သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကုိဗစ္နဲ႔ မုန္တုိင္းရာသီ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေရာက္ ႐ုိဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ စုိးရိမ္


ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံ Cox's Bazar ရွိ Kutupalong ဒုကၡသည္စခန္းက ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္တခ်ိဳ႕ (ဧၿပီ ၁၂၊ ၂၀၂၀)

(Zawgyi/Unicode)

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံမွာ COVID-19 ကူးစက္မႈေတြ ပိုတိုးလာေနတဲ့ အတြက္ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ စိုးရိမ္မႈေတြပို တိုးလာေနသလို မုတ္သုန္ရာသီဝင္လာတဲ့အတြက္ ေရၾကီးေျမၿပိဳအႏၱရာယ္ေတြအတြက္ ပူပန္လာေနၾကတဲ့အေၾကာင္း ေျပာျပခ်င္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ဗီြအိုေအျမန္မာပိုင္းသတင္းေထာက္ မဆုမြန္က တင္ဆက္ေပးပါမယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံမွာ တနလၤာေန႔အထိ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ စာရင္းေတြအရ COVID-19 ေရာဂါ ကူးစက္သူ ၉,၄၅၅ ေယာက္ ရွိၿပီး ေသဆံုးသူ ၁၇၇ ဦးအထိ ရွိလာေနတဲ့အတြက္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ အားနည္းတဲ့ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ ကူးစက္မႈအႏၱရာယ္ကုိ စုိးရိမ္ေနၾကတာပါ။ ေရာဂါကူးစက္မႈေတြေၾကာင့္ သြားလာလႈပ္ရွားမႈ ကန္႔သတ္တာေတြကုိ ႏုိင္ငံေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ စတင္ေျဖေလွ်ာ့လာေနေပမဲ့ သိန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ စုၿပံဳေနၾကရတဲ့ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာေတာ့ ကန္႔သတ္မႈေတြ ဆက္လက္တင္းၾကပ္ထားဆဲျဖစ္ေၾကာင္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံ ေကာ့ဇ္ဘဇားအနီး ကုတုပေလာင္ဒုကၡသည္စခန္းေန ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ ကိုမ်ိဳးသန္႔ကေျပာျပပါတယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံ Cox's Bazar ရွိ Kutupalong ဒုကၡသည္စခန္းက ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္တခ်ိဳ႕ (မတ္ ၂၄၊ ၂၀၂၀)
ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံ Cox's Bazar ရွိ Kutupalong ဒုကၡသည္စခန္းက ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္တခ်ိဳ႕ (မတ္ ၂၄၊ ၂၀၂၀)

"အခု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္အစိုးရက ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြကို အျပင္ထြက္ခြင့္လည္း မေပးဘူး။ အျပင္ကေန အထဲကိုဝင္ခြင့္လည္း မေပးဘူး။ လူတဦးနဲ႔ တဦးလည္း တတ္ႏုိင္သေလာက္ ေရွာင္ေနၾကဖို႔ေျပာတယ္ ဒီမွာ ဆိုင္ေတြကိုလည္း ဖြင့္ခြင့္မေပးဘူး။ အခုဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ေတြ အတတ္ႏိုင္ဆံုး အိမ္ထဲမွာပဲေနၾကတယ္။ အျပင္ကိုလံုးဝ မထြက္ၾကဘူး ဒီမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ စစ္တပ္နဲ႔ ရဲကလည္း ကင္းလွည့္ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြက စိုးရိမ္တာေတြရွိတာေပါ့။ ဒီ COVID-19 ျဖစ္လာမွာ တအားစိုးရိမ္တာေပါ့ ... ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုရင္ ဒီကမ့္ေတြမွာ လူေတြ အမ်ားၾကီး ျပြတ္သိပ္ထူထပ္ေနေတာ့ စိုးရိမ္မိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ကလည္း တတ္ႏုိင္သေလာက္စီစဥ္ေနပါတယ္။ အခုဆိုရင္ ကမ့္ထဲမွာ Quarantine Center တို႔ Isolation Cneterတို႔ ဖြင့္ထားၿပီး IOM က ဦးစီးၿပီးေတာ့ ကမ့္တခ်ိဳ႕မွာ ေဆာက္ေနတယ္လို႔လည္း ၾကားမိပါတယ္။"

ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ ေရာဂါကူးစက္သူအျဖစ္ အတည္ျပဳသူ မရွိေသးေပမဲ့လည္း ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး႐ံုး UNHCR နဲ႔ ႏုိင္ငံတကာေရႊ႕ေျပာင္းအေျခခ်သူမ်ားကို အကူအညီေပးေရးႏုိင္ငံတကာအဖြဲ႔ IOM အပါအ၀င္ အကူအညီေပးေရး အဖဲြ႔အစည္းေတြက ကာကြယ္ေရးအစီအမံေတြကုိ ေဆာင္ရြက္ေပးေနေၾကာင္းလည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံ ေကာ့ဇ္ဘဇားအနီး ဘာလုခါလီဒုကၡသည္စခန္းေန ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ ဦးအီစလံကေျပာပါတယ္။

"ဒီမွာ က်ေနာ္တို႔ ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ေတြကို ေစာင့္ေရွာက္ေပးေနတဲ့ UNHCR၊ IOM ရယ္ ေနာက္ တျခားကုလသမဂၢ လက္ေအာက္ခံအဖြဲ႔အစည္းေတြလည္း ရွိတယ္။ သူတို႔ကလည္း စီစဥ္ေပးတယ္။ WHO က ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ေၾကညာခ်က္ကိုလည္း ဒုကၡသည္ေတြက လိုက္နာတာရွိတယ္ ေနာက္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္အစိုးရကလည္း ေတာက္ေလွ်ာက္ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြကိုလည္း လိုက္နာရပါတယ္။ အခုက COVID-19 ကိုေၾကာက္လို႔ လူေတြက အထူးသျဖင့္ လူစုလူေဝး မလုပ္ၾကဘူး။ ဒါကာဘက္မွာျဖစ္တာ မ်ားလာေတာ့ ဒီဘက္မွာလည္း ကူးစက္လာမွာကို က်ေနာ္တို႔က အထူးစိုးရိမ္တာေပါ့။ က်ေနာ္တို႔ ရိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြက တေနရာတည္းမွာ အကုန္လံုး စုျပဳံေနရတာဆိုေတာ့ စိုးရိမ္စရာက အမ်ားၾကီးရွိေနပါတယ္ခင္ဗ်ာ။"

အခုလို သိန္းခ်ီတဲ့လူေတြ စုေဝးခိုလံႈေနထိုင္ရတဲ့ စခန္းေတြထဲ COVID-19 လို ကပ္ေရာဂါျဖစ္ပြားလာမွာ စိုးရိမ္ေနရခ်ိန္မွာပဲ အခု မိုးဦးရာသီေရာက္လာတဲ့ မုတ္သုန္မိုး သည္းထန္စြာ စတင္ရြာသြန္းလာေနၿပီမို႔ စခန္းေတြထဲ ေျမၿပိဳက်မႈနဲ႔ ေရလႊမ္းမိုးမႈစတဲ့ သဘာဝေဘးအႏၱရာယ္ေတြ ၾကံဳလာရမွာကိုလည္း ဒုကၡသည္ေတြ စိုးရိမ္ပူပင္ေနၾကပါတယ္။

"အခုရက္ပိုင္းေတြမွာ မိုးက သည္းသည္းထန္ထန္ကို ရြာေနတယ္။ ေနာက္ ေလျပင္းေတြလည္း တုိက္တယ္။ ေနာက္ပိုင္းေတြမွာ မုတ္သုန္ေလကလည္း မ်ား လာမယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ အခုႏွစ္ ရာသီဥတုေတာ္ေတာ္ေလး ျပင္းထန္လာမယ္ဆိုရင္ ေျမၿပိဳတာေတြ ေလျပင္းတိုက္တာေၾကာင့္ အိမ္ေတြ ပ်က္စီးတာ အမ်ားၾကီးရွိႏိုင္တယ္။ မႏွစ္က စခန္းေတြထဲ အမိုးအကာေတြ ေပးထားတာေတြရွိတယ္။ အခုႏွစ္အတြက္ေတာ့ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားႏုိင္ဖို႔ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး႐ံုး UNHCR ဘက္ကလည္း ဒီအႏၱရာယ္ေတြအတြက္ ၾကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈေတြ လုပ္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခ်င္ပါတယ္။"

ရိုဟင္ဂ်ာဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းကို လက္ခံမထားတဲ့ ျမန္မာအစိုးရဘက္ကေတာ့ ကမာၻအႏွံ႔ COVID-19 ဗိုင္းရပ္ေရာဂါကူးစက္မႈ ကာကြယ္တဲ့အေနနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္နယ္စပ္ကို သြားလာမႈ ကန္႔သတ္ေနတဲ့ တခ်ိန္ထဲမွာဘဲ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာခရိုင္ဘက္မွာလည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကေန ျပန္လာတဲ့သူေတြကို လက္မခံေတာ့ပါဘူး။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

[Unicode Version]

ကိုဗစ်နဲ့ မုန်တိုင်းရာသီ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ရောက် ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်တွေ စိုးရိမ်

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံမှာ COVID-19 ကူးစက်မှုတွေ ပိုတိုးလာနေတဲ့ အတွက် ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်တွေ စိုးရိမ်မှုတွေပို တိုးလာနေသလို မုတ်သုန်ရာသီဝင်လာတဲ့အတွက် ရေကြီးမြေပြိုအန္တရာယ်တွေအတွက် ပူပန်လာနေကြတဲ့အကြောင်း ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒီအကြောင်း ဗွီအိုအေမြန်မာပိုင်းသတင်းထောက် မဆုမွန်က တင်ဆက်ပေးပါမယ်။

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံမှာ တနင်္လာနေ့အထိ ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ စာရင်းတွေအရ COVID-19 ရောဂါ ကူးစက်သူ ၉,၄၅၅ ယောက် ရှိပြီး သေဆုံးသူ ၁၇၇ ဦးအထိ ရှိလာနေတဲ့အတွက် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု အားနည်းတဲ့ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာ ကူးစက်မှုအန္တရာယ်ကို စိုးရိမ်နေကြတာပါ။ ရောဂါကူးစက်မှုတွေကြောင့် သွားလာလှုပ်ရှားမှု ကန့်သတ်တာတွေကို နိုင်ငံတော်တော်များများမှာ စတင်ဖြေလျှော့လာနေပေမဲ့ သိန်းနဲ့ချီတဲ့ ဒုက္ခသည်တွေ စုပြုံနေကြရတဲ့ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာတော့ ကန့်သတ်မှုတွေ ဆက်လက်တင်းကြပ်ထားဆဲဖြစ်ကြောင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ ကော့ဇ်ဘဇားအနီး ကုတုပလောင်ဒုက္ခသည်စခန်းနေ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည် ကိုမျိုးသန့်ကပြောပြပါတယ်။

"အခု ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်အစိုးရက ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်တွေကို အပြင်ထွက်ခွင့်လည်း မပေးဘူး။ အပြင်ကနေ အထဲကိုဝင်ခွင့်လည်း မပေးဘူး။ လူတဦးနဲ့ တဦးလည်း တတ်နိုင်သလောက် ရှောင်နေကြဖို့ပြောတယ် ဒီမှာ ဆိုင်တွေကိုလည်း ဖွင့်ခွင့်မပေးဘူး။ အခုဆိုရင် ကျနော်တို့တွေ အတတ်နိုင်ဆုံး အိမ်ထဲမှာပဲနေကြတယ်။ အပြင်ကိုလုံးဝ မထွက်ကြဘူး ဒီမှာ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် စစ်တပ်နဲ့ ရဲကလည်း ကင်းလှည့်ပါတယ်။ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်တွေက စိုးရိမ်တာတွေရှိတာပေါ့။ ဒီ COVID-19 ဖြစ်လာမှာ တအားစိုးရိမ်တာပေါ့ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုရင် ဒီကမ့်တွေမှာ လူတွေ အများကြီး ပြွတ်သိပ်ထူထပ်နေတော့ စိုးရိမ်မိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူတို့ကလည်း တတ်နိုင်သလောက်စီစဉ်နေပါတယ်။ အခုဆိုရင် ကမ့်ထဲမှာ Quarantine Center တို့ Isolation Cneterတို့ ဖွင့်ထားပြီး IOM က ဦးစီးပြီးတော့ ကမ့်တချို့မှာ ဆောက်နေတယ်လို့လည်း ကြားမိပါတယ်။"

ဒုက္ခသည်စခန်းတွေမှာ ရောဂါကူးစက်သူအဖြစ် အတည်ပြုသူ မရှိသေးပေမဲ့လည်း ဒုက္ခသည်များဆိုင်ရာ ကုလသမဂ္ဂ မဟာမင်းကြီးရုံး UNHCR နဲ့ နိုင်ငံတကာရွှေ့ပြောင်းအခြေချသူများကို အကူအညီပေးရေးနိုင်ငံတကာအဖွဲ့ IOM အပါအဝင် အကူအညီပေးရေး အဖွဲ့အစည်းတွေက ကာကွယ်ရေးအစီအမံတွေကို ဆောင်ရွက်ပေးနေကြောင်းလည်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ ကော့ဇ်ဘဇားအနီး ဘာလုခါလီဒုက္ခသည်စခန်းနေ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည် ဦးအီစလံကပြောပါတယ်။

"ဒီမှာ ကျနော်တို့ ရိုဟင်ဂျာ ဒုက္ခသည်တွေကို စောင့်ရှောက်ပေးနေတဲ့ UNHCR၊ IOM ရယ် နောက် တခြားကုလသမဂ္ဂ လက်အောက်ခံအဖွဲ့အစည်းတွေလည်း ရှိတယ်။ သူတို့ကလည်း စီစဉ်ပေးတယ်။ WHO က ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ ကြေညာချက်ကိုလည်း ဒုက္ခသည်တွေက လိုက်နာတာရှိတယ် နောက် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်အစိုးရကလည်း တောက်လျှောက်ထုတ်ပြန်ချက်တွေကိုလည်း လိုက်နာရပါတယ်။ အခုက COVID-19 ကိုကြောက်လို့ လူတွေက အထူးသဖြင့် လူစုလူဝေး မလုပ်ကြဘူး။ ဒါကာဘက်မှာဖြစ်တာ များလာတော့ ဒီဘက်မှာလည်း ကူးစက်လာမှာကို ကျနော်တို့က အထူးစိုးရိမ်တာပေါ့။ ကျနော်တို့ ရိုဟင်ဂျာဒုက္ခသည်တွေက တနေရာတည်းမှာ အကုန်လုံး စုပြုံနေရတာဆိုတော့ စိုးရိမ်စရာက အများကြီးရှိနေပါတယ်ခင်ဗျာ။"

အခုလို သိန်းချီတဲ့လူတွေ စုဝေးခိုလှုံနေထိုင်ရတဲ့ စခန်းတွေထဲ COVID-19 လို ကပ်ရောဂါဖြစ်ပွားလာမှာ စိုးရိမ်နေရချိန်မှာပဲ အခု မိုးဦးရာသီရောက်လာတဲ့ မုတ်သုန်မိုး သည်းထန်စွာ စတင်ရွာသွန်းလာနေပြီမို့ စခန်းတွေထဲ မြေပြိုကျမှုနဲ့ ရေလွှမ်းမိုးမှုစတဲ့ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တွေ ကြုံလာရမှာကိုလည်း ဒုက္ခသည်တွေ စိုးရိမ်ပူပင်နေကြပါတယ်။

"အခုရက်ပိုင်းတွေမှာ မိုးက သည်းသည်းထန်ထန်ကို ရွာနေတယ်။ နောက် လေပြင်းတွေလည်း တိုက်တယ်။ နောက်ပိုင်းတွေမှာ မုတ်သုန်လေကလည်း များ လာမယ်လို့ ကျနော်တို့မျှော်လင့်တယ်။ အခုနှစ် ရာသီဥတုတော်တော်လေး ပြင်းထန်လာမယ်ဆိုရင် မြေပြိုတာတွေ လေပြင်းတိုက်တာကြောင့် အိမ်တွေ ပျက်စီးတာ အများကြီးရှိနိုင်တယ်။ မနှစ်က စခန်းတွေထဲ အမိုးအကာတွေ ပေးထားတာတွေရှိတယ်။ အခုနှစ်အတွက်တော့ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားနိုင်ဖို့ ဒုက္ခသည်များဆိုင်ရာ ကုလသမဂ္ဂ မဟာမင်းကြီးရုံး UNHCR ဘက်ကလည်း ဒီအန္တရာယ်တွေအတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုတွေ လုပ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုချင်ပါတယ်။"

ရိုဟင်ဂျာဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းကို လက်ခံမထားတဲ့ မြန်မာအစိုးရဘက်ကတော့ ကမ္ဘာအနှံ့ COVID-19 ဗိုင်းရပ်ရောဂါကူးစက်မှု ကာကွယ်တဲ့အနေနဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နယ်စပ်ကို သွားလာမှု ကန့်သတ်နေတဲ့ တချိန်ထဲမှာဘဲ ရခိုင်ပြည်နယ် မောင်တောခရိုင်ဘက်မှာလည်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ကနေ ပြန်လာတဲ့သူတွေကို လက်မခံတော့ပါဘူး။

XS
SM
MD
LG