သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္ (၇) ခုမွာ ဖမ္းဆီးရမိတဲ့ မူးယစ္ေဆးပမာဏဟာ မႏွစ္ကထက္ သံုးဆ ပိုမ်ားတယ္လို႔ ဇြန္လ (၁၄) ရက္ေန႔မွာ ရန္ကုန္တုိင္း ရဲတပ္ဖြဲ႔မွဴးက ေၾကညာပါတယ္။ မဆံုးႏိုင္တဲ့ မူးယစ္ေဆး သံသရာကို ဒီသတင္းက မီးေမာင္းထိုးျပေပမယ့္ မထူးဆန္းတဲ့သတင္းလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ၁၉၇၆ မွာ “မူးယစ္ေဆးဝါးႏွင့္ စိတ္ေျပာင္းလဲေစေသာ ေဆးဝါးမ်ားအႏၱရာယ္ တားဆီးကာကြယ္ေရး ဗဟိုအဖြဲ႔” ကို တည္ေထာင္ထားတာမို႔ မူးယစ္ေဆးတိုက္ဖ်က္ေနေသာ အႏွစ္ (၄၀) ရွိၿပီလို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ၁၉၈၈ မွာ စစ္အစိုးရတက္လာၿပီး ၁၉၉၉ မွာ (၁၉) ႏွစ္အတြင္း မူးယစ္ေဆးျပႆနာ နိဂံုးခ်ဳပ္ေရး စီမံကိန္းကို စတင္ပါတယ္။


ဒါေပမဲ့ (၁၅) ႏွစ္သာ ၾကာလာတယ္ မူးယစ္ေဆးျပႆနာကို မေျဖရွင္းႏုိင္တဲ့အတြက္ ၂၀၁၄ မွာ ေနာက္ထပ္ (၅) ႏွစ္ စီမံကိန္း တိုးခ်ဲ ႔ပါတယ္။ မူးယစ္ေဆးျပႆနာရဲ ႔ အေျခခံဇစ္ျမစ္ျဖစ္တဲ့ ဆင္းရဲမႈ က်ဆင္းေရးနဲ႔ အစားထိုးဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာမွာ ႏိုင္ငံျခား အကူအညီအမ်ားႀကီး လိုအပ္ေနတယ္လို႔ (၂၀၁၃) ထုတ္ “ျမန္မာႏုိင္ငံ မူးယစ္ေဆးဝါး ထိန္းခ်ဳပ္ေရး ႏွစ္ပတ္လည္ အစီရင္ခံစာမွာ” ေဖာ္ျပပါတယ္။ ကုလသမဂၢ မူးယစ္ေဆး၊ မူးခင္းႏိွမ္နင္းေရးအဖြဲ႔နဲ႔ ပူးတြဲၿပီး ဘိန္းစိုက္ဧရိယာ စာရင္းေကာက္တဲ့အခါမွာ ဘိန္းစိုက္ပ်ဳိးမႈေရာ၊ ဘိန္းထုတ္လုပ္မႈပါ (၂၀၀၂) ကစၿပီး တိုးပြားလာေၾကာင္း သိရပါတယ္။

မူးယစ္ေဆးတိုက္ဖ်က္ေရးမွာ ျပည္သူလူထု ပါဝင္ႏိုင္ေအာင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ မူးယစ္ေဆးဝါး ဆန္႔က်င္ေရးအသင္းေတြကို လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္ (၂၀) ေက်ာ္က ဖြဲ႔စည္းခဲ့တယ္လို႔ ၂၀၁၃ မူးယစ္ေဆးဝါး ထိန္းခ်ဳပ္ေရး အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပပါတယ္။ ျပည္နယ္အဆင့္မွာ (၉) သင္း၊ ခရိုင္အဆင့္မွာ (၂၃) သင္း၊ ၿမိဳ ႔နယ္အဆင့္မွာ (၁၃၅) သင္းနဲ႔ ရာသက္ပန္အသင္းသား ႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ (၂၂၄၈၈) ရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး ဆန္႔က်င္ေရး ပညာေရးေဟာေျပာပြဲ၊ အလုပ္ရံုေဆြးေႏြးပြဲ၊ အစည္းအေဝး အခမ္းအနားနဲ႔ သင္တန္းေတြကို အဓိကထားၿပီး ေဆာင္္ရြက္ေနပံု ရပါတယ္။ ၂၀၁၂ ကစၿပီး “တံလွ်ပ္ရသသုတ” သတင္းဂ်ာနယ္ကိုလည္း အသင္းက ထုတ္ေဝပါတယ္။ အစိုးရနဲ႔ အသင္းအဖြဲ႔ေတြဟာ ကုလသမဂၢနဲ႔ေရာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြနဲ႔ပါ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေပမယ့္ မူးယစ္ေဆးျပႆနာဟာ ရွိေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

“ပတ္ဂ်ာဆန္” ေခၚ ကခ်င္မူးယစ္ေဆး တိုက္ဖ်က္ေရးအဖြဲ႔ ၂၀၁၄ အေစာပိုင္းမွာ ဖြဲ႔စည္းတာဟာ အစိုးရရဲ ႔ မူးယစ္ေဆးဝါး တိုက္ဖ်က္ေရးလမ္းစဥ္ ခၽြတ္ၿခံဳက်ပံုကိုျပတာ ျဖစ္တယ္လို႔ သံုးသပ္သူေတြ ရွိပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ မူးယစ္ေဆးစြဲသူမ်ားလာတဲ့ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းဖို႔ ကခ်င္ႏွစ္ခ်င္းခရစ္ယာန္အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ Kachin Baptist Convention – KBC က ပတ္ဂ်ာဆန္အဖြဲ႔ကို ၂၀၁၄ ေဖေဖၚဝါရီမွာ တည္ေထာင္ပါတယ္။ သင္းအုပ္ဆရာႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္နဲ႔ အသင္းဝင္ေလးသိန္းေက်ာ္ရွိတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းျဖစ္ၿပီး ဘိန္းခင္းေတြကို ဖ်က္ဆီးတဲ့ လူထုလႈပ္ရွားမႈ ျဖစ္ပါတယ္။ မႏွစ္ကတင္ ဧက (၉) ေထာင္ေက်ာ္ ဖ်က္ဆီးႏိုင္ခဲ့ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ အစိုးရ လုပ္တာကိုေစာင့္ေနရင္ ျပႆနာ ပိုဆိုးလာႏိုင္တာေၾကာင့္ အခုလို လူထုအင္အား သံုးရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘိန္းခင္းေတြ ပ်က္ဆီးတဲ့အတြက္ စိတ္ၾကြေဆးထုတ္လုပ္မႈ ပိုမ်ားလာႏိုင္ပါတယ္။

ဘိန္းစိုက္တဲ့ လယ္သမားအမ်ားစုဟာ ဆင္ရဲလြန္းလုိ႔ ဘဝရပ္တည္ေရးအတြက္ စိုက္ၾကရတာမုိ႔ ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္သူလို႔ သေဘာမထားသင့္ဘူးလုိ႔ ျမင္သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ မူးယစ္ေဆးလုပ္ငန္းမွာ ဘိန္းစိုက္ပ်ဳိးသူတင္မကဘဲ လူအေတာ္မ်ားမ်ား ပါဝင္တာမို႔ ဘိန္းခင္းေတြ ပ်က္ဆီးသြားတာနဲ႔ မူးယစ္ေဆးျပႆနာ ကြယ္ေပ်ာက္သြားတာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။ ကခ်င္နဲ႔ရွမ္းျပည္နယ္က ဘိန္းခင္းေတြဟာ အစိုးရတပ္ရဲ ႔ မဟာမိတ္ ျပည္သူ႔စစ္ႀကီးစိုးတဲ့ေဒသမွာ ရွိတာမို႔ ဘိန္းခင္းဖ်က္ဆီးမႈဟာ အႏၱရာယ္ရွိပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ေဖေဖၚဝါရီလက ပတ္ဂ်ာဆန္အဖြဲ႔ကို တိုက္ခိုက္သူေတြဟာ ျပည္သူ႔စစ္နဲ႔ NDA-K ကခ်င္နယ္ျခားေစာင့္တပ္ဖြဲ႔ဝင္ေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ NDA-K နယ္ျခားေစာင့္တပ္ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ နယ္စပ္ေဒသမွာ တရုတ္လုပ္ငန္းရွင္က ေျမငွားၿပီး ဘိန္းစိုက္တာျဖစ္ေၾကာင္း သိရပါတယ္။

တရုတ္အစိုးရ ဖိအားေပးမႈေၾကာင့္ ကိုးကန္႔ နဲ႔ ဝ ေဒသမွာ ဘိန္းမစိုက္တာ ႏွစ္အေတာ္ၾကာၿပီျဖစ္ေပမယ့္ ဘိန္းအထြက္တုိးေနပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ အစိုးရတပ္နဲ႔ ျပည္သူ႔စစ္ ခ်ဳပ္ကိုင္ရာေဒသေတြမွာ ဘိန္းစိုက္ပ်ဳိးမႈ တိုးပြားလာလုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္မွာတင္ ျပည္သူ႔စစ္ေပါင္း တစ္ရာေက်ာ္ရွိၿပီး အၿပိဳင္အဆိုင္ ရန္ပံုေငြရွာေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္က မူးယစ္ေဆးလုပ္ငန္းကို ေငြရင္းေထာက္ပံ့ၿပီး ႀကိဳးကိုင္ေနသူဟာ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ကို မဟုတ္ဘဲ ျပည္ပက တရုတ္ေတြသာ ျဖစ္တယ္လို႔ Transitional Institute က ဆိုပါတယ္။

ျပည္ပအေျခစိုက္ တရုတ္ေတြက ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ၿပီး ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္က မူးယစ္ေဆးထုတ္လုပ္ႏိုင္မယ့္ ေနရာေဒသကို ဖန္တီးေပးတဲ့အတြက္ မူးယစ္ေဆးလုပ္ငန္း သက္ဆိုးရွည္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ မူးယစ္ေဆးလုပ္ငန္းဟာ အျမတ္အစြန္းမ်ားတဲ့အတြက္ စစ္ဗိုလ္နဲ႔ အရပ္ဘက္အရာရွိေတြ ေငြရွာတဲ့လုပ္ငန္း ျဖစ္လာပါတယ္။ ေဒသခံႏိုင္ငံေရးသမား၊ အစိုးရအမႈထမ္း၊ စစ္ဗိုလ္၊ ျပည္သူ႔စစ္၊ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္၊ ျပည္ပအေျခစိုက္ တရုတ္စီးပြားေရးသမားစတဲ့ လူတန္းစားေတြအားလံုး မူးယစ္ေဆးလုပ္ငန္းမွာ ပါဝင္ပတ္သက္ၿပီး အေပးအယူလုပ္ေနၾကတာမုိ႔ တဦးတည္းတဖြဲ႔တည္းကို အျပစ္ပံုခ်ၿပီး တရားခံရွာတာမ်ဳိးတာ သဘာဝမက်ဘူးလို႔ သံုးသပ္ၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG