သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ဆႏၵျပသူေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္ႏွိမ္နင္းမႈ ကန္သံအမတ္ႀကီး ျမန္မာဒုတိယ စစ္ေခါင္းေဆာင္နဲ႔ ေဆြးေႏြး


အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီး Thomas Vajda

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ စစ္တပ္က အာဏာသိမ္းတာကို ဆန္႔က်င္လႈပ္ရွားမႈေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္ ႏွိမ္နင္းမႈေတြအေပၚ စိုးရိမ္ေၾကာင္း အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီးက ျမန္မာဒုတိယစစ္ေခါင္းေဆာင္ကို ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။ အေမရိကန္ သံအမတ္ႀကီး Thomas Vajda ရဲ႕တယ္လီဖုန္းကေန ေျပာဆိုခ်က္ အေပၚမွာေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္က ဖဲြ႕စည္းထားတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေကာင္စီ ဒုဥကၠဌ ဒုဗိုလ္ခ်ဳပ္မူးႀကီးစိုးဝင္း က ဥပေဒနဲ႔အညီ ေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း တုံ႔ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကိုေတာ့ ကို၀င္းမင္းက ေျပာျပေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာတပ္မေတာ္ ဒုတိယကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္လည္းျဖစ္တဲ့ ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္မူးႀကီးစိုးဝင္းကို ေတြ႔ရတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းရင္းကို ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ အေမရိကန္သံရံုးေျပာခြင့္ရ Aryani Manring က

“ဒီအစည္းအေဝးရဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္က စစ္တပ္အေနနဲ႔ ဆႏၵျပသူေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္ေနတာေတြကို တကယ့္ကို အျမန္ဆံုး ရပ္တန္႔ေပးေရး အဓိက တိုက္တြန္းဖို႔ပါ။ ကၽြန္မတို႔အေနနဲ႔ ရက္ရက္စက္စက္ျဖစ္ခဲ့တာေတြ ေတြ႔ရတာမ်ားလြန္းေနပါၿပီ။”

ျမန္မာႏိုင္ငံစစ္တပ္ အင္အားသုံးႏွိမ္ႏွင္းေနတာေၾကာင့္ လူေပါင္း ၄၉ဦးထက္မနည္းေသဆုံးခဲ့ရတယ္လို႔ သံအမတ္ၾကီး Vajda က ထည့္ေျပာခဲ့တဲ့ ဒီေဆြးေႏြးပြဲထဲ အဓိကအေရးပါတဲ့အခ်က္ကိုေမးရာမွာ ေျပာခြင့္ရ Manring ကပဲ

“အခု အာဏာသိမ္းမူက ေရွ.ဆက္သြားလို႔မရႏိုင္ဘူးလို႔ အေမရိကန္ရဲ့ မူဝါဒမွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေျပာထားၿပီးပါၿပီ။ ဒီအဓိကအခ်က္ကို သံအမတ္ႀကီး ကလည္း ထပ္ေသခ်ာေအာင္ ေျပာခဲ့ ပါေသးတယ္။ ဒီအခ်က္က သိတဲ့အတိုင္း၊ သမၼတႀကီး Joe Biden အေနနဲ႔ ေအာက္ေျခအဆင့္ဆင့္ကို မွာထားၿပီးသားလဲျဖစ္ပါတယ္။”

ဒီေဆြးေႏြးပဲြမွာ သံအမတ္ႀကီး Vajda က အာဏာသိမ္းမူေၾကာင့္ ေရွ.ဆက္ စီးပြားေရးထိခိုက္မူနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ အထီးက်န္မူျဖစ္လာမွာကိုလည္း သတိေပးခဲ့ကာ၊ ေရွ.ဆက္မတိုးဘဲ၊ ေနာက္ျပန္လွည့္ဖို႔ေျပာခဲ့တာက ဘာကိုဆိုလိုပါလဲလို႔ေမးရာမွာ Manring ကဆက္ၿပီး

“ဒါက ဒီမိုကေရစီနည္းက် ေရြးခ်ယ္ထားတဲ့ အစိုးရကို ျပန္ေဖာ္ေပးဖို႔ပါ။ အဲ့ဒီေတာ့ ကၽြန္မတို႔ စေျပာခဲ့တဲအခ်က္ေတြျဖစ္တဲ့ ဆႏၵျပသူေတြကို အၾကမ္းဖက္ေနတာရပ္ဖို႔ မတရားဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းထားတဲ့သူေတြကို ျပန္လႊတ္ဖို႔ အားလံုး အႀကံဳးဝင္ပါတယ္။”

အခုလို ျမန္မာစစ္တပ္ဘက္က ျပန္တံု႔ျပန္ခဲ့တာကို တပ္က ထိန္းခ်ဳပ္ထားတဲ့ သတင္းမီဒီယာေတြမွာ ၾကားခဲ့ရပံုကို ဆႏၵျပပြဲမွာ ဦးေဆာင္ပါ၀င္ေနတဲ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ဥကၠဌ ကိုဥဂၢါျမတ္ က

“သံအမတ္ႀကီးကို သူတို႔ကေတာ့ ဥပေဒနဲ႔အညီ လံုၿခံဳေရးအနိမ့္ဆံုးနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ေတာ့ ျပန္ေျဖတယ္လို႔ေတာ့ ၾကားတင္ခင္ဗ်။”

ဒီအေပၚ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေဟာင္း ကိုဂ်င္မီကလည္း ဒါက အရင္က ထံုးစံအတိုင္း ဥပေဒ မခ်ိဳးေဖာက္ဘူး အင္အားအလြန္အကၽြံ မသံုးဘူးလို႔ ေျပာတာပါပဲလို႔ ဆိုပါတယ္။

“စတင္ အာဏာသိမ္းစဥ္ကတည္းက သူတို႔ ေရးဆြဲခဲ့တဲ့ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ ကို ခ်ိဳးေဖာက္ၿပီးျဖစ္တယ္ ။ သူတို႔ အခုေျပာေနတာ အကုန္လံုးကလည္း ဥပေဒနဲ႔ မညီဘူး။”

အဲဒီေတာ့ အခုလို စစ္တပ္ဘက္က ျပန္ေျဖရွင္းလာတာကို ဘယ္လို တံု႔ျပန္ခ်င္ပါသလဲလို႔ ေမးရာမွာ လက္ရွိ Generation Z ျဖစ္တဲ့ ကိုဥဂၢါျမတ္ က

“ဒါကေတာ့ လိမ္ေနတာပဲေလခင္ဗ် က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ေျမျပင္မွာဆိုရင္ လူေတြ ေသတဲ့ Record ေတြလည္း သက္ေသေတြလည္း ရွိေနတယ္။သူတို႔ ကိုယ္တိုင္ အင္အားအလံုးအရင္းနဲ႔ ဆႏၵျပအုပ္စုေတြကို ၿဖိဳခြဲေနတာလည္း ေတြ႔တယ္ေလ ၊ ၿပီးေတာ့ ရာဘာက်ည္ေတြလည္း မဟုတ္ပဲနဲ႔ က်ည္ဆံအစစ္ေတြနဲ႔ ပစ္ေနတယ္ ဆိုတာက သက္ေသေတြလည္း ရွိေနၿပီ။”

ကိုဂ်င္မီကလည္း ျပည္သူကိုေရာ ႏိုင္ငံတကာကိုပါ လိမ္ဖို႔ ခက္သြားၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။

“လူတေယာက္ခ်င္းစီရဲ႕လက္ထဲမွာ မိုဘိုင္းဖုန္းေတြရွိတယ္ အေထာက္အထားေတြေရာ ဗီြဒီယို မွတ္တမ္းေတြေရာ ဒီ စနိက္ပါေတြကို အသံုးျပဳၿပီးေတာ့ လူေတြေခါင္းကိုခ်ိန္ၿပီးေတာ့ ပစ္တဲ့မွတ္တမ္းေတြရွိတယ္။”

ဒီေနရာမွာ ေရွ႕မွာဆက္ၿပီး အေရးႀကီးတာကိုေတာ့ ေဆးတကၠသိုလ္ ၂ ေနာက္ဆုံးႏွစ္ ေဆးေက်ာင္းသားျဖစ္တဲ့ ကိုဥဂၢါျမတ္ က

“ဒီလိုမ်ိဳး အက်မ္းဖက္ ၿဖိဳခြဲေနတာ ဆက္ရွိေနမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ စိုးရိမ္ေနၾကတယ္ေပါ့ေနာ္ ဒီအေပၚမွာ ႏိုင္ငံတကာက ဖိအားေတြေပးဖို႔အတြက္ပဲ က်ေနာ္တို႔ ဆႏၵျပ ျပည္သူေတြေမွ်ာ္လင့္တယ္ခင္ဗ်။”

ဒါ့အျပင္ ဖိႏိွပ္မႈေတြလုပ္ေနတဲ့ တပ္မေတာ္အေပၚကို ကိုဂ်င္မီက

“တပ္မေတာ္ တပ္မေတာ္ဆိုၿပီးေတာ့ သိမ္းက်ံဳးၿပီးေျပာေနတာ က်ေနာ္ရင္နာတယ္ခင္ဗ်။ အမွန္အတိုင္းေျပာရင္ေတာ့ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ျဖစ္တဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္က ပုဂၢိဳလ္ေရး အက်ိဳးစီးပြားကို အေျခခံၿပီးေတာ့ တပ္မေတာ္ကို ဆြဲသံုးေနတဲ့ ကိစၥက အင္မတန္ စိတ္မေကာင္းပါဘူး။”

တကယ္ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အခုလို အေသအေျပာက္မ်ားေနတဲ့ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ပစ္ခတ္ၿဖိဳခြဲမႈေတြအေပၚ ႏိုင္ငံတကာ ေခါင္းေဆာင္ေတြဘက္မွာလည္း စိုးရိမ္မႈေတြ ပိုတိုးထုတ္ျပန္လာပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


............

ဆန္ဒပြသူတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှု ကန်သံအမတ်ကြီး မြန်မာဒုတိယစစ်ခေါင်းဆောင်နဲ့ ဆွေးနွေး

(Unicode)

မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းတာကို ဆန့်ကျင်လှုပ်ရှားမှုတွေအပေါ် အကြမ်းဖက် နှိမ်နင်းမှုတွေအပေါ် စိုးရိမ်ကြောင်း အမေရိကန် သံအမတ်ကြီးက မြန်မာဒုတိယစစ်ခေါင်းဆောင်ကို ပြောဆိုလိုက်ပါတယ်။ အမေရိကန် သံအမတ်ကြီး Thomas Vajda ရဲ့တယ်လီဖုန်းကနေ ပြောဆိုချက် အပေါ်မှာတော့ မြန်မာစစ်တပ်က ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ဒုဥက္ကဌ ဒုဗိုလ်ချုပ်မူးကြီးစိုးဝင်း က ဥပဒေနဲ့အညီ ဆောင်ရွက်နေကြောင်း တုံ့ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ အပြည့်အစုံကိုတော့ ကိုဝင်းမင်းက ပြောပြပေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

မြန်မာတပ်မတော် ဒုတိယကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်လည်းဖြစ်တဲ့ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မူးကြီးစိုးဝင်းကို တွေ့ရတဲ့ အဓိကအကြောင်းရင်းကို မြန်မာနိုင်ငံရှိ အမေရိကန်သံရုံးပြောခွင့်ရ Aryani Manring က

“ဒီအစည်းအဝေးရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က စစ်တပ်အနေနဲ့ ဆန္ဒပြသူတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်နေတာတွေကို တကယ့်ကို အမြန်ဆုံး ရပ်တန့်ပေးရေး အဓိက တိုက်တွန်းဖို့ပါ။ ကျွန်မတို့အနေနဲ့ ရက်ရက်စက်စက်ဖြစ်ခဲ့တာတွေ တွေ့ရတာများလွန်းနေပါပြီ။”

မြန်မာနိုင်ငံစစ်တပ် အင်အားသုံးနှိမ်နှင်းနေတာကြောင့် လူပေါင်း ၄၉ဦးထက်မနည်းသေဆုံးခဲ့ရတယ်လို့ သံအမတ်ကြီး Vajda က ထည့်ပြောခဲ့တဲ့ ဒီဆွေးနွေးပွဲထဲ အဓိကအရေးပါတဲ့အချက်ကိုမေးရာမှာ ပြောခွင့်ရ Manring ကပဲ

“အခု အာဏာသိမ်းမူက ရှေ.ဆက်သွားလို့မရနိုင်ဘူးလို့ အမေရိကန်ရဲ့ မူဝါဒမှာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပြောထားပြီးပါပြီ။ ဒီအဓိကအချက်ကို သံအမတ်ကြီး ကလည်း ထပ်သေချာအောင် ပြောခဲ့ ပါသေးတယ်။ ဒီအချက်က သိတဲ့အတိုင်း၊ သမ္မတကြီး Joe Biden အနေနဲ့ အောက်ခြေအဆင့်ဆင့်ကို မှာထားပြီးသားလဲဖြစ်ပါတယ်။”

ဒီဆွေးနွေးပွဲမှာ သံအမတ်ကြီး Vajda က အာဏာသိမ်းမူကြောင့် ရှေ.ဆက် စီးပွားရေးထိခိုက်မူနဲ့ နိုင်ငံတကာ အထီးကျန်မူဖြစ်လာမှာကိုလည်း သတိပေးခဲ့ကာ၊ ရှေ.ဆက်မတိုးဘဲ၊ နောက်ပြန်လှည့်ဖို့ပြောခဲ့တာက ဘာကိုဆိုလိုပါလဲလို့မေးရာမှာ Manring ကဆက်ပြီး

“ဒါက ဒီမိုကရေစီနည်းကျ ရွေးချယ်ထားတဲ့ အစိုးရကို ပြန်ဖော်ပေးဖို့ပါ။ အဲ့ဒီတော့ ကျွန်မတို့ စပြောခဲ့တဲအချက်တွေဖြစ်တဲ့ ဆန္ဒပြသူတွေကို အကြမ်းဖက်နေတာရပ်ဖို့ မတရားဖမ်းဆီး ထိန်းသိမ်းထားတဲ့သူတွေကို ပြန်လွှတ်ဖို့ အားလုံး အကြုံးဝင်ပါတယ်။”

အခုလို မြန်မာစစ်တပ်ဘက်က ပြန်တုံ့ပြန်ခဲ့တာကို တပ်က ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ သတင်းမီဒီယာတွေမှာ ကြားခဲ့ရပုံကို ဆန္ဒပြပွဲမှာ ဦးဆောင်ပါဝင်နေတဲ့ ကျောင်းသားသမဂ္ဂ ဥက္ကဌ ကိုဥဂ္ဂါမြတ် က

“သံအမတ်ကြီးကို သူတို့ကတော့ ဥပဒေနဲ့အညီ လုံခြုံရေးအနိမ့်ဆုံးနဲ့ ဆောင်ရွက်နေတယ်လို့တော့ ပြန်ဖြေတယ်လို့တော့ ကြားတင်ခင်ဗျ။”

ဒီအပေါ် ၈၈ မျိုးဆက် ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်ဟောင်း ကိုဂျင်မီကလည်း ဒါက အရင်က ထုံးစံအတိုင်း ဥပဒေ မချိုးဖောက်ဘူး အင်အားအလွန်အကျွံ မသုံးဘူးလို့ ပြောတာပါပဲလို့ ဆိုပါတယ်။

“စတင် အာဏာသိမ်းစဉ်ကတည်းက သူတို့ ရေးဆွဲခဲ့တဲ့ ၂၀၀၈ အခြေခံဥပဒေ ကို ချိုးဖောက်ပြီးဖြစ်တယ် ။ သူတို့ အခုပြောနေတာ အကုန်လုံးကလည်း ဥပဒေနဲ့ မညီဘူး။”

အဲဒီတော့ အခုလို စစ်တပ်ဘက်က ပြန်ဖြေရှင်းလာတာကို ဘယ်လို တုံ့ပြန်ချင်ပါသလဲလို့ မေးရာမှာ လက်ရှိ Generation Z ဖြစ်တဲ့ ကိုဥဂ္ဂါမြတ် က

“ဒါကတော့ လိမ်နေတာပဲလေခင်ဗျ ကျနော်တို့ကတော့ မြေပြင်မှာဆိုရင် လူတွေ သေတဲ့ Record တွေလည်း သက်သေတွေလည်း ရှိနေတယ်။သူတို့ ကိုယ်တိုင် အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ ဆန္ဒပြအုပ်စုတွေကို ဖြိုခွဲနေတာလည်း တွေ့တယ်လေ ၊ ပြီးတော့ ရာဘာကျည်တွေလည်း မဟုတ်ပဲနဲ့ ကျည်ဆံအစစ်တွေနဲ့ ပစ်နေတယ် ဆိုတာက သက်သေတွေလည်း ရှိနေပြီ။”

ကိုဂျင်မီကလည်း ပြည်သူကိုရော နိုင်ငံတကာကိုပါ လိမ်ဖို့ ခက်သွားပြီလို့ ဆိုပါတယ်။

“လူတယောက်ချင်းစီရဲ့လက်ထဲမှာ မိုဘိုင်းဖုန်းတွေရှိတယ် အထောက်အထားတွေရော ဗွီဒီယို မှတ်တမ်းတွေရော ဒီ စနိက်ပါတွေကို အသုံးပြုပြီးတော့ လူတွေခေါင်းကိုချိန်ပြီးတော့ ပစ်တဲ့မှတ်တမ်းတွေရှိတယ်။”

ဒီနေရာမှာ ရှေ့မှာဆက်ပြီး အရေးကြီးတာကိုတော့ ဆေးတက္ကသိုလ် ၂ နောက်ဆုံးနှစ် ဆေးကျောင်းသားဖြစ်တဲ့ ကိုဥဂ္ဂါမြတ် က

“ဒီလိုမျိုး အကျမ်းဖက် ဖြိုခွဲနေတာ ဆက်ရှိနေမှာဖြစ်တဲ့အတွက် စိုးရိမ်နေကြတယ်ပေါ့နော် ဒီအပေါ်မှာ နိုင်ငံတကာက ဖိအားတွေပေးဖို့အတွက်ပဲ ကျနော်တို့ ဆန္ဒပြ ပြည်သူတွေမျှော်လင့်တယ်ခင်ဗျ။”

ဒါ့အပြင် ဖိနှိပ်မှုတွေလုပ်နေတဲ့ တပ်မတော်အပေါ်ကို ကိုဂျင်မီက

“တပ်မတော် တပ်မတော်ဆိုပြီးတော့ သိမ်းကျုံးပြီးပြောနေတာ ကျနော်ရင်နာတယ်ခင်ဗျ။ အမှန်အတိုင်းပြောရင်တော့ တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်ဖြစ်တဲ့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အကျိုးစီးပွားကို အခြေခံပြီးတော့ တပ်မတော်ကို ဆွဲသုံးနေတဲ့ ကိစ္စက အင်မတန် စိတ်မကောင်းပါဘူး။”

တကယ်တော့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အခုလို အသေအပြောက်များနေတဲ့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပစ်ခတ်ဖြိုခွဲမှုတွေအပေါ် နိုင်ငံတကာ ခေါင်းဆောင်တွေဘက်မှာလည်း စိုးရိမ်မှုတွေ ပိုတိုးထုတ်ပြန်လာပါတယ်။

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္နယ္အသီးသီးအလိုက္ရလဒ္မ်ား

XS
SM
MD
LG