သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရခိုင္ဒုကၡသည္မ်ား ရပ္တည္ေရးအခက္အခဲရွိေန


ရခိုင္စစ္ပဲြေတြေၾကာင့္ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခဲ့ၾကေသာ ရခိုင္ဒုကၡသည္ မိသားစု တစု (သတင္းဓာတ္ပံု - ဇန္န၀ါရီ၊ ၂၅၊ ၂၀၁၉)

(Zawgyi/Unicode)

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းမွာ လက္ရွိအခ်ိန္ထိ တိုက္ပြဲေတြ ျပင္းထန္ေနေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနၾကရတဲ့ စစ္ေရွာင္ဦးေရ တသိန္းခြဲ ေက်ာ္လာၿပီျဖစ္သလို စစ္ေရွာင္စခန္း ၂၀ ေလာက္မွာ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ ေသာက္သံုးေရ ျပတ္လပ္မႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရပါတယ္။ ဒီစစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာ ႀကံဳေနရတဲ့ အခက္အခဲေတြကုိ ဗီြအိုေအ ျမန္မာပိုင္း သတင္းေထာက္ ကိုသက္ႏိုင္က ေမးျမန္းတင္ျပထားပါတယ္။

စစ္ေရးတင္းမာေနတဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းက စစ္ေရွာင္စခန္း ၂၀ ေလာက္မွာ စားနပ္ရိကၡာျပတ္လတ္မႈေတြ ေသာက္သံုးေရ ရွားပါးမႈေတြ ေနရာအခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတယ္လို႔ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ား အစည္းအရံုး REC ေျပာခြင့္ရ ကိုေဇာ္္ေဇာ္ထြန္းက ေျပာပါတယ္။

"ေႏြဘက္ေတြ ေရာက္လာလို႔ရွိရင္ ေက်းရြာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ေရခမ္းေျခာက္ေလ့ ရွိတယ္။ အခုက စစ္ေရွာင္စခန္းေတြ ဖြင့္ထားတဲ့ ေက်းရြာေတြက နဂိုကတည္းက ေရရွားပါးတဲ့ အထဲမွာ သူတို႔ရြာမွာ စစ္ေဘးဒုကၡသည္ေတြကို အမ်ားအျပား လက္ခံထားေတာ့ ေဆာင္းရာသီအတြင္းမွာကို ေရျပတ္လတ္သြားမယ့္ အေျခအေန ရွိတယ္။ မႏွစ္ကဆိုရင္ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေရရွားပါးတာ ရွိခဲ့တယ္။ ဒီႏွစ္မွာေတာ့ မႏွစ္ကထက္ ပိုၿပီးေတာ့ ေရအခက္အခဲနဲ႔ ၾကံဳရႏိုင္တယ္။"

လူဦးေရ ၅၀၀ ေက်ာ္ေနထိုင္တဲ့ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ ေတာင္မင္းကုလား စစ္ေရွာင္စခန္းမွာလည္း ေသာက္သံုးေရ ရွားပါးမႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရသလို စားနပ္ရိကၡာေတြလည္း နည္းပါးေနတယ္လို႔ စစ္ေရွာင္စခန္းက မေအးခိုင္က ေျပာပါတယ္။

"ေရအဆင္မေျပဘူး။ ေရကန္မွာလည္း ေရတအားေနာက္တယ္။ အခုေတာင္ ေရတစည္ေလာက္ပဲ က်န္ေတာ့တာ အိမ္မွာ ေသာက္သံုးေရက ဘယ္ေလာက္ထိ အခက္အခဲရွိလဲဆိုရင္ အေဝးမွာ သြားခပ္ရတာေလ။ လမ္း ေလွ်ာက္ၿပီးသြားရင္ တနာရီခြဲေလွ်ာက္ ရတယ္။ သံုးေရလည္း အတူတူ ေသာက္ေရလည္း အတူတူပဲ။ အခု ေတာင္ ေရရွားေနတာ ေႏြရာသီေရာက္ရင္ ဘယ္လိုလုပ္မလဲ စိတ္ပူတယ္။ ဒါပဲ စိတ္ပူေနရတာ။ စားဝတ္ေနေရးကလည္း အဆင္မေျပေတာ့ဘူး။ အရင္ႏွစ္ေတြက ICRC က လာေပးတယ္။ အခုမေပးေတာ့ အခက္အခဲ တအား ရွိတယ္။"

ထိုနည္းတူ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ တိန္ညိဳစစ္ေရွာင္စခန္းမွာ လူဦးေရ ၃,၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ ေနထိုင္ၾကၿပီး အခုကတည္းက ေသာက္သံုးေရ အခက္အခဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတယ္လို႔ စခန္းတာဝန္ခံ ကိုစိုးႏိုင္က ေျပာပါတယ္။

"ေသာက္ေရကေတာ့ အဓိကအခက္အခဲ ႀကံဳေနတယ္။ ရိကၡာကလည္း ဆန္က မလံုမေလာက္ျဖစ္ေနတယ္။ လူဦးကလည္း ၃,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိတယ္။ ေရကေတာ့ ေခ်ာင္ေရကိုပဲ သံုးေနၾကရတယ္။ ေခ်ာင္းေရဆိုေတာ့ ေသာက္ဖို႔ အဆင္မေျပဘူးေလ။"

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းေတြက တိုက္ပြဲျပင္းထန္ခဲ့တဲ့ ဘူူးသီးေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္ ေစတီေတာင္ စစ္ေရွာင္စခန္းမွာလည္း စစ္ေရွာင္ဦးေရေတြ တိုးလာေနသလို စစ္ေရွာင္ေတြေနထိုင္ဖို႔ ေျမေနရာ အခက္အခဲေတြ ေသာက္သံုးေရရွားပါးေ တြကို ႀကံဳေတြ႔ေနရတယ္လို႔ စခန္းတာဝန္ခံ ဦးထြန္းျမင့္က ေျပာပါတယ္။

"ဒုကၡသည္ စခန္းႏွစ္ခုမွာ တခုကေတာ့ လူဦးေရ ၁၃၀ ေက်ာ္ေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ ေနာက္တခုက ၅၀ ေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ အဲဒီေနရာေတြမွာက အကုန္လံုးလူေတြက ျပည့္ေနၿပီ ေနာက္ထပ္ အသစ္တိုးလာတဲ့ စစ္ေရွာင္ေတြကေတာ့ ကိုယ့္နည္းကိုယ့္ဟန္နဲ႔ ေနၾကရတယ္။ အသစ္ေရာက္လာတဲ့ သူေတြမွာ ေနစရာကေတာ့ အဓိက အခက္အခဲပါ။ လက္ရွိ ရွိေနတဲ့ သူေတြမွာလည္း စားနပ္ရိကၡာေတြကို ကုိယ့္နည္းကုိယ့္ဟန္နဲ႔ ရွာစားေနၾကရတယ္။ ေသာက္သံုးေရကလည္း အခုေလာေလာဆယ္ေတာ့ ရြာကန္ေတြမွာေရ ရွိေသးလို႔ အဆင္ေျပေသးတယ္။ ေနာက္တစ္လေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ေရအဆင္ေျပေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူး။"

ၿပီးခဲ့တဲ့ ေဖေဖာ္ဝါရီလအေစာပိုင္းမွာလည္း ရေသ့ေတာင္ ၿမိဳ႕နယ္ဘက္မွာ တိုက္ပြဲေတြ ျပင္းထန္ခဲ့တာေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြာထြက္ေျပးလာၾကတဲ့ စစ္ေရွာင္ဦးေရ ၄၀,၀၀၀ နီးပါးရွိေနၿပီး ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕ေပၚမွာ ေနစရာမရွိေတာ့တာေၾကာင့္ စစ္ေတြၿမိဳ႕ေပၚကို ခိုလံႈလာသူေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္းမွာ အစိုးရတပ္နဲ႔ AA အဖြဲ႔တို႔ရဲ႕ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနၾကရတဲ့ စစ္ေရွာင္ဦးေရ ၁၆၀,၀၀၀ ေက်ာ္အထိရွိေနၿပီး စစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာ စားနပ္ရိကၡာေတြအျပင္ ေႏြရာသီမေရာက္ခင္ကတည္းက ေသာက္သံုးေရ ရွားပါးတဲ့ ျပႆနာေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနၾကရတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္ ခင္ဗ်ာ။

ရခိုင္ဒုကၡသည္မ်ား ရပ္တည္ေရးအခက္အခဲရွိေန
please wait

No media source currently available

0:00 0:04:16 0:00
တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

[Unicode Version]

ရခိုင်ဒုက္ခသည်များ ရပ်တည်ရေးအခက်အခဲရှိနေ

ရခိုင်မြောက်ပိုင်းမှာ လက်ရှိအချိန်ထိ တိုက်ပွဲတွေ ပြင်းထန်နေကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးနေကြရတဲ့ စစ်ရှောင်ဦးရေ တသိန်းခွဲ ကျော်လာပြီဖြစ်သလို စစ်ရှောင်စခန်း ၂၀ လောက်မှာ စားနပ်ရိက္ခာနဲ့ သောက်သုံးရေ ပြတ်လပ်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေကြရပါတယ်။ ဒီစစ်ရှောင်စခန်းတွေမှာ ကြုံနေရတဲ့ အခက်အခဲတွေကို ဗွီအိုအေ မြန်မာပိုင်း သတင်းထောက် ကိုသက်နိုင်က မေးမြန်းတင်ပြထားပါတယ်။

စစ်ရေးတင်းမာနေတဲ့ ရခိုင်မြောက်ပိုင်းက စစ်ရှောင်စခန်း ၂၀ လောက်မှာ စားနပ်ရိက္ခာပြတ်လတ်မှုတွေ သောက်သုံးရေ ရှားပါးမှုတွေ နေရာအခက်အခဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေကြရတယ်လို့ ရခိုင်တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စုများ အစည်းအရုံး REC ပြောခွင့်ရ ကိုဇော်ဇော်ထွန်းက ပြောပါတယ်။

"နွေဘက်တွေ ရောက်လာလို့ရှိရင် ကျေးရွာတော်တော်များများက ရေခမ်းခြောက်လေ့ ရှိတယ်။ အခုက စစ်ရှောင်စခန်းတွေ ဖွင့်ထားတဲ့ ကျေးရွာတွေက နဂိုကတည်းက ရေရှားပါးတဲ့ အထဲမှာ သူတို့ရွာမှာ စစ်ဘေးဒုက္ခသည်တွေကို အများအပြား လက်ခံထားတော့ ဆောင်းရာသီအတွင်းမှာကို ရေပြတ်လတ်သွားမယ့် အခြေအနေ ရှိတယ်။ မနှစ်ကဆိုရင် ရသေ့တောင်မြို့နယ်၊ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်၊ ရသေ့တောင်မြို့နယ်တွေမှာ တော်တော်များများ ရေရှားပါးတာ ရှိခဲ့တယ်။ ဒီနှစ်မှာတော့ မနှစ်ကထက် ပိုပြီးတော့ ရေအခက်အခဲနဲ့ ကြုံရနိုင်တယ်။"

လူဦးရေ ၅၀၀ ကျော်နေထိုင်တဲ့ ကျောက်တော်မြို့နယ် တောင်မင်းကုလား စစ်ရှောင်စခန်းမှာလည်း သောက်သုံးရေ ရှားပါးမှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရသလို စားနပ်ရိက္ခာတွေလည်း နည်းပါးနေတယ်လို့ စစ်ရှောင်စခန်းက မအေးခိုင်က ပြောပါတယ်။

"ရေအဆင်မပြေဘူး။ ရေကန်မှာလည်း ရေတအားနောက်တယ်။ အခုတောင် ရေတစည်လောက်ပဲ ကျန်တော့တာ အိမ်မှာ သောက်သုံးရေက ဘယ်လောက်ထိ အခက်အခဲရှိလဲဆိုရင် အဝေးမှာ သွားခပ်ရတာလေ။ လမ်း လျှောက်ပြီးသွားရင် တနာရီခွဲလျှောက် ရတယ်။ သုံးရေလည်း အတူတူ သောက်ရေလည်း အတူတူပဲ။ အခု တောင် ရေရှားနေတာ နွေရာသီရောက်ရင် ဘယ်လိုလုပ်မလဲ စိတ်ပူတယ်။ ဒါပဲ စိတ်ပူနေရတာ။ စားဝတ်နေရေးကလည်း အဆင်မပြေတော့ဘူး။ အရင်နှစ်တွေက ICRC က လာပေးတယ်။ အခုမပေးတော့ အခက်အခဲ တအား ရှိတယ်။"

ထိုနည်းတူ မြောက်ဦးမြို့နယ် တိန်ညိုစစ်ရှောင်စခန်းမှာ လူဦးရေ ၃,၀၀၀ ကျော်လောက် နေထိုင်ကြပြီး အခုကတည်းက သောက်သုံးရေ အခက်အခဲတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေကြရတယ်လို့ စခန်းတာဝန်ခံ ကိုစိုးနိုင်က ပြောပါတယ်။

"သောက်ရေကတော့ အဓိကအခက်အခဲ ကြုံနေတယ်။ ရိက္ခာကလည်း ဆန်က မလုံမလောက်ဖြစ်နေတယ်။ လူဦးကလည်း ၃,၀၀၀ ကျော်ရှိတယ်။ ရေကတော့ ချောင်ရေကိုပဲ သုံးနေကြရတယ်။ ချောင်းရေဆိုတော့ သောက်ဖို့ အဆင်မပြေဘူးလေ။"

ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းတွေက တိုက်ပွဲပြင်းထန်ခဲ့တဲ့ ဘူူးသီးတောင် မြို့နယ် စေတီတောင် စစ်ရှောင်စခန်းမှာလည်း စစ်ရှောင်ဦးရေတွေ တိုးလာနေသလို စစ်ရှောင်တွေနေထိုင်ဖို့ မြေနေရာ အခက်အခဲတွေ သောက်သုံးရေရှားပါးေ တွကို ကြုံတွေ့နေရတယ်လို့ စခန်းတာဝန်ခံ ဦးထွန်းမြင့်က ပြောပါတယ်။

"ဒုက္ခသည် စခန်းနှစ်ခုမှာ တစ်ခုကတော့ လူဦးရေ ၁၃၀ ကျော်လောက်ပဲရှိတယ် နောက်တခုက ၅၀ လောက်ပဲ ရှိတယ်။ အဲဒီနေရာတွေမှာက အကုန်လုံးလူတွေက ပြည့်နေပြီ နောက်ထပ် အသစ်တိုးလာတဲ့ စစ်ရှောင်တွေကတော့ ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန်နဲ့ နေကြရတယ်။ အသစ်ရောက်လာတဲ့ သူတွေမှာ နေစရာကတော့ အဓိက အခက်အခဲပါ။ လက်ရှိ ရှိနေတဲ့ သူတွေမှာလည်း စားနပ်ရိက္ခာတွေကို ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန်နဲ့ ရှာစားနေကြရတယ်။ သောက်သုံးရေကလည်း အခုလောလောဆယ်တော့ ရွာကန်တွေမှာရေ ရှိသေးလို့ အဆင်ပြေသေးတယ်။ နောက်တစ်လလောက်ဆိုရင်တော့ ရေအဆင်ပြေတော့မှာ မဟုတ်ဘူး။"

ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖော်ဝါရီလအစောပိုင်းမှာလည်း ရသေ့တောင် မြို့နယ်ဘက်မှာ တိုက်ပွဲတွေ ပြင်းထန်ခဲ့တာကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာထွက်ပြေးလာကြတဲ့ စစ်ရှောင်ဦးရေ ၄၀,၀၀၀ နီးပါးရှိနေပြီး ရသေ့တောင်မြို့ပေါ်မှာ နေစရာမရှိတော့တာကြောင့် စစ်တွေမြို့ပေါ်ကို ခိုလှုံလာသူတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းမှာ အစိုးရတပ်နဲ့ AA အဖွဲ့တို့ရဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးနေကြရတဲ့ စစ်ရှောင်ဦးရေ ၁၆၀,၀၀၀ ကျော်အထိရှိနေပြီး စစ်ရှောင်စခန်းတွေမှာ စားနပ်ရိက္ခာတွေအပြင် နွေရာသီမရောက်ခင်ကတည်းက သောက်သုံးရေ ရှားပါးတဲ့ ပြဿနာတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေကြရတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်ခင်ဗျာ။

XS
SM
MD
LG