သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ဆီးရီးယား ဖြဲ႔စည္းပံုဥပေဒသစ္ေရးဆြဲေရး ေဆြးေႏြးပြဲ တိုးတက္မႈရွိ


ဆီးရီးယား ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒဆုိင္ရာေကာ္မတီ

(Zawgyi/Unicode)

စစ္ဒဏ္သင့္ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံအတြက္ အေျခခံဥပေဒသစ္ မူူၾကမ္းေရးဆြဲေရး ကုလသမဂၢ ၾကားဝင္ေစ့စပ္ေပးတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ တုိးတက္မႈရၿပီး အဆံုးသတ္သြားတယ္လို႔ ဆီးရီးယားမွာ တိုက္ခိုက္ေနတဲ့အဖြဲ႔ေတြက ေျပာပါတယ္။

သီတင္း ႏွစ္ပတ္နားၿပီးတဲ့ေနာက္ ဒုတိယအေက်ာ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို ႏုိဝင္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ စတင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ေဆြးေႏြးပြဲက်င္းပရာ ဂ်ီနီဗာကေန ဗီြအိုေအသတင္းေထာက္ Lisa Schlein ေပးပို႔တဲ့သတင္းလႊာကို ကိုေက်ာ္ေက်ာ္သိန္းက ေျပာျပပါမယ္။

ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို အဆင့္ရွိရွိ ပိုင္ႏုိင္ကၽြမ္းက်င္တဲ့ အေနအထားနဲ႔ ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့အတြက္ အစိုးရနဲ႔ အတို္က္အခံ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ေတြရဲ႕ ပူးတြဲသဘာပတိႏွစ္ဦးကို ဆီးရီးယားဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးကိုယ္စားလွယ္ Geir Pedersen က ခ်ီးက်ဴးေျပာဆိုပါတယ္။ အေျခခံဥပေဒဆိုင္ရာ ေကာ္မတီဟာ ပဋိပကၡလြန္ ဆီးရီးယား ဘယ္လိုႏိုင္ငံမ်ဳိး ျဖစ္သင့္တယ္ဆိုတဲ့အေပၚ ျခားနားတဲ့ ဆန္႔က်င္ဘက္အျမင္ရွိၾကတဲ့ သိပ္ကို စံုလင္ၿပီး မတူကြဲျပားတဲ့ အစုတခုျဖစ္တယ္လုိ႔ Pedersen ကေျပာပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ေကာ္မတီဝင္ေတြဟာ တဦးေျပာတာ တဦးနားေထာင္ဖို႔ သင္ယူခဲ့ၾကသလို လက္ေတြ႔က်ၿပီး အလုပ္ျဖစ္တဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲ ေတြ လုပ္ႏုိင္ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔ Pedersen ကေျပာပါတယ္။ ဆီးရီးယားပဋိပကၡနဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့၊ အေျခခံဥပေဒသစ္ ေရးဆြဲေရးနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ ကိစၥရပ္ေတြအားလံုးကို ေဆြးေႏြး ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔လည္းဆိုပါတယ္။

အဲဒီကိစၥရပ္ေတြထဲမွာ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ၊ လြတ္လပ္ေရး၊ နယ္ေျမခုိင္မာမႈတို႔နဲ႔ ဆက္စပ္တာေတြ အျပင္ အၾကမ္းဖက္ဝါဒ၊ ႏုိင္ငံ အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ တရားဥပေဒစိုးမိုးမႈ အေရးပါပံုတို႔နဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ကိစၥရပ္ေတြလည္းပါတယ္လုိ႔ ကုလအထူးသံတမန္က ေျပာပါ တယ္။

“အေျခခံဥပေဒဆုိင္ရာေကာ္မတီရဲ႕ ေဆြးေႏြးပြဲေတြဟာ ပိုၿပီးက်ယ္ျပန္႔တဲ့ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို လမ္းဖြင့္ေပးလိုက္ တာတခုအျဖစ္ က်ေနာ္ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ အေျခခံဥပေဒဆိုင္ရာေကာ္မတီထဲမွာ ပိုၿပီးက်ယ္ျပန္႔တဲ့ ႏုိင္ငံေရးလုပ္ငန္းစဥ္အေပၚ အျပဳသေဘာေဆာင္ သက္ေရာက္မႈျဖစ္ေစႏုိင္တဲ့ ယံုၾကည္မႈတခ်ုဳိ႕တည္ေဆာက္ေရး စတင္ႏုိင္မယ္လုိ႔လည္း က်ေနာ္ေမွ်ာ္လင့္ပါ တယ္။”

ဒါက တကယ့့္ စိန္ေခၚမႈႀကီးတခု ျဖစ္ဖြယ္ရွိပါတယ္။ အစစပ်က္စီးေနတဲ့ ဒီႏုိင္္ငံက ႏုိ္င္ငံသားေတြ အားလံုးအတူတကြ ေပါင္းစည္း ဖို႔ ႀကီးမားတဲ့ အားထုတ္မႈလုပ္ရမယ္ဆိုတာ ေလ့လာသူေတြက သေဘာတူပါတယ္။ ရက္စက္ျပင္းထန္တဲ့ ျပည္တြင္းစစ္က ကိုးႏွစ္ နီးပါးၾကာေနၿပီျဖစ္ၿပီး လူေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ေသဆံုးထားၿပိးေတာ့ ႏုိင္္ငံတြင္းမွာ အိုးအိမ္စြန္႔ထြက္ေျပးေနရသူေတြနဲ႔ ဒုကၡသည္ အျဖစ္ ျပည္ပထြက္ေျပးေနရသူက စုစုေပါင္း ၁၂ သန္းေက်ာ္ရွိေနတာပါ။

ညီၫြတ္ေရး၊ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္မႈနဲဲ႔ ဆီးရီးယားရဲ႕ နယ္ေျမခိုင္မာမႈေတြကို ထိန္းသိမ္းမယ့္ အေျခခံဥပေဒတခုကို မူၾကမ္းေရး ဆြဲ အသိအမွတ္္ျပဳျခင္းအားျဖင့္သာ တည္ၿငိမ္တဲ့ႏုိ္င္ငံတခုကုိ ရႏုိင္မယ္လုိ႔ အစိုးရဘက္က ေကာ္မတီပူးတြဲသဘာပတိ Ahmad Kuzbari က စကားျပန္ကတဆင့္ေျပာပါတယ္။

“ဒဏ္ခတ္အေရးယူမႈေအာက္မွာ၊ တူရကီက က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္ထားတဲ့ေအာက္မွာ၊ အေမရိကန္ ဝင္ထားတဲ့ အေျခအေနေအာက္မွာ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို္ က်ေနာ္တို႔ ဘယ္လိုုထိန္းသိမ္းႏုိင္မွာပါလဲ။ အဲဒီလိုက်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္ေနတာ ေတြက က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္ကို လုယက္ေနခ်ိန္မွာ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာကို ဘယ္လိုထိန္းသိမ္းႏိုင္မွာပါလဲ။ ဒါဟာ စာရြက္ေပၚက စကားလံုးေတြသက္သက္ ျဖစ္လို႔မရပါဘူး။ လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္ရပါမယ္။ အားလံုး သေဘာတူရပါမယ္။”

ဆီးရီးယားႏုိင္ငံသားအားလံုး ျဖစ္ခ်င္တဲ့ဆႏၵေတြကို ျပည့္မီမယ္ဆုိရင္ အေျခခံဥပေဒဟာ ညီၫြတ္ေရးအတြက္ အင္အားတခု ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ အတိုက္အခံဘက္က ေကာ္မတီပူးတြဲသဘာပတိ Hadi Albahra ကေျပာပါတယ္။

ဒုကၡသည္ေတြ မိခင္ႏုိင္ငံ ျပန္လာႏုိင္ေစမယ့္၊ အိုးအိမ္စြန္႔ ထြက္ေျပးေနရသူေတြ သူတို႔ေနအိမ္ေတြဆီ ျပန္သြားႏုိင္မယ့္ အေျခခံ ဥပေဒတရပ္ကို ဆီးရီးယားလူထုက ေမွ်ာ္လင့္ေနတယ္လို႔ သူကေျပာပါတယ္။ အေျခခံဥပေဒဟာ လူတိုင္းအတြက္ အခြင့္အေရးနဲ႔ လြတ္လပ္ခြင္ေတြကို အာမခံရမယ္လုိ႔ Hadi Albahra ကေျပာပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


.......................

ဆီးရီးယား ဖွဲ့စည်းပုံဥပဒေသစ်ရေးဆွဲရေး ဆွေးနွေးပွဲ တိုးတက်မှုရှိ

(Zawgyi/Unicode)

စစ်ဒဏ်သင့် ဆီးရီးယားနိုင်ငံအတွက် အခြေခံဥပဒေသစ် မူူကြမ်းရေးဆွဲရေး ကုလသမဂ္ဂ ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးတဲ့ ဆွေးနွေးပွဲတွေ တိုးတက်မှုရပြီး အဆုံးသတ်သွားတယ်လို့ ဆီးရီးယားမှာ တိုက်ခိုက်နေတဲ့အဖွဲ့တွေက ပြောပါတယ်။

သီတင်း နှစ်ပတ်နားပြီးတဲ့နောက် ဒုတိယအကျော့ ဆွေးနွေးပွဲတွေကို နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ စတင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ ဆွေးနွေးပွဲကျင်းပရာ ဂျီနီဗာကနေ ဗွီအိုအေသတင်းထောက် Lisa Schlein ပေးပို့တဲ့သတင်းလွှာကို ကိုကျော်ကျော်သိန်းက ပြောပြပါမယ်။

ဆွေးနွေးပွဲတွေကို အဆင့်ရှိရှိ ပိုင်နိုင်ကျွမ်းကျင်တဲ့ အနေအထားနဲ့ ဦးဆောင်ခဲ့တဲ့အတွက် အစိုးရနဲ့ အတိုက်အခံ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့တွေရဲ့ ပူးတွဲသဘာပတိနှစ်ဦးကို ဆီးရီးယားဆိုင်ရာ ကုလသမဂ္ဂ အထူးကိုယ်စားလှယ် Geir Pedersen က ချီးကျူးပြောဆိုပါတယ်။ အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာ ကော်မတီဟာ ပဋိပက္ခလွန် ဆီးရီးယား ဘယ်လိုနိုင်ငံမျိုး ဖြစ်သင့်တယ်ဆိုတဲ့အပေါ် ခြားနားတဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက်အမြင်ရှိကြတဲ့ သိပ်ကို စုံလင်ပြီး မတူကွဲပြားတဲ့ အစုတခုဖြစ်တယ်လို့ Pedersen ကပြောပါတယ်။

ဒါပေမယ့် ကော်မတီဝင်တွေဟာ တဦးပြောတာ တဦးနားထောင်ဖို့ သင်ယူခဲ့ကြသလို လက်တွေ့ကျပြီး အလုပ်ဖြစ်တဲ့ ဆွေးနွေးပွဲ တွေ လုပ်နိုင်ခဲ့ကြတယ်လို့ Pedersen ကပြောပါတယ်။ ဆီးရီးယားပဋိပက္ခနဲ့ ဆက်စပ်တဲ့၊ အခြေခံဥပဒေသစ် ရေးဆွဲရေးနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ ကိစ္စရပ်တွေအားလုံးကို ဆွေးနွေး ခဲ့ကြတယ်လို့လည်းဆိုပါတယ်။

အဲဒီကိစ္စရပ်တွေထဲမှာ အချုပ်အခြာအာဏာ၊ လွတ်လပ်ရေး၊ နယ်မြေခိုင်မာမှုတို့နဲ့ ဆက်စပ်တာတွေ အပြင် အကြမ်းဖက်ဝါဒ၊ နိုင်ငံ အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ တရားဥပဒေစိုးမိုးမှု အရေးပါပုံတို့နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ကိစ္စရပ်တွေလည်းပါတယ်လို့ ကုလအထူးသံတမန်က ပြောပါ တယ်။

“အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာကော်မတီရဲ့ ဆွေးနွေးပွဲတွေဟာ ပိုပြီးကျယ်ပြန့်တဲ့ နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းစဉ်ကို လမ်းဖွင့်ပေးလိုက် တာတခုအဖြစ် ကျနော်မျှော်လင့်ပါတယ်။ အခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာကော်မတီထဲမှာ ပိုပြီးကျယ်ပြန့်တဲ့ နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းစဉ်အပေါ် အပြုသဘောဆောင် သက်ရောက်မှုဖြစ်စေနိုင်တဲ့ ယုံကြည်မှုတချိုု့တည်ဆောက်ရေး စတင်နိုင်မယ်လို့လည်း ကျနော်မျှော်လင့်ပါ တယ်။”

ဒါက တကယ့် စိန်ခေါ်မှုကြီးတခု ဖြစ်ဖွယ်ရှိပါတယ်။ အစစပျက်စီးနေတဲ့ ဒီနိုင်ငံက နိုင်ငံသားတွေ အားလုံးအတူတကွ ပေါင်းစည်း ဖို့ ကြီးမားတဲ့ အားထုတ်မှုလုပ်ရမယ်ဆိုတာ လေ့လာသူတွေက သဘောတူပါတယ်။ ရက်စက်ပြင်းထန်တဲ့ ပြည်တွင်းစစ်က ကိုးနှစ် နီးပါးကြာနေပြီဖြစ်ပြီး လူထောင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးထားပြိးတော့ နိုင်ငံတွင်းမှာ အိုးအိမ်စွန့်ထွက်ပြေးနေရသူတွေနဲ့ ဒုက္ခသည် အဖြစ် ပြည်ပထွက်ပြေးနေရသူက စုစုပေါင်း ၁၂ သန်းကျော်ရှိနေတာပါ။

ညီညွတ်ရေး၊ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင်မှုနဲ့ ဆီးရီးယားရဲ့ နယ်မြေခိုင်မာမှုတွေကို ထိန်းသိမ်းမယ့် အခြေခံဥပဒေတခုကို မူကြမ်းရေး ဆွဲ အသိအမှတ်ပြုခြင်းအားဖြင့်သာ တည်ငြိမ်တဲ့နိုင်ငံတခုကို ရနိုင်မယ်လို့ အစိုးရဘက်က ကော်မတီပူးတွဲသဘာပတိ Ahmad Kuzbari က စကားပြန်ကတဆင့်ပြောပါတယ်။

“ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုအောက်မှာ၊ တူရကီက ကျူးကျော်ဝင်ရောက်ထားတဲ့အောက်မှာ၊ အမေရိကန် ဝင်ထားတဲ့ အခြေအနေအောက်မှာ အချုပ်အခြာအာဏာကို ကျနော်တို့ ဘယ်လိုထိန်းသိမ်းနိုင်မှာပါလဲ။ အဲဒီလိုကျူးကျော်ဝင်ရောက်နေတာ တွေက ကျနော်တို့တိုင်းပြည်ကို လုယက်နေချိန်မှာ အချုပ်အခြာ အာဏာကို ဘယ်လိုထိန်းသိမ်းနိုင်မှာပါလဲ။ ဒါဟာ စာရွက်ပေါ်က စကားလုံးတွေသက်သက် ဖြစ်လို့မရပါဘူး။ လက်တွေ့ အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ရပါမယ်။ အားလုံး သဘောတူရပါမယ်။”

ဆီးရီးယားနိုင်ငံသားအားလုံး ဖြစ်ချင်တဲ့ဆန္ဒတွေကို ပြည့်မီမယ်ဆိုရင် အခြေခံဥပဒေဟာ ညီညွတ်ရေးအတွက် အင်အားတခု ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ အတိုက်အခံဘက်က ကော်မတီပူးတွဲသဘာပတိ Hadi Albahra ကပြောပါတယ်။

ဒုက္ခသည်တွေ မိခင်နိုင်ငံ ပြန်လာနိုင်စေမယ့်၊ အိုးအိမ်စွန့် ထွက်ပြေးနေရသူတွေ သူတို့နေအိမ်တွေဆီ ပြန်သွားနိုင်မယ့် အခြေခံ ဥပဒေတရပ်ကို ဆီးရီးယားလူထုက မျှော်လင့်နေတယ်လို့ သူကပြောပါတယ်။ အခြေခံဥပဒေဟာ လူတိုင်းအတွက် အခွင့်အရေးနဲ့ လွတ်လပ်ခွင်တွေကို အာမခံရမယ်လို့ Hadi Albahra ကပြောပါတယ်။

XS
SM
MD
LG