) ကအဆိုျပဳတင္သြင္းခ့ဲတဲ့ မူဝါဒအဆိုျပဳခ်က္ ၄၁ ခ်က္မွာ ၃၇ ခ်က္ကို သေဘာတူႏိုင္ခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ညွိႏႈိင္းမရခဲ့လို႔ ၂ ရက္ေတာင္ျပည့္ေအာင္ မေဆြးေႏြးႏိုင္ခဲ့ဘဲ သေဘာတူညီမႈတခုမွ မရခဲ့တာကေတာ့ လံုၿခံဳေရးက႑ျဖစ္ပါတယ္။ Federal ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းကို တပ္မေတာ္ဖက္က လံုးဝ လက္မခံႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္ ေ႐ွ႕ဆက္ မေဆြးေႏြးႏိုင္ခဲ့ၾကတာပါ။ ဘေဘာတူညီခ်က္ရ႐ွိခဲ့တဲ့ က႑ေတြမွာထဲလည္း ညွိႏႈိင္းမရလို႔ သေဘာမတူႏိုင္ခဲ့တဲ့ အခ်က္ေတြ႐ွိပါတယ္။ ဥပမာႏိုင္ငံေရးက႑မွာဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားျပည္နယ္ေတြ ခဲြမထြက္ေရးဆိုတဲ့အခ်က္နဲ႔ပါတ္သက္လို႔ တပ္မေတာ္နဲ႔ တုိင္းရင္းသားအဖဲြ႔ေတြၾကား လံုးဝ သေဘာမတူႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။ တခါ စီးပြားေရးက႑မွာဆိုရင္လည္း Federal စနစ္ကို အေျခခံတဲ့ စီးပြားေရးကို ဘယ္လိုပံုစံနဲ႔ လုပ္မွာလဲဆိုတဲျအခ်က္ကို ညွိႏႈိင္းမရခဲ့လို႔ သေဘာတူညီခ်က္ထဲမွာ မပါဝင္ႏိုင္ခဲ့ပါဘူး။

လက္႐ွိျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ကဲြေနတာကေန အားလံုးတန္းတူသတ္မွတ္ေရးကိုေတာ့ ႏိုင္ငံေရးက႑ထဲမွာ သေဘာတူႏိုင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ပထဝီနဲ႔လူမ်ဳိးကို အေျခခံၿပီးသတ္မွတ္မွာျဖစ္တယ္လို႔ ၂၁ရာစုပင္လံု ညီလာခံျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မတီ၀င္ ေဒါက္တာ ဆလိုင္း လ်န္းမုန္းက VOA ကို႐ွင္းျပပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ နယ္ေျမသတ္မွတ္ေရးကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျပည္ေထာင္စုအဖြဲ႔၀င္ ျပည္နယ္ေတြအားလံုးကို က်ေနာ္တို႔ အေနနဲ႔ ျပည္နယ္လို႔ ေခၚခ်င္တယ္။ တိုင္းေဒသႀကီးျပည္နယ္ေတြခြဲလိုက္တာက ဟိုးတုန္းက ျပည္နယ္၊ ျပည္မ ျပႆနာ ျဖစ္ေပၚေစခဲ့တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာနဲ႔ အျခားတိုင္းရင္းသားေတြ ၾကားမွာ ေသြးကြဲမႈျဖစ္ေစခဲ့တယ္။ ထို႔အတြက္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔က ျပည္ေထာင္စုအဖြဲ႔၀င္ျပည္နယ္ေတြ အားလံုးကို ျပည္နယ္လို႔ေခၚရင္ေခၚ ၊ တိုင္း လို႔ေခၚရင္ေခၚ၊ တိုင္းေဒသႀကီး လို႔ေခၚရင္ေခၚနာမည္တူ ပံုစံတူ တခုတည္းျဖစ္ရမယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ တင္ျပတာျဖစ္ပါတယ္။ မႏၱေလးတိုင္းဆိုရင္ မႏၱေလးျပည္နယ္ ၊ ဧရာ၀တီတိုင္းဆိုရင္ ဧရာ၀တီျပည္နယ္။ ဒါမွမဟုတ္ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းကို သံုးမယ္ဆိုရင္ ကခ်င္တိုင္း၊ ခ်င္းတိုင္း၊ ဧရာ၀တီတိုင္း ၊ မႏၱေလးတိုင္း အတူတူ ။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔က ေဒသႀကီးေတာ့ မႀကိဳက္ဘူး။ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ဒီျပည္ေထာင္စုထဲမွာ အေျခခံ ၂ ခုေပၚမွာ လူမ်ိဳးနဲ႔၊ပထ၀ီအေနအထား ၂ ခုကို အေျခခံၿပီးေတာ့ ျပည္နယ္ေတြဖြဲ႔စည္းဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ အေရအတြက္ ကုိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ မေဆြးေႏြးေသးဘူး။ အေရအတြက္ ကိစၥကို က်ေနာ္တုိ႔ေဆြးေႏြးဖို႔လိုတယ္။”

တကယ္လို႔ ျပည္နယ္/ တိုင္းေတြထဲမွာ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသေတြ႐ွိေနမယ္ဆိုရင္ အေျခအေနအရ အဲဒီကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသေတြအေနနဲ႔ ျပည္နယ္သစ္ဖဲြ႔စည္းေရးဆိုတဲ့ေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာ သီးျခားျပည္နယ္ျဖစ္လာႏိုင္ေျခ႐ွိတယ္လို႔လည္း ေဒါက္တာဆလိုင္းလ်န္မုန္းက ေျပာပါတယ္။ အခုၿပီးဆံုးသြားတဲ့ ဒုတိယက်င္းပတဲ့ ၂၁ ရာစု ပင္လံုညီလာခံမွာ မူဝါဒအဆိုျပဳခ်က္တိုင္းျပည့္စံုေအာင္ သေဘာမတူခ်က္မရခဲ့ေပမယ့္ ေနာက္ထပ္ေဆြးေႏြးမႈေတြကေန ညိႈႏႈိင္းသေဘာတူႏိုင္မယ္လို႔ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသူတခ်ဳိ႕ကေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လံုးဝသေဘာမတူႏိုင္ခဲ့တဲ့ လံုၿခံဳေရးလိုကိစၥမ်ဳိးေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ေ႐ွ႕ဆက္ႏိုင္ဖို႔ ျဖစ္ႏုိင္ပါရဲ႕လား။ အခ်ိန္ယူညွိႏႈိင္းရင္ အလားအလာေကာင္းေတြ႐ွိႏိုင္ပါတယ္လို႔ တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္တေယာက္ျဖစ္တဲ့ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္တင္ေအာင္က ေျပာပါတယ္။

“အျမင္မတူမႈေလးေတြကေတာ့ ရွိေကာင္းရွိႏိုင္ပါတယ္။ ရွိေနတဲ့အျမင္မတူတာေလးေတြ ကိုလည္း တေယာက္နဲ႔တေယာက္ ညိွႏိႈင္းၿပီးေတာ့မွ အခ်ိန္ယူၿပီးေတာ့မွ ေဆာင္ရြက္သြားရင္ေတာ့ အနာဂတ္မွာေတာ့ အလားအလာေကာင္းေတြ ရွိလာမယ္၊ အဲဒီရလဒ္ေကာင္းေတြ ရွိလာမယ္လို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။”

အခုေဆြးေႏြးပြဲမွာ သေဘာတူညီမႈမရႏိုင္ခဲ့တဲ့ ကိစၥေတြကိုၾကည့္ရင္ အေခၚအေဝၚ အသံုးအႏႈန္းေတြ ညွိမရတာေၾကာင့္မ်ားပါတယ္။ Federal နဲ႔ဆိုင္တဲ့ကိစၥတခ်ဳိ႕မွာ သေဘာတူႏိုင္ခဲ့တာကေတာ့ ရလာဒ္ေကာင္းျဖစ္တယ္လို႔ ေဆြးေႏြးပြဲေတြအၿပီးမွာ ကခ်င္ျပည္နယ္ဒီမိုကေရစီပါတီဥကၠ႒ ေဒါက္တာတူးဂ်ာက VOA ကိုေျပာပါတယ္။

“ေျပာရမယ္ဆိုရင္ ရလဒ္ေကာင္းေတြ ရလာတာရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ သိပ္ၿပီးျပည့္ျပည့္စံုစံု ေတာ့မဟုတ္ေသးဘူးေပါ့ေနာ္။ ဆက္လက္ေဆြးေႏြးစရာ ရွိတယ္ ညီလာခံလည္းဆက္လက္က်င္းပစရာ ရွိေသးတာကို ဒါေၾကာင့္ ဒီတခါ ခ်မွတ္တဲ့ ေခါင္းစဥ္ထဲက သေဘာတူညီႏိုင္တဲ့အခ်က္တခ်ိဳ႕ အဲဒါက ဖက္ဒရယ္နဲ႔ ဆိုင္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ အက်ိဳးရွိပါတယ္။”

အခုစည္းေဝးပြဲၿပီးသြားခဲ့ေပမဲ့ ေနာက္ဆက္ေဆြးေႏြးမႈေတြလုပ္သြားရဦးမွာျဖစ္ၿပီး အဆင့္ဆင့္ရ႐ွိတဲ့သေဘာတူညီခ်က္အားလံုးကုိ စုစည္းၿပီးမွ ျပည္ေထာင္စုၿငိမ္းခ်မ္းေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ကို ခ်ဳပ္ႏိုင္ၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။ ၂၁ ရာစုပင္လံု ဒုတိယအႀကိမ္ အစည္းအေဝးမွာ သေဘာထားကြဲလြဲမႈေတြ၊ ထင္ျမင္ခ်က္ေတြ အမ်ဳိးမ်ဳိးကြဲျပားခဲ့ေပမဲ့ ဘုံတူညီတဲ့သေဘာထားအျမင္ေတြ ျဖစ္လာေအာင္ ေဆြးေႏြျငင္းခုန္ ညွိႏႈိင္းႏိုင္ခဲ့ၾကတာဟာ အင္မတန္မွ အားတက္စရာေကာင္းတယ္လို႔ ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေဆြးေႏြးပြဲ ပိတ္ပြဲမိန္႔ခြန္းထဲမွာေျပာသြားပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္ရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းအျဖစ္ သေဘာတူညီခ်က္ေတြကို လက္မွတ္ေရးထိုး ႏိုင္ခဲ့တဲ့တာနဲ႔ပါတ္သက္လို႔လည္း တိုင္းရင္းသား ျပည္သူေတြ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ရတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအိပ္မက္ကို ပထမဆုံးအေနနဲ႕ ေကာက္ေၾကာင္းေတြ စတင္ေရးဆြဲႏိုင္ခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာသြားပါတယ္။ ၂၁ ရာစုပင္လံုစည္းေဝးပြဲ ဒုတိယအႀကိမ္က်င္းပၿပီးသြားေပမဲ့ Federal နဲ႔ပါတ္သက္တဲ့အျမင္အေပၚ တပ္မေတာ္နဲ႔ တုိင္းရင္းသားေတြၾကား ကြဲလြဲေနေသးတယ္လို႔ စည္းေဝးပြဲေတြကို သတင္းယူခဲ့တဲ့ VOA ျမန္မာပိုင္းသတင္းေထာက္ မေမခက ေျပာပါတယ္။ Federal ဆိုတာနဲ႔ ခဲြထြက္မွာပဲဆိုတဲ့ အျမင္မ်ဳိးေတြလည္း ႐ွိေနၾကေသးတယ္လို႔ သူကေျပာပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အျပစ္အခတ္ရပ္ဆဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ NCA ကိုလက္မခံဘူးလို႔ ေၾကညာထားတဲ့ တုိင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔ေတြလည္း ႐ွိေနေသးတာေၾကာင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ ျပည္ေထာင္စုသေဘာတူစာခ်ဳပ္မွာ လက္နက္ကိုင္တိုင္းရင္းသားအဖဲြ႔အားလံုး ပါဝင္လက္မွတ္ထုိးဖို႔ဆိုတာ မလြယ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။

စိတ္၀င္စားဖြယ္ ...

XS
SM
MD
LG