သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရခိုင္အေရး အျဖစ္မွန္ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းဖို႔ ေစာင့္ၾကည့္သူေတြတိုက္တြန္း


အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ စံုစမ္းေတြ႔ရွိခ်က္ေတြက ကုလသမဂၢက ဖဲြ႔စည္းေပးထားတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလအခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး အဖဲြ႔ရဲ႕ အစီရင္ခံစာပါအခ်က္ေတြနဲ႔ ကိုက္ညီတယ္လို႔ ကုလလံုျခံဳေရးေကာင္စီ ျမန္မာ့အေရးေဆြးေႏြးပြဲမွာ အေမရိကန္က ထုတ္ေျပာလိုက္တဲ့အေပၚ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ ဖံုးကြယ္ျငင္းပယ္မေနပဲ အျဖစ္မွန္ကို ရင္ဆိုင္ပါလို႔ ရခိုင္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေနသူေတြက တိုက္တြန္းေျပာဆိုလို္က္ပါတယ္။ ရခိုင္အေရးဟာ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕လံုျခံဳေရးကို ျခိမ္းေျခာက္လာေနတယ္လို႔ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွာ စိုးရိမ္မကင္း ေျပာဆိုမႈေတြအေပၚမွာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ကိုယ့္ႏုိင္ငံတခုတည္းအေရးထက္ ေဒသတြင္းလံုျခံဳေရးကို အေလးထား စဥ္းစားဖို႔လိုအပ္လာၿပီလို႔အၾကံေပးၾကပါတယ္။ မဆုမြန္ စုစည္းတင္ျပထားပါတယ္။

ၾသဂုတ္လ ၂၈ရက္ေန႔ မေန႔အဂၤါေန႔က လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ ျပဳလုပ္တဲ့ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ Antonio Guterres ကိုယ္တုိင္ တက္ေရာက္တဲ့ ျမန္မာ့အေရး တံခါးဖြင့္ေဆြးေႏြးပဲြမွာ- အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ကုလသမဂၢဆိုင္ရာ သံအမတ္ႀကီး Nikki Haley က အေမရိကန္အစိုးရဘက္က စံုစမ္းေတြ႔ရွိထားတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းမွာ ရိုဟင္ဂ်ာမူဆလင္ေတြ အေပၚ ျမန္မာလံုၿခံဳေရးတပ္ေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြဟာ လူၾကားလို႔ေတာင္ မေကာင္းတဲ့ ရာဇဝတ္ျပစ္မႈေတြျဖစ္ၿပီး ဒီစံုစမ္းခ်က္ေတြဟာ ကုလသမဂၢက ဖဲြ႔စည္းေပးထားတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလအခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး အဖဲြ႔ရဲ႕ အစီရင္ခံစာပါအခ်က္ေတြနဲ႔ ကိုက္ညီတယ္လို႔ အေမရိကန္က ထုတ္ေျပာလိုက္ပါတယ္။အခုလိုမ်ိဳး ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ ကုလက ေထာက္ျပေျပာဆိုေနတဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြ အေပၚ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ ျငင္းဆန္ေနမယ့္အစား အျဖစ္မွန္ကို ရင္ဆုိင္ေျဖရွင္းသင့္ပါၿပီလို႔ ရခိုင္အေရးေလ့လာအကဲခတ္ေနတဲ့ ေဒါက္တာခင္ေဇာ္ဝင္းက တိုက္တြန္းပါတယ္။

"US ရဲ႕ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြက UN နဲ႔ အတူတူပဲ ထပ္တူပဲလို႔ေျပာတယ္ေနာ္။ အဲဒါကို ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔က ဒီဟာကို ပယ္ခ်ပါတယ္ဆိုတာက သိပ္လြန္လြန္းအားႀကီး သြားတယ္ေနာ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တို႔ဘာတို႔မွာ ေတြ႔ထားၿပီးၿပီ။ အဲဒါကို ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔က လက္မခံႏိုင္ဘူး ၊ ဒီဟာေတြက မွားေနပါတယ္၊ ဒါကိုပယ္ခ်ပါတယ္ ဆိုရင္ အရမ္းကို ကြာဟမႈက မ်ားၿပီးေတာ့ ကိုယ္ကတဖက္တည္း ဟိုဘက္က အမ်ားႀကီး ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ယုတိၱယိ ယုတၱယာကလည္း အရမ္းကို ျပစ္မႈက ထင္ရွားေနၿပီ အဲဒါကို ေနျပည္ေတာ္မွာရွိတဲ့ ျမန္မာအစိုးရအဖြဲ႔တဖြဲ႕ကပဲ မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ျငင္းတာကေတာ့ သဘာ၀ကို မက်ေတာ့ဘူး။ ရွက္ဖို႔လည္းေကာင္းတယ္ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ ရဲရဲ၀ံ႔၀႔ံရင္ဆိုင္ပါ့ ဆိုတာကို သူတို႕က မလုပ္ဘူး ေရွ႕ေလ်ာက္ကေတာ့ ဆိုးဖို႔ပဲ ရွိေတာ့တယ္။"

လံုၿခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ ျမန္မာ့အေရးေဆြးေႏြးပဲြမွာ အလွည့္က် ဥကၠ႒ ျဖစ္တဲ့ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ FCO ေခၚ ႏိုင္ငံျခားေရးဌာန႐ုံး ရဲ႕ ဓနသဟာရနဲ႔ ကုလသမဂၢေရးရာ ၀န္ႀကီး Lord Ahmad က ဒီအစီရင္ခံစာပါ အခ်က္ေတြအရ အခုလို ႐ိုဟင္ဂ်ာမူဆလင္ေတြကို ျမန္မာစစ္တပ္က အတင္းအၾကပ္ေမာင္းထုတ္ခဲ့တဲ့ စစ္ဆင္ေရးေတြဟာ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႕လံဳၿခံဳေရးကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနၿပီလို႔ ေျပာဆိုခဲ့တာပါ။ ဒီအေပၚ ျမန္မာႏုိင္ငံအေနနဲ႔ အခုလို ကမာၻကပါ စိုးရိမ္လာေနတဲ့ ေဒသတြင္း လံုျခံဳေရးကိစၥေတြကို အေလးအနက္ထား စဥ္းစားေဆာင္ရြက္သင့္ၿပီလို႔ ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ေဟာင္း ကိုဖီအာနန္ ဦးေဆာင္တဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ အၾကံေပးေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ဝင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးေအးလြင္က အၾကံျပဳပါတယ္။

"က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီကိစၥရပ္ဟာ တိုင္းျပည္တျပည္နယ္ထဲနဲ႔ ျဖစ္ေနတဲ့ ကိစၥရပ္မဟုတ္ေတာ့ဘူး ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ဒီဒုကၡသည္မ်ားဟာ ဒီရခိုင္ေလာေလာဆည္ျဖစ္တဲ့ ကိစၥမတိုင္ခင္ကတည္းကိုက ဒုကၡသည္ေတြက ကမာၻအႏွံ႔ကိုေရာက္ေနၾကတာရွိတယ္ေလ။ အဲဒီေတာ့ ဒုကၡသည္ျပႆနာနဲ႔ တြဲဖက္ၿပီးေတာ့ ဒီပဋိပကၡကို ထပ္ေဆာင္းလိုက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီဟာက ျပည္ေထာင္စု တခုတည္းရဲ႕ အေရးမဟုတ္ေတာ့ပဲနဲ႔ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကိစၥျဖစ္သြားၿပီလို႔ က်ေနာ္တို႔ျမင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ေကာ္မရွင္ကလည္း အဲ့ဒါကို သေဘာေပါက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ အားလံုး စုစုစည္စည္းနဲ႔ ႏိုင္ငံေပါင္းစံုကေနေပါင္းၿပီးေတာ့ အေျဖတခုရွာဖို႔အတြက္ လိုအပ္တယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံအားလံုးရဲ႕ စုေပါင္းပါ၀င္မႈကိုလည္း က်ေနာ္တို႔က အၾကံျပဳထားတာရွိတယ္ ပဋိပကၡအေျဖကိုရွာဖို႔ေပါ့ေနာ္။ အဲဒီေတာ့ အေျခအေနေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ ေလွနံဓားထစ္ မလုပ္ပဲနဲ႔ အေကာင္းဆံုးအေျဖရေအာင္ နည္းေပါင္းစံုကို all the option ကို open လုပ္ထားၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔အေျဖရွာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးလို႔ က်ေနာ္တို႔ျမင္ပါတယ္။"

ကုလလံုျခံဳေရးေကာင္စီဝင္ေတြျဖစ္တဲ့ တ႐ုတ္နဲ႔႐ုရွားဘက္ကလည္း ရခိုင္အေရးဟာ အျပဳသေဘာေဆာင္ အခ်ိန္ယူခ်ဥ္းကပ္ရမွာျဖစ္သလို ျမန္မာႏုိင္ငံကို အတင္းအက်ပ္ဖိအားမေပးဖို႔နဲ႔ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြကို အေလးထားကူညီေဆာင္ရြက္ဖို႔ တိုက္တြန္းခဲ့တာပါ။ ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးဟာ ေရရွည္ေျဖရွင္းရမယ့္ သိမ္ေမြ႕နက္နဲတဲ့ကိစၥရပ္ျဖစ္သလို ျဖစ္စဥ္ေတြကိုလည္း အေထာက္အထားခုိင္ခုိင္မာမာနဲ႔ ျပသဖို႔လိုတယ္လို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚခင္ေစာေဝကလည္း သံုးသပ္ပါတယ္။

"သူတို႔ေျပာေနတာေတြက က်မတို႔ ျမင္ရတာကေတာ့ တဖက္သတ္ၾကီးဆန္လြန္း အားႀကီးပါတယ္။ အမ်ားေျပာေနတဲ့စကားေတြမွာ ဒီတပ္မေတာ္ဘက္က ေတာ္ေတာ္ေလးကို လူမ်ိဳးတံုး သတ္ျဖတ္မႈအတြက္ ထြက္ေျပးၾကတယ္ မုဒိမ္းက်င့္တယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကိုေတာ့ သူတို႔ တကယ့္ကို သက္ေသအေထာက္အထား ျပဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ေနာက္တခုကလည္း သူတို႔လံုၿခံဳေရးပိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျပႆနာျဖစ္ခဲ့ တဲ့ေနရာမွာလည္း သူတို႔ တပ္မေတာ္ဘက္ကလည္း အျပစ္ရွိတဲ့လူေတြကိုလည္း အျပစ္ေပးၿပီးသားျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ေၾကာင့္ တကယ့္က်မတို႔ရခိုင္ဘက္မွာ ျဖစ္သြားတဲ့ ဟိႏၵဴေတြကို သတ္တယ္၊ တိုင္းရင္းသားေတြအသတ္ခံရတယ္ ARSA အဖြဲ႔ေတြကိုေတာ့ မေဖာ္ထုတ္ႏိုင္ပဲနဲ႔ က်မတို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံကိုပဲ ဖိအားေပးေနတာကေတာ့ လြန္လြန္းအားၾကီးပါတယ္လို႔ က်မအေနနဲ႔ ေျပာခ်င္တယ္။"

ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ ကုလက ႐ိုဟင္ဂ်ာလို႔ ေခၚေဝၚၿပီး ျမန္မာအစိုးရဘက္က မူဆလင္ဒုကၡသည္ေတြလို႔သံုးႏႈန္းတဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြအေရး ကုလသမဂၢနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေနခ်ိန္မွာပဲ ရခုိင္ျပည္နယ္က လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ကုလသမဂၢ အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေရးအဖဲြ႔ရဲ႕ တင္ျပခ်က္ေတြကုိေတာ့ လက္မခံေၾကာင္း ျမန္မာအစုိးရက ေျပာဆုိထားပါတယ္။ အခုလို ႏုိင္ငံတကာကေရာ ကုလကပါ အေထာက္အထားအစီရင္ခံစာေတြနဲ႔ စံုစမ္းအေရးယူဖို႔ ဖိအားေပးေနတဲ့အေပၚ ျမန္မာအစိုးရေရာ တပ္မေတာ္တာဝန္ရွိသူေတြကပါ ေလးေလးနက္နက္ စဥ္းစားေဆာင္ရြက္ခ်ိန္တန္ပါၿပီလို႔ အကဲခတ္ေတြက အၾကံျပဳၾကပါတယ္။

လံုၿခံဳေရးေကာင္စီရဲ့ တံခါးဖြင့္ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အၿမဲတမ္းအဖြဲ႔ဝင္ ၅ ႏုိင္ငံက ကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ အလွည့္က် အဖြဲဝင္ႏုိင္ငံေတြ အျပင္ ျမန္မာႏို္င္ငံနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏုိင္ငံက ကုလသမဂၢဆိုင္ရာ သံအမတ္ႀကီးေတြကလည္း အသီးသီး ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာပါ။ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီအေနနဲ႕ ဘာေတြဆက္ၿပီး ျမန္မာ့အေရးေဆာင္ရြက္မလဲဆိုတာကို ကမၻာက ေစာင့္ၾကည့္ေနေၾကာင္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုဘက္က အဲ့ဒီ့အစည္းအေဝးမွာ အေလးအနက္ေျပာဆိုသြားခဲ့ပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG