သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း

စစ္ေကာင္စီျပင္ေနတဲ့ ဆိုင္ဘာလံုၿခံဳေရး ဥပေဒၾကမ္း ေဝဖန္မႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရ


ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ မုိဘုိင္းဖုန္းကေန ေဖ့စ္ဘုတ္အသုံးျပဳေနသူတဦး။ (ေဖော္ဝါရီ ၄၊ ၂၀၂၁။ ဓာတ္ပုံ - STR / AFP)

(Zawgyi / Unicode)

အင္တာနက္ဆက္သြယ္ေရးကို ကန္႔သတ္၊ တားဆီးတဲ့အျပင္ အေရးယူဖို႔ လုပ္လာတာေတြဟာ လူ႔အခြင့္အေရးကို ခ်ဳိးေဖာက္တာသာမက နည္းပညာနဲ႔ သတင္းအခ်က္အလက္ ရရွိေရးေပၚ အေျခခံတဲ့ တိုင္းျပည္တြင္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ အတြက္လည္း ေရရွည္မွာ ဆိုးဆိုးရြားရြား ထိခိုက္ႏုိင္တယ္လုိ႔ ကၽြမ္းက်င္သူေတြနဲ႔ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ဆိုင္ရာ လႈပ္ရွားသူေတြက ေဝဖန္ၾကပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ရန္ကုန္ကေပးပို႔ထားတဲ့ သတင္းကို ကိုရန္ႏုိင္ ေျပာျပပါမယ္။

အာဏာသိမ္းၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္း ေဖ့စ္ဘုတ္အသံုးျပဳတာနဲ႔ အင္တာနက္ ဆက္သြယ္ေရးကို ကန္္႔သတ္ ပိတ္ပင္ထားတာေၾကာင့္ လူမႈေရး၊ စီးပြားေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးပိုင္းေတြမွာ ဆံုး႐ႈံႈးနစ္နာခဲ့ရတယ္လုိ႔ ကၽြမ္းက်င္သူေတြနဲ႔ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြက ေထာက္ျပ ေဝဖန္ၾကတာပါ။

အခုလည္း ဆိုင္ဘာလံုၿခံဳေရး ဥပေဒမူၾကမ္းကို စစ္ေကာင္စီက ျပင္ဆင္ေရးဆြဲေနၿပီး အဲဒီ ဥပေဒမူၾကမ္းထဲမွာ VPN သံုးေၾကာင္း ေတြ႔ရွိသူကို ေထာင္ဒဏ္သံုးႏွစ္နဲ႔ ေငြဒဏ္ က်ပ္္သိန္း ၅၀ အထိ ခ်မွတ္ႏုိင္တဲ့ ျပ႒ာန္းခ်က္ ထည့္သြင္းထားတာေၾကာင့္ အင္တာနက္ အသံုးျပဳသူေတြၾကား အေတာ္ေလး လႈပ္လႈပ္ခတ္ခတ္ ျဖစ္ေနပါတယ္။

ဒီဥပေဒၾကမ္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စိုးရိမ္မႈရွိေပမယ့္ ေဖ့စ္ဘုတ္အေနနဲ႔ေတာ့ အသံုးျပဳသူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးကို အကာအကြယ္ေပးေရး ဆက္လုပ္သြားမယ္လို႔ ေဖ့စ္ဘုတ္ရဲ႕ မိခင္ကုမၸဏီျဖစ္တဲ့ Meta ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံ၊ ျပည္သူ႔မူဝါဒေရးရာ အႀကီးအကဲ ခူးရယ္က ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ စက္မႈကုန္ထုတ္အသင္းအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ လက္တြဲလုပ္ေနပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ျပည္တြင္းျပည္ပ အဖြဲ႔ေတြ သူတို႔ကို က်ေနာ္တို႔ စိုးရိမ္တယ္ဆိုတာ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဒီဥပေဒၾကမ္းက (Facebook လူမႈကြန္ရက္လို) လမ္းေၾကာင္းတခုအေပၚ အာထားေနရတဲ့ လုပ္ငန္းေသးေတြ၊ ဝန္ေဆာင္မႈေတြအေပၚ သက္ေရာက္ႏိုင္တာကို အေလးထားၿပီး ေျပာခဲ့တာပါ။ ၿပီးေတာ့ အျခားနည္းလမ္း အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ အသုံးျပဳေနတာေတြေရာေပါ့။ ဒီဥပေဒကို အတည္ျပဳသည္ျဖစ္ေစ၊ မျပဳသည္ျဖစ္ေစ ျမန္မာျပည္တြင္းမွာ က်ေနာ္တို႔ (Facebook) ရဲ႕ မူဝါဒ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကိုေတာ့ ေျပာင္းမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ျမန္မာျပည္တြင္းက က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အသုံးျပဳသူေတြ အားလုံးအတြက္ လုံၿခဳံဖို႔နဲ႔ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ကာကြယ္ဖို႔အတြက္ပဲ အဓိကထားမွာပါ။ ဒါကေတာ့ မေျပာင္းလဲပါဘူး။”

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဆိုရွယ္မီဒီယာ အသံုးျပဳတဲ့အေပၚ စစ္ေကာင္စီက ထိန္းခ်ဳပ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စစ္အာဏာသိမ္း တႏွစ္ျပည့္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၄ ရက္၊ ေသာၾကာေန႔က လုပ္ခဲ့တဲ့ အြန္လိုင္းေဆြးေႏြးပြဲအတြင္း ခူးရယ္က အဲဒီလို ေျပာသြားတာပါ။

နည္းပညာရွင္ေတြ၊ စီးပြားေရးသမားေတြကေတာ့ ၂၁ ရာစု ဒစ္ဂ်စ္တယ္စီးပြားေရးမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ စီးဆင္းမႈကို ရပ္တန႔္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းတာဟာ ေရရွည္မွာ တိုင္းျပည္အတြက္ ဆိုးက်ိဳးက ပိုမ်ားလိမ့္မယ္လို႔ ေထာက္ျပၾကပါတယ္။ ဒီထဲမွာ နည္းပညာအေျချပဳ စီးပြားေရးပညာရွင္တဦးျဖစ္သူ ေဒၚမိုးျမင့္ေက်ာ္လည္း ပါဝင္ပါတယ္။

“စားသုံးသူေတြအတြက္ေတာ့ VPN က တကယ့္ကို ႀကီးမားတဲ့ကိစၥပါ။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ဒါက (ဆိုင္ဘာလုံၿခဳံေရးဥပေဒက) လူမႈကြန္ရက္ေတြကို သုံးႏိုင္ဖို႔ အခုထက္ပိုၿပီး အကန႔္အသတ္ ျဖစ္လိမ့္မယ္။ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြက VPN ကို ေဖ့စ္ဘုတ္တင္ မဟုတ္ဘူး၊ တျခား အမ်ားႀကီး ဘဏ္ေတြလို သူတို႔ဘဏ္ဗဟိုစနစ္ကို ခ်ိတ္ဆက္ဖို႔ VPN သုံးတာ၊ ကုမၸဏီေတြဆိုရင္ လုပ္ငန္းလည္ပတ္တဲ့စနစ္နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ဖို႔သုံးတာ၊ တျခား အမ်ားႀကီးပါပဲ၊ လူမႈကြန္ရက္နဲ႔ လုံးဝ ဆက္ႏႊယ္မႈမရွိတာေတြ။ ဒါေၾကာင့္ လူမႈကြန္ရက္သုံးတာကိုရပ္ဖို႔ VPN ကို ပိတ္တာဆိုရင္ အိမ္႐ိုက္သံေသးေသးေလးကို ဘိုးပိုင္႐ိုက္တဲ့စက္ႀကီးနဲ႔ ထုဖို႔ ႀကိဳးစားသလို ျဖစ္ေနတယ္။ ျပႆနာကို အခ်ိဳးမညီမွ်တဲ့နည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္လို႔ပဲ ထင္တယ္။ ဒါက အႀကီးမားဆုံး ျပႆနာပဲ။”

၂၀၂၁ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁ ရက္ေန႔က အာဏာသိမ္းၿပီးတဲ့ေနာက္ ခ်က္ခ်င္းဆိုသလိုပဲ မိုဘိုင္းအင္တာနက္ေတြကို စစ္ေကာင္စီက ျဖတ္ေတာက္ခဲ့ပါတယ္။ ျပန္ဖြင့္ေပးတဲ့အခါမွာလည္း ေဖ့စ္ဘုတ္ အပါအဝင္ လူမႈကြန္ရက္ ဝန္ေဆာင္မႈတခ်ိဳ႕ကို သုံးလို႔မရေအာင္ ပိတ္ထားတာပါ။ အသုံးျပဳသူေတြက VPN တဆင့္ခံၿပီးမွ ကိုယ့္နည္းကိုယ့္ဟန္နဲ႔ အသုံးျပဳေနရပါတယ္။

၂၀၂၁ ဩဂုတ္လက ကခ်င္ျပည္နယ္ ေဒသတခ်ိဳ႕မွာ အင္တာနက္ဝန္ေဆာင္မႈေတြ အပိတ္ခံရၿပီး စက္တင္ဘာမွာေတာ့ ေဒသခံ လက္နက္ကိုင္ေတြ အားေကာင္းလာတဲ့ စစ္ကိုင္းတိုင္း ၿမိဳ႕နယ္ ၅ ခုက မိုဘိုင္းဖုန္း ဝန္ေဆာင္မႈေတြကိုပါ စစ္ေကာင္စီက ျဖတ္ေတာက္ထားတာပါ။ မၾကာေသးခင္ကလည္း အင္တာနက္ အသုံးျပဳတာေတြကို ကန႔္သတ္ဖို႔အတြက္ မိုဘုိင္းဖုန္းသံုးစြဲခ ႏႈန္းထားေတြကို စစ္ေကာင္စီက တိုးျမႇင့္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ ဆိုင္ဘာလုံၿခဳံေရး ဥပေဒၾကမ္းကိုပါ ထပ္ၿပီး ျဖည့္စြက္ ျပင္ဆင္လာတာပါ။

ဒီလုပ္ရပ္ေတြက ပိုၿပီးဆိုးရြားတဲ့ အက်ဳိးဆက္ေတြပဲ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္လို႔ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔တဖြဲ႔ျဖစ္တဲ့ Free Expression Myanmar ရဲ႕ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ေဒၚယဥ္ရတနာသိန္းက ေျပာပါတယ္။

“ဒီ ဥပေဒၾကမ္းလို႔ ေခၚတဲ့ဟာက အရင္ဥပေဒၾကမ္း၊ ၂၀၂၁ ဥပေဒၾကမ္းထက္ လူ႔အခြင့္အေရး ကိစၥရပ္ေတြကို ပိုၿပီး ဆိုးရြားေစပါလိမ့္မယ္။ ေျမျပင္ကရလာတဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြအရ ဆိုရင္ ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီးပဲ။ လက္ကိုင္ဖုန္းထဲမွာ VPN ေတြ႔တယ္ဆိုရင္ စစ္တပ္ကဖမ္းတယ္။ သူတို႔ အဲဒါကို ေတာင္းၾကည့္ရင္၊ တကယ္လို႔ သူတို႔က VPN ကို ဖုန္းထဲမွာ မေတြ႔ဘူးဆိုရင္ မင္း ဘာလို႔ VPN ကို ျဖဳတ္ပစ္တာလဲဆိုၿပီး ဖမ္းဖို႔လုပ္တယ္၊ အဲလူေတြက ဖမ္းႏိုင္တယ္ေပါ့ေနာ္။ လူေတြကေတာ့ အင္တာနက္ရေနတုန္းပါ။ ဒါေပမယ့္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ေတာ့ မဟုတ္ဘူးေပါ့။”

ဆိုင္ဘာလုံၿခဳံေရး ဥပေဒၾကမ္း ဆိုတာကို စစ္ေကာင္စီက သူတို႔နဲ႔ ပတ္သက္ဆက္ႏႊယ္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းတခ်ိဳ႕ဆီကို မၾကာေသးခင္က ေပးပို႔ၿပီး သေဘာထားမွတ္ခ်က္ ေတာင္းခံထားပါတယ္။ ၂၀၂၂ မွာ ျပင္ဆင္ျဖည့္စြက္ထားတဲ့ ဒီဥပေဒၾကမ္းဟာ ၂၀၂၁ ထဲမွာ သူတို႔ စၿပီးတင္သြင္းခဲ့တဲ့ ဥပေဒၾကမ္းထက္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္၊ သတင္းအခ်က္အလက္ ရရွိပိုင္ခြင့္၊ လုံၿခံဳေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို ပိုၿပီး ၿခိမ္းေျခာက္ေနတယ္လို႔ အရပ္ဘက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ေထာက္ျပေနၾကပါတယ္။

---------------------------

(Unicode)

စစ်ကောင်စီပြင်နေတဲ့ ဆိုင်ဘာလုံခြုံရေး ဥပဒေကြမ်း ဝေဖန်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရ

အင်တာနက်ဆက်သွယ်ရေးကို ကန့်သတ်၊ တားဆီးတဲ့အပြင် အရေးယူဖို့ လုပ်လာတာတွေဟာ လူ့အခွင့်အရေးကို ချိုးဖောက်တာသာမက နည်းပညာနဲ့ သတင်းအချက်အလက် ရရှိရေးပေါ် အခြေခံတဲ့ တိုင်းပြည်တွင်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေ အတွက်လည်း ရေရှည်မှာ ဆိုးဆိုးရွားရွား ထိခိုက်နိုင်တယ်လို့ ကျွမ်းကျင်သူတွေနဲ့ လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားသူတွေက ဝေဖန်ကြပါတယ်။ ဒီအကြောင်း ရန်ကုန်ကပေးပို့ထားတဲ့ သတင်းကို ကိုရန်နိုင် ပြောပြပါမယ်။

အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက်ပိုင်း ဖေ့စ်ဘုတ်အသုံးပြုတာနဲ့ အင်တာနက် ဆက်သွယ်ရေးကို ကန့််သတ် ပိတ်ပင်ထားတာကြောင့် လူမှုရေး၊ စီးပွားရေးနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးပိုင်းတွေမှာ ဆုံးရှုှုံးနစ်နာခဲ့ရတယ်လို့ ကျွမ်းကျင်သူတွေနဲ့ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေက ထောက်ပြ ဝေဖန်ကြတာပါ။

အခုလည်း ဆိုင်ဘာလုံခြုံရေး ဥပဒေမူကြမ်းကို စစ်ကောင်စီက ပြင်ဆင်ရေးဆွဲနေပြီး အဲဒီ ဥပဒေမူကြမ်းထဲမှာ VPN သုံးကြောင်း တွေ့ရှိသူကို ထောင်ဒဏ်သုံးနှစ်နဲ့ ငွေဒဏ် ကျပ်သိန်း ၅၀ အထိ ချမှတ်နိုင်တဲ့ ပြဋ္ဌာန်းချက် ထည့်သွင်းထားတာကြောင့် အင်တာနက် အသုံးပြုသူတွေကြား အတော်လေး လှုပ်လှုပ်ခတ်ခတ် ဖြစ်နေပါတယ်။

ဒီဥပဒေကြမ်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စိုးရိမ်မှုရှိပေမယ့် ဖေ့စ်ဘုတ်အနေနဲ့တော့ အသုံးပြုသူတွေရဲ့ အခွင့်အရေးကို အကာအကွယ်ပေးရေး ဆက်လုပ်သွားမယ်လို့ ဖေ့စ်ဘုတ်ရဲ့ မိခင်ကုမ္ပဏီဖြစ်တဲ့ Meta ရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံ၊ ပြည်သူ့မူဝါဒရေးရာ အကြီးအကဲ ခူးရယ်က ပြောပါတယ်။

“ကျနော်တို့ စက်မှုကုန်ထုတ်အသင်းအဖွဲ့တွေနဲ့ လက်တွဲလုပ်နေပါတယ်။ ပြီးတော့ ပြည်တွင်းပြည်ပ အဖွဲ့တွေ သူတို့ကို ကျနော်တို့ စိုးရိမ်တယ်ဆိုတာ ပြောပြခဲ့ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဒီဥပဒေကြမ်းက (Facebook လူမှုကွန်ရက်လို) လမ်းကြောင်းတခုအပေါ် အာထားနေရတဲ့ လုပ်ငန်းသေးတွေ၊ ဝန်ဆောင်မှုတွေအပေါ် သက်ရောက်နိုင်တာကို အလေးထားပြီး ပြောခဲ့တာပါ။ ပြီးတော့ အခြားနည်းလမ်း အမျိုးမျိုးနဲ့ အသုံးပြုနေတာတွေရောပေါ့။ ဒီဥပဒေကို အတည်ပြုသည်ဖြစ်စေ၊ မပြုသည်ဖြစ်စေ မြန်မာပြည်တွင်းမှာ ကျနော်တို့ (Facebook) ရဲ့ မူဝါဒ၊ ကျနော်တို့ရဲ့ လုပ်ဆောင်မှုတွေကိုတော့ ပြောင်းမှာမဟုတ်ပါဘူး။ မြန်မာပြည်တွင်းက ကျနော်တို့ရဲ့ အသုံးပြုသူတွေ အားလုံးအတွက် လုံခြုံဖို့နဲ့ လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ကို ကာကွယ်ဖို့အတွက်ပဲ အဓိကထားမှာပါ။ ဒါကတော့ မပြောင်းလဲပါဘူး။”

မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဆိုရှယ်မီဒီယာ အသုံးပြုတဲ့အပေါ် စစ်ကောင်စီက ထိန်းချုပ်တာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စစ်အာဏာသိမ်း တနှစ်ပြည့်ပြီးတဲ့နောက် ဖေဖော်ဝါရီလ ၄ ရက်၊ သောကြာနေ့က လုပ်ခဲ့တဲ့ အွန်လိုင်းဆွေးနွေးပွဲအတွင်း ခူးရယ်က အဲဒီလို ပြောသွားတာပါ။

နည်းပညာရှင်တွေ၊ စီးပွားရေးသမားတွေကတော့ ၂၁ ရာစု ဒစ်ဂျစ်တယ်စီးပွားရေးမှာ သတင်းအချက်အလက် စီးဆင်းမှုကို ရပ်တန့်ဖို့ ကြိုးပမ်းတာဟာ ရေရှည်မှာ တိုင်းပြည်အတွက် ဆိုးကျိုးက ပိုများလိမ့်မယ်လို့ ထောက်ပြကြပါတယ်။ ဒီထဲမှာ နည်းပညာအခြေပြု စီးပွားရေးပညာရှင်တဦးဖြစ်သူ ဒေါ်မိုးမြင့်ကျော်လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

“စားသုံးသူတွေအတွက်တော့ VPN က တကယ့်ကို ကြီးမားတဲ့ကိစ္စပါ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ဒါက (ဆိုင်ဘာလုံခြုံရေးဥပဒေက) လူမှုကွန်ရက်တွေကို သုံးနိုင်ဖို့ အခုထက်ပိုပြီး အကန့်အသတ် ဖြစ်လိမ့်မယ်။ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေက VPN ကို ဖေ့စ်ဘုတ်တင် မဟုတ်ဘူး၊ တခြား အများကြီး ဘဏ်တွေလို သူတို့ဘဏ်ဗဟိုစနစ်ကို ချိတ်ဆက်ဖို့ VPN သုံးတာ၊ ကုမ္ပဏီတွေဆိုရင် လုပ်ငန်းလည်ပတ်တဲ့စနစ်နဲ့ ချိတ်ဆက်ဖို့သုံးတာ၊ တခြား အများကြီးပါပဲ၊ လူမှုကွန်ရက်နဲ့ လုံးဝ ဆက်နွှယ်မှုမရှိတာတွေ။ ဒါကြောင့် လူမှုကွန်ရက်သုံးတာကိုရပ်ဖို့ VPN ကို ပိတ်တာဆိုရင် အိမ်ရိုက်သံသေးသေးလေးကို ဘိုးပိုင်ရိုက်တဲ့စက်ကြီးနဲ့ ထုဖို့ ကြိုးစားသလို ဖြစ်နေတယ်။ ပြဿနာကို အချိုးမညီမျှတဲ့နည်းနဲ့ ဖြေရှင်းဖို့ ကြိုးစားနေတယ်လို့ပဲ ထင်တယ်။ ဒါက အကြီးမားဆုံး ပြဿနာပဲ။”

၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့က အာဏာသိမ်းပြီးတဲ့နောက် ချက်ချင်းဆိုသလိုပဲ မိုဘိုင်းအင်တာနက်တွေကို စစ်ကောင်စီက ဖြတ်တောက်ခဲ့ပါတယ်။ ပြန်ဖွင့်ပေးတဲ့အခါမှာလည်း ဖေ့စ်ဘုတ် အပါအဝင် လူမှုကွန်ရက် ဝန်ဆောင်မှုတချို့ကို သုံးလို့မရအောင် ပိတ်ထားတာပါ။ အသုံးပြုသူတွေက VPN တဆင့်ခံပြီးမှ ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန်နဲ့ အသုံးပြုနေရပါတယ်။

၂၀၂၁ ဩဂုတ်လက ကချင်ပြည်နယ် ဒေသတချို့မှာ အင်တာနက်ဝန်ဆောင်မှုတွေ အပိတ်ခံရပြီး စက်တင်ဘာမှာတော့ ဒေသခံ လက်နက်ကိုင်တွေ အားကောင်းလာတဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်း မြို့နယ် ၅ ခုက မိုဘိုင်းဖုန်း ဝန်ဆောင်မှုတွေကိုပါ စစ်ကောင်စီက ဖြတ်တောက်ထားတာပါ။ မကြာသေးခင်ကလည်း အင်တာနက် အသုံးပြုတာတွေကို ကန့်သတ်ဖို့အတွက် မိုဘိုင်းဖုန်းသုံးစွဲခ နှုန်းထားတွေကို စစ်ကောင်စီက တိုးမြှင့်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက် ဆိုင်ဘာလုံခြုံရေး ဥပဒေကြမ်းကိုပါ ထပ်ပြီး ဖြည့်စွက် ပြင်ဆင်လာတာပါ။

ဒီလုပ်ရပ်တွေက ပိုပြီးဆိုးရွားတဲ့ အကျိုးဆက်တွေပဲ ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့တဖွဲ့ဖြစ်တဲ့ Free Expression Myanmar ရဲ့ ညွှန်ကြားရေးမှူး ဒေါ်ယဉ်ရတနာသိန်းက ပြောပါတယ်။

“ဒီ ဥပဒေကြမ်းလို့ ခေါ်တဲ့ဟာက အရင်ဥပဒေကြမ်း၊ ၂၀၂၁ ဥပဒေကြမ်းထက် လူ့အခွင့်အရေး ကိစ္စရပ်တွေကို ပိုပြီး ဆိုးရွားစေပါလိမ့်မယ်။ မြေပြင်ကရလာတဲ့ သတင်းအချက်အလက်တွေအရ ဆိုရင် ပြဿနာတွေ အများကြီးပဲ။ လက်ကိုင်ဖုန်းထဲမှာ VPN တွေ့တယ်ဆိုရင် စစ်တပ်ကဖမ်းတယ်။ သူတို့ အဲဒါကို တောင်းကြည့်ရင်၊ တကယ်လို့ သူတို့က VPN ကို ဖုန်းထဲမှာ မတွေ့ဘူးဆိုရင် မင်း ဘာလို့ VPN ကို ဖြုတ်ပစ်တာလဲဆိုပြီး ဖမ်းဖို့လုပ်တယ်၊ အဲလူတွေက ဖမ်းနိုင်တယ်ပေါ့နော်။ လူတွေကတော့ အင်တာနက်ရနေတုန်းပါ။ ဒါပေမယ့် လွတ်လွတ်လပ်လပ်တော့ မဟုတ်ဘူးပေါ့။”

ဆိုင်ဘာလုံခြုံရေး ဥပဒေကြမ်း ဆိုတာကို စစ်ကောင်စီက သူတို့နဲ့ ပတ်သက်ဆက်နွှယ်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းတချို့ဆီကို မကြာသေးခင်က ပေးပို့ပြီး သဘောထားမှတ်ချက် တောင်းခံထားပါတယ်။ ၂၀၂၂ မှာ ပြင်ဆင်ဖြည့်စွက်ထားတဲ့ ဒီဥပဒေကြမ်းဟာ ၂၀၂၁ ထဲမှာ သူတို့ စပြီးတင်သွင်းခဲ့တဲ့ ဥပဒေကြမ်းထက် လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်၊ သတင်းအချက်အလက် ရရှိပိုင်ခွင့်၊ လုံခြုံရေးနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတွေကို ပိုပြီး ခြိမ်းခြောက်နေတယ်လို့ အရပ်ဘက် အဖွဲ့အစည်းတွေက ထောက်ပြနေကြပါတယ်။

XS
SM
MD
LG