သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရုိဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ ႏုိင္ငံတကာခုံရုံးဖြဲ႔စစ္ဖုိ႔ ကန္ဥပေဒအဖြဲ႔ ေတာင္းဆုိ


ရုိဟင္ဂ်ာလူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ ႏုိင္ငံတကာခုံရုံးဖြဲ႔စစ္ဖုိ႔ ကန္ဥပေဒအဖြဲ႔ ေတာင္းဆုိ

ျမန္မာစစ္တပ္က ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လအတြင္း ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ ရက္စက္မႈေတြကုိ စုံစမ္းဖုိ႔ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက ကန္ထရုိက္ေပး ငွားရမ္းထားတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ဥပေဒအဖြဲ႔က အဲဒီ က်ဴးလြန္မႈေတြအတြက္ တာ၀န္ရွိသူေတြကုိ ရာဇ၀တ္ခုံရုံးဖြဲ႔ စစ္ေဆးဖုိ႔ အေရးတႀကီး လုိအပ္ ေနေၾကာင္း ဒုကၡသည္ေတြကုိ လူေတြ႔ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းၿပီး ႏုိင္ငံတကာဥပေဒနဲ႔ မူ၀ါဒေရးရာ အဖြဲ႔က တနလၤာေန႔မွာ ထုတ္ျပန္တဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာဘဲ ျမန္မာစစ္တပ္အေနနဲ႔ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လုိ႔ သတ္မွတ္ဖုိ႔ အတြက္ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနဟာလည္း လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြရဲ႕ ဖိအားေပးျခင္း ခံေနရပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုံး သတ္ျဖတ္မႈ၊ လူသားေတြအေပၚက်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈနဲ႔ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ ခဲ့တယ္ဆုိတဲ့ ယုံၾကည္ရေလာက္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကုိ ေတြ႔ရွိထားေၾကာင္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကုိ ထြက္ေျပးသြားၾကတဲ့ ဒုကၡသည္ ၁,၀၀၀ ေက်ာ္ကုိ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းၿပီး ၀ါရွင္တန္ အေျခစုိက္ International Law and Policy Group (PILPG) ႏုိင္ငံတကာဥပေဒနဲ႔ မူ၀ါဒေရးရာ အဖြဲ႔က ဒီဇင္ဘာ ၃ ရက္ေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

သူတုိ႔အဖြဲ႔ရဲ႕ ေတြ႔ရွိခ်က္နဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ဒီအဖြဲ႔ကုိ ပူးတြဲ တည္ေထာင္သူတဦးျဖစ္သူ Paul Williams က အခုလုိ ေျပာျပပါတယ္။

“ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူသားေတြအေပၚက်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးတုံး သတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္ဆုိတဲ့ ဥပေဒေၾကာင္းအရ သတ္မွတ္လုိ႔ ရႏုိင္တဲ့ အေျခခံအခ်က္ေတြကုိ ေတြ႔ရွိထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီျပစ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့သူေတြကုိ ႏုိင္ငံတကာ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ က်င့္ထုံးနဲ႔အညီ အေရးယူႏုိင္ေအာင္ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းက ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ ရက္စက္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့သူေတြကုိ ႏုိင္ငံတကာအသုိင္း၀ုိင္းက ဥပေဒနည္းလမ္းအတုိင္း ေဆာင္ရြက္ၾကဖုိ႔ အႀကံျပဳလုိပါတယ္။”

PILPG ႏုိင္ငံတကာဥပေဒနဲ႔ မူ၀ါဒေရးရာအဖြဲ႔ရဲ႕ အစီရင္ခံစာကုိ ပူးတြဲ ေရးသားသူတဦးျဖစ္တဲ့ Milica Kostic ကေတာ့ အစီရင္ခံစာ ထြက္လာဖုိ႔ သူတုိ႔အေနနဲ႔ ဘယ္လုိ ခ်ဥ္းကပ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္ဆုိတာကုိ ရွင္းျပပါတယ္။

“က်မတုိ႔က တအိမ္တက္ဆင္း သြားၿပီးေတာ့ က်မတုိ႔ကုိ ရွင္တုိ႔အေၾကာင္းေတြ ေျပာျပလုိ႔ရမလားဆုိၿပီး ခ်ဥ္းကပ္ခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒီလုိ သြားေမးရင္လည္း ထုံးစံအရ အိမ္ေထာင္ဦးစီးျဖစ္တဲ့ အမ်ဳိးသားကဘဲ ေျဖၾကတာ မ်ားပါတယ္။ က်မတုိ႔ကေတာ့ တျခားသူေတြရဲ႕အသံေတြကုိ နားေထာင္ခြင့္ ရခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြနဲ႔ သက္ႀကီး ရြယ္အုိေတြရဲ႕ ေျပာျပခ်က္ေတြကုိ နားေထာင္ခြင့္ ရခဲ့ပါတယ္။ အင္တာျဗဴးေတြတုိင္းမွာ ေတြ႔ရေလ့ရွိတဲ့ ေျဖရလြန္းလုိ႔ ညည္းေငြ႔လာတဲ့ပုံစံမ်ဳိး က်မတုိ႔ မေတြ႔ခဲ့ရပါဘူး။ က်မတုိ႔ကုိ ေျဖတဲ့သူ အမ်ားစုဟာ သူတုိ႔ကုိယ္တုိင္၊ ဒါမွမဟုတ္ သူတုိ႔ မိသားစု၀င္ေတြ ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြကုိ အခုမွ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ေျပာဖူးၾကတာပါ။”

အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက စက္တင္ဘာလအတြင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ အစီရင္ခံစာျဖစ္လာေအာင္ PILPG ႏုိင္ငံတကာဥပေဒနဲ႔ မူ၀ါဒေရးရာအဖြဲ႔က အခ်က္အလက္ေတြ ရွာေဖြ စုေစာင္းေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ က်ဴးလြန္မႈေတြဟာ လူသားေတြအေပၚက်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးတုံး သတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေျမာက္တယ္လုိ႔ ေခၚဆုိ သုံးႏႈန္းခဲ့ျခင္း မရွိပါဘူး။

မူလ စီစဥ္ထားတာထက္ တလေလာက္ ေနာက္က်ၿပီးမွ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံတကာအသုိင္း၀ုိင္းၾကားမွာ အျငင္းပြားစရာ ျဖစ္ေစခဲ့တဲ့ အဲဒီ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာေတာ့ လူေတြ အစုလုိက္အၿပံဳလုိက္ သတ္ျဖတ္တာ၊ အုပ္စုဖြဲ႔ အဓမၼျပဳက်င့္တာနဲ႔ တျခား က်ဴးလြန္မႈေတြ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ စံနစ္တက် ႀကိဳတင္ ျပင္ဆင္မႈေတြ လုပ္ခဲ့တယ္လုိ႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

တကယ္လုိ႔ အေမရိကန္အစုိးရက ရုိဟင္ဂ်ာအေရးနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ လူမ်ဳိးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈအျဖစ္ သတ္မွတ္လုိက္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ အေမရိကန္က ျမန္မာအစုိးရအေပၚ ပုိမုိ ျပင္းထန္တဲ့ ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈေတြ မျဖစ္မေန ခ်မွတ္ရေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီလုိ သတ္မွတ္မယ့္အေပၚ သမၼတ Donald Trump အစုိးရအဖြဲ႔ အတြင္းက လူတခ်ဳိ႕အတြက္ စုိးရိမ္စရာ ျဖစ္ေစပါတယ္။

ရုိဟင္ဂ်ာ အမ်ဳိးသား၊ အမ်ဳိးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြဟာ အစုလုိက္အၿပံဳလုိက္ သတ္ျဖတ္တာ၊ ေလေၾကာင္းကေန ဗုံးက်ဲ တုိက္ခုိက္တာ၊ အုပ္စုဖြဲ႔ အဓမၼျပဳက်င့္တာ၊ ျပင္းထန္စြာ ရုိက္ႏွက္၊ ညွဥ္းပန္းတာနဲ႔ အိမ္ေတြကုိ မီးရိႈ႕တာေတြကုိ ခံခဲ့ၾကရေၾကာင္း ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၁ ႏုိင္ငံက စုံစမ္း စစ္ေဆးေရးမွဴး ၁၈ ဦး ပါ၀င္တဲ့ PILPG ႏုိင္ငံတကာဥပေဒနဲ႔ မူ၀ါဒေရးရာအဖြဲ႔ရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ျမန္မာစစ္တပ္အေနနဲ႔ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လုိ႔ သတ္မွတ္ဖုိ႔ အေမရိကန္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Mike Pompeo အေပၚ ဖိအားေပး ေျပာဆုိမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပုိင္းမွာ မႏွစ္ ၾသဂုတ္လတုန္းကျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္ ျမန္မာစစ္တပ္က နယ္ေျမ ရွင္းလင္းေရး လုပ္ေဆာင္စဥ္မွာ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ လူသားမ်ဳိးႏြယ္အေပၚ ဆန္႔က်င္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လုိ႔ သတ္မွတ္မယ့္ အဆုိျပဳခ်က္ကုိ အေမရိကန္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္က အလြယ္တကူ ေရွ႕သီတင္းပတ္အတြင္း ခ်မွတ္လိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါတယ္။

အဲဒီ အဆုိျပဳခ်က္မူၾကမ္းကုိ တင္သြင္းခဲ့တဲ့ Ohio ျပည္နယ္က ရီပတ္ဘလီကန္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ Steve Chabot က ၀န္ႀကီး Pompeo အေနန႔ဲ ဒီကိစၥမွာ ျပတ္ျပတ္သားသား ရပ္တည္ဖုိ႔ ေတာင္းဆုိလုိက္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္ခဲ့သူေတြကုိ ပိတ္ဆုိ႔အေရးယူတာနဲ႔ တျခား ျပစ္ဒဏ္ေတြ ခ်မွတ္ဖုိ႔အတြက္လည္း အဆုိျပဳခ်က္ မူၾကမ္းထဲမွာ ေတာင္းဆုိထားပါတယ္။

သမၼတ Trump အစုိးရကေတာ့ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈနဲ႔ လူသားမ်ဳိးႏြယ္အေပၚ ဆန္႔က်င္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လုိ႔ သတ္မွတ္လုိစိတ္ မရွိေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္လည္း အခုခ်ိန္ထိ လူမ်ဳိးစုအလုိက္ ရွင္းလင္းသုတ္သင္မႈ - Ethnic Cleansing ဆုိတဲ့ ေ၀ါဟာရကုိဘဲ ေရြးခ်ယ္ အသုံးျပဳေနတာပါ။ သမၼတ Trump အစုိးရက အဲဒီလုိ မသတ္မွတ္ေသးတာကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံ တရုတ္ဘက္ကုိ လုံးလုံး ပါသြားမွာကုိ စုိးရိမ္တာအျပင္ လက္ရွိ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ ဒီမုိကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လုပ္ငန္းေတြ ေအာင္ျမင္ေစလုိတဲ့အတြက္ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းေျပာဆုိမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။

ျမန္မာစစ္တပ္ကေတာ့ လူမ်ဳိးစုအလုိက္ ရွင္းလင္းသုတ္သင္တယ္ဆုိတဲ့ စြပ္စြဲ ေျပာဆုိမႈေတြကုိ ျငင္းဆုိထားၿပီး သူတုိ႔အေနနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ လုပ္ရပ္ေတြကုိ ႏွိမ္နင္းခဲ့တာလုိ႔ တုန္႔ျပန္ ေျပာဆုိပါတယ္။

ျမန္မာအစုိးရက ရခုိင္ျပည္နယ္က ထြက္ေျပးသြားၾကသူေတြကုိ ရုိဟင္ဂ်ာလုိ႔ ေခၚဆုိတာကုိ အသိအမွတ္မျပဳေပမယ့္ အဲဒီလူေတြ ေနရပ္ ျပန္လာႏုိင္ေရးအတြက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္အစုိးရနဲ႔ နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာ လက္မွတ္ေရးထုိးထားသလုိ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔လည္း ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈေတြ ရွိေနတာပါ။ ဒါ့အျပင္ ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္လာရင္ ေနဖုိ႔အတြက္ ေဆာက္ထားတဲ့ အိမ္ေတြကုိလည္း ကုလသမဂၢနဲ႔ ႏုိင္ငံတကာအသုိင္း၀ုိင္းက တာ၀န္ရွိသူေတြကုိ လုိက္လံ ျပသတာေတြလည္း ျမန္မာအစုိးရဘက္က လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လက္ရွိမွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းက အေျခအေနေတြဟာ ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္လာၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထုိင္ႏုိင္တဲ့ အေျခအေန မရွိေသးဘူးလုိ႔ ကုလသမဂၢ တာ၀န္ရွိသူေတြက ေျပာဆုိေနသလုိ ဒုကၡသည္ေတြကုိယ္တုိင္ကလည္း စုိးရိမ္မႈေတြ ရွိေနဆဲျဖစ္တာ အျပင္ သူတုိ႔ကုိ ႏုိင္ငံသားအျဖစ္ အသိအမွတ္ မျပဳတဲ့အတြက္ မျပန္လုိၾကေသးဘူးလုိ႔ ေျပာဆုိေနၾကပါတယ္။

ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး စုံစမ္း စစ္ေဆးေရးမွဴးေတြကေတာ့ ရုိဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လုိ႔ ေျပာဆုိထားၿပီး ရုိဟင္ဂ်ာအေရး အပါအ၀င္ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ အေထြေထြညီလာခံက အခု ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ခ်မွတ္ဖုိ႔ ရွိေနပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG