သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

site logo
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားမႈ


အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားမႈ
please wait

No media source currently available

0:00 0:10:59 0:00

ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရးေန႔ ျဖစ္ျပီး ႏို၀င္ဘာ ၂၅ ရက္ေန႔ ကေန ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔ အထိ ကိုလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ အဆံုးသတ္ေရး ၁၆ ရက္တာ လႈပ္ရွားမႈေတြ ကမၻာတ၀ွမ္းမွာ ဆင္ႏႊဲေနၾကပါတယ္။ ဒီသီတင္းပတ္ အမ်ိဳးသမီးက႑မွာ မခင္ျဖဴေထြးက စုစည္း တင္ဆက္ထားပါတယ္။

(Zawgyi/Unicode)
ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရးေန႔ ျဖစ္ျပီး ႏို၀င္ဘာ ၂၅ ရက္ေန႔ ကေန ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔ အထိ ကိုလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ အဆံုးသတ္ေရး ၁၆ ရက္တာ လႈပ္ရွားမႈေတြ ကမၻာတ၀ွမ္းမွာ ဆင္ႏႊဲၾကပါတယ္။ ကိုဗစ္ ကပ္ေဘး ကာလ အကန္႔အသတ္ေတြ ၾကားမွာပဲ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ဘ၀ လံုျခံဳေရးနဲ႔ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အဆံုးသတ္ေရး အတြက္ အမ်ိဳးသမီးေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြ ဘာေတြ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္ေနၾကပါလဲ။ ျမန္မာႏိုင္ငံက အမ်ိဳးသမီးေတြေရာ ဘယ္လို ပါ၀င္ ဆင္ႏႊဲေနၾကလဲ ဆိုတာေတြကို ဒီသီတင္းပတ္ အမ်ိဳးသမီးက႑မွာ မခင္ျဖဴေထြးက စုစည္း တင္ဆက္ထားပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေလာက္စလို႔ ကမၻာ့ေနရာအႏွံ႔ ၾကံဳလာရတဲ့ ကိုဗစ္ကပ္ေဘးေၾကာင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ ဒီႏွစ္အတြင္း ပိုမို ဆိုးရြားလာခဲ့ၿပီး အမ်ိဳးသမီး ၃ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ႏႈန္း ပုံစံတမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ခံေနရတယ္လို႔ ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ ဖဲၾကိဳးျဖဴေန႔မွာ ထုတ္ျပန္တဲ့ ကုလသမဂၢ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ကိုဗစ္ ကပ္ေဘးနဲ႔ ေနာက္ဆက္တြဲ ၾကံဳလာရတဲ့ လူမႈ စီးပြား အက်ပ္အတည္းေတြ ေအာက္မွာ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ အိမ္တြင္းမွာေရာ အိမ္ျပင္မွာပါ လံုျခံဳမႈ ပိုမို ကင္းမဲ့လာေနျပီး စိတ္ပိုင္း ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေ၀ဒနာေတြ ပိုျပီး ခံစားလာေနရတယ္လို႔ အစီရင္ခံစာက ေထာက္ျပပါတယ္။ ဒီလို အေျခအေနေတြ အဆံုးသတ္ႏိုင္ဖို႔ အတြက္ ကမၻာတ၀ွမ္းက အမ်ိဳးသမီးေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြကလည္း ပံုစံ မ်ိဳးစံုနဲ႔လႈပ္ရွားေနၾကတာပါ။

အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ပေပ်ာက္ေရး အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဖဲႀကိဳးျဖဴေန႔ ဆိုျပီး ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ကို ကုလသမဂၢက သတ္မွတ္ထားသလို၊ ဒီလို ေန႔မွာ ကမ႓ာတ၀ွမ္းက အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး တက္ႂကြ လႈပ္ရွားသူေတြ စုေ၀း ခ်ီတက္ ဆႏၵျပၾကပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ ကေန ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေန႔ အထိ ကိုလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ရပ္တန္႔ေရး ၁၆ ရက္တာ လႈပ္ရွားမႈအျဖစ္ ပံုစံမ်ိဳးစံုနဲ႔ အသိပညာေပး စည္း႐ံုး လႈံ႔ေဆာ္တာေတြ၊ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပတာေတြ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္ၾကပါတယ္။

“ဒီကေန႔ က်မတို႔ ခ်ီတက္ၾကတာ ဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ အဆံုးသတ္ေရး ေန႔ တခုတည္း အတြက္ မဟုတ္ပါဘူး။ အနာဂတ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ ဘ၀တခု ရရွိလာေစဖို႔အတြက္ ျဖစ္သလို၊ ဒီမိုကေရစီ အခြင့္အေရးေတြ ပိုရလာဖို႔အတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။”

ဒါကေတာ့ ခ်ီလီႏိုင္ငံမွာ က်ား-မ ခြဲျခား ဖိႏွိပ္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ အဆံုးသတ္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ ပါ၀င္ေနတဲ့ ခ်ီလီ လႊတ္ေတာ္အမတ္လည္း ျဖစ္၊ လူ႔အခြင့္အေရး ေရွ႕ေန တဦးလည္း ျဖစ္တဲ့ Lorena Fries ေျပာသြားတာပါ။ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ရပ္တန္႔ေရး ေတာင္းဆိုတဲ့ အေနနဲ႔ ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ ေန႔မွာ ခ်ီလီ အမ်ိဳးသမီးေတြ လမ္းေပၚထြက္ ဆႏၵျပခဲ့ၾကသလို၊ မကၠဆီကိုႏုိင္ငံမွာလည္း အမ်ိဳးသမီးေတြ ေထာင္ေသာင္းခ်ီ စုေ၀း ဆႏၵျပၾကပါတယ္။

ဒီအထဲမွာ မကၠဆီကို ႏုိင္ငံလံုးဆိုင္ရာ အမ်ိဳးသမီးတပ္ဦး အဖြဲ႔က Natalia Lococo လည္း ပါ ပါတယ္။
"ကေလးေတြကို အသံုးခ်ျပီးေတာ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ထိခိုက္နာက်င္ေအာင္ လုပ္ေနတာေတြ၊ ဒါက အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ တမ်ိဳး ျဖစ္တာမို႔ ဒါေတြကို ရပ္တန္႔ ႏုိင္ေအာင္ အထက္လႊတ္ေတာ္မွာ ဥပေဒ ျပဌာန္းေပးဖုိ႔ က်မတို႔ လႊတ္ေတာ္ကို လာေရာက္ ေတာင္းဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီေန႔ ဒီေနရာမွာ က်မတို႔ လာေရာက္ စုေ၀း ခ်ီတက္ ဆႏၵျပၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ဂရိႏုိင္ငံ ေအသင္ျမိဳ႕မွာေတာ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ရပ္တန္႔ေရး အသိပညာေပး လႈပ္ရွားမႈေတြနဲ႔အတူ အၾကမ္းဖက္ခံရျပီး ေသဆံုးခဲ့ရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္ ေအာက္ေမ့ဘြယ္ အထိမ္းအမွတ္ေတြလည္း လုပ္ၾကပါတယ္။

"ထူးထူးျခားျခား သ႐ုပ္ေဖာ္ျပဇာတ္ တခု က်မတို႔ လုပ္ပါတယ္။ ဒီသ႐ုပ္ေဖာ္မႈအတြင္းမွာ အမ်ိဳးသမီးျဖစ္လို႔ အၾကမ္းဖက္ သတ္ျဖတ္ခံရသူေတြ ရဲ႕ နာမည္ေတြကို က်မတို႔ ဖတ္ၾကားပါတယ္။ ၂၀၂၁ ခုႏွစ္ တခုတည္းမွာတင္ ဒီလို အသတ္ခံရသူ ၁၃ ဦး ရွိပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ နာမည္၊ အသက္၊ ေနထုိင္ခဲ့တဲ့ေနရာ ေတြကို က်မတို႔ ဖတ္ၾကားပါတယ္။ သူတို႔ကို က်မတို႔ ေမ့ မပစ္လိုက္ဘူး။ က်မတို႔နဲ႔အတူ သူတို႔ ဒီေနရာမွာ ရွိေနတယ္ဆိုတာ သိေစဖို႔ပါ။ သူတို႔ရဲ႕ ခႏၵာေတြ က်မတို႔နဲ႔ ရွိမေနေပမဲ့လို႔ က်မတို႔စိတ္ထဲမွာ သူတို႔ အတူ ရွိေနပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြ ခုလို သတ္ျဖတ္ခံ ေနရတာေတြ အဆံုး မသတ္မခ်င္း ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း ခုလို လုပ္သြားမွာပါ။”

ဂရိႏုိင္ငံက အမ်ိဳးသမီးေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ Alexia Tsouni ေျပာသြားတာပါ။ အီတလီႏုိင္ငံမွာေတာ့ ဒီႏွစ္အတြင္း အၾကမ္းဖက္ သတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ အမ်ိဳးသမီး ၁၀၀ ေက်ာ္ရွိျပီး အၾကမ္းဖက္ခံ ရလို႔ တုိင္ၾကား အကူအညီေတာင္းလာတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြက ေန႔စဥ္ ပ်မ္းမ ွ် ၉ ၀ နီးပါးေလာက္ ရွိတယ္လို႔ "Non Una Di Meno" အမ်ိဳးသမီးအဖြဲ႔က Carlotta Cossutta က ေျပာပါတယ္။

“ဒီတႏွစ္တည္းမွာတင္ အမ်ိဳးသမီးေတြ အၾကမ္းဖက္ သတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ ျဖစ္ရပ္ ၁၀၉ ခုရွိပါတယ္။ ဒါက ၇၂ နာရီမွာ တေယာက္ႏႈန္းနဲ႔ အထက္ ေလာက္ကို ျဖစ္ေနတာပါ။ ေနာက္ဆံုး အစီရင္ခံခ်က္ေတြ အရ က်ားမ ကြဲျပားမႈေၾကာင့္ အၾကမ္းဖက္ခံရတဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး တိုင္ၾကားလာတဲ့ အမ်ိဳးသမီးက ေန႔စဥ္ ပ်မ္းမွ် ၈၉ ဦး ရွိပါတယ္။ ေနာက္က တေကာက္ေကာက္လိုက္ၿပီး ေႏွာင့္ယွက္တာမ်ိဳး၊ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ပုဂၢိဳလ္ေရး အတြင္းကိစၥေတြကို အြန္လိုင္းေပၚမွာ တင္ၿပီး အရွက္ခြဲတာ မ်ိဳးေတြကေန ႐ိုက္ႏွက္ ႏွိပ္စက္တာ၊ အိမ္တြင္းမွာ၊ အလုပ္မွာ ေစာ္ကား ေႏွာက္ယွက္တာေတြ အထိ အၾကမ္းဖက္မႈေတြက ေန႔တိုင္း ရွိေနပါတယ္။ ေန႔စဥ္ အမ်ိဳးသမီး ၈၉ ဦး ဒီလို ခံေနရတယ္ ဆိုတာက တႏွစ္အတြင္း အင္မတန္ မ်ားျပားတဲ့ အေရအတြက္ပါ။ ဒါက လာတိုင္တဲ့ စာရင္းပဲ ရွိပါေသးတယ္။ ဒီလို မတိုင္ၾကားတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြက အမ်ားႀကီးပါ။ က်မတို႔အဖြဲ႔ေတြ အေနနဲ႔လည္း အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ တိုင္ၾကားခ်က္တိုင္းကို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းေပးႏိုင္တဲ့ အေနအထား မရွိပါဘူး။”

ကမၻာတ၀ွမ္း ကိုဗစ္ကပ္ေဘး ၾကံဳလာရခ်ိန္က စလို႔၊ အိမ္ေထာင္စုေတြ မိသားစုေတြၾကား ပဋိပကၡေတြ ပိုဆိုးလာခဲ့ျပီး ကိုယ့္အိမ္တြင္းမွာကိုပဲ အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္ လံုျခံဳမႈ ကင္းမဲ့လာသလို၊ ဒါက အမ်ိဳးသမီး ၄ ေယာက္မွာ ၁ ေယာက္ႏႈန္း ၾကံဳေတြ႔ေနရတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၃ ႏုိင္ငံက အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ အေျခအေနေတြကို ေလ့လာ စစ္တမ္း ေကာက္ယူထားတဲ့ ကုလသမဂၢ အစီရင္ခံစာ တခုမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ မိဘက သားသမီးကို ႐ိုက္တာ၊ အစ္ကိုက ညီမကို ႐ိုက္တာ၊ ေယာက္်ားက မိန္းမကို ရိုက္ႏွက္ ႏွိပ္စက္တာ ေတြကို ျပစ္မႈလို႔ မယူဆတဲ့ လူမႈ အသိုင္းအ၀ိုင္းေတြ အမ်ားအျပား ရွိေနဆဲျဖစ္သလို၊ အဲ့ဒီလိုေနရာေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ပိုျပီး က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေတြ႔ရေလ့ ရွိပါတယ္။ ဒီလို အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို အျပစ္ေပး အေရးယူမႈ မရွိတာ၊ က်ဴးလြန္သူေတြ အျပစ္က ကင္းလြတ္ခြင့္ ရေနတာက အမ်ိဳးသမီးေတြ အတြက္ ပိုျပီး အၾကမ္းဖက္ ခံရေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းတခု ျဖစ္ေနတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီးေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျပာဆိုၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလည္း ဒီလို အေျခအေနေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္ ရွိျပီး စစ္အာဏာသိမ္းမႈ ေနာက္ပိုင္းမွာ ပို ဆိုးလာတယ္လို႔ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ မခင္ေလးက ေျပာပါတယ္။

“က်မတို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကေတာ့ ဒီႏွစ္မွာ ပိုဆိုးတာ ကေတာ့ စစ္တပ္က စစ္အာဏာ သိမ္းလိုက္တဲ့အခါ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ တိုက္႐ိုက္ သက္ေရာက္တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ နည္းေပါင္းစံုနဲ႔ ရွိတယ္။ ဒါ ကေတာ့ တက္ၾကြ လႈပ္ရွားတဲ့သူေတြ၊ ေတာ္လွန္ေရးမွာ တိုက္႐ိုက္ ပါ၀င္ေနတဲ့ ဆႏၵျပတဲ့သူေတြ၊ ဒီလို အမ်ိဳးသမီးေတြကို ပစ္သတ္တာမ်ိဳး။ သူတို႔ ဖမ္းဆီးခံရတဲ့ အခါမွာလည္း မဖြယ္မရာ ျပဳက်င့္တာမ်ိဳး။ အမ်ိဳးသမီး ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ သို႔မဟုတ္ရင္ LGBT ေပါ့။ သူတို႔ရဲ႕ လိင္စိတ္ခံယူမႈ ကြဲျပားျခင္းေၾကာင့္ ဆိုျပီး ထူးထူးျခားျခား သူတို႔ကို သီးျခားနည္းေတြနဲ႔ ညွင္းပမ္း ႏွိပ္စက္တဲ့ဟာေတြ လည္း အမ်ားၾကီး ရွိတယ္။

“ဒါ့အျပင္ စစ္အာဏာသိ္မ္းျပီးတဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲေတြေၾကာင့္ က်မတို႔ လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမေတြကို ေျပးရတာရွိတယ္။ ေတာထဲမွာေနရတာ ရွိတယ္။ ပုန္းခိုေနရတာ ရွိတယ္။ ဒီလို အေနအထားမ်ိဳး ေတြမွာလည္း က်မတို႔အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အမ်ိဳးသားေတြနဲ႔ မတူတဲ့ အခက္အခဲေတြကို ရင္ဆိုင္ရတယ္။ အဲ့ဒီအခါမွာလည္း ကိုယ့္ရဲ႕ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ကပဲ ျဖစ္ေစ၊ အျခား သူစိမ္း တေယာက္ကပဲ ျဖစ္ေစ ထိကပါး ရိကပါးကိစၥေတြ၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကိုလည္း ၾကံဳရတယ္။ ဆိုေတာ့ ဒီႏွစ္ဟာ က်မတို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြက္ေတာ့ အေတာ္မွ စိတ္မေကာင္းစရာ၊ ရင္ကြဲစရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ေတြကို ၾကံဳရတဲ့ႏွစ္လို႔ ေျပာလို႔ရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ က်မတို႔က "End Impunity. End War" ဆိုျပီးေတာ့ က်မတို႔ေျပာၾကတယ္။ ပစ္ဒဏ္ကင္းလြတ္ခြင့္ ကေန ျပီးေတာ့ လြတ္ေျမာက္မႈ မရွိေစရဘူးေပါ့။ ဆိုတဲ့ဟာက အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ အရင္ကလည္း တိုင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြကို မုဒိန္းက်င့္တာကို စစ္လက္နက္သဖြယ္ အသံုးခ်တယ္။ ဒါ အရင္ကတည္းက ရွိခဲ့တယ္။ အခုကေတာ့ က်မတို႔ တႏိုင္ငံလံုး အေနအထားနဲ႔ကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ဒီစစ္အာဏာရွင္ရဲ႕ ေအာက္မွာ ျဖစ္ေနတယ္။ ဆိုေတာ့ က်မတို႔ေနာက္ထပ္ ေနာက္ထပ္ေတြမွာ အာဏာၾကီးသူကပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ တဦးတေယာက္ အဖြဲ႔အစည္းကပဲ ျဖစ္ျဖစ္။ စစ္တပ္မွ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီလိုမ်ိဳး အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚမွာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ျပစ္ဒဏ္မခံရဘဲ ကင္းလြတ္ျပီးေတာ့ လုပ္ခ်င္တိုင္း လုပ္ခြင့္ မရေအာင္ က်မတို႔ ဒီႏွစ္မွာ အဲ့ဒီလို ေဆာင္ပုဒ္နဲ႔ က်င္းပ ျပဳလုပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈ ရပ္တန္႔ေရး ဖဲၾကိဳးျဖဴေန႔ နဲ႔ ၁၆ ရက္တာ လႈပ္ရွားမႈေတြကို မခင္ေလး အပါအ၀င္ ျမန္မာႏိုင္ငံက အမ်ိဳးသမီးေရး တက္ၾကြ လႈပ္ရွားသူေတြ ႏွစ္စဥ္ ႏွစ္တိုင္း တက္တက္ၾကြၾကြ ပါ၀င္ ဆင္ႏႊဲၾကေပမဲ့ ဒီႏွစ္မွာေတာ့ အာဏာသိမ္းမႈေနာက္ပိုင္း ဖိႏွိပ္မႈေတြေၾကာင့္ ျပင္ပ လႈပ္ရွားမႈေတြ အရင္ေလာက္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မလုပ္ႏုိင္ဘူးလို႔ မခင္ေလး က ေျပာပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ အကန္႔အသတ္ေတြ ၾကားမွာပဲ လႈပ္ရွားမႈေတြ ဆက္ရွိေနျပီး ေရာက္တဲ့ေနရာမွာ ရတဲ့နည္းနဲ႔ေတာ့ အားလံုးက ဆက္လက္ လႈပ္ရွားေနၾကဆဲ ျဖစ္တယ္လို႔ မခင္ေလးက ေျပာပါတယ္။

“တကယ္ေတာ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈပဲျဖစ္ျဖစ္၊ လူသား တဦးနဲ႔တဦးအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း မလုပ္မိဖို႔ လိုပါတယ္။ ေန႔စဥ္ ေန႔တိုင္းမွာပဲ အားၾကီးသူက အားနည္းသူကို အၾကမ္းမဖက္ဖို႔၊ ေမတၱာနဲ႔ စာနာစိတ္နဲ႔ ဆက္ဆံဖို႔၊ ျငိမ္းခ်မ္းဖို႔ အေရးၾကီးတယ္။ ဒါေပမဲ့ တႏွစ္ပတ္လံုး ၃၆၅ ရက္မွာ လူေတြက ဒါကို အာ႐ံု ထားႏိုင္ခ်င္မွ ထားႏိုင္မယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ေန႔တဓူ၀ ကိစၥေတြ၊ စား၀တ္ေနေရးေတြ တျခား အေရးၾကီးတဲ့ ကိစၥေတြ ရွိေနတဲ့အခါ က်ေတာ့ - ဒီ ႏို၀င္ဘာလ ၂၅ ရက္ေန႔ကေန ဒီဇင္ဘာလ ၁၀ ရက္အတြင္းကို ၁၆ ရက္ လႈပ္ရွားမႈအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္တဲ့အတြက္ အားလံုးရဲ႕ အာ႐ံု စူးစိုက္မႈကိုလည္း ရမယ္။ ေဆာင္ရြက္ရတာ ကလည္း ၁၆ ရက္တာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ သူေတြ အတြက္လည္း သိပ္ အပမ္းမၾကီးဘူး။ ဒီ ၁၆ ရက္အတြင္းမွာမွ အားလံုးရဲ႕ အာ႐ံု စူးစိုက္မႈနဲ႔ သတိထားမႈကို ရရွိေအာင္ တြန္းထိုးျပီးေတာ့ လႈပ္ရွားမႈေတြ လုပ္တယ္။ ေနာက္တခါ မူ၀ါဒ ခ်တဲ့သူေတြ၊ ဥပေဒျပဳတဲ့သူေတြကို ဒီကာလ အတြင္းမွာ လံႈ႔ေဆာ္မႈေတြ လုပ္တယ္။ တိုက္တြန္းမႈေတြ လုပ္တယ္။ အသိပညာေပးမႈေတြ လုပ္တဲ့အခါ က်ေတာ့ ပိုျပီးေတာ့ လူေတြရဲ႕ စိတ္ထဲမွာ - ေၾသာ္ ဟုတ္လား။ ဒါက ဒီလို ရွိပါလား ဆိုတဲ့ဟာမ်ိဳး သူတို႔စိတ္ထဲမွာ ကြက္ခနဲ ကြက္ခနဲ ၀င္သြားေအာင္ လုပ္ေဆာင္တဲ့ အေနနဲ႔ ၁၆ ရက္ သတ္မွတ္ျပီးေတာ့ လုပ္ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တကယ္တမ္းေတာ့ က်မတို႔က ေန႔စဥ္နဲ႔အမ ွ် အမ်ိဳးသမီးေတြ အေပၚပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အားႏြဲ႔သူေတြ အေပၚမွာ အၾကမ္းမဖက္ဖို႔ ကေတာ့ ေန႔စဥ္ လုပ္ေဆာင္သင့္တဲ့ ကိစၥေတာ့ ျဖစ္ပါတယ္။”

အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ ဒီကေန႔ ကမၻာၾကီးမွာ ၾကံဳေနရတဲ့ ပဋိပကၡေတြ၊ ရာသီဥတုေဖာက္ျပန္ ေျပာင္းလဲမႈနဲ႔ သဘာ၀ ကပ္ေဘးအႏၱရာယ္ က်ေရာက္မႈေတြ၊ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈ၊ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈ ျပႆနာေတြနဲ႔အတူ တြဲလ်က္ ပိုၿပီး ၾကံဳလာေနရတဲ့ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ ျပႆနာ တခုျဖစ္တယ္လို႔ ကုလသမဂၢရဲ႕ အမ်ိဳးသမီးေရးရာ အၾကီးအကဲ Sima Bahous က လည္း ေျပာပါတယ္။ ဒါေတြကို အဆံုးသတ္ႏုိင္ဖို႔ အတြက္မွာေတာ့ အမ်ိဳးသား အမ်ိဳးသမီး လူၾကီး လူငယ္ အားလံုးက ပူးေပါင္း ပါ၀င္ ၾကိဳးပမ္း ရမွာျဖစ္ျပီး အခ်ိန္မဆြဲဘဲ အျမန္ဆံုး အေလးထား ကိုင္တြယ္ ရမွာျဖစ္တယ္ဆိုတာ တင္ျပရင္း ဒီသီတင္းပတ္ အမ်ိဳးသမီးက႑ကို ဒီမွာပဲ ရပ္နားပါရေစ။ က်မ ခင္ျဖဴေထြးပါရွင္။
=======================
[Unicode]
အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ပပျောက်ရေး လှုပ်ရှားမှု (အမျိုးသမီးကဏ္ဍ)

နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ဟာ အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ပပျောက်ရေးနေ့ ဖြစ်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၂၅ ရက်နေ့ ကနေ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့ အထိ ကိုလည်း အမျိုးသမီးတွေ အပေါ် အကြမ်းဖက်မှု အဆုံးသတ်ရေး ၁၆ ရက်တာ လှုပ်ရှားမှုတွေ ကမ္ဘာတဝှမ်းမှာ ဆင်နွှဲကြပါတယ်။ ကိုဗစ် ကပ်ဘေး ကာလ အကန့်အသတ်တွေ ကြားမှာပဲ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ဘ၀ လုံခြုံရေးနဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေ အဆုံးသတ်ရေး အတွက် အမျိုးသမီးရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေ ဘာတွေ လှုပ်ရှား ဆောင်ရွက်နေကြပါလဲ။ မြန်မာနိုင်ငံက အမျိုးသမီးတွေရော ဘယ်လို ပါဝင် ဆင်နွှဲနေကြလဲ ဆိုတာတွေကို ဒီသီတင်းပတ် အမျိုးသမီးကဏ္ဍမှာ မခင်ဖြူထွေးက စုစည်း တင်ဆက်ထားပါတယ်။

လွန်ခဲ့တဲ့ ၂ နှစ်လောက်စလို့ ကမ္ဘာ့နေရာအနှံ့ ကြုံလာရတဲ့ ကိုဗစ်ကပ်ဘေးကြောင့် အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုတွေဟာ ဒီနှစ်အတွင်း ပိုမို ဆိုးရွားလာခဲ့ပြီး အမျိုးသမီး ၃ ယောက်မှာ ၁ ယောက်နှုန်း ပုံစံတမျိုးမျိုးနဲ့ အကြမ်းဖက်ခံနေရတယ်လို့ နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ ဖဲကြိုးဖြူနေ့မှာ ထုတ်ပြန်တဲ့ ကုလသမဂ္ဂ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ကိုဗစ် ကပ်ဘေးနဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ကြုံလာရတဲ့ လူမှု စီးပွား အကျပ်အတည်းတွေ အောက်မှာ အမျိုးသမီးတွေဟာ အိမ်တွင်းမှာရော အိမ်ပြင်မှာပါ လုံခြုံမှု ပိုမို ကင်းမဲ့လာနေပြီး စိတ်ပိုင်း ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဝေဒနာတွေ ပိုပြီး ခံစားလာနေရတယ်လို့ အစီရင်ခံစာက ထောက်ပြပါတယ်။ ဒီလို အခြေအနေတွေ အဆုံးသတ်နိုင်ဖို့ အတွက် ကမ္ဘာတဝှမ်းက အမျိုးသမီးရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေကလည်း ပုံစံ မျိုးစုံနဲ့လှုပ်ရှားနေကြတာပါ။

အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ပပျောက်ရေး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ဖဲကြိုးဖြူနေ့ ဆိုပြီး နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ကို ကုလသမဂ္ဂက သတ်မှတ်ထားသလို၊ ဒီလို နေ့မှာ ကမ္ဘာတဝှမ်းက အမျိုးသမီး အခွင့်အရေး တက်ကြွ လှုပ်ရှားသူတွေ စုဝေး ချီတက် ဆန္ဒပြကြပါတယ်။ ဒါ့အပြင် နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ ကနေ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်နေ့ အထိ ကိုလည်း အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ရပ်တန့်ရေး ၁၆ ရက်တာ လှုပ်ရှားမှုအဖြစ် ပုံစံမျိုးစုံနဲ့ အသိပညာပေး စည်းရုံး လှုံ့ဆော်တာတွေ၊ တောင်းဆိုဆန္ဒပြတာတွေ လှုပ်ရှား ဆောင်ရွက်ကြပါတယ်။

“ဒီကနေ့ ကျမတို့ ချီတက်ကြတာ ဟာ အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု အဆုံးသတ်ရေး နေ့ တခုတည်း အတွက် မဟုတ်ပါဘူး။ အနာဂတ် ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ငြိမ်းချမ်းတဲ့ ဘဝတခု ရရှိလာစေဖို့အတွက် ဖြစ်သလို၊ ဒီမိုကရေစီ အခွင့်အရေးတွေ ပိုရလာဖို့အတွက် တိုက်ပွဲဝင်တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။”

ဒါကတော့ ချီလီနိုင်ငံမှာ ကျား-မ ခွဲခြား ဖိနှိပ်တဲ့ အကြမ်းဖက်မှု အဆုံးသတ်ရေး လှုပ်ရှားမှုတွေမှာ ပါဝင်နေတဲ့ ချီလီ လွှတ်တော်အမတ်လည်း ဖြစ်၊ လူ့အခွင့်အရေး ရှေ့နေ တဦးလည်း ဖြစ်တဲ့ Lorena Fries ပြောသွားတာပါ။ အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ရပ်တန့်ရေး တောင်းဆိုတဲ့ အနေနဲ့ နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက် နေ့မှာ ချီလီ အမျိုးသမီးတွေ လမ်းပေါ်ထွက် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသလို၊ မက္ကဆီကိုနိုင်ငံမှာလည်း အမျိုးသမီးတွေ ထောင်သောင်းချီ စုဝေး ဆန္ဒပြကြပါတယ်။

ဒီအထဲမှာ မက္ကဆီကို နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ အမျိုးသမီးတပ်ဦး အဖွဲ့က Natalia Lococo လည်း ပါ ပါတယ်။

"ကလေးတွေကို အသုံးချပြီးတော့ အမျိုးသမီးတွေကို ထိခိုက်နာကျင်အောင် လုပ်နေတာတွေ၊ ဒါက အမျိုးသမီးတွေ အပေါ် အကြမ်းဖက်မှု တမျိုး ဖြစ်တာမို့ ဒါတွေကို ရပ်တန့် နိုင်အောင် အထက်လွှတ်တော်မှာ ဥပဒေ ပြဌာန်းပေးဖို့ ကျမတို့ လွှတ်တော်ကို လာရောက် တောင်းဆိုတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့ ဒီနေရာမှာ ကျမတို့ လာရောက် စုဝေး ချီတက် ဆန္ဒပြကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။”

ဂရိနိုင်ငံ အေသင်မြို့မှာတော့ အမျိုးသမီးတွေ အပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ရပ်တန့်ရေး အသိပညာပေး လှုပ်ရှားမှုတွေနဲ့အတူ အကြမ်းဖက်ခံရပြီး သေဆုံးခဲ့ရတဲ့ အမျိုးသမီးတွေ အတွက် အောက်မေ့ဘွယ် အထိမ်းအမှတ်တွေလည်း လုပ်ကြပါတယ်။

"ထူးထူးခြားခြား သရုပ်ဖော်ပြဇာတ် တခု ကျမတို့ လုပ်ပါတယ်။ ဒီသရုပ်ဖော်မှုအတွင်းမှာ အမျိုးသမီးဖြစ်လို့ အကြမ်းဖက် သတ်ဖြတ်ခံရသူတွေ ရဲ့ နာမည်တွေကို ကျမတို့ ဖတ်ကြားပါတယ်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် တခုတည်းမှာတင် ဒီလို အသတ်ခံရသူ ၁၃ ဦး ရှိပါတယ်။ သူတို့ရဲ့ နာမည်၊ အသက်၊ နေထိုင်ခဲ့တဲ့နေရာ တွေကို ကျမတို့ ဖတ်ကြားပါတယ်။ သူတို့ကို ကျမတို့ မေ့ မပစ်လိုက်ဘူး။ ကျမတို့နဲ့အတူ သူတို့ ဒီနေရာမှာ ရှိနေတယ်ဆိုတာ သိစေဖို့ပါ။ သူတို့ရဲ့ ခန္ဒာတွေ ကျမတို့နဲ့ ရှိမနေပေမဲ့လို့ ကျမတို့စိတ်ထဲမှာ သူတို့ အတူ ရှိနေပါတယ်။ အမျိုးသမီးတွေ ခုလို သတ်ဖြတ်ခံ နေရတာတွေ အဆုံး မသတ်မချင်း နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ခုလို လုပ်သွားမှာပါ။”

ဂရိနိုင်ငံက အမျိုးသမီးရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ Alexia Tsouni ပြောသွားတာပါ။ အီတလီနိုင်ငံမှာတော့ ဒီနှစ်အတွင်း အကြမ်းဖက် သတ်ဖြတ်ခံရတဲ့ အမျိုးသမီး ၁၀၀ ကျော်ရှိပြီး အကြမ်းဖက်ခံ ရလို့ တိုင်ကြား အကူအညီတောင်းလာတဲ့ အမျိုးသမီးတွေက နေ့စဉ် ပျမ်းမ ျှ ၉ ၀ နီးပါးလောက် ရှိတယ်လို့ "Non Una Di Meno" အမျိုးသမီးအဖွဲ့က Carlotta Cossutta က ပြောပါတယ်။

“ဒီတနှစ်တည်းမှာတင် အမျိုးသမီးတွေ အကြမ်းဖက် သတ်ဖြတ်ခံရတဲ့ ဖြစ်ရပ် ၁၀၉ ခုရှိပါတယ်။ ဒါက ၇၂ နာရီမှာ တယောက်နှုန်းနဲ့ အထက် လောက်ကို ဖြစ်နေတာပါ။ နောက်ဆုံး အစီရင်ခံချက်တွေ အရ ကျားမ ကွဲပြားမှုကြောင့် အကြမ်းဖက်ခံရတဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး တိုင်ကြားလာတဲ့ အမျိုးသမီးက နေ့စဉ် ပျမ်းမျှ ၈၉ ဦး ရှိပါတယ်။ နောက်က တကောက်ကောက်လိုက်ပြီး နှောင့်ယှက်တာမျိုး၊ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အတွင်းကိစ္စတွေကို အွန်လိုင်းပေါ်မှာ တင်ပြီး အရှက်ခွဲတာ မျိုးတွေကနေ ရိုက်နှက် နှိပ်စက်တာ၊ အိမ်တွင်းမှာ၊ အလုပ်မှာ စော်ကား နှောက်ယှက်တာတွေ အထိ အကြမ်းဖက်မှုတွေက နေ့တိုင်း ရှိနေပါတယ်။ နေ့စဉ် အမျိုးသမီး ၈၉ ဦး ဒီလို ခံနေရတယ် ဆိုတာက တနှစ်အတွင်း အင်မတန် များပြားတဲ့ အရေအတွက်ပါ။ ဒါက လာတိုင်တဲ့ စာရင်းပဲ ရှိပါသေးတယ်။ ဒီလို မတိုင်ကြားတဲ့ အမျိုးသမီးတွေက အများကြီးပါ။ ကျမတို့အဖွဲ့တွေ အနေနဲ့လည်း အမျိုးသမီးတွေရဲ့ တိုင်ကြားချက်တိုင်းကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းပေးနိုင်တဲ့ အနေအထား မရှိပါဘူး။”

ကမ္ဘာတဝှမ်း ကိုဗစ်ကပ်ဘေး ကြုံလာရချိန်က စလို့၊ အိမ်ထောင်စုတွေ မိသားစုတွေကြား ပဋိပက္ခတွေ ပိုဆိုးလာခဲ့ပြီး ကိုယ့်အိမ်တွင်းမှာကိုပဲ အမျိုးသမီးတွေ အတွက် လုံခြုံမှု ကင်းမဲ့လာသလို၊ ဒါက အမျိုးသမီး ၄ ယောက်မှာ ၁ ယောက်နှုန်း ကြုံတွေ့နေရတာ ဖြစ်တယ်လို့ နိုင်ငံပေါင်း ၁၃ နိုင်ငံက အမျိုးသမီးတွေရဲ့ အခြေအနေတွေကို လေ့လာ စစ်တမ်း ကောက်ယူထားတဲ့ ကုလသမဂ္ဂ အစီရင်ခံစာ တခုမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မိဘက သားသမီးကို ရိုက်တာ၊ အစ်ကိုက ညီမကို ရိုက်တာ၊ ယောက်ျားက မိန်းမကို ရိုက်နှက် နှိပ်စက်တာ တွေကို ပြစ်မှုလို့ မယူဆတဲ့ လူမှု အသိုင်းအဝိုင်းတွေ အများအပြား ရှိနေဆဲဖြစ်သလို၊ အဲ့ဒီလိုနေရာတွေမှာ အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုတွေ ပိုပြီး ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် တွေ့ရလေ့ ရှိပါတယ်။ ဒီလို အကြမ်းဖက်မှုတွေကို အပြစ်ပေး အရေးယူမှု မရှိတာ၊ ကျူးလွန်သူတွေ အပြစ်က ကင်းလွတ်ခွင့် ရနေတာက အမျိုးသမီးတွေ အတွက် ပိုပြီး အကြမ်းဖက် ခံရစေတဲ့ အကြောင်းရင်းတခု ဖြစ်နေတယ်လို့ အမျိုးသမီးရေး လှုပ်ရှားသူတွေက ပြောဆိုကြပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာလည်း ဒီလို အခြေအနေတွေ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန် ရှိပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှု နောက်ပိုင်းမှာ ပို ဆိုးလာတယ်လို့ အမျိုးသမီး အခွင့်အရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ မခင်လေးက ပြောပါတယ်။

“ကျမတို့ မြန်မာနိုင်ငံ ကတော့ ဒီနှစ်မှာ ပိုဆိုးတာ ကတော့ စစ်တပ်က စစ်အာဏာ သိမ်းလိုက်တဲ့အခါ အမျိုးသမီးတွေအပေါ် တိုက်ရိုက် သက်ရောက်တဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေ နည်းပေါင်းစုံနဲ့ ရှိတယ်။ ဒါ ကတော့ တက်ကြွ လှုပ်ရှားတဲ့သူတွေ၊ တော်လှန်ရေးမှာ တိုက်ရိုက် ပါဝင်နေတဲ့ ဆန္ဒပြတဲ့သူတွေ၊ ဒီလို အမျိုးသမီးတွေကို ပစ်သတ်တာမျိုး။ သူတို့ ဖမ်းဆီးခံရတဲ့ အခါမှာလည်း မဖွယ်မရာ ပြုကျင့်တာမျိုး။ အမျိုးသမီး ဖြစ်ခြင်းကြောင့် သို့မဟုတ်ရင် LGBT ပေါ့။ သူတို့ရဲ့ လိင်စိတ်ခံယူမှု ကွဲပြားခြင်းကြောင့် ဆိုပြီး ထူးထူးခြားခြား သူတို့ကို သီးခြားနည်းတွေနဲ့ ညှင်းပမ်း နှိပ်စက်တဲ့ဟာတွေ လည်း အများကြီး ရှိတယ်။

“ဒါ့အပြင် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့ နောက်ဆက်တွဲတွေကြောင့် ကျမတို့ လွတ်မြောက်နယ်မြေတွေကို ပြေးရတာရှိတယ်။ တောထဲမှာနေရတာ ရှိတယ်။ ပုန်းခိုနေရတာ ရှိတယ်။ ဒီလို အနေအထားမျိုး တွေမှာလည်း ကျမတို့အမျိုးသမီးတွေမှာ အမျိုးသားတွေနဲ့ မတူတဲ့ အခက်အခဲတွေကို ရင်ဆိုင်ရတယ်။ အဲ့ဒီအခါမှာလည်း ကိုယ့်ရဲ့ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်ကပဲ ဖြစ်စေ၊ အခြား သူစိမ်း တယောက်ကပဲ ဖြစ်စေ ထိကပါး ရိကပါးကိစ္စတွေ၊ အကြမ်းဖက်မှုတွေကိုလည်း ကြုံရတယ်။ ဆိုတော့ ဒီနှစ်ဟာ ကျမတို့ မြန်မာနိုင်ငံ အတွက်တော့ အတော်မှ စိတ်မကောင်းစရာ၊ ရင်ကွဲစရာ အကြမ်းဖက်မှုတွေ တွေကို ကြုံရတဲ့နှစ်လို့ ပြောလို့ရတယ်။ ဒါကြောင့် ကျမတို့က "End Impunity. End War" ဆိုပြီးတော့ ကျမတို့ပြောကြတယ်။ ပစ်ဒဏ်ကင်းလွတ်ခွင့် ကနေ ပြီးတော့ လွတ်မြောက်မှု မရှိစေရဘူးပေါ့။ ဆိုတဲ့ဟာက အမျိုးသမီးတွေ အပေါ် အကြမ်းဖက်မှုတွေဟာ အရင်ကလည်း တိုင်းရင်းသား ဒေသတွေမှာ အမျိုးသမီးတွေကို မုဒိန်းကျင့်တာကို စစ်လက်နက်သဖွယ် အသုံးချတယ်။ ဒါ အရင်ကတည်းက ရှိခဲ့တယ်။ အခုကတော့ ကျမတို့ တနိုင်ငံလုံး အနေအထားနဲ့ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဒီစစ်အာဏာရှင်ရဲ့ အောက်မှာ ဖြစ်နေတယ်။ ဆိုတော့ ကျမတို့နောက်ထပ် နောက်ထပ်တွေမှာ အာဏာကြီးသူကပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ တဦးတယောက် အဖွဲ့အစည်းကပဲ ဖြစ်ဖြစ်။ စစ်တပ်မှ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒီလိုမျိုး အမျိုးသမီးတွေ အပေါ်မှာ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ပြစ်ဒဏ်မခံရဘဲ ကင်းလွတ်ပြီးတော့ လုပ်ချင်တိုင်း လုပ်ခွင့် မရအောင် ကျမတို့ ဒီနှစ်မှာ အဲ့ဒီလို ဆောင်ပုဒ်နဲ့ ကျင်းပ ပြုလုပ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။”

အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု ရပ်တန့်ရေး ဖဲကြိုးဖြူနေ့ နဲ့ ၁၆ ရက်တာ လှုပ်ရှားမှုတွေကို မခင်လေး အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံက အမျိုးသမီးရေး တက်ကြွ လှုပ်ရှားသူတွေ နှစ်စဉ် နှစ်တိုင်း တက်တက်ကြွကြွ ပါဝင် ဆင်နွှဲကြပေမဲ့ ဒီနှစ်မှာတော့ အာဏာသိမ်းမှုနောက်ပိုင်း ဖိနှိပ်မှုတွေကြောင့် ပြင်ပ လှုပ်ရှားမှုတွေ အရင်လောက် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် မလုပ်နိုင်ဘူးလို့ မခင်လေး က ပြောပါတယ်။ ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် အကန့်အသတ်တွေ ကြားမှာပဲ လှုပ်ရှားမှုတွေ ဆက်ရှိနေပြီး ရောက်တဲ့နေရာမှာ ရတဲ့နည်းနဲ့တော့ အားလုံးက ဆက်လက် လှုပ်ရှားနေကြဆဲ ဖြစ်တယ်လို့ မခင်လေးက ပြောပါတယ်။

“တကယ်တော့ အမျိုးသမီးများအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုပဲဖြစ်ဖြစ်၊ လူသား တဦးနဲ့တဦးအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုပဲ ဖြစ်ဖြစ် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း မလုပ်မိဖို့ လိုပါတယ်။ နေ့စဉ် နေ့တိုင်းမှာပဲ အားကြီးသူက အားနည်းသူကို အကြမ်းမဖက်ဖို့၊ မေတ္တာနဲ့ စာနာစိတ်နဲ့ ဆက်ဆံဖို့၊ ငြိမ်းချမ်းဖို့ အရေးကြီးတယ်။ ဒါပေမဲ့ တနှစ်ပတ်လုံး ၃၆၅ ရက်မှာ လူတွေက ဒါကို အာရုံ ထားနိုင်ချင်မှ ထားနိုင်မယ်။ သူတို့ရဲ့ နေ့တဓူ၀ ကိစ္စတွေ၊ စားဝတ်နေရေးတွေ တခြား အရေးကြီးတဲ့ ကိစ္စတွေ ရှိနေတဲ့အခါ ကျတော့ - ဒီ နိုဝင်ဘာလ ၂၅ ရက်နေ့ကနေ ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက်အတွင်းကို ၁၆ ရက် လှုပ်ရှားမှုအဖြစ် သတ်မှတ်လိုက်တဲ့အတွက် အားလုံးရဲ့ အာရုံ စူးစိုက်မှုကိုလည်း ရမယ်။ ဆောင်ရွက်ရတာ ကလည်း ၁၆ ရက်တာ ဖြစ်တဲ့အတွက် ဆောင်ရွက်ရတဲ့ သူတွေ အတွက်လည်း သိပ် အပမ်းမကြီးဘူး။ ဒီ ၁၆ ရက်အတွင်းမှာမှ အားလုံးရဲ့ အာရုံ စူးစိုက်မှုနဲ့ သတိထားမှုကို ရရှိအောင် တွန်းထိုးပြီးတော့ လှုပ်ရှားမှုတွေ လုပ်တယ်။ နောက်တခါ မူဝါဒ ချတဲ့သူတွေ၊ ဥပဒေပြုတဲ့သူတွေကို ဒီကာလ အတွင်းမှာ လှုံ့ဆော်မှုတွေ လုပ်တယ်။ တိုက်တွန်းမှုတွေ လုပ်တယ်။ အသိပညာပေးမှုတွေ လုပ်တဲ့အခါ ကျတော့ ပိုပြီးတော့ လူတွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ - သြော် ဟုတ်လား။ ဒါက ဒီလို ရှိပါလား ဆိုတဲ့ဟာမျိုး သူတို့စိတ်ထဲမှာ ကွက်ခနဲ ကွက်ခနဲ ဝင်သွားအောင် လုပ်ဆောင်တဲ့ အနေနဲ့ ၁၆ ရက် သတ်မှတ်ပြီးတော့ လုပ်ကြတာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တကယ်တမ်းတော့ ကျမတို့က နေ့စဉ်နဲ့အမ ျှ အမျိုးသမီးတွေ အပေါ်ပဲ ဖြစ်ဖြစ် အားနွဲ့သူတွေ အပေါ်မှာ အကြမ်းမဖက်ဖို့ ကတော့ နေ့စဉ် လုပ်ဆောင်သင့်တဲ့ ကိစ္စတော့ ဖြစ်ပါတယ်။”

အမျိုးသမီးတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှုတွေဟာ ဒီကနေ့ ကမ္ဘာကြီးမှာ ကြုံနေရတဲ့ ပဋိပက္ခတွေ၊ ရာသီဥတုဖောက်ပြန် ပြောင်းလဲမှုနဲ့ သဘာ၀ ကပ်ဘေးအန္တရာယ် ကျရောက်မှုတွေ၊ ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှု၊ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှု ပြဿနာတွေနဲ့အတူ တွဲလျက် ပိုပြီး ကြုံလာနေရတဲ့ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ပြဿနာ တခုဖြစ်တယ်လို့ ကုလသမဂ္ဂရဲ့ အမျိုးသမီးရေးရာ အကြီးအကဲ Sima Bahous က လည်း ပြောပါတယ်။ ဒါတွေကို အဆုံးသတ်နိုင်ဖို့ အတွက်မှာတော့ အမျိုးသား အမျိုးသမီး လူကြီး လူငယ် အားလုံးက ပူးပေါင်း ပါဝင် ကြိုးပမ်း ရမှာဖြစ်ပြီး အချိန်မဆွဲဘဲ အမြန်ဆုံး အလေးထား ကိုင်တွယ် ရမှာဖြစ်တယ်ဆိုတာ တင်ပြရင်း ဒီသီတင်းပတ် အမျိုးသမီးကဏ္ဍကို ဒီမှာပဲ ရပ်နားပါရစေ။ ကျမ ခင်ဖြူထွေးပါရှင်။
XS
SM
MD
LG