သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏုိ၀င္ဘာလ ၈ ရက္ေန႔မွာ က်င္းပမယ့္ အေမရိကန္သမၼတေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဲေပးၾကဖုိ႔ သီတင္း တပတ္ လုိေနေသးေပမယ့္လည္း ၀ါရွင္တန္ ဒီစီအပါအ၀င္ ျပည္နယ္ေပါင္း ၃၇ ျပည္နယ္မွာ ႀကိဳတင္မဲေပးခြင့္ ျပဳထားတယ္ဆုိေပမယ့္ တခ်ဳိ႕ျပည္နယ္ေတြမွာေတာ့ စက္တင္ဘာလ ၂၃ ရက္ေန႔ကစၿပီး ႀကိဳတင္မဲေတြကုိ ေပးေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအထဲမွာ ျမန္မာႏြယ္ဖြား အေမရိကန္ႏုိင္ငံသားေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

ႀကိဳတင္မဲေပးခြင့္နဲ႔ဆုိင္တဲ့ ျပဌာန္းခ်က္ေတြကုိ ျပည္နယ္တခုခ်င္းစီက ဆုံးျဖတ္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းကေတာ့ ႀကိဳတင္မဲေပးတဲ့သူ အေရအတြက္ဟာ ၇% သာ ရွိခဲ့တာပါ။ အဲဒီတုန္းက ႀကိဳတင္မဲေပးဖုိ႔အတြက္ ေနထုိင္မေကာင္းတာ၊ ေရြးေကာက္ပြဲေန႔မွာ ကုိယ့္အိမ္နဲ႔ ေ၀းတဲ့ေနရာ၊ ဥပမာအားျဖင့္ ေရျခား ေျမျခား တုိင္းတပါး ေဒသကုိ ေရာက္ေနတာ စတဲ့ ခုိင္လုံတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ ႀကိဳတင္ ေတာင္းခံၿပီးေတာ့မွသာ ပ်က္ကြက္မဲအျဖစ္နဲ႔ ႀကိဳတင္မဲေပးခြင့္ ရွိတာပါ။

ဒါေပမယ့္ ဒီႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာေတာ့ ႀကိဳတင္မဲေပးဖုိ႔အတြက္ အေၾကာင္းျပခ်က္ တစုံတရာ ျပစရာမလုိတဲ့အတြက္ ႏုိ၀င္ဘာ ၈ ရက္ေန႔မတုိင္ခင္ အေမရိကန္မဲဆႏၵရွင္ ၄၀% ေက်ာ္ဟာ မဲေပးၿပီးၾကၿပီး ျဖစ္လိမ့္မယ္လုိ႔ ယူဆေနၾကပါတယ္။

ႀကိဳတင္မဲေပးတဲ့သူေတြဟာ မဲေပးတဲ့ေန႔မွာ တန္းစီၿပီး မေစာင့္ခ်င္တာ ၊ အလုပ္မအားတဲ့အတြက္ မဲမေပးအားတာ၊ ခရီးလြန္ေနတာ စတဲ့အေၾကာင္း ျပခ်က္မ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ မဲမေပးလုိက္ရပဲ မရွိေအာင္ သက္ဆုိင္ရာ ျပည္နယ္အစုိးရ အသီးသီးက ႀကိဳတင္မဲေပးတဲ့စံနစ္ကုိ တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ ခြင့္ျပဳလာေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ႀကိဳတင္မဲေပးရတာ အဆင္ေျပတဲ့အေၾကာင္း West Virginia ျပည္နယ္က မဲဆႏၵရွင္တဦးျဖစ္သူ Joe Brookreson ကေတာ့ အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“မဲေပးတာဟာ အစဥ္အလာတခုလုိ ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ မဲေပးဖုိ႔ ဘယ္တုန္းကမွ မပ်က္ကြက္ခဲ့ဖူးပါဘူး။ ႀကိဳတင္မဲေပးတာက်ေတာ့လည္း အခ်ိန္ကုန္သက္သာၿပီး အဆင္ေျပတယ္ေလ။ အဲဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္ကေတာ့ ႀကိဳက္တယ္။”

Bruce Jones လုိ ပုဂၢဳိလ္ေတြက်ေတာ့လည္း - မဲေပးရမယ့္ ရက္နီးလာေလ အေျခအေနေတြက ပုိရႈပ္ေထြးေလ ျဖစ္ေလ့ရွိတာေၾကာင့္ ကိစၥၿပီးသြားေအာင္ ေစာေစာ မဲေပးလုိက္တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ ႀကိဳတင္ မဲေပးရတာကုိ ႀကိဳက္တယ္၊ ဘာျဖစ္လုိ႔လည္းဆုိေတာ့ အေျခအေနေတြက ပုိပုိၿပီး ရႈပ္ေထြးလာတတ္လြန္းလုိ႔ပါ။ မဲေပးရမယ့္ရက္နီးလာေလေလ ဖိအားေပးမႈေတြ မ်ားလာေလေလျဖစ္ေတာ့ မဲမေပးလုိက္ရတာမ်ဳိး မျဖစ္ခ်င္ဘူး။”

အေမရိကန္ေတြလုိပဲ အခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ႀကိဳတင္မဲေပးၾကတဲ့ ျမန္မာေတြလည္း အမ်ားအျပား ရွိေနတာပါ။

Indiana ျပည္နယ္၊ Fort Wayne ၿမိဳ႕မွာကုိယ္တုိင္ ႀကိဳတင္ မဲေပးခဲ့တဲ့အျပင္ အခုႏွစ္မွ မဲေပးခြင့္ရၾကတဲ့ ျမန္မာႏြယ္ဖြား၊ အေမရိကန္ႏုိင္ငံသားေတြပါ မဲေပးႏုိင္ေရးအတြက္ ေအာက္တုိဘာလ ၂၉ ရက္ေန႔က ကူညီလုပ္ေဆာင္ေပးျဖစ္ခဲ့တယ္လုိ႔ မမင္းမင္းေထြးငယ္က ေျပာပါတယ္။

“အဓိက ႀကိဳတင္မဲေပးရတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ Citizen တေယာက္အေနနဲ႔ ကိုယ္လုပ္သင့္လုပ္ထိုက္တယ္လို႔ လုပ္ျဖစ္သြားတာပါ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဘယ္သူ႔ကိုေရြးခ်ယ္မလဲဆိုတာကို ကိုယ့္ဟာကို ဆံုးျဖတ္ထားၿပီးသားဆိုေတာ့ အဲဒါေၾကာင့္မို႔ၾကိဳတင္ၿပီးေတာ့ ေပးလိုက္တာပါ။ ေနာက္တခုကေတာ့ ဒီမွာရွိေနတဲ့ ျမန္မာေတြေတာ္မ်ားမ်ား မိသားစုေတြက ဒီရက္ကအားလံုး အတြက္က ပိုၿပီးအဆင္ေျပတယ္။ ေနာက္ၿပီး သူတို႔လည္းအဆင္ေျပေအာင္ ဆိုၿပီးေတာ့ တခါတည္းအဲလိုသြားၿပီး မဲေပးျဖစ္တယ္။ တန္းစီတာကေတာ့ ႀကိဳတင္မဲေပးလည္း လိုင္းက အရွည္ႀကီးပဲ၊ အၾကာႀကီးေစာင့္ရတယ္။ ဒီ state ကေတာ့ Republican State ဆိုေတာ့ လက္ရွိလည္း Republican အမ်ားစုကပဲ အႏိုင္ရေနတယ္။ ဒါေပမယ့္ General election ကေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ အႏိုင္ရမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ကိုယ္ယံုၾကည္တဲ့လူ၊ ကိုယ္လက္ခံႏိုင္တဲ့လူကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္မဲေပးလို႔ရတယ္။ ျမန္မာေတြအမ်ားစုကေတာ့ က်မတို႔နဲ႔အတူသြားေပးတဲ့သူအမ်ားစုကေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ကို ပိုၿပီးေတာ့ စိတ္အားထက္သန္တဲ့ လူေတြျဖစ္တယ္။ Hillary Clinton ကို ပိုၿပီး သေဘာက်တဲ့ လူေတြျဖစ္တယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာလည္းDonald Trump ကို ၾကိဳက္တဲ့လူေတြလည္း ရွိမွာပါ။

Wisconsin ျပည္နယ္၊ Madison ၿမိဳ႕မွာ ေနထိုင္ေနတဲ့ ျမန္မာႏြယ္ဖြား၊ အေမရိကန္ႏုိင္ငံသူ မသင္းသင္းကလည္း ဘာေၾကာင့္ ႀကိဳတင္မဲေပးခဲ့တယ္ဆုိတာကုိ အခုလုိ ရွင္းျပပါတယ္။

“ႀကိဳတင္မဲေပးရတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းအရင္းကေတာ့ ၂ ခ်က္ရွိတယ္။ ၁ ခ်က္က အမ်ားမဲေပးတဲ့ ေန႔က်မွ သြားရင္ လူေတြအရမ္းမ်ားၿပီးေတာ့ တန္းစီေနရမွာစိုးတာရယ္၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်မေနတဲ့ ျပည္နယ္က အရမ္းေအးပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အျပင္မွာ အၾကာႀကီးေစာင့္ေနရမွာရယ္ အဲဒါေတြေၾကာင့္ က်မက ႀကိဳတင္မဲ အျမဲေပးေနၾကပါ။ ဒီမွာကေတာ့ ကိုယ္ေနတဲ့ ရပ္ကြက္အလိုက္ သတ္မွတ္ေပးထားတာရွိပါတယ္ ဘယ္မွာသြားၿပီးေတာ့ မဲေပးရမယ္ဆိုတာ။ က်မလိပ္စာက ဘယ္မွာ က်သလဲဆိုေတာ့ ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔ေကာင္စီရံုး လိုေနရာမ်ိဳးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီမွာ က်မတို႔က မဲသြားေပးရပါတယ္။ က်မမဲေပးခဲ့ရတာကေတာ့ စာရြက္ေပၚမွာပဲေပါ့ေနာ္ အ၀ိုင္းကေလးေပးထားတယ္။ ကိုယ္ေရြးတဲ့လူရဲ႕ နာမည္ရဲ႕ေဘးနားမွာ အ၀ိုင္းေလးကို ခဲတံနဲ႔ အမဲစက္ ထင္ေအာင္ျဖည့္ေပးရပါတယ္။ အခုႏွစ္မွာေတာ့ သမၼတရယ္ ျပည္နယ္ဆိုင္ရာ အမတ္ေရြးေကာက္ပြဲရယ္ ရွိပါတယ္။ အဲဒါရယ္ က်မမွတ္မိသေလာက္ေျပာရရင္ေတာ့ တရားသူႀကီးလားမသိဘူး က်မမဲေပးခဲ့ရပါတယ္။ က်မက Hillary Clinton ကိုမဲေပးခဲ့ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ေပးရသလဲဆိုေတာ့ Hillary Clinton ရဲ႕ Policy ကို က်မပိုၿပီးေတာ့ လက္ခံလို႔ပါ။ အခုေရြးေကာက္ပြဲနီးေတာ့မွပဲ FBI က Hillary Clinton ရဲ႕ Email ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ ထပ္ၿပီးေတာ့ စံုစမ္းမယ္ဆိုတဲ့ သတင္းေတြထြက္လာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီသတင္းေတြထြက္လာေပမယ့္လည္း က်မကေတာ့ Hillary ကိုေထာက္ခံမဲေပးဖို႔ကေတာ့ မေျပာင္းသြားပါဘူး။”

Hillary Clinton ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္စဥ္က အသုံးျပဳခဲ့တဲ့ အီးေမးလ္ အရႈပ္ေတာ္ပုံကိစၥအတြက္ FBI ျပည္ေထာင္စု စုံစမ္းေရးျဗဴရုိအေနနဲ႔ စုံစမ္း စစ္ေဆးမႈ အသစ္ေတြ ျပဳလုပ္ေနေၾကာင္း FBI ညြန္ၾကားေရးမွဴး James Comey က လႊတ္ေတာ္ကုိ အသိေပး အေၾကာင္းၾကားလုိက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ Hillary Clinton အေပၚ ေထာက္ခံမႈေတြ တျဖည္းျဖည္း က်ဆင္းလာမယ့္ အလားအလာ ရွိေပမယ့္ လူထုစစ္တမ္းေတြမွာ သမၼတေလာင္း Clinton ဟာ အသာစီး ရေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG