သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

အၾကမ္းဖက္မူဆိုင္ရာ ကေလးစိတ္ဒဏ္ရာ


စစ္တပ္ကပစ္ခတ္၍ နေအိမ္ထဲတြင္ ေသဆံုးသြားသည့္ ၇ ႏွစ္အရြယ္ မခင္မ်ဳိးခ်စ္အတြက္ ပူေဆြးေနၾကသည့္ မိသားစုဝင္မ်ား။ မႏၲေလး၊ မတ္ ၂၄၊ ၂၀၂၁
အၾကမ္းဖက္မူဆိုင္ရာ ကေလးစိတ္ဒဏ္ရာ
please wait

No media source currently available

0:00 0:07:00 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

စစ္အာဏာသိမ္း ဆန႔္က်င္ဆႏၵျပမူေတြထဲ အၾကမ္းဖက္ သတ္ျဖတ္ၿဖိဳခြင္းမူေတြေၾကာင့္၊ ကေလးေတြလည္း စိတ္ဒဏ္ရာ ရႏိုင္တယ္လို႔၊ စိတ္က်န္းမာေရး ပညာရွင္ေတြက ဆိုပါတယ္။

လက္နက္ရွိသူေတြက လက္နက္မဲ့သူေတြကို အၾကမ္းဖက္ႏွိမ္နင္းေနရာမွာ၊ မိဘနဲ ႔ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္းေတြဆီကတဆင့္ ခံစားရတာအျပင္၊ အျခားကေလးငယ္ေတြလည္း လမ္းေပၚမွာေရာ အိမ္ထဲ၊ မိဘရင္ခြင္ထဲမွာပါ၊ ပစ္သတ္ခံရတာေတြ ရွိလာခ်ိန္မွာ၊ အထူးသျဖင့္ တိုက္႐ိုက္မ်က္ဝါးထင္ထင္ ႀကဳံရတဲ့ ကေလးတခ်ိဳ ႔လည္း စိတ္ဒဏ္ရာ ရသြားႏိုင္ပါတယ္။ အခုအၾကမ္းဖက္မူေတြက၊ မႀကဳံစဖူး ကမာၻစစ္ (World War) ျဖစ္သလို၊ စစ္ေျမတလင္းမွာ ရက္ရက္စက္စက္ စစ္ဆင္တာ (Killing Field) မ်ိဳးလို၊ ႏိုင္ငံအႏွံ႔မွာ ခံစားေနရတာမို႔၊၊ ဒီ လူေၾကာင့္ျဖစ္ရတဲ့ ကပ္ေဘးမ်ိဳးကေန၊ ကေလးငယ္တခ်ဳိ ႔ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ စိတ္ဒဏ္ရာရႏိုင္တာပါလို႔၊ ကြၽမ္းက်င္သူေတြက ဆိုပါတယ္။

ကေလးသူငယ္ လူမမယ္အ႐ြယ္သဘာဝအရ၊ လူေရာစိတ္ပါ ႀကီးထြားဖြံၿဖိဳးၿပီး ယုံၾကည္မူရလာဖို႔အတြက္၊ မိဘအုပ္ထိန္းသူရဲ႕ အနီးကပ္ ေစာင့္ေရွာက္မူအေပၚ မီွခိုရေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုျဖစ္ေနတဲ့ ျပင္းထန္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မူေတြေၾကာင့္၊ မိသားစုနဲ႔ ျမန္မာ့လူ႔အသိုင္းအဝိုင္းကို ထိခိုက္ပ်က္စီးေစၿပီး၊ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ မီွခိုအားထားရာကိုပါ၊ စထိခိုက္လာေနပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ မိဘေဆြမ်ိဳးေတြ ပစ္သတ္၊ ႏွိပ္စက္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရတာ၊ ငိုယိုပူေဆြး ယူႀကဳံးမရျဖစ္ေနၾကတာ၊ ထြက္ေျပးေနရတာ၊ ကေလးတခ်ိဳ ႔ကိုယ္တိုင္လည္း မိဘေတြနဲ႔အတူ လိုက္ပါထြက္ေျပး ေနေရာေျပာင္းေ႐ြ ႔ေနရတာေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္လာရၾကာင့္၊ ကေလးေတြရဲ႕ ဒီမွီခိုရာ ထိခိုက္ပ်က္စီးလာတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ကေလးေတြရဲ႕ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ လုံၿခဳံမူထိခိုက္ပ်က္စီးသြားေစၿပီး၊၊ မိမိကိုယ္ကိုယ္ ယုံၾကည္မူ ဆုံး႐ုံးသြားႏိုင္ကာ၊ ခႏၶာကိုယ္က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ (Physical Health)၊ စိတ္က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ (Mental Health) နဲ႔ စိတ္ခံစားမူပိုင္းဆိုင္ရာ (Emotional Health) ႀကီးထြားဖြံ႕ၿဖိဳးမူ ျပႆနာ ေတြႀကဳံလာႏိုင္ပါတယ္။ အၫႊန႔္တလူလူနဲ႔ ႀကီးထြားဖြံ႕ၿဖိဳးရမယ့္ ကေလးအ႐ြယ္မွာ၊ ဒီစစ္ပြဲေတြရဲ႕သဘာဝေၾကာင့္၊ လူေတြထြက္ေျပးၾကရာကာ၊ အစာအဟာရခ်ိဳ ႔တဲ့မူ၊ ေနအိမ္အတည္တက် မရွိမူ၊ ေက်ာင္းမတက္ႏိုင္မူစတာေတြ ခံစားလာရၿပီး၊ ကေလးေတြမွာ ကိုယ္ေရာစိတ္ပါ အၫြန႔္ခ်ိဳးခံရသလို ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ကေလးငယ္ႀကီးထြားဖြံၿဖိဳးမူ အ႐ြယ္ကို အဓိက သုံးပိုင္းခြဲၿပီး၊ သူတို႔ရဲ႕ ေၾကာင့္ၾကစိုးရိမ္မူလကၡဏာေတြကို သတိျပဳ၊ သိရႈိႏိုင္ပါတယ္။ အငယ္ဆုံးအ႐ြယ္ (ေက်ာင္းမတက္ခင္အ႐ြယ္ - Pre-School) ေတြမွာ ေၾကာက္လန႔္စိတ္ ပိုရွိတာေၾကာင့္ မိဘေတြအေပၚမွာ ပိုတြယ္တာၿပီး၊ တြယ္ကပ္ေနတာ၊ ညမအိပ္ႏိုင္ဘဲ လန႔္ျဖန႔္ေနတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ နည္းနည္းႀကီးလာတဲ့ ေက်ာင္းတက္စအ႐ြယ္ (မူႀကိဳနဲ႔ မူလတန္းအ႐ြယ္) ေတြမွာေတာ့၊ အမူအက်င့္ (Behavior) စ ေျပာင္းလာၿပီး၊၊ နဂိုစရလာတဲ့ မိမိအေပၚမိမိ ယုံၾကည္မူ ျပန္ပ်က္သြားကာ၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ဖြံ႕ၿဖိးတိုးတက္မူ ေနာက္ျပန္ဆုတ္သြားတာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ လကၡဏာေတြအေနနဲ႔ စိုးရိမ္လြန္မူတာျဖစ္တဲ့ လက္မစုပ္ေနတာ၊ မိခင္ကို ပိုတြယ္လာတာ (Clinging Behavior)၊ ေက်ာင္းသြားဖို႔ ျငင္းဆိုလာတာ၊ ညအေမွာင္ကိုေၾကာက္တာ စတာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ ဒီထက္ နည္းနည္ထပ္ႀကီးတဲ့ ကေလးေတြမွာေတာ့၊ တခ်ိဳ ႔က ျဖစ္လာတဲ့ စိတ္ခံစားမူေတြကို သတိျပဳ ဖြင့္ေျပာလာႏိုင္ေပမယ့္ တခ်ိဳ ႔မွာေတာ့ သတိမျပဳမိဘဲ၊ ေျပာျပတဲ့အက်င့္လည္း မရွိေသးတာေၾကာင့္၊ အျခားလကၡဏာေတြအျဖစ္ ေခါင္းကိုက္တာ၊ ဗိုက္နာတာ စတာေတြနဲ႔ ျပလာတတ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆုံးကေလးအဆင့္အျဖစ္ သတ္မွတ္ႏိုင္ေသးတဲ့၊ လူငယ္လူ႐ြယ္ စဝင္လာခ်ိန္ ၁၃-၁၄ႏွစ္ (Adolescence) အ႐ြယ္မွာလည္း၊ လိုအပ္တဲ့ အိပ္စက္မူ အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္လာတာ၊ တခ်ိဳ ႔ေၾကာက္လန႔္ၿပီး မအိပ္ႏိုင္တာ၊ တခ်ိဳ ႔မွာေတာ့ အအိပ္လြန္ကဲသြားတာ (တစ္ေန႔လုံး တစ္ညလုံးအိပ္ေနတာ)၊ စိတ္လူပ္ရွားမူ အလြန္မ်ားေနတာ၊ အခ်င္းခ်င္း စကားမ်ားၾကတာ၊ စိတ္ခံစားမူျပင္းထန္ၿပီး မတည့္ၾကတာ (Emotional Conflict) အျပင္၊ ေနာက္ဆုံးအဆင့္မွာ စိတ္ထဲခံစားရတာကို မဖြင့္ဟတတ္တာေၾကာင့္၊ ႐ုတ္တရက္ ျဖစ္လာတဲ့ စိတ္ကိုယ္မထိန္းႏိုင္ဘဲ၊ ဆိုးသြမ္းလူငယ္အမူအက်င့္ (Delinquent Behavior) လုပ္မိတဲ့အဆင့္ထိ ေရာက္သြားကာ၊ မူးယစ္ေဆးနဲ႔ အရက္ေသာက္သုံးလာတာ၊ စြဲသြားတာေတြအထိကို ျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။

ဒီအေၾကာင္းအရာ ပိုမုိသိရိွနားလည္ႏိုင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္းက ၾသစေတးလ်အေျခစိုက္ စိတ္က်န္းမာေရး အထူးကုသမားေတာ္ႀကီးနဲ႔၊ ျမန္မာေဆးတကၠသိုလ္ေတြရဲ႕ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ပါေမာကၡ Dr. Raymond တင့္ေဝ ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။


==Unicode==

စစ်အာဏာသိမ်း ဆန့်ကျင်ဆန္ဒပြမူတွေထဲ အကြမ်းဖက် သတ်ဖြတ်ဖြိုခွင်းမူတွေကြောင့်၊ ကလေးတွေလည်း စိတ်ဒဏ်ရာ ရနိုင်တယ်လို့၊ စိတ်ကျန်းမာရေး ပညာရှင်တွေက ဆိုပါတယ်။

လက်နက်ရှိသူတွေက လက်နက်မဲ့သူတွေကို အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းနေရာမှာ၊ မိဘနဲ့ဆွေမျိုးသားချင်းတွေဆီကတဆင့် ခံစားရတာအပြင်၊ အခြားကလေးငယ်တွေလည်း လမ်းပေါ်မှာရော အိမ်ထဲ၊ မိဘရင်ခွင်ထဲမှာပါ၊ ပစ်သတ်ခံရတာတွေ ရှိလာချိန်မှာ၊ အထူးသဖြင့် တိုက်ရိုက်မျက်ဝါးထင်ထင် ကြုံရတဲ့ ကလေးတချို့လည်း စိတ်ဒဏ်ရာ ရသွားနိုင်ပါတယ်။ အခုအကြမ်းဖက်မူတွေက၊ မကြုံစဖူး ကမ္ဘာစစ် (World War) ဖြစ်သလို၊ စစ်မြေတလင်းမှာ ရက်ရက်စက်စက် စစ်ဆင်တာ (Killing Field) မျိုးလို၊ နိုင်ငံအနှံ့မှာ ခံစားနေရတာမို့၊၊ ဒီ လူကြောင့်ဖြစ်ရတဲ့ ကပ်ဘေးမျိုးကနေ၊ ကလေးငယ်တချို့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် စိတ်ဒဏ်ရာရနိုင်တာပါလို့၊ ကျွမ်းကျင်သူတွေက ဆိုပါတယ်။

ကလေးသူငယ် လူမမယ်အရွယ်သဘာဝအရ၊ လူရောစိတ်ပါ ကြီးထွားဖွံဖြိုးပြီး ယုံကြည်မူရလာဖို့အတွက်၊ မိဘအုပ်ထိန်းသူရဲ့ အနီးကပ် စောင့်ရှောက်မူအပေါ် မှီခိုရလေ့ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခုဖြစ်နေတဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ အကြမ်းဖက်မူတွေကြောင့်၊ မိသားစုနဲ့ မြန်မာ့လူ့အသိုင်းအဝိုင်းကို ထိခိုက်ပျက်စီးစေပြီး၊ ကလေးငယ်တွေရဲ့ မှီခိုအားထားရာကိုပါ၊ စထိခိုက်လာနေပါတယ်။ အထူးသဖြင့် မိဘဆွေမျိုးတွေ ပစ်သတ်၊ နှိပ်စက် ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရတာ၊ ငိုယိုပူဆွေး ယူကြုံးမရဖြစ်နေကြတာ၊ ထွက်ပြေးနေရတာ၊ ကလေးတချို့ကိုယ်တိုင်လည်း မိဘတွေနဲ့အတူ လိုက်ပါထွက်ပြေး နေရောပြောင်းရွေ့နေရတာတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်လာရကြာင့်၊ ကလေးတွေရဲ့ ဒီမှီခိုရာ ထိခိုက်ပျက်စီးလာတာပါ။ ဒါကြောင့် ကလေးတွေရဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုံခြုံမူထိခိုက်ပျက်စီးသွားစေပြီး၊၊ မိမိကိုယ်ကိုယ် ယုံကြည်မူ ဆုံးရုံးသွားနိုင်ကာ၊ ခန္ဓာကိုယ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ (Physical Health)၊ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ (Mental Health) နဲ့ စိတ်ခံစားမူပိုင်းဆိုင်ရာ (Emotional Health) ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးမူ ပြဿနာ တွေကြုံလာနိုင်ပါတယ်။ အညွှန့်တလူလူနဲ့ ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးရမယ့် ကလေးအရွယ်မှာ၊ ဒီစစ်ပွဲတွေရဲ့သဘာဝကြောင့်၊ လူတွေထွက်ပြေးကြရာကာ၊ အစာအဟာရချို့တဲ့မူ၊ နေအိမ်အတည်တကျ မရှိမူ၊ ကျောင်းမတက်နိုင်မူစတာတွေ ခံစားလာရပြီး၊ ကလေးတွေမှာ ကိုယ်ရောစိတ်ပါ အညွန့်ချိုးခံရသလို ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။

ဒီနေရာမှာ ကလေးငယ်ကြီးထွားဖွံဖြိုးမူ အရွယ်ကို အဓိက သုံးပိုင်းခွဲပြီး၊ သူတို့ရဲ့ ကြောင့်ကြစိုးရိမ်မူလက္ခဏာတွေကို သတိပြု၊ သိရှိုနိုင်ပါတယ်။ အငယ်ဆုံးအရွယ် (ကျောင်းမတက်ခင်အရွယ် - Pre-School) တွေမှာ ကြောက်လန့်စိတ် ပိုရှိတာကြောင့် မိဘတွေအပေါ်မှာ ပိုတွယ်တာပြီး၊ တွယ်ကပ်နေတာ၊ ညမအိပ်နိုင်ဘဲ လန့်ဖြန့်နေတာတွေ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ နောက် နည်းနည်းကြီးလာတဲ့ ကျောင်းတက်စအရွယ် (မူကြိုနဲ့ မူလတန်းအရွယ်) တွေမှာတော့၊ အမူအကျင့် (Behavior) စ ပြောင်းလာပြီး၊၊ နဂိုစရလာတဲ့ မိမိအပေါ်မိမိ ယုံကြည်မူ ပြန်ပျက်သွားကာ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိးတိုးတက်မူ နောက်ပြန်ဆုတ်သွားတာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ လက္ခဏာတွေအနေနဲ့ စိုးရိမ်လွန်မူတာဖြစ်တဲ့ လက်မစုပ်နေတာ၊ မိခင်ကို ပိုတွယ်လာတာ (Clinging Behavior)၊ ကျောင်းသွားဖို့ ငြင်းဆိုလာတာ၊ ညအမှောင်ကိုကြောက်တာ စတာတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ နောက် ဒီထက် နည်းနည်ထပ်ကြီးတဲ့ ကလေးတွေမှာတော့၊ တချို့က ဖြစ်လာတဲ့ စိတ်ခံစားမူတွေကို သတိပြု ဖွင့်ပြောလာနိုင်ပေမယ့် တချို့မှာတော့ သတိမပြုမိဘဲ၊ ပြောပြတဲ့အကျင့်လည်း မရှိသေးတာကြောင့်၊ အခြားလက္ခဏာတွေအဖြစ် ခေါင်းကိုက်တာ၊ ဗိုက်နာတာ စတာတွေနဲ့ ပြလာတတ်ပါတယ်။ နောက်ဆုံးကလေးအဆင့်အဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သေးတဲ့၊ လူငယ်လူရွယ် စဝင်လာချိန် ၁၃-၁၄နှစ် (Adolescence) အရွယ်မှာလည်း၊ လိုအပ်တဲ့ အိပ်စက်မူ အနှောက်အယှက် ဖြစ်လာတာ၊ တချို့ကြောက်လန့်ပြီး မအိပ်နိုင်တာ၊ တချို့မှာတော့ အအိပ်လွန်ကဲသွားတာ (တစ်နေ့လုံး တစ်ညလုံးအိပ်နေတာ)၊ စိတ်လူပ်ရှားမူ အလွန်များနေတာ၊ အချင်းချင်း စကားများကြတာ၊ စိတ်ခံစားမူပြင်းထန်ပြီး မတည့်ကြတာ (Emotional Conflict) အပြင်၊ နောက်ဆုံးအဆင့်မှာ စိတ်ထဲခံစားရတာကို မဖွင့်ဟတတ်တာကြောင့်၊ ရုတ်တရက် ဖြစ်လာတဲ့ စိတ်ကိုယ်မထိန်းနိုင်ဘဲ၊ ဆိုးသွမ်းလူငယ်အမူအကျင့် (Delinquent Behavior) လုပ်မိတဲ့အဆင့်ထိ ရောက်သွားကာ၊ မူးယစ်ဆေးနဲ့ အရက်သောက်သုံးလာတာ၊ စွဲသွားတာတွေအထိကို ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။

ဒီအကြောင်းအရာ ပိုမိုသိရှိနားလည်နိုင်ဖို့ ကိုဝင်းမင်းက သြစတေးလျအခြေစိုက် စိတ်ကျန်းမာရေး အထူးကုသမားတော်ကြီးနဲ့၊ မြန်မာဆေးတက္ကသိုလ်တွေရဲ့ ဂုဏ်ထူးဆောင်ပါမောက္ခ Dr. Raymond တင့်ဝေ ကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။

မွတ္ခ်က္မ်ားဖတ္ရန္

XS
SM
MD
LG