သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကုလဆိုင္ရာ ျမန္မာကိုယ္စားလွယ္ေနရာ ဘယ္ဘက္က ရႏိုင္သလဲ


ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံ က်င္းပေနတဲ့ျမင္ကြင္း။ (ေအာက္တိုဘာ ၂၇၊ ၂၀၁၅)

(Zawgyi / Unicode)

လာမယ့္ စက္တင္ဘာ ၁၄ ရက္ေန႔မွာ ၇၅ ႀကိမ္ေျမာက္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံ စတင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီညီလာခံမွာ ျမန္မာစစ္ေကာင္စီက ခန႔္အပ္တဲ့ ကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ NUG အမ်ိဳးသားညီၫြတ္ေရး အစိုးရကို ကိုယ္စားျပဳမယ့္ ယခင္ NLD အစိုးရခန႔္ သံအမတ္ႀကီးတို႔ ႏွစ္ဦးအနက္ ဘယ္သူက တရားဝင္ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳျခင္း ခံရႏိုင္ပါသလဲ။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု George Washington တကၠသိုလ္ ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရး ပါေမာကၡ Christina Finks ကို ဦးေက်ာ္ဇံသာ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ - Christina Finks ခင္ဗ်ာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီလိုလားတဲ့ ျပည္သူေတြကေတာ့ သံအမတ္ႀကီး ဦးေက်ာ္မိုးထြန္းကိုပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တရားဝင္ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ အေရြးခံရဖို႔ ယုံၾကည္ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကပါတယ္။ ျဖစ္လာႏိုင္ပါသလား။

Christina Finks - “ဟုတ္ကဲ့ NUG ကိုယ္စားလွယ္က ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံမွာ ေနရာရဖို႔ အလားအလာရွိတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီ ျမန္မာကိုယ္စားလွယ္ေနရာကို ဘယ္ဘက္ကိုမွ မေပးဘဲ ခ်န္လွပ္ထားႏိုင္တဲ့ အလားအလာလည္း ရွိေနပါတယ္။ ႏိုင္ငံျပင္ပကို ေရာက္ေနတဲ့ အစိုးရ ဒါမွမဟုတ္ အေဝးေရာက္အစိုးရ ကိုယ္စားလွယ္ေတြကို ကုလသမဂၢမွာ ေနရာေပးခဲ့တဲ့ အစဥ္အလာေတြ အတိတ္က ရွိခဲ့ဖူးပါတယ္။ ၁၉၉၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္ေတြတုန္းက Haiti နဲ႔ Sierra Leone ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ကိစၥမွာ ဒီလို လုပ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ္စားလွယ္ စိစစ္ေရး ေကာ္မတီအေနနဲ႔ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ တစုံတရာမခ်ဘဲ ကိုယ္စားလွယ္ေနရာကို ကြက္လပ္ထားတဲ့ ကိစၥမ်ိဳးလည္း ရွိပါတယ္။ ၁၉၉၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္ေတြ အတြင္းမွာပဲ ကေမာၻဒီးယားနဲ႔ အာဖဂန္နစၥတန္ ကိစၥေတြမွာ အဲဒီလို ျဖစ္ခဲ့တာပါ။”

ဦးေက်ာ္ဇံသာ - ဒီ ကိုယ္စားလွယ္ေရြးခ်ယ္တဲ့ အဆုံးအျဖတ္က Credential Committee လို႔ေခၚတဲ့ ကိုယ္စားလွယ္စိစစ္ေရးေကာ္မတီ တခုတည္းအေပၚမွာ မူတည္ေနပါသလား။

Christina Finks - “ေနာက္တဆင့္ ရွိပါေသးတယ္။ ပထမဦးဆုံးကေတာ့ စိစစ္ေရးေကာ္မတီက ဆုံးျဖတ္ပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ စစ္ေကာင္စီကို ေနရာေပးမလား၊ NUG ကို ေနရာေပးမလားဆိုတာ သူတို႔က ဆုံးျဖတ္ပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီေနာက္ ဒီေကာ္မတီရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို လက္ခံမလား၊ ျငင္းပယ္မလားဆိုတာ ကုလ အေထြေထြညီလာခံမွာ ဆုံးျဖတ္ႏိုင္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အမွန္တကယ္အားျဖင့္ အဆင့္ ၂ ဆင့္ရွိတယ္လို႔ ေျပာရမွာပါ။”

ဦးေက်ာ္ဇံသာ - ပထမအဆင့္ျဖစ္တဲ့ စိစစ္ေရးေကာ္မတီရဲ႕ အဆုံးအျဖတ္ကိစၥမွာ တ႐ုတ္၊ ႐ုရွား စတဲ့ႏိုင္ငံေတြက စစ္ေကာင္စီနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သူတို႔အက်ိဳးစီးပြားေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ စစ္ေကာင္စီကိုပဲ ဆက္လက္ အသိအမွတ္ျပဳႏိုင္တယ္လို႔ တြက္ဆေနသူေတြလည္း ရွိပါတယ္။

Christina Finks - “အစိုးရေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သူတို႔ရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြား တခုတည္းကိုသာ ၾကည့္တာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ ၾကည့္ရတဲ့ အစဥ္အလာ ရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ NUG ကို ကုလသမဂၢမွာ ေနရာေပးလိုက္မယ္ဆိုရင္ ေနာင္အနာဂတ္မွာ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ အေဝးေရာက္အစိုးရေတြရဲ႕ ျပႆနာမွာလည္း ဒီလိုအက်ပ္အတည္းမ်ိဳး ေပၚလာႏိုင္တယ္ဆိုတာ ထည့္သြင္းစဥ္းစားၾကရပါတယ္။”

ဦးေက်ာ္ဇံသာ - ဒီလိုကိစၥမ်ိဳးမွာ အဆုံးအျဖတ္ေပးဖို႔အတြက္ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒေတြမွာ ျပတ္ျပတ္သားသား ေဖာ္ျပထားတဲ့ ျပ႒ာန္းခ်က္ေတြ ရွိပါသလား။ ရွိတယ္ဆိုရင္ အဲဒီျပ႒ာန္းခ်က္နဲ႔ ကိုက္ညီတာဟာ စစ္ေကာင္စီလား၊ NUG လား ခင္ဗ်ား။

Christina Finks - “တိက်ခိုင္မာတဲ့ ျပ႒ာန္းခ်က္ေတာ့ မရွိပါဘူး။ လက္ေတြ႔ က်င့္သုံးေနၾကတာမ်ိဳးေတြေတာ့ ရွိပါတယ္။ အစိုးရတရပ္သည္ နယ္ေျမကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တယ္၊ ၿမိဳ႕ေတာ္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တယ္ဆိုရင္ Credential Committee ကိုယ္စားလွယ္စိစစ္ေရး ေကာ္မတီကေရာ အေထြေထြညီလာခံကပါ အသိအမွတ္ျပဳပါတယ္။ အခိုင္အမာ ေရးထားတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါက စံသတ္မွတ္ခ်က္ပါ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ အစိုးရေတြအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းမွာ တည္ၿငိမ္မႈရွိေစခ်င္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေပမယ့္လည္း က်မ အရင္ေျပာခဲ့သလိုပဲ ႁခြင္းခ်က္ေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဘယ္လိုလဲဆိုေတာ့ နယ္ေျမနဲ႔ ႏိုင္ငံ့ၿမိဳ႕ေတာ္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္တယ္ဆိုေပမယ့္ အာဏာသိမ္းတက္လာတဲ့ အစိုးရတခ်ိဳ႕ကို (Haiti and Sierra Leone) တို႔ကိစၥမွာေတာ့ အသိအမွတ္ မျပဳခဲ့ၾကပါဘူး။”

ဦးေက်ာ္ဇံသာ - ဆိုေတာ့ ေနာက္ဆုံးေျပာရမယ္ဆိုရင္ ဒီကိစၥမွာ ယတိျပတ္ အေျဖမရွိဘူးဆိုတဲ့ သေဘာေပါ့ ဟုတ္လား။

Christina Finks - “ဟုတ္ပါတယ္။ တိက်တဲ့အေျဖ မရွိေသးပါဘူး။ ျဖစ္ႏိုင္တာ အေျခအေန ၃ ခု ရွိပါတယ္။ NUG ကို ေရြးေကာင္းေရြးပါလိမ့္မယ္၊ စစ္ေကာင္စီကို ေရြးေကာင္း ေရြးပါလိမ့္မယ္။ အခုေလာေလာဆယ္မွာကို ဘယ္သူ႔မွ မေရြးပဲထားတဲ့ ကုလသမဂၢအဖြဲ႔တခ်ိဳ႕ ရွိေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အမ်ားဆုံး ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတာက ဘယ္ကိုယ္စားလွယ္ကိုမွ မေရြးဘဲ ထားႏိုင္ပါတယ္။”

-------------------------

(Unicode)

ကုလဆိုင်ရာ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်နေရာ ဘယ်ဘက်က ရနိုင်သလဲ

လာမယ့် စက်တင်ဘာ ၁၄ ရက်နေ့မှာ ၇၅ ကြိမ်မြောက် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံ စတင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီညီလာခံမှာ မြန်မာစစ်ကောင်စီက ခန့်အပ်တဲ့ ကိုယ်စားလှယ်နဲ့ NUG အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရကို ကိုယ်စားပြုမယ့် ယခင် NLD အစိုးရခန့် သံအမတ်ကြီးတို့ နှစ်ဦးအနက် ဘယ်သူက တရားဝင် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခြင်း ခံရနိုင်ပါသလဲ။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု George Washington တက္ကသိုလ် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေး ပါမောက္ခ Christina Finks ကို ဦးကျော်ဇံသာ ဆက်သွယ် မေးမြန်းထားပါတယ်။

ဦးကျော်ဇံသာ - Christina Finks ခင်ဗျာ၊ မြန်မာနိုင်ငံ ဒီမိုကရေစီလိုလားတဲ့ ပြည်သူတွေကတော့ သံအမတ်ကြီး ဦးကျော်မိုးထွန်းကိုပဲ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ တရားဝင်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် အရွေးခံရဖို့ ယုံကြည်မျှော်လင့်နေကြပါတယ်။ ဖြစ်လာနိုင်ပါသလား။

Christina Finks - “ဟုတ်ကဲ့ NUG ကိုယ်စားလှယ်က ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံမှာ နေရာရဖို့ အလားအလာရှိတယ်လို့ ပြောနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဒီ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်နေရာကို ဘယ်ဘက်ကိုမှ မပေးဘဲ ချန်လှပ်ထားနိုင်တဲ့ အလားအလာလည်း ရှိနေပါတယ်။ နိုင်ငံပြင်ပကို ရောက်နေတဲ့ အစိုးရ ဒါမှမဟုတ် အဝေးရောက်အစိုးရ ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ကုလသမဂ္ဂမှာ နေရာပေးခဲ့တဲ့ အစဉ်အလာတွေ အတိတ်က ရှိခဲ့ဖူးပါတယ်။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်တွေတုန်းက Haiti နဲ့ Sierra Leone နိုင်ငံတွေရဲ့ကိစ္စမှာ ဒီလို လုပ်ခဲ့ဖူးပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကိုယ်စားလှယ် စိစစ်ရေး ကော်မတီအနေနဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက် တစုံတရာမချဘဲ ကိုယ်စားလှယ်နေရာကို ကွက်လပ်ထားတဲ့ ကိစ္စမျိုးလည်း ရှိပါတယ်။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်တွေ အတွင်းမှာပဲ ကမ္ဘောဒီးယားနဲ့ အာဖဂန်နစ္စတန် ကိစ္စတွေမှာ အဲဒီလို ဖြစ်ခဲ့တာပါ။”

ဦးကျော်ဇံသာ - ဒီ ကိုယ်စားလှယ်ရွေးချယ်တဲ့ အဆုံးအဖြတ်က Credential Committee လို့ခေါ်တဲ့ ကိုယ်စားလှယ်စိစစ်ရေးကော်မတီ တခုတည်းအပေါ်မှာ မူတည်နေပါသလား။

Christina Finks - “နောက်တဆင့် ရှိပါသေးတယ်။ ပထမဦးဆုံးကတော့ စိစစ်ရေးကော်မတီက ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် စစ်ကောင်စီကို နေရာပေးမလား၊ NUG ကို နေရာပေးမလားဆိုတာ သူတို့က ဆုံးဖြတ်ပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီနောက် ဒီကော်မတီရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို လက်ခံမလား၊ ငြင်းပယ်မလားဆိုတာ ကုလ အထွေထွေညီလာခံမှာ ဆုံးဖြတ်နိုင်ခွင့် ရှိပါတယ်။ ဒါကြောင့် အမှန်တကယ်အားဖြင့် အဆင့် ၂ ဆင့်ရှိတယ်လို့ ပြောရမှာပါ။”

ဦးကျော်ဇံသာ - ပထမအဆင့်ဖြစ်တဲ့ စိစစ်ရေးကော်မတီရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ကိစ္စမှာ တရုတ်၊ ရုရှား စတဲ့နိုင်ငံတွေက စစ်ကောင်စီနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သူတို့အကျိုးစီးပွားတွေ ရှိနေတဲ့အတွက် စစ်ကောင်စီကိုပဲ ဆက်လက် အသိအမှတ်ပြုနိုင်တယ်လို့ တွက်ဆနေသူတွေလည်း ရှိပါတယ်။

Christina Finks - “အစိုးရတွေဟာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ပတ်သက်ပြီး သူတို့ရဲ့ အကျိုးစီးပွား တခုတည်းကိုသာ ကြည့်တာမဟုတ်ပါဘူး။ ဒီထက်ပိုပြီးတော့ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ကြည့်ရတဲ့ အစဉ်အလာ ရှိပါတယ်။ ဥပမာအားဖြင့် NUG ကို ကုလသမဂ္ဂမှာ နေရာပေးလိုက်မယ်ဆိုရင် နောင်အနာဂတ်မှာ ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ အဝေးရောက်အစိုးရတွေရဲ့ ပြဿနာမှာလည်း ဒီလိုအကျပ်အတည်းမျိုး ပေါ်လာနိုင်တယ်ဆိုတာ ထည့်သွင်းစဉ်းစားကြရပါတယ်။”

ဦးကျော်ဇံသာ - ဒီလိုကိစ္စမျိုးမှာ အဆုံးအဖြတ်ပေးဖို့အတွက် နိုင်ငံတကာ ဥပဒေတွေမှာ ပြတ်ပြတ်သားသား ဖော်ပြထားတဲ့ ပြဋ္ဌာန်းချက်တွေ ရှိပါသလား။ ရှိတယ်ဆိုရင် အဲဒီပြဋ္ဌာန်းချက်နဲ့ ကိုက်ညီတာဟာ စစ်ကောင်စီလား၊ NUG လား ခင်ဗျား။

Christina Finks - “တိကျခိုင်မာတဲ့ ပြဋ္ဌာန်းချက်တော့ မရှိပါဘူး။ လက်တွေ့ ကျင့်သုံးနေကြတာမျိုးတွေတော့ ရှိပါတယ်။ အစိုးရတရပ်သည် နယ်မြေကို ထိန်းချုပ်နိုင်တယ်၊ မြို့တော်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်တယ်ဆိုရင် Credential Committee ကိုယ်စားလှယ်စိစစ်ရေး ကော်မတီကရော အထွေထွေညီလာခံကပါ အသိအမှတ်ပြုပါတယ်။ အခိုင်အမာ ရေးထားတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါက စံသတ်မှတ်ချက်ပါ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် အစိုးရတွေအနေနဲ့ နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းမှာ တည်ငြိမ်မှုရှိစေချင်လို့ ဖြစ်ပါတယ်။ သို့ပေမယ့်လည်း ကျမ အရင်ပြောခဲ့သလိုပဲ ခြွင်းချက်တွေလည်း ရှိပါတယ်။ ဘယ်လိုလဲဆိုတော့ နယ်မြေနဲ့ နိုင်ငံ့မြို့တော်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်တယ်ဆိုပေမယ့် အာဏာသိမ်းတက်လာတဲ့ အစိုးရတချို့ကို (Haiti and Sierra Leone) တို့ကိစ္စမှာတော့ အသိအမှတ် မပြုခဲ့ကြပါဘူး။”

ဦးကျော်ဇံသာ - ဆိုတော့ နောက်ဆုံးပြောရမယ်ဆိုရင် ဒီကိစ္စမှာ ယတိပြတ် အဖြေမရှိဘူးဆိုတဲ့ သဘောပေါ့ ဟုတ်လား။

Christina Finks - “ဟုတ်ပါတယ်။ တိကျတဲ့အဖြေ မရှိသေးပါဘူး။ ဖြစ်နိုင်တာ အခြေအနေ ၃ ခု ရှိပါတယ်။ NUG ကို ရွေးကောင်းရွေးပါလိမ့်မယ်၊ စစ်ကောင်စီကို ရွေးကောင်း ရွေးပါလိမ့်မယ်။ အခုလောလောဆယ်မှာကို ဘယ်သူ့မှ မရွေးပဲထားတဲ့ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့တချို့ ရှိနေပါတယ်။ ဒါကြောင့် အများဆုံး ဖြစ်နိုင်ခြေရှိတာက ဘယ်ကိုယ်စားလှယ်ကိုမှ မရွေးဘဲ ထားနိုင်ပါတယ်။”

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္နယ္အသီးသီးအလိုက္ရလဒ္မ်ား

XS
SM
MD
LG