သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရခုိင္ပဋိပကၡ အဆုံးသတ္ေရး ကုလနဲ႔အီးယူ ႀကိဳးပမ္း


ျပင္သစ္သမၼတ Emmanuel Macron နဲ႔ UNHCR အႀကီးအကဲ Filippo Grandi တုိ႔ Elysee နန္းေတာ္တြင္ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲ က်င္းပေနစဥ္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ ပဋိပကၡ အဆုံးသတ္ေရးအတြက္ ျမန္မာအစုိးရကုိ ဆက္လက္ ဖိအားေပးေရးဟာ အင္မတန္ အေရးပါေၾကာင္း HNHCR ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး Filippo Grandi က ေအာက္တုိဘာလ ၉ ရက္ေန႔က ျပင္သစ္ႏုိင္ငံကုိ ေရာက္ရွိစဥ္ ေျပာၾကားလုိက္ပါတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာဘဲ ရုိဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ ဆက္လက္ ဖိအားေပး လုပ္ေဆာင္တဲ့ အေနနဲ႔ အီးယူအေနနဲ႔ ထိပ္တန္း ျမန္မာ စစ္အရာရွိေတြအေပၚ ပိတ္ဆုိ႔ အေရးယူမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ ျပင္ဆင္ ေနၾကပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

ျပင္သစ္ႏုိင္ငံ၊ ပဲရစ္ၿမိဳ႕က Elysee နန္းေတာ္မွာ ေအာက္တုိဘာလ ၉ ရက္ေန႔က သမၼတ Emmanuel Macron နဲ႔ ေတြ႔ဆုံအၿပီး ရုိဟင္ဂ်ာ အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ႏုိင္ငံတကာက ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ ဆက္လက္ ဖိအားေပးမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ၾကဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ ကုလသမဂၢ မဟာမင္းႀကီး Filippo Grandi က ပူးတြဲ က်င္းပတဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္း ေျပာၾကားလုိက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

“ျမန္မာအစုိးရအေပၚ အခုလုိ ႏုိင္ငံေရးအရ ဖိအားေပးမႈေတြ ဆက္လက္ ျပဳလုပ္ေနဖုိ႔ အင္မတန္ အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါမွလည္း ေဒသတြင္းမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ခ်က္ျခင္း ရပ္တန္႔သြားမွာ ျဖစ္သလုိ၊ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ ျပန္ႏုိင္ေရးလည္း အဆင္ေျပမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရုိဟင္ဂ်ာေတြ ဘယ္ႏုိင္ငံသားျဖစ္တယ္ဆုိတဲ့ အေျခခံက်တဲ့ ေလ့လာမႈနဲ႔ဆုိင္တဲ့ ေမးခြန္းကုိ ေျဖဆုိႏုိင္ေရးနဲ႔ အဆုံးသတ္မွာေတာ့ လူေတြ ယုံၾကည္မႈရွိတဲ့ ဒီလူေတြ ေနရပ္ျပန္ႏုိင္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကုိ စတင္ႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ထပ္ေျပာခ်င္တာက ဒုကၡသည္ေတြ ကုိယ့္သေဘာနဲ႔ကုိယ္ ေနရပ္ျပန္တာဟာ အေကာင္းဆုံး နည္းလမ္းျဖစ္ပါတယ္။”

တနလၤာေန႔က မစၥတာ Grandi နဲ႔ ျပဳလုပ္တဲ့ ဒုကၡသည္ေတြအေရးဆုိင္ရာ ေတြ႔ဆုံ ေဆြးေႏြးမႈအတြင္း လာမယ့္ သီတင္းပတ္ အနည္းငယ္ အတြင္း Chad နဲ႔ ႏုိင္ဂ်ာ စတဲ့ အာဖရိကႏုိင္ငံေတြက ဒုကၡသည္ေတြကုိ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံက စတင္ လက္ခံသြားမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း သမၼတ Macron က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢ အပါအ၀င္ ႏုိင္ငံတကာ ဒုကၡသည္ေတြအေရး ကူညီ ေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြကုိ ကူညီ ေထာက္ပံ့ေပးသြားမွာ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း သမၼ Macron က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ဒုကၡသည္ေတြကုိ အကူအညီေပးေရး ဆုိတဲ့ေနရာမွာ ပဋိပကၡျဖစ္ေနတဲ့ ေဒသေတြမွာ လုပ္ေဆာင္စရာ ရွိတာေတြကုိ လုပ္ေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အေရွ႕အလယ္ပုိင္းနဲ႔ အာဖရိကတုိ႔က ဒုကၡသည္ေတြကုိ လက္ခံေပးထားတဲ့ ႏုိင္ငံေတြအတြက္ UNHCR ကတဆင့္ ဘ႑ာေရးအရ ပထမအဆင့္အေနနဲ႔ အကူအညီေပးပါမယ္။ UNHCR နဲ႔ IOM ႏုိင္ငံတကာ ေရြ႕ေျပာင္း အေျခခ် ေနထုိင္သူမ်ား အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔ေတြကုိ က်ေနာ္တုိ႔က ယူရုိ ၁၀ သန္း ေထာက္ပံ့ေပးမယ္ဆုိတာ က်ေနာ္ ဒီေနရာမွာ ေျပာပါရေစ။”

ဒုကၡသည္ေတြကုိ ဥေရာပတုိက္အတြင္း ေရြ႕ေျပာင္း အေျခခ် ေနထုိင္ခြင့္ျပဳတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း မစၥတာ Grandi ကလည္း သမၼတ Macron ကုိ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲအတြင္းမွာ ျပန္လည္ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ခ်ိန္ထဲမွာဘဲ - ျမန္မာႏုိင္ငံ အေနာက္ျခမ္းက မြတ္ဆလင္ဒုကၡသည္ေတြ အေရးကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာႏို္င္ငံအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ လူသားခ်င္း စာနာမႈအကူအညီေတြ ခြင့္ျပဳဖို႔နဲ႔ အၾကမ္းဖက္ စစ္ဆင္ေရးေတြ အဆံုးသတ္ဖို႔ဆိုၿပီး အီးယူ ဥေရာပသမဂၢက ထပ္မံ တိုက္တြန္း ထားပါတယ္။

အီးယူ ဥေရာပသမဂၢ ႏိုင္ငံျခားေရးမူ၀ါဒဆိုင္ရာ အႀကီးအကဲရဲ႕ ေျပာခြင့္ရသူ Catherine Ray ကေတာ့ ျမန္မာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အေရးယူမႈေတြကို ဥေရာပသမဂၢအေနနဲ႔ မျပတ္ ဆန္းစစ္ အကဲျဖတ္ေနတယ္လုိ႔ တနလၤာေန႔က ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြအတြင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“လူသားခ်င္းစာနာမႈ အေထာက္အပံ့ေတြ အျပည့္အ၀ ကူညီခြင့္ရဖို႔၊ အၾကမ္းဖက္မႈ တိုက္ခိုက္မႈေတြ ရပ္တန္႔ဖို႔နဲ႔ ရခိုင္ အႀကံေပးေကာ္မရွင္က အဆိုျပဳခ်က္ေတြကို အျပည့္အ၀ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အီးယူ ဥေရာပသမဂၢ အေနနဲ႔ ျမန္မာႏို္င္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စိုးရိမ္မကင္း ရိွတာေတြေၾကာင့္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ လက္နက္တင္ပို႔ေရာင္းခ်မႈ ပိတ္ပင္ထားတာရိွၿပီး ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီလအထိ အသက္ ၀င္ေနပါဦးမယ္။ အီးယူ ဥေရာပသမဂၢရဲ႕ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္မႈေတြ အားလံုးကို မျပတ္ ဆန္းစစ္ေနပါတယ္။”

ေအာက္တိုဘာ ၁၆ ရက္ေန႔မွာ ဥေရာပေကာင္စီရဲ႕ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးမ်ား အစည္အးေ၀းတရပ္ကို က်င္းပဖို႔ ရိွေနၿပီး၊ အဲဒီအစည္းအေ၀းမွာ ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ေတြအေရး ေဆြးေႏြးဖြယ္ ရွိေနပါတယ္။

ရခိုင္ေျမာက္ပို္င္းက မြတ္ဆလင္ေက်းရြာေတြကို အစိုးရက ကိုင္တြယ္မႈေတြနဲ႔ ရိုိဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ေတြအေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ပါ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ပစ္မွတ္ထား အေရးယူမႈေတြ ျပန္လုပ္ဖို႔ လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔အစည္းေတြက အေမရိကန္၊ အဂၤလန္နဲ႔ ဥေရာပ သမဂၢေတြကို တိုက္တြန္းမႈေတြ ရိွေနပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ဒီမိုကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ စတင္ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ကတည္းက အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပသမဂၢတို႔ကအရင္ စစ္အစိုးရလက္ထက္က အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈေတြကို ျပန္လည္ ေျဖေလ်ာ့ေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အလားတူဘဲ ေအာက္တုိဘာလ ၆ ရက္ေန႔က အိႏၵိယႏုိင္ငံ၊ နယူးေဒလီၿမိဳ႕မွာ က်င္းပတဲ့ ၁၄ ႀကိမ္ေျမာက္ အီးယူ-အိႏၵိယ ႏွစ္ပတ္လည္ ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲအတြင္း - ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း မၾကာေသးခင္က ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြအေပၚ စုိးရိမ္ ပူပန္ေၾကာင္း၊ အဲဒီ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကုိ ARSA အဖြဲ႔က စတင္ ျပဳလုပ္ခဲ့တယ္ဆုိတာကုိ အီးယူေရာ၊ အိႏၵိယဘက္ကပါ အသိအမွတ္ျပဳေၾကာင္း၊ ရခုိင္ျပည္နယ္ အတြင္း အၾကမ္းဖက္မႈေတြ အဆုံးသတ္ၿပီး အေျခအေနေတြ ပုံမွန္ ျပန္လည္ ျဖစ္ေပၚေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း၊ ကုိဖီ အာနန္း ဦးေဆာင္တဲ့ ရခုိင္အႀကံေပးေကာ္မရွင္ရဲ႕ တင္ျပခ်က္ေတြကုိ ျမန္မာအာဏာပုိင္ေတြအေနနဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုိ႔နဲ႔ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္ႏုိင္ေရးအတြက္ ဘဂၤလာေဒ့ရွ္ အစုိးရနဲ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ တုိက္တြန္းေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

အီးယူ-အိႏၵိယ ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲကုိ အိႏၵိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ Narendra Modi က ဦးေဆာင္ က်င္းပခဲ့တာျဖစ္ၿပီး အီးယူဘက္က ဥေရာပ ေကာင္စီဥကၠ႒ Donald Tusk နဲ႔ ဥေရာပ ေကာ္မရွင္ အႀကီးအကဲ Jean Claude Juncker တုိ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံႏုိင္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ တုိးတက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚေအာင္ လုပ္ေဆာင္ ႏုိင္ခဲ့တဲ့အတြက္ မႏွစ္က က်င္းပတဲ့ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံရဲ႕ တတိယ ေကာ္မီတီမွာ ၁၅ ႏွစ္အတြင္း ပထမဆုံး အႀကိမ္အျဖစ္ အီးယူက ျမန္မာႏိုိင္ငံရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျပစ္တင္ရႈတ္ခ်တဲ့ အဆုိမတင္သြင္းခဲ့ပါဘူး။ တတိယ ေကာ္မီတီဟာ လူ႔အခြင့္အေရး ကိစၥေတြကုိ အဓိကထား ေဆာင္ရြက္တဲ့ ေကာ္မီတီ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ အခုႏွစ္မွာေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္း ရုိဟင္ဂ်ာ ပဋိပကၡနဲ႔ ဆက္ႏြယ္ၿပီး အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့တာေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြကို ျပစ္တင္ ေ၀ဖန္တဲ့ အဆုိတင္သြင္းဖုိ႔ အီးယူက အလားအလာ ရွိတဲ့အေၾကာင္း ကုလသမဂၢကလာတဲ့ သတင္းေတြမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG