သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ သမၼတကို ရာဇဝတ္မႈနဲ႔တရားစြဲဖုိ႔ ဖဲြ႔စည္းပံုက ခြင့္ျပဳထားပါသလား။ ၂၀၁၆ အေမရိကန္သမၼတေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ဝင္ေရာက္ေႏွာင့္ယွက္ခဲ့တဲ့ ႐ု႐ွားႏုိင္ငံနဲ႔ သမၼတ Donald Trump ရဲ႕အနီးကပ္အႀကံေပးေတြ ပူးေပါင္းႀကံစည္ခဲ့ျခင္း ႐ွိမ႐ွိကို အထူးေ႐ွ႕ေနကစံုစမ္းေနခ်ိန္မွာ ေမးခြန္းေတြ ထြက္ေပၚလာတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေမးခြန္းအတြက္ ႐ွင္းလင္းတဲ့အေျဖေရာ႐ွိပါရဲ႕လား ဆိုတာ VOA သတင္းေထာက္ William Gallo ႐ွင္းျပထားတာကို မစုျမတ္မြန္က တင္ျပပါလိမ့္မယ္။

Trump စည္း႐ံုးေရးတာဝန္႐ွိသူေတြနဲ႔ ႐ု႐ွားၾကား ဆက္သြယ္ႀကံစည္ေဆာင္႐ြက္မႈေတြလုပ္ခဲ့သလားဆိုတာ တရားေရးဌာနရဲ႕တာဝန္ေပးခ်က္အရ အထူးေ႐ွ႕ Robert Mueller ကစံုစမ္းေနပါတယ္။ စံုစမ္းမႈအရ ျပည္ေထာင္စုဥပေဒေတြကို ခ်ဳိးေဖာက္တယ္လုိ႔ သူ႔အေနနဲ႔ေတြ႔႐ွိရင္ သေဘာတရားအရ သမၼတအပါအဝင္ ဘယ္သူ႔ကိုမဆို အထူးေ႐ွ႕ေနက တရားစြဲပိုင္ခြင့္႐ွိပါတယ္။ FBI အႀကီးအကဲေဟာင္း James Comey ကိုသမၼတ Trump ရာထူးကေန ဖယ္႐ွားခဲ့တဲ့လုပ္ရပ္ဟာ တရားဥပေဒကို ေႏွာင့္ယွက္္ရာေရာက္သလားဆိုတာကို Mr. Muller ကစံုစမ္းေနတယ္လုိ႔ဆိုပါတယ္။ တကယ္လို႔ စံုစမ္းေရးအဖဲြ႔က ခိုင္မာတဲ့အေထာက္အထားေတြ႔လုိ႔ သမၼတကို တရားစြဲမယ္ဆိုရင္ ဒီအမႈက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တရား႐ံုးခ်ဳပ္ကေနာက္ဆံုး အဆံုးအျဖတ္ေပးရမွာ ေသခ်ာသေလာက္႐ွိပါတယ္။

အေမရိကန္ဖဲြ႔စည္းပံုမွာ ဘယ္လုိအေျခအေနမ်ဳိးေတြဆိုရင္ သမၼတကို စြဲခ်က္တင္ ရာထူးကေနဖယ္႐ွားႏိုင္တယ္လို႔ေဖာ္ျပထားေပမဲ့ သမၼတကို ရာဇဝတ္မႈနဲ႔ တရားစြဲလို႔ရသလားဆိုတာကို တိက်တဲ့႐ွင္းလင္းခ်က္ မ႐ွိပါဘူး။ ျပည္ေထာင္စုဥပေဒထဲမွာလည္း မ႐ွိသလို တရား႐ံုးေတြမွာလည္း ဒီလုိအေျခအေနအတြက္ တခါမွ အဆံုးအျဖတ္ေပးခဲ့ရတာမ်ဳိးမ႐ွိခဲ့ဘူးလုိ႔ VOA သတင္းေထာက္ William Gallo ကေျပာပါတယ္။

အဲဒါေၾကာင့္ သမၼတကို တရားစြဲႏိုင္သလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္းအတြက္ တိက်တဲ့အေျဖမ႐ွိပါဘူး။ ဥပေဒပညာ႐ွင္ေတြကေတာ့ ဖဲြ႔စည္းပံုဆုိင္ရာမူေတြ၊ ဖဲြ႔စည္းပံုေရးဆဲြခဲ့ၾကသူရဲ႕ ရည္႐ြယ္ခ်က္ဘယ္လိုျဖစ္ခဲ့ႏိုင္မယ္ဆိုတာအေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေကာက္ခ်က္ဆဲြၾကပါတယ္။ လတ္တေလာသတင္းေတြမွာ လက္႐ွိသမၼတတာဝန္ယူထားသူကို တရားစြဲလို႔မရဘူးလို႔ ဥပေဒပညာ႐ွင္တခ်ဳိ႕ကေျပာၾကသလို တခ်ဳိ႕ကလည္း သမၼတအေနနဲ႔တာဝန္ခံမႈ တာဝန္ယူမႈ႐ွိဖို႔ တရားစြဲႏိုင္တယ္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

"ဒီေမးခြန္းက အေရးႀကီးတဲ့ေမးခြန္း။ ခက္ခဲတဲ့ေမးခြန္းတခုပါ။ တရားစြဲတယ္ဆိုတာက သမၼတတာဝန္ခံစရာ႐ွိရင္ခံရဖုိ႔ စြပ္စြဲျပစ္တင္ရာထူးကေနဖယ္႐ွားမႈရဲ႕ ေနာက္ဆက္တဲြလုပ္ေဆာင္ခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။"

Hofstra တကၠသိုလ္က ဖဲြ႔စည္းပံုဆိုင္ရာပါေမာကၡ Eric Freedman ျဖစ္ပါတယ္။ သမၼတကိုတရားစြဲမႈကေန ကင္းလြတ္ခြင့္ေပးသင့္တယ္လို႔ ေျပာေနၾကသူေတြဖက္ကေတာ့ အုပ္ခ်ဳပ္မႈပိုင္းမွာထိခိုက္ႏိုင္တယ္လို႔ ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ ရာဇဝတ္ေၾကာင္းအရ စြဲခ်က္တင္မယ္ဆိုရင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖဲြ႔ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္ သမၼတအေနနဲ႔ ဖဲြ႔စည္းပံုအရ သူ႔ကိုေပးအပ္ထားတဲ့တာဝန္ေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ထမ္းေဆာင္ႏိုင္မွာမဟုတ္တဲ့အတြက္ အစိုးရလုပ္ငန္းေတြထိခိုက္မယ္လို႔ဆုိၾကပါတယ္။ ဒီအခ်က္ကို ၁၉၇၃ ခုႏွစ္ကတႀကိမ္ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္ကတႀကိမ္ သမၼတကိုတရားစြဲေရးကိစၥမွာ ျပည္ေထာင္စုေ႐ွ႕ေနေတြက ေထာက္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။ သမၼတေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ျပည္သူေတြဆႏၵနဲ႔ေ႐ြးခ်ယ္ခဲ့မႈကို ဂ်ဴရီအဖဲြ႔ကအျပစ္႐ွိတယ္ဆိုတဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္နဲ႔ ေျပာင္းသြားေအာင္လုပ္တာ မသင့္ေတာ္္ဘူးလို႔ သူတုိ႔ကျငင္းခ်က္ထုတ္ခဲ့ၾကတာပါ။

ဒါေပမဲ့သမၼတကို တရားစြဲႏိုင္တယ္လို႔ေျပာေနသူေတြဖက္က်ေတာ့ သမၼတအပါအဝင္ ဘယ္သူမွ တရားဥပေဒရဲ႕ အထက္မွာ မ႐ွိဘူးဆိုတဲ့ ဖဲြ႔စည္းပံုအဆုိကို သူတုိ႔ကေထာက္ျပပါတယ္။ လက္႐ွိတာဝန္ထမ္းေနတဲ့ သမၼတက ျပင္းထန္တဲ့ရာဇဝတ္မႈေျမာက္ႏုိင္တဲ့လုပ္ရပ္။ ဒါမွမဟုတ္ သမၼတတာဝန္နဲ႔ မဆီေလ်ာ္တဲ့ေဆာင္႐ြက္မႈလုပ္တယ္ဆိုရင္ဖြဲ႔စည္းပံုအရေရာ ဥပေဒေၾကာင္းအရပါ သမၼတကို တရားစြဲႏိုင္တယ္လို႔ သမၼတေဟာင္း Bill Clinton နဲ႔ပါတ္သက္တဲ့စံုစမ္းမႈမွာ ဦးေဆာင္ခဲ့သူ Kenneth Starr ကေျပာခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္မွာ သမၼတ Clinton ေတာင္ဥပေဒအထက္မွာ မ႐ွိဘူးလို႔ Starr ေရးခဲ့တဲ့႐ံုးတြင္းစာကို New York Times သတင္းစာႀကီးမွာ မၾကာခင္ကပဲ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။

George Mason တကၠသိုလ္က ျပည္သူ႔မူဝါဒေရးရာပါေမာကၡ James Pfiffner ကေတာ့ သမၼတကိုတရားစြဲလို႔ ရမရဆိုတဲ့ေမးခြန္းအတြက္ အေျဖဟာတကယ္ခက္ခဲတဲ့အေျဖလို႔ေျပာပါတယ္။

"မူအားျဖင့္စြဲခ်က္တင္ႏိုင္ေပမဲ့ လက္ေတြ႔မွာ ရခ်င္မွရမွာပါ။ စြဲခ်က္တင္ရာထူးကေနဖယ္႐ွားတာက ဖဲြ႔စည္းပံုအရ သမၼတတာဝန္ခံမႈ႐ွိတယ္ဆိုတာေသခ်ာေအာင္္ေဆာင္႐ြက္မႈတခုျဖစ္ေပမဲ့ ဒီလုပ္ရပ္ဟာ ဥပေဒေၾကာင္းအရမဟုတ္ဘဲ ႏိုင္ငံေရးအရေဆာင္႐ြက္မႈျဖစ္ပါတယ္။"

ဖဲြ႔စည္းပံုထဲမွာ သမၼတကိုစြဲခ်က္တင္ ဖယ္႐ွားလုိ႔ရတဲ့ က်ဴးလြန္မႈေတြက ႏိုင္ငံေတာ္သစၥာေဖာက္မႈ။ လာဘ္စားမႈ ဒါမွမဟုတ္ တျခားႀကီးေလးတဲ့အမႈက်ဴးလြန္မႈနဲ႔ ျပစ္မႈေသးေတြက်ဴးလြန္မႈတုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္ကသာ သမၼတကို စစ္ေဆးဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္႐ွိပါတယ္။ ေအာက္လႊတ္ေတာ္မွာ မဲအမ်ားစုနဲ႔ေထာက္ခံမႈရရင္ သမၼတကို စြပ္စြဲျပစ္တင္ႏိုင္ပါတယ္။ အထက္လႊတ္ေတာ္ကအမတ္ ၃ ပံု ၂ ပံုကသမၼတကို အေရးယူဖုိ႔သေဘာတူရင္ေတာ့ သမၼတရာထူးကေနဖယ္႐ွားႏိုင္ပါတယ္။ အေမရိကန္သမိုင္းမွာ

သမၼတေဟာင္း Bill Clinton နဲ႔ Andrew Johnson တို႔ ၂ ေယာက္ပဲ ေအာက္လႊတ္ေတာ္မွာ စြပ္စြဲျပစ္တင္ခံခဲ့ရပါတယ္။ သမၼတ ၂ ေယာက္လုံုးကို အထက္လႊတ္ေတာ္ေတြက တရားေသလႊတ္ေပးခဲ့ပါတယ္။ Water Gate အ႐ႈပ္ေတာ္ပံုမွာ သမၼတေဟာင္း Richard Nixon ကေတာ့ စြပ္စြဲျပစ္တင္ သင့္မသင့္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္မွာ မဲမခြဲခင္မွာပဲ ရာထူးကေနႏႈတ္ထြက္ခဲ့တာပါ။

လႊတ္ေတာ္ ၂ ရပ္က သမၼတကို စြပ္စြဲျပစ္တင္ၿပီး ရာထူးကဖယ္႐ွားဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္လိုက္ၿပီးရင္လည္း သမၼတအေနနဲ႔ သူက်ဴးလြန္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့အမႈေတြအတြက္ အေရးယူခံရႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မူအရ သမၼတေတြအေနနဲ႔ သူတုိ႔ကိုသူတုိ႔ အေရးယူခံရမႈကေန ကင္းလြတ္ခြင့္ေပးလုိ႔ ရႏိုင္ေျခ႐ွိပါတယ္။

သမၼတကို ရာဇဝတ္မႈနဲ႔ တရားစြဲႏိုင္သလားဆိုတဲ့ေမးခြန္းလိုပဲ သမၼတက သူ႔ကိုယ္သူ ကင္းလြတ္ခြင့္ေပးႏုိင္သလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္းအတြက္ အေျဖကလည္း ဖဲြ႔စည္းပံုမွာ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္းမ႐ွိပါဘူး။ ဖြဲ႔စည္းပံုထဲမွာပါတာေတြကို ဘယ္ေလာက္ပဲေကာက္ခ်က္ခ် အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဖြင့္။ အေမရိကန္အစိုးရနဲ႔ ဖြဲ႔စည္းပံုဥပေဒေတြက တရားဥပေဒနဲ႔ ကိုက္ညီမႈ႐ွိမ႐ွိ၊ ဖဲြ႔စည္းပံုနဲ႔ ကိုက္ညီမႈ႐ွိမ႐ွိဆိုတာကို ခိုင္ခုိင္မာမာကိုင္စြဲထားတာမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ ေကာင္းမေကာင္းစံကိုသာ ၾကည့္ၾကတာျဖစ္လို႔ ပါေမာကၡ James Pfiffner ကေျပာပါတယ္။

စိတ္၀င္စားဖြယ္ ...

XS
SM
MD
LG