သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

၀န္ႀကီးဌာနေျပာခြင့္ရမ်ား ရွိလာေပမဲ့ သတင္းရယူခြင့့္ ခက္ခဲဆဲ


၀န္ႀကီးဌာနအလိုက္ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူမ်ား ေဆြးေႏြးပြဲျမင္ကြငး္တခု။ ဇြန္ ၉၊ ၂၀၁၆။(MOI)

NLD အစိုးရသစ္လက္ထက္ ၀န္ႀကီးဌာနတုိင္းမွာ ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ Spokesperson ေတြခန္႔ထားၿပီး ျပည္သူေတြသိခြင့္႐ွိတဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္တိုင္းကို သတင္းဌာနေတြကတဆင့္ အသိေပးသြားဖုိ႔ အစိုးရကေတာ့ ႀကဳိးစား ေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီ ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ေတြဟာ အရင္အစိုးရလက္ထက္ ကတည္းက႐ွိေနတဲ့ တာ၀န္ရွိသူေတြ ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူဖို႔အတြက္ အခက္အခဲေတြ ဆက္႐ွိေနဦးမယ္လို႔ သတင္းသမားေတြက ျမင္ၾကပါတယ္။ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူခြင့္ကို ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ကတည္းက ဥပေဒျပဌာန္းထားေပမယ့္ ၀န္ႀကီးဌာနေတြက ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ေတြနဲ႔ သတင္းသမားေတြၾကား နားလည္မႈ လြဲတာေၾကာင့္ သတင္းစီးဆင္းမႈ ပုံမွန္ မျဖစ္ေသးဘူးလို႔ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန တာ၀န္႐ွိသူကေျပာ ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကိုေတာ့ ကိုဉာဏ္ဝင္းေအာင္က တင္ျပပါမယ္။

အစိုးရ၀န္ႀကီးဌာနတိုင္းမွာ ေျပာေရးဆုိခြင့္႐ွိတဲ့ပုဂၢဳိလ္ ၃ ဦးကေန ၅ ဦးအထိခန္႔ထားၿပီး သတင္းမီဒီယာေတြက ေမးျမန္းလာခဲ့ရင္ ျပည္သူေတြကို အသိေပးရမယ့္ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ ႐ွင္းျပေပးဖုိ႔ NLD အစိုးရသစ္က ညႊန္ၾကားထားပါတယ္။ NLD အစိုးရ ဟာ ျပည္သူက ေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ထားတဲ့ အစိုးရျဖစ္တာေၾကာင့္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ႐ွိဖို႔နဲ႔ သတင္းဌာနေတြကို မိတ္ဖက္အျဖစ္ ဆက္ဆံၾကဖုိ႔ကိုလည္း ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီး ဦးေဖျမင့္က ေျပာဆိုခဲ့တာကို အစိုးရသတင္းစာေတြမွာေဖၚျပထားပါတယ္။ အခုဆိုရင္ ၀န္ႀကီးဌာနတုိင္းက ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ Spokesperson ေတြကို သတင္းဌာနနဲ႔ ဘယ္လိုေျဖၾကား ဆက္ဆံရမယ္၊ ဘယ္အခ်က္ေတြ အသိေပးသင့္တယ္ ဆုိတာကိုပါ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ သင္တန္းေတြလုပ္ၿပီး ေလ့က်င့္ေပးေနပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ လက္ေတြ႔မွာ ၀န္ႀကီးဌာနေတြရဲ႕ေျပာခြင့္ရသူေတြဟာ အရင္စစ္အစိုးရလက္ထက္ ကတည္းက ရာထူးတာ၀န္ႀကီးေတြ ယူခဲ့တဲ့ ပုဂၢဳိလ္ေတြျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ သူတုိ႔ရဲ႕ အရင္အေတြ႔အႀကဳံေပၚ အေျခခံၿပီး သတင္းဌာနေတြနဲ႔ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ဆက္ဆံ လာဖို႔ မျမင္မိေသးေၾကာင္း ရန္ကုန္သတင္းစာပညာေက်ာင္း ဒါ႐ိုက္တာ ဦးရဲႏိုင္မိုးက ေျပာပါတယ္။

“ ျပႆနာတခုက ဘာရွိေနသလဲဆိုေတာ့ အစိုးရအဖြဲ႔ေျပာင္းသြားတယ္ဆိုေပမယ့္ ၀န္ႀကီးဌာနမွာလုပ္ေနတဲ့ ထိပ္တန္းအစိုးရအရာရွိႀကီးေတြက အရင္လူေတြ ပဲျဖစ္ေနပါတယ္။ ဆိုေတာ့ သူတို႔မွာရွိေနတဲ့ ျပႆနာေတြကေတာ့ ၁ အခ်က္က သတင္းမီဒီယာက ျပႆနာရွာသူေတြလို႔ျမင္ေနတဲ့အယူအဆက အရင္အစိုးရေတြဆီမွာလည္း ျပႆနာရွိပါတယ္။ ေနာက္တခုက သူတို႔မွာ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူေတြအျဖစ္ ခန္႔အပ္ထားေပမယ့္လည္း သူတို႔ေျပာဆိုလိုက္တဲ့အရာမွာ အထက္က ၀န္ႀကီးေတြ၊ ျပန္ၾကားေရးအရာရွိႀကီးေတြက အျပစ္ေျပာတာ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့သူတို႔အေပၚမွာ အျပစ္ေပးတာမ်ိဳးေတြ ရွိတဲ့အတြက္ သတင္းမီဒီယာေတြကို တကယ္ေတာ့ ေျပာဆိုခြင့္ကေတာ့ မရွိေသးဘူးလို႔ ေျပာရမွာျဖစ္ပါတယ္။”

အရင္ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္တုန္းကလည္း ၀န္ႀကီးဌာနေတြမွာ ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ေတြ ခန္႔ထားေပမယ့္ သတင္းျဖန္႔ေ၀မႈ အပိုင္းမွာ ေအာင္ျမင္မႈ မ႐ွိခဲ့ဘူးလို႔ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန ေျပာခြင့္ရသူ ဦးတင့္ေဆြက VOA ကိုေျပာပါတယ္။

“အဓိကေတာ့ ဥပေဒလည္းျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်။ News media law ဆိုတာ ၂၀၁၄ မွာ က်ေနာ္တို႔က နည္းဥပေဒေရာ အျပည့္အစံုထြက္လာတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ ဥပေဒမွာေတာ့ ပုဒ္မ ၆၇၈ မွာေတာ့ Access to Information နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ က်ေနာ္တို႔ Journalist ေတြက သက္ဆိုင္ရာဌာနမွာ ေတာင္းခံႏိုင္တယ္ဆိုတာကို ေသခ်ာျပဌာန္းထားပါတယ္။ ျပဌာန္းထားေပမယ့္လည္း ၂၀၁၃-၁၄ အဲဒီအထိကေတာ့ ဥပေဒက ေသခ်ာၿပီၿပီျပင္ျပင္ မထြက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔Spokesperson ေတြဖြဲ႔ေသာ္လည္း အဲဒါက်ေနာ္တို႔ မၿပီျပင္ခဲ့တာလည္း ပါပါတယ္။

ေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အရင္အစိုးရလက္ထက္တုန္းက သတင္းသမား ေတြႀကဳံခဲ့ရတာေတြကို ဦးရဲႏိုင္မိုးက ႐ွင္းျပ ပါတယ္။

“အစိုးရ၀န္ႀကီးဌာနေတြမွာ သတင္းယူတဲ့အခါမွာ သတင္းသမားေတြျပႆနာကေတာ့ ေျဖၾကားမႈမရွိတာပဲ။ ၀န္ၾကီးဌာန အားလံုးကေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ေျဖၾကားမႈရွိေနတဲ့ ၀န္ႀကီးဌာန တခ်ိဳ႕နဲ႔ Spokesperson တခ်ိဳ႕လည္းရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အမ်ားအေနနဲ႔ ၿခံဳၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေျဖၾကားမႈမရွိေသးဘူး။ အဲဒါ အဓိက ျပႆနာပဲ ၊ ဥပမာအားျဖင့္ ဖုန္းဆက္ရင္ ဖုန္းမကိုင္တာေတြရွိမယ္၊ email ပို႔ရင္ မျပန္တာေတြရွိမယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ရင္လည္း အထက္ကိုတင္ျပပါမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ျပန္မေျပာတာေတြရွိမယ္။ အဲဒါေတြက အစိုးရသစ္ေျပာင္းလဲလာတယ္ ၊ ပြင္းလင္းျမင္သာမႈရွိလာတယ္ဆိုေပမယ့္လည္း ဒီအစိုးရအရာရွိႀကီးေတြက ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ သတင္းမီဒီယာေတြနဲ႔ စိမ္းစိမ္းကားကားေနခဲ့တာျဖစ္တဲ့အတြက္ ခ်က္ခ်င္း ေတာ့ျဖစ္လာမွာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။”

၀န္ႀကီးဌာနနဲ႔ သတင္းသမားေတြၾကား အျပန္အလွန္ နားလည္မႈရၿပီး ၊ လြတ္လပ္တဲ့ သတင္းစီးဆင္းမႈရွိလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္ သြားဖို႔ အစီစဥ္ေတြ႐ွိတယ္လို႔ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာန ေျပာခြင့္ရ ဦးတင့္ေဆြက ေျပာပါတယ္။

“အခုေတာ့က်ေနာ္တို႔ျပင္ဆင္ေနပါတယ္။ Spokesperson ေတြမွာလည္း ကိုယ္ေျပာႏိုင္တဲ့ အခ်က္အလက္မ်ိဳးေတြရွိတယ္ဆိုတာ ေသခ်ာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း တခ်ိဳ႕ဌာနဆိုင္ရာေတြမွာအားနည္းခ်က္က ဘာလဲဆုိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ေျပာလိုတာကိုပဲ၊ ေျပာခ်င္ေနတယ္ေပါ့ေလ။ ဒါက က်ေနာ္တို႔ဘက္က ရွိေနတဲ့အေနအထား။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ ေျပာတဲ့အခါမွာ သက္ဆိုင္ရာ မီဒီယာေတြက သတင္းကိုပဲ ျပန္ေဖာ္ျပတဲ့အခါ တခ်ိဳ႕မွားေနတာတို႔ ၊ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္း ကိုယ္က ပါေအာင္ေပးတဲ့အခါမွာ သက္ဆိုင္ရာမီဒီယာေတြက သူ႔ရဲ႕ art of Journalism အရ သူေရးတဲ့အခါမ်ိဳးမွာလည္း က်ေနာ္တို႔ပါေစခ်င္တာနဲ႔က လြဲမွားသြားတဲ့အခါမ်ိဳးေတြအေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔ နားမလည္မႈမ်ိဳးေလးေတြရွိပါတယ္။ အဲဒီအတြင္းမွာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ပိုၿပီးေတာ့ ဖြ႔ံၿဖိဳးတိုးတက္လာမယ္လို႔ေမွ်ာ္မွန္းပါတယ္ခင္ဗ်။”

အစုိးရေျပာခြင့္ရပုဂၢဳိလ္ေတြကို ဒီဇြန္လနဲ႔ ေနာက္လေတြအထိ လုိအပ္တဲ့ သင္တန္းနဲ႔ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ဆက္လုပ္သြားမယ္လို႔ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာနက ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG