သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ျမန္မာ့သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္က်ဆင္းမႈ ကုလလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ ေထာက္ျပ


Reuters သတင္းေထာက္ ၂ ဦး လႊတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ျမန္မာသံရံုးေရွ႕ ဆႏၵျပ (စက္တင္ဘာ ၇ ရက္ေန႔ ၂၀၁၈) (ဂ်ာကာတာ -အင္ဒိုနီးရွား)

ရခိုင္ျပည္နယ္ ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းအပါအဝင္ ျမန္မာႏိုင္ငံတဝွမ္း သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ က်ဆင္းလာေနၿပီး သတင္းမီဒီယာသမားေတြဟာ အာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ ဥပေဒပုဒ္မအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ျခိမ္းေျခာက္မႈေတြေအာက္မွာ အႏၱရာယ္ေတြနဲ႔ရင္ဆိုင္ သတင္းရယူေနရတဲ့အတြက္ စိုးရိမ္မကင္းျဖစ္စရာ အေနအထားျဖစ္လာေနတယ္လို႔ ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က ဒီကေန႔ အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။ အခုလိုကုလသမဂၢအပါအဝင္ ႏိုင္ငံတကာက စိုးရိမ္မကင္းျဖစ္လာေနတဲ့ သတင္းမီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္နည္းပါးလာေနတဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ သတင္းသမားေတြကို အကာအကြယ္ေပးႏိုင္ဖို႔ မီဒီယာဥပေဒရွိေပမဲ့လည္း လက္ေတြ႔မွာ အကာအကြယ္ေပးႏိုင္မႈ အားနည္းေနတယ္လို႔လည္း ျမန္မာ့သတင္းမီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္အေရး လႈပ္ရွားေနတဲ့သတင္းသမားေတြကလည္း ေျပာပါတယ္။ အေသးစိတ္ မဆုမြန္က ဆက္ေျပာျပေပးပါမယ္။

ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျမန္မာ့သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အေျခအေနဟာ အေတာ္ေလး စိုးရိ္မ္စရာအေနအထားကိုေရာက္ရွိေနၿပီး ျမန္မာသတင္းသမားေတြကို အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ အပါဝင္ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ဥပေဒပုဒ္မမ်ိဳးစံုနဲ႔ ဖမ္းဆီးအေရးယူေနတဲ့အတြက္ လြတ္လပ္စြာသတင္းရယူႏိုင္ဖို႔ သတင္းသမားေတြ အခက္ေတြ႔ေနၾကရတဲ့အေၾကာင္း ဆြစ္ဇာလန္ႏိုင္ငံ ဂ်နီဗာ အေျခစိုက္ ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကေန ဒီကေန႔ စက္တင္ဘာလ ၁၁ရက္ေန႔စြဲနဲ႔ ျမန္မာ့သတင္းမီဒီယာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။ ျမန္မာ သတင္းသမားေတြအေပၚ တည္ဆဲဥပေဒမ်ိဳးစံုနဲ ဖမ္းဆီးအေရးယူ တရားစြဲေထာင္ခ်ေနတာလိုမ်ိဳး လြတ္လပ္စြာသတင္းရယူခြင္႔ကို ျခိမ္းေျခာက္အႏၱရာယ္ျပဳေနတာေတြ ျပန္သံုးသပ္ဖို႔နဲ႔ သတင္းမီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္ကို ထိခိုက္ေအာင္ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ေဆာင္ရြက္ေနတာေတြကို ရပ္တန္႔ဖို႔ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္နာ မဟာမင္းၾကီး Michelle Bachelet ကလည္း ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္ သတင္းမီဒီယာသမားေတြကို ပုဒ္မအမ်ိဳးမ်ိုးနဲ႔တရားစြဲဆိုအေရးယူမႈေတြ ပိုတိုးလာသလို သတင္းရင္းျမစ္ေတြနဲ႔ သတင္းအခ်က္အလက္ရယူဖို႔ခက္ခဲမႈေတြရွိလာတာကလည္း အခုလို သတင္းမီဒီယာေတြနဲ႔ အစိုးရတာဝန္ရွိသူေတြၾကား ပိုၿပီးေတာ့မွ ထိပ္တုိက္ရင္ဆိုင္မႈေတြ ျဖစ္လာေစတယ္လို႔ ျမန္မာသတင္းသမားေတြက သံုးသပ္ပါတယ္။ အခုလို ကုလသမဂၢအပါအဝင္ ႏုိင္ငံတကာဘက္ကလည္း ျမန္မာ့သတင္းမီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ စိုးရိမ္မႈေတြကိုပိုျမင့္တက္လာေနတဲ့ အေနအထားအေပၚ ျမန္မာသတင္းမီဒီယာေကာင္စီအဖြဲ႔ဝင္ ဦးျမင့္ေက်ာ္က အခုလိုသံုးသပ္ပါတယ္။

"တရားစီရင္ေရးစနစ္က ပေရာဂေတြရယ္ ေနာက္တခုကေတာ့ တည္ဆဲဥပေဒထဲက ေခတ္နဲ႔ မဆီေလ်ာ္တဲ့ဥပေဒေတြ ျဖစ္ေနတာေတြက သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြကိုလည္း တိုက္ရိုက္ထိခိုက္ေစတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ တကယ့္ေျမျပင္မွာေပါ့ေနာ္ ပဋိပကၡ ဧရိယာေတြ တခ်ိဳ႕ေဒသေတြမွာ အာဏာရွိတဲ့လူေတြ ၊ ေနာက္ၿပီး လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းေတြကလည္း သတင္းသမားေတြကို သူတို႔အက်ိဳးစီးပြားဆန္႔က်င္တဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ၿခိမ္းေျခာက္တာေတြရွိတယ္။ အဲဒါမ်ိဳးကို တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးက တတ္ႏိုင္သမွွ ်အကာအကြယ္ေပးဖို႔ ၀တၱရားရွိတယ္။ သို႔ေသာ္ အဲဒါမ်ိဳးေတြလည္း ဥပေဒကာကြယ္ေပးတာမ်ိဳးေတြလည္း မရွိဘူး အားနည္းတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီ ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္တဲ့အေနအထားမ်ိဳးေတြ သြားျဖစ္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာအျမင္မွာေရာ ၊ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္စံခ်ိန္စံညြန္းအစီရင္ခံစာမွာေရာ သြားၿပီးထိခိုက္ေစတာအဲဒါေတြေၾကာင့္လို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ျမင္တယ္။

မဆုမြန္။ ။ တကယ္ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သတင္းမီဒီယာသမားေတြအေပၚ အကာအကြယ္ေပးႏိုင္တဲ့သတင္းမီဒီယာဥပေဒလို ဥပေဒမ်ိဳးရွိပါရက္နဲ႔ ဘာေၾကာင့္ သတင္းသမားေတြအေပၚ အကာအကြယ္ေပးႏုိင္မႈ အားနည္းေနရပါသလဲ ဒီအေပၚ သတင္းမီဒီယာဥပေဒအေပၚ လက္ေတြ႔အသံုးခ်မႈကေရာ ဘယ္လိုအေနအထားရွိပါသလဲ။

ဦးျမင့္ေက်ာ္။ ။သတင္းမီဒီယာဥပေဒ ကတကယ္တမ္းကို ေျပာရင္ေတာ့ cover လုပ္ႏိုင္တယ္ေပါ့ေနာ္ ။ လႊမ္းျခံဳႏိုင္တဲ့ ဧရိယာက သတင္းအခ်က္အလက္ ရပိုင္ခြင့္ဆိုတာရယ္ တခ်ိဳ႔ေသာအေျခအေနေတြမွာ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႔ေတြဆီက ကာကြယ္ေတာင္းခံႏိုင္ခြင့္ဆိုတာရယ္ ၊ ေနာက္တခုကေတာ့ အသေရဖ်က္မႈလိုမ်ိဳးမွာ သတင္းမီဒီယာဥပေဒနဲ႔လည္း စြဲဆိုႏိုင္သည္ဆိုတာရယ္ အက်ံဳး၀င္မႈက ဒီ၃ ခုပဲရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီသတင္းမီဒီယာဥပေဒ တခုတည္းဆိုရင္မလံုေလာက္ဘူး ေစာေစာကေျပာတဲ့ တည္ဆဲဥပေဒထဲကလည္း သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကို အာမခံတာမ်ိဳးေတြ ျပဌာန္းတာမ်ိဳးလုပ္ဖို႔ အေရးတၾကီးလုပ္ဖို႔လိုအပ္တယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။"

အခုလို သတင္းသမားေတြအေပၚ အစိုးရ၊ တပ္မေတာ္၊ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က တည္ဆဲဥပေဒေတြနဲ႔ တရားစြဲဆိုတာေတြ မ်ားလာရတဲ့ အေျခအေနအေနအထားအေပၚလည္း ျပည္ပအေျခစိုက္သတင္းဌာနက သတင္းေထာက္တဦးျဖစ္တဲ့ ျမန္မာသတင္းသမား ကိုသီဟေသြးကလည္း သံုးသပ္ပါတယ္။

"အေျခအေနကေတာ္ေတာ္ဆိုးလာတယ္ ဆိုးလာတယ္ဆိုတာက မီဒီယာေတြနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြ ေနာက္တခါ လံုၿခံဳေရးတာ၀န္ယူထားတဲ့ စစ္တပ္ၾကားမွာ ဒီလိုျပႆနာေတြျဖစ္တယ္ဆိုတာက က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္ရဲ႕ လက္ရွိမသဲမကြဲအေျခအေနေပါ့ေနာ္၊ အဲလိုမ်ိဳးအေျခအေနေတြေၾကာင့္ ဒီလိုလုပ္မွားကိုင္မွား ပဋိပကၡေတြ ဒီလိုစိုးရိမ္စိတ္နဲ႔ တံု႔ျပန္တဲ့ ကိစၥေတြအမ်ားႀကီးျဖစ္ခဲ့တာေပါ့ေနာ္။ ဘာပဲေျပာေျပာ သူတို႔က စိုးရိမ္စိတ္ရွိတယ္ဆိုတာကေတာ့ ေသခ်ာတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔ေတြမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တပ္မေတာ္လံုၿခံဳေရးအဖြဲ႔ေတြမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဒီေလာက္လြတ္လပ္တဲ့စနစ္ကို သူတို႔ ခ်က္ခ်င္းအဆင္သင့္မျဖစ္ဘူးဆိုတာ ေသခ်ာတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႔ ရုတ္တရက္တုံ႔ျပန္မႈေတြကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ သတင္းသမားေတြကို လက္ဦးရယူဖမ္းလိုက္တာတို႔ ၊ ပုဒ္မေတြနဲ႔ အေရးယူထားတာတို႔ စသျဖင့္ သူတို႔ဘက္ကို ကာကြယ္တဲ့ တံု႔ျပန္မႈေတြေတြ႔ရတာေပါ့။ အဲလိုတံု႔ျပန္တဲ့ ဆိုးက်ိဳးေတြကို က်ေနာ္တို႔ ညိွႏိႈင္းၿပီးေတာ့ အစိုးရဘက္ကေရာ၊ တပ္မေတာ္ဘက္ကေရာ လိုလိုလားလားနဲ႔ ေျပလည္မႈတခုေပါ့ေနာ္ က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္က သြားမယ္ဆိုရင္ စနစ္တခုနဲ႔ လြတ္လပ္မႈနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြရွိတဲ့အေနအထားတခုကို အားလံုးက ရည္ရြယ္ခ်က္ထားၿပီးေတာ့ ေျဖရွင္းခ်င္တဲ့စိတ္ရွိဖို႔လိုတယ္။ လြတ္လပ္မႈနဲ႔ ဒီမိုကေရစီကို တန္ဖိုးထားတဲ့ ဘက္ကို ဦးတည္ေျဖရွင္းမွာ က်ေနာ္တို႔ ေျပလည္မွာျဖစ္တယ္။ မဟုတ္ပဲနဲ႔ အခုလုပ္ေနတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ အေရးယူတာေတြက မွန္တယ္လို႔ တထစ္ခ် လုပ္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔သြားေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရးလမ္းေၾကာင္းကလည္း ကမာၻက စိုးရိမ္သလိုပဲ ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈေတြရွိတဲ့ လြတ္လပ္မႈကို ကန္႔သတ္တဲ့ ၊ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးေတြကို ကန္႔သတ္တဲ့ စနစ္ကိုျပန္သြားေနတယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်ရပါမယ္။"

ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က ဒီကေန႔ ထုတ္ျပန္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆုိင္ရာသတင္းမီဒီယာအစီရင္ခံစာထဲမွာေတာ့ ႐ခိုင္ျပည္နယ္အေရး သတင္းရယူခ်ိန္ လွ်ိဳ႕ဝွက္စာရြက္စာတမ္းေတြ လက္ဝယ္ေတြ႔ရွိမႈနဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္အက္ဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္ခံရပါတယ္ဆိုၿပီး အခုလို Reuters သတင္းသမားႏွစ္ဦး ေထာင္ခ်ခံလိုက္ရတဲ့ ကိစၥအပါအဝင္ မူးယစ္ေဆးဝါးေန႔ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ေတြ က်င္းပတဲ့ တိုင္းရင္းေဒသေတြမွာ သတင္းသမားေတြ သတင္းရယူခ်ိန္ အဖမ္းခံရတာမ်ိဳးေတြ ေနျပည္ေတာ္လႊတ္ေတာ္တြင္း ဒ႐ုန္းပ်ံသန္းၿပီး သတင္းရိုက္ယူခဲ့မႈေၾကာင့္ အဖမ္းဆီးခံရတာမ်ိဳးလို အျဖစ္အပ်က္ေတြကို စုစည္းေဖာ္ျပထားၿပီး ျမန္မာသတင္းသမားေတြဟာ အႏၱရာယ္ေတြၾကားကေန သတင္းရင္းျမစ္ကို လြတ္လပ္စြာရယူခြင့္နဲ႔ သတင္းအခ်က္အလက္ရယူဖို႔ ခက္ခဲလာေနတယ္ဆိုတာ သံုးသပ္တင္ျပထားပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG