သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္း လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေန တပ္မေတာ္စံုစမ္းမည္


လံုၿခံဳေရးတပ္ကင္းလွည့္စဥ္

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္း နယ္ေျမရွင္းလင္းတဲ့ စစ္ဆင္ေရးမွာ ျမန္မာလံုၿခံဳေရးတပ္ေတြဘက္က လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ၊ တရားဥပေဒနဲ႔ မညီတဲ့ လုပ္ရပ္ေတြ က်ဳးလြန္ခဲ့မႈရွိမရွိ စံုစမ္းစစ္ေဆးဖို႔ ျမန္မာတပ္မေတာ္က စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႕ မေန႔ ၾကာသာပေတးေန႔က ဖဲြ႕စည္းလိုက္ပါတယ္။

ေဒသခံ မြတ္စလင္ ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚ ညွဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈေတြ၊ သတ္ျဖတ္မႈေတြ ဆိုးဆိုးရြားရြားျဖစ္ေနေၾကာင္း ျပင္းထန္တဲ့ စြပ္စဲြခ်က္ေတြ ေဖၚျပထားတဲ့ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုးရဲ႕ အစီရင္ခံစာ ၿပီးခဲ့တဲ့ သတင္းအပတ္တြင္း ထြက္ေပၚၿပီး ေနာက္ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီအပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာရာဇ၀တ္ခံုရံုး အထိ အစီရင္ခံတင္ျပဖို႕ ကုလသမဂၢအတြင္း ေဆြးေႏြးမႈေတြျဖစ္လာၿပီးေနာက္ ျမန္မာအစိုးရ ဘက္ကေရာ၊ တပ္မေတာ္ဘက္ကပါ အခုလို တုံ႔ျပန္လာတာျဖစ္ပါတယ္။ မအင္ၾကင္းႏိုင္က အျပည့္အစံုကို ဆက္ၿပီးတင္ျပမွာပါ။

ျမန္မာတပ္မေတာ္က စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႕ ဖြဲ႔စည္း(တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံး)
ျမန္မာတပ္မေတာ္က စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႕ ဖြဲ႔စည္း(တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံး)

OHCHR ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုးရဲ႕ အစီရင္ခံစာပါ စြပ္စဲြခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး လံုၿခံဳေရးတပ္ေတြဘက္က တကယ္ပဲ က်ဴးလြန္မႈရွိမရွိ တပ္မေတာ္ဘက္က ကိုယ္တိုင္စံုစမ္းစစ္ေဆးမယ့္ အဖဲြ႔မွာ- ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေအး၀င္း က ဥကၠဌအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္မွာျဖစ္ၿပီး ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ခြန္သန္႔ေဇာ္ထူး က ဒုဥကၠဌ နဲ႔ အဖဲြ႕၀င္ေတြအျဖစ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဳပ္ ေအာင္ေက်ာ္ဟိုး၊ ဗိုလ္မွဴး လွမ်ဳိးေက်ာ္နဲ႔ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး မ်ဳိး၀င္းေအာင္ တို႔ ပါ၀င္ပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္း ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာ ေဒသေတြမွာ နယ္ေျမရွင္းလင္းေရး စစ္ဆင္ေရးအတြင္း လံုၿခံဳေရးတပ္ေတြဘက္က ဥပေဒနဲ႔ မညီတဲ့လုပ္ရပ္ေတြနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြက်ဴးလြန္ခဲ့ျခင္း ရွိမရွိ တပ္မေတာ္ရဲ႕ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႔အေနနဲ႕ အေသအခ်ာ စံုစမ္းစစ္ေဆးမွာျဖစ္တယ္လို႔ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရံုးက မေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ ေၾကညာခ်က္မွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

တပ္မေတာ္ရဲ႕ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႔အေနနဲ႔ လံုၿခံဳေရးတပ္ေတြဘက္က က်ဴးလြန္ခဲ့တာေတြကို စစ္ေဆးၿပီး ေဖၚထုတ္အေရးယူမယ္ဆိုတဲ့အခ်က္ ကိုႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းဘက္က ယံုၾကည္မႈ မရွိေၾကာင္းျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္သံအဖဲြ႕အႀကီးအကဲေဟာင္း Priscilla Clapp ကေျပာပါတယ္။

“ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းမွာ ျမန္မာတပ္မေတာ္ကို ဘယ္သူမွ ယံုၾကည္မႈမရွိၾကပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ျပသနာရွိေနပါတယ္။ တကယ္လို႔ တပ္မေတာ္က သူတို႔ရဲ႕ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ အေပၚ ယံုၾကည္စိတ္ခ်မႈ ရွိေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ ကိုဖီအာနန္ဦးေဆာင္တဲ့ အႀကံေပးေကာ္မရွင္နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သင့္ပါတယ္။ ဒီေကာ္မရွင္ကို ႏိုင္ငံတကာျမင္ႏိုင္တယ္၊ ၿပီးေတာ့ ယံုၾကည္ေလးစားမႈလည္း ခံရပါတယ္။ ဒီနည္းလမ္းကပဲ တပ္မေတာ္အတြက္ ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအ၀ိုင္းရဲ႕ ယံုၾကည္မႈကို ရမွာျဖစ္ပါတယ္။”

ဒါေပမဲ့လည္း တပ္မေတာ္ဘက္ အခုလို ကိုယ္ပိုင္ စံုစမ္းေရးအဖဲြ႕ ဖဲြ႕ၿပီး စစ္ေဆးေဆာင္ရြက္တာဟာ ကုလသမဂၢရဲ႕ ဖိအားေပးမႈကို တုံ႔ျပန္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီလို လုပ္ေဆာင္မႈအေပၚမွာ ႏိုင္ငံတကာအဖဲြအစည္းရဲ႕ ဖိအား ဘယ္ေလာက္ထိ ေလ်ာ့က်သြားႏိုင္မလဲလို႔ တဆက္တည္းေမးျမန္းရာမွာ Priscilla Clapp က အခုလိုေျပာပါတယ္။

“တပ္မေတာ္အတြက္ အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းဟာ ကိုဖီအာနန္ ေကာ္မရွင္အဖဲြ႕နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တာပဲျဖစ္တယ္လို႔ က်မထပ္ၿပီး ေျပာခ်င္ပါတယ္။ တပ္မေတာ္က သူတို႔ဘာသာသူတို႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈ လုပ္တာဟာ ေျမေခြးကို ၾကက္ၿခံေစာင့္ခိုင္း သလိုျဖစ္ေနပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ တပ္မေတာ္က ဘာေတြလုပ္ခဲ့သလဲဆိုတာကို သူတို႔ စစ္ေဆးေရးအဖဲြ႕က စံုစမ္းေဖၚထုတ္မယ္ဆိုတဲ့ကိစၥက ယံုၾကည္ဖို႔ ခက္ပါတယ္။ အရင္အာဏာရွင္ေဟာင္း ဦးေန၀င္းလက္ထက္ ျဖတ္ေလးျဖတ္ ပံုစံမ်ဳိးအတိုင္း တပ္မေတာ္က က်င့္သံုးေနတယ္ဆိုတာ အလြန္ ထင္ရွားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီကေန႔ ကမၻာမွာ ၂၁ ရာစု စံသတ္မွတ္ထားတဲ့ အျပဳအမူအရေရာ၊ လူသားခ်င္းစာနာမႈရွဳေထာင့္အရပါ ဒီလိုလုပ္ရပ္မ်ဳိးဟာ ကိုက္ညီမႈမရွိပါဘူး။”

ၾကာသာပေတးေန႔က ထုတ္ျပန္တဲ့ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရဲ႕ ေၾကညာခ်က္မွာေတာ့ နယ္ေျမရွင္းလင္းေရးေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ေတြကို တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ေဘာင္အတြင္းကေန လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႕ ညီညြတ္စြာေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ အင္အားအလြန္အကြ်ံသံုးတာမ်ဳိးမျပဳလုပ္ဖို႔အရင္ကတည္းက ညြန္ၾကားထားတယ္လို႔ ေဖၚျပထားပါတယ္။ ဒါအျပင္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္ေၾကာင္း ခိုင္လံုတဲ့ အေထာက္အထားေတြ ေတြ႕ရွိပါက ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္တဲ့ မည္သူကိုမဆို ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ (၉)ရက္ေန႔က ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း နယ္စပ္ကင္းရဲစခန္း သံုးခု အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္ခံခဲ့ရၿပီး လံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕၀င္ (၁၀)ဦး ေသဆံုးခဲ့သလို၊ ေသနတ္ (၆၅)လက္အပါအ၀င္ လက္နက္ခဲယမ္း မီးေက်ာက္ေတြ ကို အၾကမ္းဖက္သမားေတြက လုယူသြားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီတိုက္ခိုက္မႈေတြမွာ ႏိုင္ငံရပ္ျခားက ရန္ပံုေငြပံပိုးမႈေတြပါ၀င္ေနေၾကာင္း မၾကာေသးခင္က ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ ICG ေခၚ ႏိုင္ငံတကာပဋိပကၡ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖဲြ႔ကလည္း အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ၿပီး သတိေပးထားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဒသတည္ၿငိမ္ေရးနဲ႔ ဖံြၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအလားအလာေတြအေပၚ အႀကီးအက်ယ္ၿခိမ္းေျခာက္လာေနတဲ့အတြက္ တပ္မေတာ္နဲ႕ ရဲတပ္ဖဲြ႕ေတြ ပူးေပါင္းၿပီး နယ္ေျမရွင္းလင္းတဲ့ စစ္ေဆးေရးကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ရံုးရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

ေဖေဖၚ၀ါရီလ (၈)ရက္ေန႔ ရက္စဲြနဲ႔ထုတ္ျပန္တဲ့ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာနရဲ႕ ေၾကညာခ်က္မွာေတာ့ OHCHR အစီရင္ခံစာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒုတိယ သမၼတ ဦးျမင့္ေဆြ ဦးေဆာင္တဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာင္မရွင္က တဆင့္ စြပ္စဲြခ်က္ေတြကို စံုစမ္းစစ္ေဆးေနေၾကာင္းနဲ႔ တကယ္လို႔ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ အေထာက္အားအခိုင္အမာရွိပါက အစိုးရအေနနဲ႔ လိုအပ္တဲ့ အေရးယူမႈေတြကို ျပဳလုပ္သြားမယ္လို႔ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီး Zeid al- Hussein နဲ႔ တယ္လီဖုန္းေျပာၾကားခ်ိန္မွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းေျပာၾကားခဲ့တယ္လို႔ ေဖၚျပထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG