သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကုိဗစ္ကူးစက္ခံ ျမန္မာတခ်ဳိ႕ ကန္ မွာ အဓမၼအလုပ္ဆင္းခုိင္းခံေနရ


Tyson အသား႐ုံရွိ အလုပ္သမားမ်ား (ဓါတ္ပံု credit- Tyson Foods)

(Zawgyi/Unicode)

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အင္ဒီယားနားျပည္နယ္မွာ ေမလေႏွာင္းပိုင္း စက္႐ုံေတြျပန္ဖြင့္လာတဲ့အတြက္ COVID-19 ေရာဂါကူးစက္ခံရေပမယ့္ မျဖစ္မေန အလုပ္ျပန္ဆင္းေနရတဲ့ ျမန္မာအလုပ္သမားေတြရဲ႕ အေျခအေနကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ မအင္ၾကင္းႏိုင္က တင္ျပမွာပါ။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ Indiana ျပည္နယ္က Fort Wayne ၿမိဳ႕ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံကလာတဲ့ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစုံ ေနထိုင္တဲ့ ၿမိဳ႕ေလးတၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး လူဦးေရ အခ်ိဳးအစားအရၾကည့္ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြဟာ ဒုတိယအမ်ားဆုံး လူနည္းစုအဆင့္ေလာက္မွာ ရွိေနတာပါ။

အမည္ရင္းမေျပာလိုတဲ့အတြက္ မဝင္းလို႔ နာမည္ေပးထားတဲ့ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီး ဟာ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္ ဖို႔ဒ္ဝိန္းၿမိဳ႕ Nishikawa Cooper (nisco) ကားပစၥည္းတပ္ဆင္တဲ့ စက္႐ုံမွာ ေလးႏွစ္ေက်ာ္ လုပ္ကိုင္ေနသူျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဧၿပီလကုန္ပိုင္းေလာက္မွာ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ စတင္ကူးစက္ခံရၿပီး ေဝဒနာခံစားခဲ့ရသူပါ။ႏွစ္ပတ္ေက်ာ္ ၁၄ ရက္ အိမ္မွာပဲ quarantine ေနၿပီး ေဆးဝါးေတြနဲ႔ ဗီတာမင္ေတြ ေသာက္ၿပီး သက္သာလာခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္အခုခ်ိန္ထိ ေဝဒနာလုံး၀ ေပ်ာက္ကင္းတဲ့အဆင့္ မေရာက္ေသးေပမယ့္ စက္႐ုံေတြ ျပန္ဖြင့္ေနတဲ့အတြက္မျဖစ္မေန အလုပ္ ျပန္ဆင္းဖို႔ ဖိအားေပးခံေနရတဲ့ အေျခအေနကိုစိတ္ထိခိုက္မႈအျပည့္နဲ႔ ဗြီအိုေအကို အခုလို ေျပာပါတယ္။

" အလုပ္က ဖိအားေပးတယ္။ ႏွစ္ခါ၊ သုံးခါ ေခၚဆင္းခိုင္းတယ္။ ဒီေန႔ဆိုရင္ ႐ုတ္တရက္ႀကီး ေခၚဆင္းခိုင္းတာမ်ိဳး ရွိပါတယ္။ အဲဒီအေပၚမွာ က်မ အေနနဲ႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေတာ္ေတာ္ေလး ထိခိုက္မႈရွိတယ္။ ကိုယ့္မွာ တာဝန္ကင္းမဲ့သလို ခံစားရတယ္။ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာမွာလည္း ကိုယ္က အျပည့္အ၀ ျပန္ၿပီး ေကာင္းလာတာမ်ိဳး မဟုတ္ေသးဘူး။ ဒီ Positive ျဖစ္ေနတဲ့ က်မကို ဘာျဖစ္လို႔ အလုပ္ ျပန္ဆင္းခိုင္းရတာလဲ။ အခုခ်ိန္ထိ က်မ အင္အားခ်ိနဲ႔ေနသလို ခံစားေနရတုန္းပဲ။ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ေတာ္ေတာ္ ေစာင့္ေရွာက္ေနရတုန္းပဲ။ က်န္းမာတဲ့ပုံစံေတာ့ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်မ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ လမ္းေလွ်ာက္လို႔ မရေသးဘူး။ ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြားေတာ့ မျဖစ္ေတာ့ဘူး။ ဒါေပမယ့္ က်မ ညညဆို အိပ္လို႔မရေသးဘူး။"

က်န္းမာေရးဌာနရဲ႕ ၫြန္ၾကားခ်က္အရ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ခံရသူတဦးမွာ တလ ဒါမွမဟုတ္ ႏွစ္လအတြင္း ဗိုင္းရပ္စ္ရွိေနေသးေၾကာင္းနဲ႔ အျခားသူေတြကိုလည္း ကူးစက္ႏိုင္တယ္လို႔ သတိေပးထားတဲ့အတြက္ စက္႐ုံကို မျဖစ္မေန ျပန္ဆင္းတဲ့အခ်ိန္မွာ အျခားသူေတြကို ေရာဂါ ကူးစက္မွာကိုလည္းသူ႔အေနနဲ႔ အလြန္ပဲ စိုးရိမ္ေၾကာင္း မဝင္းက အခုလို ေျပာပါတယ္။

"အဆိုး႐ြားဆုံးက က်န္းမာေရးဌာန ေျပာထားတာက ဘယ္လိုပဲျဖစ္ေန ျဖစ္ေန positive ျဖစ္ေနသူက တလအတြင္းကိုယ္ခႏၵာထဲမွာ ဗိုင္းရပ္စ္က ရွိေနမယ္၊ ၿပီးေတာ့ သူမ်ားကို ကူးစက္ႏိုင္မယ္လို႔ သတိေပးထားေတာ့ က်မေၾကာင့္ သူမ်ားကို ကူးမယ္ဆိုတဲ့ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္ ခံစားမႈရွိေနပါတယ္။"

သူလုပ္တဲ့ Nishikawa Cooper ကားပစၥည္းစက္႐ုံမွာ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္မႈ ကာကြယ္ေရးလုပ္ေဆာင္ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနမရွိဘူးလို႔ လည္း မဝင္းကေျပာပါတယ္။ လူတဦး နဲ႔တဦး နီးနီးကပ္ကပ္ရပ္ၿပီး ပစၥည္းေတြကို တလွည့္စီကိုင္ၿပီးတပ္ဆင္ရတဲ့အတြက္လည္း ေရာဂါကူးစက္ဖို႔ ပိုၿပီးလြယ္ကူေၾကာင္း သူက ဆိုပါတယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ျမန္မာဒုကၡသည္အမ်ားစု အေျခခ်ေနထိုင္တဲ့ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္ ဖို႔ဒ္ဝိန္းၿမိဳ႕က Allen county မွာ ဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ခံရသူစုစုေပါင္း ၆၀၀ ေက်ာ္ရွိေနၿပီး အဲဒီထဲက အာရွသား စုစုေပါင္း ၁၅၀ ေက်ာ္မွာ ျမန္မာက ၁၀၀ ေက်ာ္ ကူးစက္ခံထားရတယ္လို႔ ဖို႔ဒ္ဝင္းၿမိဳ႕ခံ ကိုေက်ာ္သက္က ဗြီအိုေအကို ေျပာပါတယ္။ ေရာဂါကူးစက္ခံရသူ ျမန္မာ အမ်ားစုက ကားပစၥည္းတပ္ဆင္တဲ့ စက္႐ုံေတြနဲ႔ အသားစက္႐ုံေတြမွာ လုပ္ေနၾကသူေတြျဖစ္တယ္လို႔ ကိုေက်ာ္သက္က အခုလို ေျပာပါတယ္။

" မ်ားေသာအားျဖင့္ ျမန္မာေတြက Tyson အသား႐ုံေတြမွာ အလုပ္လုပ္ၾကရပါတယ္။ အဲဒီ အသား႐ုံေတြကေန ကူးလာတဲ့သူေတြ အဓိက ကေတာ့။ အဲဒီစက္႐ုံမွာ လူ ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ရွိတဲ့ အထဲ ၉၀၀ ေက်ာ္ကူးစက္ခံေနရပါတယ္။"

ကိုဗစ္ ကပ္ေရာဂါ ကာကြယ္ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ဖို႔ဒ္ဝင္းၿမိဳ႕က စက္႐ုံေတြကို လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္လ ေလာက္က ပိတ္ထားၿပီး ၿပီးခဲ့တဲ့ သတင္းပတ္က ျပန္စဖြင့္တဲ့အတြက္ အလုပ္သမားေတြ စၿပီး အလုပ္ဆင္းေနရတာျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္လေလာက္ lock down လုပ္ၿပီး အခုလို စက္႐ုံေတြျပန္ဖြင့္ခ်ိန္မွာ ေရာဂါကာကြယ္ေရးမလုပ္ႏိုင္ေသးတဲ့ အေျခအေနကိုလည္း ကိုေက်ာ္သက္က အခုလိုေျပာပါတယ္။

" အခု စက္႐ုံေတြမွာ အလုပ္ေတြျပန္ဆင္းေနၾကရပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က ကိုဗစ္ေရာဂါ ကူးစက္ ခံထားရသူေတြပါ။ ဒါေပမဲ့ ႏွစ္ပတ္ျပည့္ရင္ ျပန္ဆင္းရမယ္ဆိုၿပီး က်န္းမာေရးဌာနက အဲဒီလို ၫြန္ၾကားခ်က္ေတြ ကို ကုမၸဏီေတြကို ေပးထားတဲ့အခါၾကေတာ့ ကုမၸဏီေတြက က်ေနာ္တို႔လို ဗိုင္းရပ္စ္ ရွိမရွိ စစ္ထားတဲ့သူမေျပာနဲ႔ ကိုဗစ္ ရွိပါတယ္ဆိုတဲ့ သူေတြေတာင္ အတင္း ဖိအားေပးၿပီးေတာ့ဆင္းခိုင္းေနေတာ့ သူတို႔လည္း အလုပ္ဆင္းေနရတယ္ေပါ့ေနာ္။ အသားစက္႐ုံေတြဆို ပိုဆိုးတာေပါ့။ မျဖစ္မေန ဆင္းေနၾကရတယ္။ အဲေတာ့ စက္႐ုံထဲမွာ အလုပ္သမားအခ်င္းခ်င္းေတြၾကား အားနာတာေတြ၊ယုံၾကည္မႈ ကင္းမဲ့လာတာေတြ ျဖစ္လာၾကတယ္။"

အင္ဒီယားနားျပည္နယ္တစ္ခုလုံး ကိုဗစ္ေၾကာင့္ ေသဆုံးသူေပါင္း ၁၈၀၀ ေက်ာ္ရွိသြားၿပီး၊ ကူးစက္ခံရသူေပါင္း ၃၀၀၀ ေထာင္ေက်ာ္ ရွိေနပါတယ္။ ျမန္မာအသိုင္းအဝိုင္း အမ်ားစုရွိတဲ့ Allen county မွာ ကိုဗစ္ေၾကာင့္ ေသဆုံးသူ ၆၆ ေယာက္ရွိေနၿပီး ကူးစက္သူေပါင္း ၁၃၀၀ ေက်ာ္ရွိေနေၾကာင္း ျပည္နယ္အစိုးရရဲ႕ ေနာက္ဆံုးထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္


.............

ကိုဗစ်ကူးစက်ခံ မြန်မာတချို့ ကန် မှာ အဓမ္မအလုပ်ဆင်းခိုင်းခံနေရ

(Unicode)

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အင်ဒီယားနားပြည်နယ်မှာ မေလနှောင်းပိုင်း စက်ရုံတွေပြန်ဖွင့်လာတဲ့အတွက် COVID-19 ရောဂါကူးစက်ခံရပေမယ့် မဖြစ်မနေ အလုပ်ပြန်ဆင်းနေရတဲ့ မြန်မာအလုပ်သမားတွေရဲ့ အခြေအနေကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားတဲ့ မအင်ကြင်းနိုင်က တင်ပြမှာပါ။

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ Indiana ပြည်နယ်က Fort Wayne မြို့ဟာ မြန်မာနိုင်ငံကလာတဲ့ တိုင်းရင်းသားပေါင်းစုံ နေထိုင်တဲ့ မြို့လေးတမြို့ဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အချိုးအစားအရကြည့်ရင် မြန်မာနိုင်ငံသားတွေဟာ ဒုတိယအများဆုံး လူနည်းစုအဆင့်လောက်မှာ ရှိနေတာပါ။

အမည်ရင်းမပြောလိုတဲ့အတွက် မဝင်းလို့ နာမည်ပေးထားတဲ့ မြန်မာအမျိုးသမီး ဟာ အင်ဒီယားနားပြည်နယ် ဖို့ဒ်ဝိန်းမြို့ Nishikawa Cooper (nisco) ကားပစ္စည်းတပ်ဆင်တဲ့ စက်ရုံမှာ လေးနှစ်ကျော် လုပ်ကိုင်နေသူဖြစ်ပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ ဧပြီလကုန်ပိုင်းလောက်မှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် စတင်ကူးစက်ခံရပြီး ဝေဒနာခံစားခဲ့ရသူပါ။နှစ်ပတ်ကျော် ၁၄ ရက် အိမ်မှာပဲ quarantine နေပြီး ဆေးဝါးတွေနဲ့ ဗီတာမင်တွေ သောက်ပြီး သက်သာလာခဲ့သူဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့်အခုချိန်ထိ ဝေဒနာလုံး၀ ပျောက်ကင်းတဲ့အဆင့် မရောက်သေးပေမယ့် စက်ရုံတွေ ပြန်ဖွင့်နေတဲ့အတွက်မဖြစ်မနေ အလုပ် ပြန်ဆင်းဖို့ ဖိအားပေးခံနေရတဲ့ အခြေအနေကိုစိတ်ထိခိုက်မှုအပြည့်နဲ့ ဗွီအိုအေကို အခုလို ပြောပါတယ်။

" အလုပ်က ဖိအားပေးတယ်။ နှစ်ခါ၊ သုံးခါ ခေါ်ဆင်းခိုင်းတယ်။ ဒီနေ့ဆိုရင် ရုတ်တရက်ကြီး ခေါ်ဆင်းခိုင်းတာမျိုး ရှိပါတယ်။ အဲဒီအပေါ်မှာ ကျမ အနေနဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တော်တော်လေး ထိခိုက်မှုရှိတယ်။ ကိုယ့်မှာ တာဝန်ကင်းမဲ့သလို ခံစားရတယ်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာမှာလည်း ကိုယ်က အပြည့်အ၀ ပြန်ပြီး ကောင်းလာတာမျိုး မဟုတ်သေးဘူး။ ဒီ Positive ဖြစ်နေတဲ့ ကျမကို ဘာဖြစ်လို့ အလုပ် ပြန်ဆင်းခိုင်းရတာလဲ။ အခုချိန်ထိ ကျမ အင်အားချိနဲ့နေသလို ခံစားနေရတုန်းပဲ။ ကိုယ့်ကိုကိုယ် တော်တော် စောင့်ရှောက်နေရတုန်းပဲ။ ကျန်းမာတဲ့ပုံစံတော့ရှိတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျမ ပြင်းပြင်းထန်ထန် လမ်းလျှောက်လို့ မရသေးဘူး။ ဆိုးဆိုးရွားရွားတော့ မဖြစ်တော့ဘူး။ ဒါပေမယ့် ကျမ ညညဆို အိပ်လို့မရသေးဘူး။"

ကျန်းမာရေးဌာနရဲ့ ညွန်ကြားချက်အရ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်ခံရသူတဦးမှာ တလ ဒါမှမဟုတ် နှစ်လအတွင်း ဗိုင်းရပ်စ်ရှိနေသေးကြောင်းနဲ့ အခြားသူတွေကိုလည်း ကူးစက်နိုင်တယ်လို့ သတိပေးထားတဲ့အတွက် စက်ရုံကို မဖြစ်မနေ ပြန်ဆင်းတဲ့အချိန်မှာ အခြားသူတွေကို ရောဂါ ကူးစက်မှာကိုလည်းသူ့အနေနဲ့ အလွန်ပဲ စိုးရိမ်ကြောင်း မဝင်းက အခုလို ပြောပါတယ်။

"အဆိုးရွားဆုံးက ကျန်းမာရေးဌာန ပြောထားတာက ဘယ်လိုပဲဖြစ်နေ ဖြစ်နေ positive ဖြစ်နေသူက တလအတွင်းကိုယ်ခန္ဒာထဲမှာ ဗိုင်းရပ်စ်က ရှိနေမယ်၊ ပြီးတော့ သူများကို ကူးစက်နိုင်မယ်လို့ သတိပေးထားတော့ ကျမကြောင့် သူများကို ကူးမယ်ဆိုတဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက် ခံစားမှုရှိနေပါတယ်။"

သူလုပ်တဲ့ Nishikawa Cooper ကားပစ္စည်းစက်ရုံမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်မှု ကာကွယ်ရေးလုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ အခြေအနေမရှိဘူးလို့ လည်း မဝင်းကပြောပါတယ်။ လူတဦး နဲ့တဦး နီးနီးကပ်ကပ်ရပ်ပြီး ပစ္စည်းတွေကို တလှည့်စီကိုင်ပြီးတပ်ဆင်ရတဲ့အတွက်လည်း ရောဂါကူးစက်ဖို့ ပိုပြီးလွယ်ကူကြောင်း သူက ဆိုပါတယ်။

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှာ မြန်မာဒုက္ခသည်အများစု အခြေချနေထိုင်တဲ့ အင်ဒီယားနားပြည်နယ် ဖို့ဒ်ဝိန်းမြို့က Allen county မှာ ဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်ခံရသူစုစုပေါင်း ၆၀၀ ကျော်ရှိနေပြီး အဲဒီထဲက အာရှသား စုစုပေါင်း ၁၅၀ ကျော်မှာ မြန်မာက ၁၀၀ ကျော် ကူးစက်ခံထားရတယ်လို့ ဖို့ဒ်ဝင်းမြို့ခံ ကိုကျော်သက်က ဗွီအိုအေကို ပြောပါတယ်။ ရောဂါကူးစက်ခံရသူ မြန်မာ အများစုက ကားပစ္စည်းတပ်ဆင်တဲ့ စက်ရုံတွေနဲ့ အသားစက်ရုံတွေမှာ လုပ်နေကြသူတွေဖြစ်တယ်လို့ ကိုကျော်သက်က အခုလို ပြောပါတယ်။

" များသောအားဖြင့် မြန်မာတွေက Tyson အသားရုံတွေမှာ အလုပ်လုပ်ကြရပါတယ်။ အဲဒီ အသားရုံတွေကနေ ကူးလာတဲ့သူတွေ အဓိက ကတော့။ အဲဒီစက်ရုံမှာ လူ နှစ်ထောင်ကျော်ရှိတဲ့ အထဲ ၉၀၀ ကျော်ကူးစက်ခံနေရပါတယ်။"

ကိုဗစ် ကပ်ရောဂါ ကာကွယ်ထိန်းချုပ်ဖို့ ဖို့ဒ်ဝင်းမြို့က စက်ရုံတွေကို လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်လ လောက်က ပိတ်ထားပြီး ပြီးခဲ့တဲ့ သတင်းပတ်က ပြန်စဖွင့်တဲ့အတွက် အလုပ်သမားတွေ စပြီး အလုပ်ဆင်းနေရတာဖြစ်ပါတယ်။ နှစ်လလောက် lock down လုပ်ပြီး အခုလို စက်ရုံတွေပြန်ဖွင့်ချိန်မှာ ရောဂါကာကွယ်ရေးမလုပ်နိုင်သေးတဲ့ အခြေအနေကိုလည်း ကိုကျော်သက်က အခုလိုပြောပါတယ်။

" အခု စက်ရုံတွေမှာ အလုပ်တွေပြန်ဆင်းနေကြရပါတယ်။ တချို့က ကိုဗစ်ရောဂါ ကူးစက် ခံထားရသူတွေပါ။ ဒါပေမဲ့ နှစ်ပတ်ပြည့်ရင် ပြန်ဆင်းရမယ်ဆိုပြီး ကျန်းမာရေးဌာနက အဲဒီလို ညွန်ကြားချက်တွေ ကို ကုမ္ပဏီတွေကို ပေးထားတဲ့အခါကြတော့ ကုမ္ပဏီတွေက ကျနော်တို့လို ဗိုင်းရပ်စ် ရှိမရှိ စစ်ထားတဲ့သူမပြောနဲ့ ကိုဗစ် ရှိပါတယ်ဆိုတဲ့ သူတွေတောင် အတင်း ဖိအားပေးပြီးတော့ဆင်းခိုင်းနေတော့ သူတို့လည်း အလုပ်ဆင်းနေရတယ်ပေါ့နော်။ အသားစက်ရုံတွေဆို ပိုဆိုးတာပေါ့။ မဖြစ်မနေ ဆင်းနေကြရတယ်။ အဲတော့ စက်ရုံထဲမှာ အလုပ်သမားအချင်းချင်းတွေကြား အားနာတာတွေ၊ယုံကြည်မှု ကင်းမဲ့လာတာတွေ ဖြစ်လာကြတယ်။"

အင်ဒီယားနားပြည်နယ်တစ်ခုလုံး ကိုဗစ်ကြောင့် သေဆုံးသူပေါင်း ၁၈၀၀ ကျော်ရှိသွားပြီး၊ ကူးစက်ခံရသူပေါင်း ၃၀၀၀ ထောင်ကျော် ရှိနေပါတယ်။ မြန်မာအသိုင်းအဝိုင်း အများစုရှိတဲ့ Allen county မှာ ကိုဗစ်ကြောင့် သေဆုံးသူ ၆၆ ယောက်ရှိနေပြီး ကူးစက်သူပေါင်း ၁၃၀၀ ကျော်ရှိနေကြောင်း ပြည်နယ်အစိုးရရဲ့ နောက်ဆုံးထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖေါ်ပြထားပါတယ်။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG